स्याङ्जाको पञ्चकन्या माध्यमिक विद्यालयमा सञ्चालित ‘सिक्दै कमाउँदै’ कार्यक्रममा विद्यार्थीहरूले पाँच रोपनी जमिनमा मौसमी तरकारी खेती गरिरहेका छन्। विद्यालयकी छात्रा आकृति रोकाहाले भनिन्, “किताबमा पढेको कुरा खेतबारीमा प्रयोग गर्दा धेरै कुरा सजिलै बुझ्न सकिन्छ।” तरकारी बिक्रीबाट आउने आम्दानीको ७५ प्रतिशत विद्यार्थीहरूले पाउने, २० प्रतिशत विद्यालयलाई र ५ प्रतिशत प्राविधिक सहयोगीलाई वितरण गरिने व्यवस्था गरिएको छ। ११ जेठ, स्याङ्जा।
पञ्चकन्या माध्यमिक विद्यालयमा सञ्चालित ‘सिक्दै कमाउँदै’ कार्यक्रमले विद्यार्थीहरूको पढाइ र व्यवहारलाई जोड्न थालेको छ। यहाँको सिकाइ अभ्यास जिल्लाभरि उदाहरणीय मानिन्छ। गण्डकी प्रदेश सरकारको सामाजिक विकास मन्त्रालयको सहयोगमा चलिरहेको कार्यक्रममा विद्यार्थीहरूले विद्यालयकै पाँच रोपनी जग्गामा मौसमी तरकारी खेती गरिरहेका छन्। विद्यालय प्रवन्धकले भनेका छन् कि पढाइसँगै करेसाबारीमा प्रत्यक्ष काम गर्दा विद्यार्थीहरूमा सीप विकास भएको र आत्मविश्वास बढेको छ।
कक्षा ९ देखि १२ सम्मका ६५ विद्यार्थी अहिले यस कार्यक्रममा सहभागी छन्। उनीहरूले आलु, टमाटर, काउली, बन्दा, साग र मह उत्पादनदेखि बिक्री वितरणसम्म अभ्यास गरिरहेका छन्। विद्यालयका बाली विज्ञान संयोजक सुवास अर्यालका अनुसार ‘एक विद्यार्थी, एक करेसाबारी’ अभियानले विद्यार्थीहरूलाई आफ्नै घरमै खेती गर्न उत्प्रेरित गरेको छ। उनले भने, यस कार्यक्रमले विद्यालय मात्र नभएर समुदायमा समेत व्यवहारगत परिवर्तन ल्याइरहेको छ।
स्याङ्जा जिल्लामा हाल वालिङ नगरपालिकाको पूर्णामृत माध्यमिक विद्यालय, हरिनास गाउँपालिकाको महिमा माध्यमिक विद्यालय र अर्जुनचौपारी गाउँपालिकाको पञ्चकन्या माध्यमिक विद्यालयमा बाली विज्ञान सिकाइ भइरहेको छ। पञ्चकन्या मावि फरक अभ्यास र उत्कृष्ट परिणामका कारण चर्चित विद्यालय हो। यो विद्यालय सन २०८० मा देशकै उत्कृष्ट विद्यालयको रूपमा सम्मानित भएको थियो।
