भोटेकोशी-त्रिशूली बाढीपछि सबैभन्दा धेरै शव भेटिएको चितवन जिल्लामा शव व्यवस्थापनका लागि विशेषज्ञ चिकित्सक र अन्य स्रोतसाधनको अभाव भएको अधिकारीहरूले बताएका छन्। भरतपुर अस्पतालका प्रमुख मेडिकल सुपरिन्टेन्डेन्ट डा विश्वबन्धु बगालेले बीबीसीसँग कुरा गर्दै जिल्लाभरमा जम्मा चार जना मात्र फरेन्सिक विशेषज्ञ रहेको जानकारी दिएका छन्। बाढीबाट निकालिएका शवहरूको व्यवस्थापन तथा पहिचानका लागि आवश्यक स्वास्थ्य परीक्षण गर्न चितवन आएका आफूले विभिन्न अस्पतालका फरेन्सिक विशेषज्ञहरूलाई सहयोगका लागि आग्रह गरेको बताए।
चितवनका प्रमुख जिल्ला अधिकारी गणेश अर्यालले जिल्लाका सबै शवगृहको कुल क्षमता ३० वटा मात्र हुँदा २०० भन्दा बढी शव भेटिनुले अन्य समस्याहरू पनि देखा परेको बताए। भरतपुर अस्पतालका प्रमुख डा बगालेले समय र स्वास्थ्यकर्मीको अभावका कारण तत्काल सकिन्छ त केवल सग्ला शवहरू हेर्न भ्याइएको बताएका छन्। “ती शवहरूको सम्भावित पहिचान गर्ने संकेतहरू, फोटो र भिडियो लिएर शव संरक्षण केन्द्रमा पठाउने गरेका छौँ,” उनले बताए।
प्रमुख जिल्ला अधिकारी अर्यालका अनुसार बाढीमा हराइरहेका मानिसका आफन्तलाई शव पहिचानमा सहयोग गर्न ‘हेल्प डेस्क’ स्थापना गरिएको छ। “त्यहाँ आएका व्यक्तिलाई हामी शव देखाउँछौं, कुनै शव आफ्ना आफन्तको हो भने प्रशासनिक प्रक्रिया पूरा गरेर अभिलेख संकलन गरी पठाइन्छ,” उनले भने।
अधिकारीहरूले भनेका छन् कि अहिलेसम्म सनाखत भएका शवहरूको संख्या दुई मात्रै छ। बाकी शवमध्ये करिब ४० प्रतिशत शवहरू पहिचान गर्न नसकिने गरी सडा चुकेका भेटिएका छन्। चितवनसँग सीमा जोडिएको पूर्वी नवलपरासी जिल्लामा भेटिएका शव व्यवस्थापनमा पनि समान समस्या देखिएको छ।
सुग्रीव थारूले शवगृहमा धेरै दुर्गन्ध फैलिएको र कतिपय शवबाट पानी बगिरहेको देखिएको बताएका छन्। अस्थायी शवगृहसँगै चितवन उद्योग संघको भवन जोडिएको छ। सङ्घका कार्यकारी निर्देशक गणेशप्रसाद सिलवालले भने, “शवको दुर्गन्ध कार्यालय भित्र पनि फैलिन थालेको छ। अब यसरी राख्नु हुँदैन, राज्यले जिम्मेवारी लिएर सामूहिक दाहसंस्कार गर्नुपर्ने हुन्छ।”
