बालेन शाह : जितले ल्याएको आशा र निम्त्याएको संशय

तर सँगै अबको सरकारलाई खबरदारी गर्न आफूहरू पछि नपर्ने जेन जी प्रतिनिधि बमले बताएकी छन्।

आशासँगै अबको सरकारबाट कुनै किसिमको संशय पनि छ?

जवाफमा बम भन्छिन्, “तानाशाही नयाँ होस् वा पुरानो होस्, त्यो हामीलाई स्वीकार्य हुने छैन। डरलाग्दो दुईतिहाइको नजिक उहाँहरू पुग्नुभएको देखिन्छ। त्यो एक किसिमले राम्रो हो किनभने हामीले स्थायी सरकार पाउँछौँ। तर सँगै शक्तिले मानिसलाई भ्रष्ट बनाउँछ भन्ने छ, त्यो बाटोमा उहाँहरू नलाग्नुहोस् भन्ने हाम्रो अपेक्षा छ।”

मतपरिणामबाट प्रतिपक्ष कमजोर भयो भन्ने डर आफूहरूमा रहेको पनि उनले बताइन्।

“अन्धभक्त हुने होइन। भगवान् बनाउने होइन कसैलाई, आफ्ना मुद्दाको नायक मात्रै खोजिरहने होइन। प्रश्न पनि गर्ने हो। राम्रा काम गरे समर्थन गर्ने हो र आफूले जिताएर पठाएको व्यक्ति भड्किँदा वा बाटो बिराउँदा पनि चुप लाग्ने प्रवृत्ति हामी (नेपाली जनता)ले पनि सच्च्याउनुपर्छ भन्ने लाग्छ,” उनले भनिन्।

“सदनमा रहँदा पनि अल्पमतलाई सम्मान गर्नुहुन्न भने उहाँहरू इतिहास रच्ने बाटोमा होइन कि इतिहासबाट खस्ने बाटोमा जान सक्ने सम्भावना रहन्छ। त्यसैले उहाँहरू इतिहास रच्ने बाटोमा जानुपर्छ भन्ने लाग्छ।”

त्यस्तै विश्लेषक सीके लालले यसरी व्यक्तिलाई हेरेर आएको मतले सर्वसत्तावाद र अधिनायकवादको जोखिम देखाएको बताएका छन्।

उनले अहिले धेरै शङ्का गर्नु उपयुक्त नभए पनि सावधानी अपनाउनुपर्ने बताए।

“भन्ने बेलामा त बालेनले जनकपुरमा गएर सङ्घीयता बलियो बनाउने कुरा गरे। तर त्यो बलियो बनाउने भन्दा कमजोर गराउन सक्ने एउटा सम्भावना हुन सक्छ। मधेश-पहाड जोड्ने बालेन भनेर त्यसको नाममा समावेशितालाई कमजोर पार्ने प्रयास हुन सक्छ,” लालले भने।

“त्यस्तै कठिन भूराजनीतिक अवस्थाका बाबजुद जसरी केपी ओलीले [नेपाली सत्तालाई] उत्तरतिर पुर्‍याउनुभएको थियो, यसअघि जसरी दुईतिहाइले बेइजिङ पुर्‍याइदिएका थिए, अर्को दुईतिहाईले वाशिङ्टन वा दिल्ली पुर्‍याइदेलान् कि भन्ने पनि त डर रहन्छ।”

निर्वाचन आयोगले अन्तिम मतपरिणाम सार्वजनिक गरेपछि कुन दलले कति सीट ल्याउँछ, त्यसमै सरकार निर्माणका लागि कति समय लाग्छ भन्ने कुरा निर्भर रहने विज्ञहरू बताउँछन्।

अहिलेसम्मको परिस्थितिले समानुपातिकको समेत मतपरिणाम आइसक्दा रास्वपालाई सदनमा कुनै दलसँग मिलेर भए पनि दुईतिहाइ सुरक्षित गर्न कठिन नदेखिएको विश्लेषक लाल बताउँछन्।

कुल २७५ सांसदहरू रहने प्रतिनिधिसभामा प्रत्यक्ष प्रणालीतर्फबाट १६५ जना र समानुपातिकतर्फबाट ११० जना रहने छन्। कुनै एउटा दलको दुईतिहाइ बहुमत ल्याउन १८४ सीट जित्नुपर्ने हुन्छ।

सबै परिणाम आएपछि आयोगले राष्ट्रपतिलाई बुझाएपछि उनले सरकार गठनका लागि आह्वान गर्ने व्यवस्था छ।

संवैधानिक व्यवस्थाअनुसार निर्वाचनको परिणाम आएपछि राष्ट्रपतिले नयाँ प्रधानमन्त्री नियुक्त गर्ने प्रक्रिया सुरु गर्ने छन्।

संविधानको धारा ७६(१) अनुसार राष्ट्रपतिले प्रतिनिधिसभामा बहुमत प्राप्त संसदीय दलको नेतालाई प्रधानमन्त्री नियुक्त गर्ने छन्।

गत भदौ २४ गते बानेश्वरस्थित संसद् भवनमा तोडफोड र आगजनी भएपछि नयाँ प्रतिनिधिसभा कक्ष सिंहदरबारभित्र निर्माणाधीन रहेको छ।

चैत १ गते आफूहरूलाई प्रतिनिधिसभा बैठक बस्न मिल्ने गरी उक्त भवन दिने सरकारले बताएको सङ्घीय संसद् सचिवालयका प्रवक्ता एकराम गिरिले बताएका छन्।

“अब अहिले भवन निर्माणाधीन नै हो। यद्यपि निर्माणका थुप्रै कामहरू बाँकी रहेको देखिन्छ। तर सरकारले दिन्छु भनेपछि हामीले विश्वास गरेका छौँ र विकल्प खोजेका छैनौँ,” प्रवक्ता गिरिले भने।

बीबीसी न्यूज नेपाली यूट्यूबमा पनि छ। हाम्रो च्यानल सब्स्क्राइब गर्न तथा प्रकाशित भिडिओहरू हेर्न यहाँ क्लिक गर्नुहोस्। तपाईँ फेसबुक, इन्स्टाग्राम र ट्विटरमा पनि हाम्रा सामग्री हेर्न सक्नुहुन्छ। अनि बीबीसी नेपाली सेवाको कार्यक्रम बेलुकी पौने नौ बजे रेडिओमा सोमवारदेखि शुक्रवारसम्म सुन्न सक्नुहुन्छ।