तस्बिर स्रोत, Getty Images
मध्यपूर्वमा चलिरहेको युद्धका बीच लेबननमा पदस्थ नेपाली शान्ति सैनिकहरूलाई सुरक्षा सतर्कता अपनाउन आदेश दिइएको छ र अत्यावश्यक कामबाहेक शिविर बाहिर नजान निर्देशन दिइएको छ भनी अधिकारीहरूले बताएका छन्।
केही दिन अगाडि दक्षिण लेबनन स्थित नेपाली बटालियनको शिविरभित्र गोलाबारी भएको थियो र त्यहाँ इजरायलले हानेको विस्फोटक पदार्थ परेको शंका गरिएको छ।
संयुक्त राष्ट्रको लेबननस्थित शान्ति अभियान यूनिफिलका एक सूचना अधिकारीले उक्त घटनाको अनुसन्धान जारी रहेकाले पछिल्लो तनावपछि अवस्था अस्थिर रहेको बताए।
इजरायलले शान्ति सैनिक र उनीहरूको संरचनाहरूमा आक्रमण नगर्ने नीति रहेको र करिब दुई हप्ताअघि घानाका शान्ति सैनिक शिविरमा भएको गोलाबारीमा माफी मागेको जानकारी आएको छ।
नेपाली शान्ति सैनिकहरूको अवस्था कस्तो छ?
नेपाली सेनाको वेबसाइटमा उपलब्ध विवरण अनुसार, मार्च ११ सम्म यूनिफिलमा ५५४ नेपाली सैनिक संस्था भइसकेको छ र तीमध्ये ५३२ जना दक्षिण लेबननस्थित नेपाली बटालियनमा तैनाथ छन्।
गत शुक्रबार मेस अल जाबेलस्थित नेपाली शान्ति सैनिक शिविरमा इजरायलले हानेको विस्फोटक पदार्थ परेको जानकारी प्राप्त भएको छ। संयुक्त राष्ट्रले यस आक्रमणको पुष्टि गर्दै संलग्न पक्षहरूको पहिचानमा अनुसन्धान गर्दैछ।
नेपाली सेनाका सहायक प्रवक्ता रथी राजाराम बस्नेतले उक्त घटनापछि अवस्था सामान्य रहेको बताएका छन्।
उनी भन्छन्, “तत्काल हाम्रो फौजहरू बङ्करभित्र थिए र कोही घाइते भएका छैनन्। केही प्राविधिक सामाग्रीमा क्षति पुगेको छ, अन्य केही होइन।”
तस्बिर स्रोत, UNIFIL PIO
उनीले भने, मिशन मुख्यालयले परिस्थिति अनुसार निर्देशन दिइरहेको र त्यस अनुरूप नेपाली शान्ति सैनिकहरूले सुरक्षा सतर्कता अपनाइरहेको उल्लेख गरे।
उनले थपे, “नेपाली सेनाले पनि त्यहाँ रहेका सबै शान्ति सैनिकलाई सुरक्षित रहन निर्देशन दिएका छन्। नेपाल सरकार, नेपाली सेना र संयुक्त राष्ट्रले यस विषयमा विविध रणनीतिक योजना बनाएका छन्। मिशन मुख्यालयले परिस्थिति अनुसार निर्णय गर्नेछ र हामी त्यसैअनुरूप अगाडि बढ्छौँ।”
साथै, इजरायली डिफेन्स फोर्सले मार्च ६ मा भएको त्रुटिपूर्ण गोलाबारीमा घानाका शान्ति सैनिक घाइते भएको कुरा बुधबार स्विकार गरेको छ, रोयटर्सले जनायो।
दक्षिण लेबननमा इरान समर्थित हिज्बुल्लाह लडाकु र इजरायली सेनाबीच द्वन्द्व जारी रहेको ‘ब्लू लाइन’ क्षेत्रमा यूनिफिल तैनाथ छ। राष्ट्रसङ्घका अनुसार ४८ देशका ७,५०० भन्दा बढी शान्ति सैनिक लेबननमा अवस्थित छन्।
मार्च ६ मा भएको कडा गोलाबारीमा घानाका कम्तीमा तीन सैनिक घाइते भएको राष्ट्रसेनाले जनाएको छ।
इजरायली डिफेन्स फोर्सले उक्त घटनाप्रति पछुतो व्यक्त गर्दै राष्ट्रसंघ र घानालाई माफीसमेत मागेकी छ। यूनिफिललाई हामीले सोमबार इजरायली डिफेन्स फोर्स हुने पत्र प्राप्त भएको थियो जसमा शान्ति सैनिकहरूलाई आक्रमण गर्ने नीति नभएको उल्लेख थियो।
यूनिफिलका अधिकारीहरू के भन्छन्?
