इरानले होर्मुज जलमार्ग पुनः खोल्ने प्रस्ताव अघि सारेको थियो, तर अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले त्यो अस्वीकृत गरेपछि तेहरानले अमेरिकी वार्ताकारहरूबाट आधिकारिक अभिप्रायको पर्खाइ गरेको छ। इरानका विदेशमन्त्री अब्बास अरागचीले टेलिग्राममार्फत् ट्रम्पले प्रस्ताव अस्वीकृत गरेको पुष्टि गरेका छन्। तर उनले अमेरिकी राष्ट्रपतिले पहिलेदेखि विरोधाभासी अभिव्यक्तिहरू दिएका पनि उल्लेख गरेका छन्।
अघिल्लो पटक ट्रम्पले होर्मुज जलमार्ग खोल्ने प्रस्तावलाई ‘स्वीकार्य नभएको’ भन्दै ह्वाइट हाउसका पत्रकारहरूसँग कुरा गर्दा तेहरानले ठूलो घाटा बेहोर्दै आएको प्रतिक्रिया दिएका थिए। गत शुक्रवार इरानका विदेशमन्त्रीले संयुक्त राष्ट्रसङ्घमा पत्रकारहरूसँग भनेका थिए कि आवश्यक शर्तहरू पूरा भए जलमार्ग पुनः खोल्न सकिन्छ। तर ट्रम्पले शनिबार भने, “म यो सम्झौतामा अबैध छु” र अमेरिकाले होर्मुज जलमार्गमा ‘पूर्ण नियन्त्रण’ राख्दै ठूलो मात्रामा तेल ओसारपसार गरिरहेको दाबी गरेका थिए।
अरागचीले ट्रम्पले धेरै पटक राम्रा कुरा र धेरै पटक विरोधाभासी कुरा बोलेको उल्लेख गरेका छन्। “मध्यस्थकर्ताहरूले अन्तिम धारणा हामीलाई राख्ने प्रतीक्षा गरिरहेका छन् र त्यसका आधारमा निर्णय गरिनेछ,” उनले बताए। फेब्रुअरी २८ मा अमेरिका र इजरायलले इरानमाथि हवाई आक्रमण सुरु गरेपछि, इरानले बदला स्वरूप इजरायल र खाडीका अमेरिकी हवाई ठाँउहरूमा हमला गरी होर्मुज जलमार्ग बन्द गराएको थियो। युद्ध अघि विश्वव्यापी करिब २० प्रतिशत तेल र तरलीकृत ग्यास होर्मुज जलमार्गबाट ढुवानी हुन्थ्यो। जलमार्गको अवरुद्धताले ऊर्जा मूल्यमा उतारचढाव आएको छ।
