नेपाली कांग्रेसको विवाद: असन्तुष्ट पक्षको राष्ट्रिय भेलामा मध्यमार्गीको ‘मधुर आवाज’, अदालतमा आशा राख्दा एकताको सम्भावना टाढियो

नेपाली कांग्रेसका पूर्वसभापति शेरबहादुर देउवाले लामो समय विदेश बसाइपछि काठमाडौं फर्कने दिन बिहीबार सार्वजनिक गरेका वक्तव्यमा आफ्नो अनुभव सुनाउँदै भने, “म नेता भएर होइन, यस महान् राष्ट्रको आजीवन नागरिक भएर फर्किएको छु – विनम्रता, समर्पण र प्रेमसहित सेवा गर्न तत्पर।” उनले शुक्रबार पार्टीको असन्तुष्ट पक्षको भेलामा सम्बोधन गर्दै कुनै पनि भूमिका निर्वाह गर्न तयार रहेको आशय व्यक्त गरे। “देशको यो विषयवस्तुमा राष्ट्रियता, लोकतन्त्र र जनताको हितका लागि जुनसुकै भूमिका लिन म तयार छु,” उनले भने, “म समग्र राष्ट्रिय सहमति खोज्दै संविधानसंगत प्रक्रिया र व्यवस्थाको आधारमा समाधान निकाल्न पहल गर्नेछु।” यसका लागि आफूलाई “राष्ट्रिय तथा लोकतान्त्रिक शक्तिहरूसँग व्यापक संवाद गरी राष्ट्रिय सहमतिमा अघि बढ्न दृढ प्रतिबद्ध” रहेको बताए।

पार्टीभित्र देखिएको आन्तरिक असहमति र ताजा विवादमा ‘असन्तुष्ट’ पक्षको रूपमा उनले आफू विस्थापित भएको विशेष महाधिवेशनले विधि, विधान र प्रक्रिया उल्लंघन गरेको ठहर गरे। उनले विशेष महाधिवेशनको आधिकारिकतासम्बन्धी विवाद सर्वोच्च अदालतमा पुनः उठेको हुँदा यसबारे थप टिप्पणी नगर्न चाहेको बताए। “तर सर्वोच्च अदालतबाट हामीलाई न्याय मिल्नेमा म विश्वस्त छु,” देउवाले भने। त्यसपछि पनि उनले एकताको आवश्यकता औंल्याए। उनका शब्दमा, “अहिले देखिएको अवरोधलाई सबै पक्षको न्याय सुनिश्चित हुने र भावनाको सम्मान हुने व्यापक एकतामा रूपान्तरण गर्नुपर्छ।”

धेरैले प्रश्न गर्छन्, के देउवाले यसका लागि पहल गर्नेछन्? तर उनका नजिकका नेताहरूले अदालतको अन्तिम फैसलासम्म पर्खने मनस्थिति रहेको संकेत गरेका छन्। “जबसम्म पुनरावलोकनको अन्तिम निर्णय नआउँदासम्म एकता गर्न निकै कठिन हुनेछ,” नेता एनपी साउदले भने, “निर्णय आएपछि मात्रै पार्टीको एकताको राजनीतिक निर्णय हुनेछ।” कांग्रेस नेता कृष्णप्रसाद सिटौलाले पनि मुद्दा पुनरावलोकन गर्ने अदालतको पछिल्लो निर्णयबाट आशा लागेको बताएका छन्। उनले भने, “सर्वोच्च अदालतबाट हुने निर्णयले कांग्रेस पार्टीले न्याय पाउनेछ भन्ने मलाई विश्वास छ।”

अर्का नेता प्रकाशमान सिंहले पनि अदालतको निर्णयले १४ औँ महाधिवेशनबाट निर्वाचित समिति निरन्तरता पाउने बाटो खुला गरेको बुझाइ व्यक्त गरे। उनले भने, “१४ औँ महाधिवेशनबाट १५ औँ महाधिवेशनसम्म जान अघि बढ्न बाटो प्रशस्त भएको छ।” मध्यमार्गी नेता डा. शेखर कोइरालाले पार्टी एकतामा जोड दिँदै भने, “सर्वोच्च अदालत केही न केही न्याय दिनेछ र त्यसकै साथ हामी कांग्रेसलाई एकसाथ लिएर अघि बढ्नेछौं।”