Skip to main content

भोटेकोशी-त्रिशूली बाढी: जलविद्युत् आयोजनाका सुरुङ किन ‘जोखिम’मा छन्?

भोटेकोशी-त्रिशूली बाढीबाट प्रभावित ११ जलविद्युत् आयोजनाका करिब ९०० भन्दा धेरै कर्मचारीहरू गत बुधवारको बाढीसँगै सम्पर्कविहीन बनेको अधिकारीहरूको आशङ्का छ। तर तीमध्ये सुरुङभित्र फसेकाहरूको वास्तविक सङ्ख्या अझै यकिन हुन सकिरहेको छैन। नेपाली सेनाका प्रवक्ता राजाराम बस्नेतले बताएअनुसार सोमवार साँझसम्म रसुवागढी, लाङटाङ, चिलिमे, माथिल्लो त्रिशूली थ्रीए र माथिल्लो त्रिशूली थ्रीबीमा उद्धारसम्बन्धी कामहरू भएका छन्। भारत र चीनका विज्ञहरूसमेतको सहायताले ती सुरुङमा हालको उद्धार प्रयास केन्द्रित रहँदा अधिकारी तथा विज्ञहरूले जलविद्युत् सुरुङभित्रको जटिलताबारे कुरा गरेका छन्।

जलविद्युत् आयोजनामा प्रयोग हुने सुरुङको उद्देश्य खोलाछेउको पानीलाई जलविद्युत् उत्पादन केन्द्रसम्म पुर्‍याउने हुन्छ। यस्तो केन्द्र सामान्यत: पहाडको अर्को छेउमा हुन्छ। एकजना ‘रक एन्ड टनल’ इन्जिनियर विप्लव घिमिरेले बताएअनुसार सवारी यात्राको दूरी छोट्याउन प्रयोग हुने ‘मेट्रो टनल’ भन्दा फरक ‘हाइड्रोलिक टनल’ नदीछेउछाउ हुने भएकाले रसुवा बाढीमा जस्तो जोखिमको पक्ष सधैँ रहिरहने गर्छ।

सेना प्रवक्ताका राजाराम बस्नेतले रसुवागढी जलविद्युत् आयोजनामा २५० मिटरजति भित्र गएपछि सुरुङ बन्द भएको भाग फेला परेको तर “त्यहाँसम्म कोही फेला नपरेको” बताए। लाङटाङको हकमा ६५ मिटरजति भित्र पुग्दा ठूल्ठूला ढुङ्गा फेला परेका छन्। चिलिमे र अपर त्रिशूली वनमा सेनासँग मिलेर विदेशी टोलीहरू काम गरिरहेका छन्, जहाँ कुनै नतिजा हासिल भइसकेको छैन। माथिल्लो त्रिशूली थ्रीबीमा सुरुङको मुख पत्ता लगाउने काम भइरहेको छ।