अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट परिषद्ले सन् २०३० देखि टी–२० विश्वकपमा सहभागी टोलीको संख्या २४ पुर्याउने र सन् २०३२ सम्म ३२ टोलीसम्म विस्तार गर्ने योजना ल्याएको छ। टी–२० विश्वकप विस्तारले नेपाल लगायत एसोसिएट राष्ट्रहरूलाई विश्वकपमा नियमित उपस्थिति जनाउने र विश्वमञ्चमा प्रतिस्पर्धा गर्ने सुनौलो अवसर प्रदान गर्ने अपेक्षा गरिएको छ। आईसीसीले एकदिवसीय विश्वकपमा सहभागी टोलीहरूलाई १४ बाट १२ मा घटाउने निर्णय गरेको छ, जसलाई खेलाडी तथा सरोकारवालाले व्यापक असन्तुष्टि र आलोचना गरेका छन्। १२ साउन, काठमाडौं।
अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट परिषद् (आईसीसी) ले पुरुष टी–२० विश्वकपलाई थप विस्तार गर्ने तयारी थालेको छ। फुटबलको विश्वकप ४८ टोलीसम्म विस्तार गरेको फिफाको पछिल्लो निर्णयको अनुसरण गर्दै आईसीसीले पनि टी–२० विश्वकपमा सहभागी टोलीहरूको संख्या क्रमशः बढाउने योजना अघि सारेको हो। बेलायती सञ्चार माध्यम द टेलिग्राफमा प्रकाशित समाचार अनुसार, आईसीसीले सन् २०३० मा इंग्ल्यान्ड, वेल्स र आयरल्यान्डमा हुने टी–२० विश्वकपबाट सहभागी टोली संख्या २४ पुर्याउने लक्ष्य राखेको छ। त्यसपछि सन् २०३२ सम्म प्रतियोगितालाई ३२ टोलीसम्म विस्तृत गर्ने दीर्घकालीन योजना बनाइएको छ।
सन् २०३२ को विश्वकपको आयोजक भने अझै निश्चित भइसकेको छैन। हालै भारत र श्रीलङ्कामा सम्पन्न टी–२० विश्वकपमा एसोसिएट राष्ट्रहरूको बढ्दो प्रतिस्पर्धात्मक क्षमता देखिएपछि प्रतियोगिता विस्तारको पक्षमा बलियो आधार तयार भएको आईसीसीको बुझाइ छ। यस संस्करणमा जिम्बाबेले अस्ट्रेलिया र श्रीलंकालाई हराउँदै समूह चरण पार गरेको थियो भने इटली र नेपालले पनि इंग्ल्यान्डजस्ता बलियो टोलीलाई कडा चुनौती दिएका थिए। पहिलेदेखि २० टोली सहभागी हुने विश्वकपमा चार समूहबाट सुपर–८ चरण खेलेको थियो। तर सन् २०२८ मा अस्ट्रेलिया र न्यूजिल्यान्डमा हुने विश्वकपदेखि नयाँ फर्म्याट लागू हुनेछ।
पाँच समूहमा चार-चार टोली रहनेछन्। प्रत्येक समूहका शीर्ष दुई टोली सुपर–१० मा पुग्नेछन् र त्यसपछि सेमिफाइनल खेलाइनेछ। प्रतियोगिता २४ टोलीसम्म विस्तार भएमा सम्भावित ढाँचाअनुसार छ समूहमा चार-चार टोली रहनेछन् र प्रत्येक समूहका शीर्ष दुई टोली सुपर–१२ मा पुग्नेछन्। प्रतियोगिता विस्तारबाट नेपालसहित एसोसिएट राष्ट्रहरूलाई सबैभन्दा ठूलो फाइदा हुने अपेक्षा गरिएको छ। पछिल्ला वर्षहरूमा तीव्र रूपमा क्रिकेट विकास गरिरहेका जर्मनी र नाइजेरियाजस्ता राष्ट्रले पहिलो पटक विश्वकप खेल्ने अवसर पाउन सक्छन्। त्यस्तै, मलेसिया, स्पेन, कुवेत, कतार, जर्सी, बहराइन, बर्मुडा र साउदी अरेबियाजन्य टोलीहरूले पनि विश्वकपको दौडमा बलियो स्थान बनाउन सक्नेछन्। नेपाल, इटली, युगान्डा, पपुवा न्युगिनी, हङकङ, अमेरिका र क्यानडाजस्ता टोलीका लागि यो विस्तार विश्वकपमा नियमित उपस्थिति जनाउने सुनौलो अवसर बन्न सक्छ।
तर आईसीसीको यो विस्तार योजनासँगै अर्को निर्णय विवादमा परेको छ। आईसीसीले आगामी एकदिवसीय विश्वकपमा सहभागी टोली संख्या १४ बाट १२ बनाउने निर्णय गरिसकेको छ जसले एसोसिएट राष्ट्रहरूको अवसर झन् सीमित हुने भन्दै व्यापक आलोचना भइरहेको छ। नयाँ एकदिवसीय विश्वकप फर्म्याटअनुसार, तल्लो वरियताका तीन राष्ट्रले मुख्य प्रतियोगितामा सिधै स्थान नपाई ‘प्ले–इन’ प्रतियोगिता खेल्नुपर्नेछ र त्यसपछि मात्रै अन्तिम टोलीले विश्वकपको स्थान पाउनेछ। विश्व क्रिकेटर्स एसोसिएसन (डब्ल्यूसीए) का प्रमुख कार्यकारी अधिकृत टम मोफाटले आईसीसीको निर्णयलाई विश्वव्यापी क्रिकेट विस्तारको लक्ष्यसँग मेल नखाने बताए। उनके अनुसार विश्वव्यापी क्रिकेट विकासका कुरा गर्दा पनि विश्वकपमा अवसर घटाउने निर्णय परस्पर विरोधाभासपूर्ण छ। स्कटल्याण्डका कप्तान रिची बेरिङ्टनले यस्ता महत्वपूर्ण निर्णय गर्दा खेलाडीसँग पर्याप्त परामर्श नगरिएको भन्दै असन्तुष्टि व्यक्त गरेका छन्। नेदरल्यान्ड्सका कप्तान स्कट एडवार्ड्सले पनि विश्वकप छनोट आफैंमा ठूलो उपलब्धि भएता पनि त्यसको मूल्य घटाउने निर्णय निराशाजनक भएको बताएका छन्। आईसीसीले टी–२० क्रिकेटलाई विश्वव्यापी बनाउने उदेश्यले प्रतियोगिता विस्तार गर्ने योजना ल्याए पनि एकदिवसीय विश्वकपमा अवसर कटौती गर्ने निर्णयले अझै पनि क्रिकेट समुदायमा बहस चलाइरहेको छ।