तस्बिर स्रोत, United Nations Peacekeeping
लेबननस्थित यूनिफिलका सूचना अधिकारी तिलक पोखरेल भन्छन् कि शान्ति सैनिकहरूको सुरक्षा सर्वोपरी प्राथमिकता हो।
उनले भने, “मिशनले आवश्यक सबै सतर्कता अपनाएको छ। सुरक्षा नै सबैभन्दा प्रमुख रहेको छ। द्वन्द्वकारी पक्षहरूले संयुक्त राष्ट्रसंघलाई निशाना नबनाउने सुनिश्चित गरेका छन्।”
नेपाली फौज रहेको ‘ब्लू लाइन’ नजिकको संवेदनशील क्षेत्र हुँदै इजरायली डिफेन्स फोर्सले स्थल कारबाही जारी राखेको छ। राष्ट्रसंघले यस स्थितिलाई चिन्ताजनक बताएको छ।
पोखरेल भन्छन्, “शान्ति सैनिकहरूलाई शिविर सुरक्षा र राशन आपूर्तिबाहेक अन्य अवस्थामा शिविर बाहिर नजान निर्देशन दिइएको छ। तर, आवश्यक अवस्थामा द्वन्द्वमा परेका व्यक्तिहरूको उद्धारका लागि पनि उनीहरू खटिएका छन्।”
घानाका शान्ति सैनिकमाथि आक्रमणपछिको संयुक्त ३० देशहरूको विज्ञप्तिमा लेबननको द्वन्द्व थप नबढाउन र तुरुन्त शान्ति कायम गर्न अपील गरिएको थियो।
त्यस विज्ञप्तिमा आक्रमण गर्नेहरूलाई कारबाही गरिनुपर्ने र कुनै बेला पनि यूनिफिल सैनिक तथा परिसर अन्तर्राष्ट्रिय कानुन अनुकुल सुरक्षित राखिनुपर्नेमा जोड दिइएको थियो।
संयुक्त राष्ट्रसंघले शान्ति सैनिकमाथिको आक्रमण र धम्कीलाई कट्टर रूपमा अस्वीकार गर्दै आएको छ।
आइतबार जारी विज्ञप्तिमा यूनिफिलले भनेको छ, “हामी सबै पक्षलाई राष्ट्रसंघीय कर्मचारीहरूको सुरक्षा सुनिश्चित गर्न र गैरसैनिक हताहतलाई कम गर्न आवश्यक कदम चाल्न अन्तर्राष्ट्रिय कानुनले लगाएको जिम्मेवारी सम्झाउन चाहन्छौँ।”
यूनिफिलमाथि भएका आक्रमणहरू अन्तर्राष्ट्रिय मानवअधिकार कानुनको उल्लंघन भएको र युद्ध अपराधको दायरामा पर्ने खतरा हुन सक्ने चेतावनी संयुक्त राष्ट्रले बारम्बार दिएको छ।
पछिल्लो पटक सुरु भएको द्वन्द्वबाट १० लाख भन्दा धेरै मान्छे विस्थापित भएको र मार्च २ यता लेबननमा ९०० भन्दा बढी मानिसहरूको मृत्यु भएको संयुक्त राष्ट्रसंघले जनाएको छ।
हाम्रो यूट्यूब च्यानलमा पनि बीबीसी न्यूज नेपाली उपलब्ध छ। च्यानल सब्स्क्राइब गरी भिडियोहरू हेर्न यहाँ क्लिक गर्नुहोस्। साथै तपाईं हामीलाई फेसबुक, इन्स्टाग्राम र ट्विटरमा पनि फलो गर्न सक्नुहुन्छ। बीबीसी नेपाली सेवा कार्यक्रम सोमबारदेखि शुक्रबार बेलुका पौने नौ बजे रेडियोमा सुन्न सकिन्छ।
