
सन् २०१० मा प्रशान्त महासागरको मुनि रहेको पग्लिएको फलामको बहाव पश्चिमबाट अचानक पूर्वतिर सारिएको वैज्ञानिक अनुसन्धानले देखाएको छ। युनिभर्सिटी अफ एडिनबर्गका फ्रेडरिक डाहल म्याडसेनले भने, “प्रशान्त महासागरसँग सम्बन्धित ठूलो बहाव परिवर्तनले पृथ्वीको भित्री तहको व्यवहारबारे नयाँ प्रश्नहरू उठाएको छ।” इएसएको स्वार्म मिशन म्यानेजर अन्जा स्ट्रोम्मेले भनिन्, “स्वार्मले धेरै वर्षसम्म विश्वव्यापी डाटा निरन्तर प्रदान गर्ने भएकाले वैज्ञानिकहरूलाई कोरको गतिशीलता अनुगमन गर्न मद्दत पुग्छ।” २२ साउन, काठमाडौं।
पृथ्वीको चुम्बकीय क्षेत्र मुख्यतया जमिनमुनि ३००० किलोमिटरमा रहेको बाहिरी कोरको पग्लिएको फलामको बहावबाट उत्पन्न हुन्छ। यो तरल फलामले बिजुली प्रवाह गराउँछ जसले पृथ्वीमा निरन्तर परिवर्तित भइरहने इलेक्ट्रोम्याग्नेटिक क्षेत्र सिर्जना गर्छ। बाहिरी कोर सतहभन्दा करिब २२ सय किलोमिटर तल अवस्थित छ र यसले चुम्बकीय क्षेत्रका लागि महत्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गर्दछ। वर्षौंसम्म वैज्ञानिकहरूले बाहिरी कोरको बहाव मुख्यतः पश्चिमतर्फ हुने निष्कर्ष निकालेका थिए। तर सन् २०१० मा यो प्रवृत्तिमा अचानक परिवर्तन आएको थियो।
प्रशान्त महासागरको मुनिमा रहेको पग्लिएको फलामको ठूलो भाग पश्चिमबाट पूर्वतर्फ बहन थाल्यो। वैज्ञानिकहरूले अहिलेसम्म यस बहाव दिशा परिवर्तनको कारण पहिचान गर्न सकेका छैनन्। युरोपेली स्पेस एजेन्सी (इएसए) का स्याटेलाइटहरूले सङ्कलन गरेको डाटाले यस घटनाको अनुसन्धानमा सहयोग पुर्याएको छ। जर्नल अफ स्टडीज अफ अर्थ्स डिप इन्भेरियरमा प्रकाशित अध्ययनले सन् १९९७ देखि २०२५ सम्मका स्याटेलाइट र भूमिगत तथ्याङ्कहरू प्रयोग गरेको छ।
विश्लेषणले सन् २०१० मा प्रशान्त महासागर मुनि रहेको फलामको बहाव पूर्वतर्फ मोडिएको पुष्टि गरेको छ। अध्ययनका प्रमुख लेखक फ्रेडरिक डाहल म्याडसेनले भने, “प्रशान्त महासागर मुनिको ठूलो बहाव परिवर्तनले पृथ्वीको भित्री तहको व्यवहारमा नयाँ प्रश्नहरू खडा गरेको छ।” उनले थपे, “प्रशान्त महासागरमा पूर्वी बहावको बलियो उदय भित्री कोरको व्यवहारमा आएको परिवर्तनसँग सम्बन्धित छ।” इएसएले सन् २०१३ मा तीनवटा स्वार्म स्याटेलाइटहरू प्रक्षेपण गरेको थियो। यी स्याटेलाइटहरूले राखेको म्याग्नेटोमिटरहरूले पृथ्वीको चुम्बकीय क्षेत्रको सही मापन गर्न सक्षम छन्।






