घिमिरे दाजुभाइहरूले खुसी सहकारीको २७ करोड रुपैयाँ अपचलन गरेपछि बचतकर्ताहरू समस्यामा परे

समाचार सारांश एउटै परिवारका ४ दाजुभाइहरूले खुसी बचत तथा ऋण सहकारीको रकम अपचलन गरी फरार भएपछि करिब ११० बचतकर्ताले ४ वर्षदेखि रकम पाउन सकेका छैनन्। खुसी सहकारीमा कुल २७ करोड रुपैयाँ बचत रहेको छ भने करिब ९ करोड फिर्ता पाउनुपर्ने बचतकर्ताहरूले सहकारी प्राधिकरणमा निवेदन दिएका छन्। सञ्चालकहरू फरार छन् र बचतकर्ताले सहकारीका प्रमाणपत्र नष्ट भएको तथा ऋणीहरूले पनि भागेका बताएका छन्। २५ वैशाख, काठमाडौं। एउटै परिवारका ४ दाजुभाइहरूले रकम अपचलन गरेपछि खुसी बचत तथा ऋण सहकारीका बचतकर्ताहरू समस्यामा परेका छन्। ती दाजुभाइहरूले रकम अपचलन गरी फरार भएपछि बचतकर्ताहरूले विगत ४ वर्षदेखि आफ्नो बचत रकम पाउन सकेका छैनन्। काठमाडौंमा ४ वटा शाखाहरू मार्फत बचत संकलन गरेको खुसी सहकारीमा रकम दावी गर्ने बचतकर्ताहरू करिब ११० पुगेका छन्। सहकारी विभागका अनुसार संस्थामा कुल २७ करोड रुपैयाँ बचत छ। बचत रकम फिर्ता नपाएपछि माग दावी गर्ने बचतकर्ताहरूले हालसम्म करिब ९ करोड रुपैयाँ पाउनुपर्ने उल्लेख गर्दै प्रमाणसहित सहकारी प्राधिकरणमा निवेदन दिएका छन्। खुसी बचत तथा ऋण सहकारी संस्था बन्द छ र सञ्चालकहरू फरार छन्। साना बचतकर्ताहरू नआए पनि ठूला बचतकर्ताहरू प्राधिकरणमा माग दावी गर्न आउने क्रम जारी छ। सहकारीका अध्यक्ष अभय घिमिरे हुन्। उनी अमेरिका बस्ने एक महिलासँग सम्बन्धित रहेकाले सहकारीको पैसा त्यति ठाउँमा लगिएको हुन सक्ने बचतकर्ताहरूको आरोप छ। उनी आफैं पनि विदेश पलायन गरेको हुन सक्ने बचतकर्ताहरू बताउँछन्। सहकारीका सञ्चालक तथा अन्य माथिल्ला पदाधिकारीहरूमा मातृका घिमिरे, ज्ञानेन्द्र घिमिरे र सुबोध घिमिरे छन्। उनीहरू एउटै परिवारका हुन् र झापा जिल्लाका स्थायी बासिन्दा। उनीहरू नेकपा एमाले निकटका रहेका बताइन्छ। सहकारीकै सेवा केन्द्र उद्घाटनका लागि पनि उनीहरूले शीर्ष नेताहरूलाई ल्याउने गरेका थिए। सञ्चालकहरूले बचतकर्ताहरूको रकम अपचलन गर्दै प्रमाणपत्र समेत नष्ट गरेको बचतकर्ताहरूले बताएका छन्। खुसी सहकारीका बचतकर्ता सुशील थापाको मुद्दती निक्षेप प्रमाणपत्र समेत सञ्चालकहरूले हराइदिएको छ। सञ्चालकका बुबा भने पीडितहरूसँग सम्पर्कमा छन् र बचतकर्तालाई पैसा फिर्ता दिने आश्वासन दिएका छन् भने थापाले सुनाए। मुद्दती निक्षेप परिपक्व हुने बेलामा कर्मचारीलाई पठाएर प्रमाणपत्र माग्दा पनि फिर्ता नपाएको थापाले बताए। ‘मेरो मुद्दती खातामा १९ लाख छ, त्यसको प्रमाण छ, मुद्दती निक्षेपमा भएको रकमले दावी गर्ने आधार पनि नभएको’ थापाले भने, ‘प्रमाणपत्र नै सञ्चालकहरूले नवीकरण गरेको नहुँदा फिर्ता नदिएको र अब नष्ट भइसकेको छ।’ थापाजस्तै मुद्दती निक्षेपको प्रमाण नभएका बचतकर्ताहरू र सञ्चालकहरूले रकम लुकाएका अनुमानित संख्या सयौँ पुग्ने विश्वास गरिन्छ। सेयर पूँजी ५ करोड रहेको खुसी सहकारी खिचापोखरी न्युरोडमा प्रधान कार्यालय राख्दै कालीमाटी, चाबहिल र गंगबुमा पनि कार्यालयमार्फत कारोबार गर्दै आएको थियो। अहिले सबै सेवा कार्यालयहरू र प्रधान कार्यालय बन्द छन्। सञ्चालकहरूले सहकारीको कारोबार प्रमाण समेत नष्ट गरेको बचतकर्ताहरूको भनाइ छ। पीडितहरू सहकारी बचतकर्ता संरक्षण राष्ट्रिय अभियानमा जोडिएर संघर्ष समिति गठन गरी प्रहरी, राष्ट्रिय सहकारी नियमन प्राधिकरण, भूमि व्यवस्था सहकारी तथा गरिबी निवारण मन्त्रालय लगायतका निकायमा बचत फिर्ताका लागि दबाब दिइरहेका छन्। अधिकांश बचतकर्ताहरूले संस्था बन्द र सञ्चालक फरार भएपछि मात्र यो समस्या थाहा पाएको थापाले बताए। ‘कतिपयसँग पासबुक छैन, मुद्दती निक्षेप भएका कतिपयको प्रमाणपत्र पनि छैन। सञ्चालकले योजनाबद्ध तरिकाले अप्ठेरो पारेर भागेको छ।’ उनले भने, ‘पसलमा काम गरेर कमाएको पैसा सहकारीमा राखेको थिएँ, रकम फिर्ता खोज्दा काम छोड्नुपर्‍यो र पैसा पनि फस्यो।’ खुसी सहकारीका मुख्य सञ्चालकहरू एउटै परिवारका दाजुभाइ हुन्। कार्यालयका अन्य कर्मचारी पनि सञ्चालकका आफन्त वा नातागोता मात्रै भएको उनी बताउँछन्। सञ्चालकका बुबा पीडितहरूसँग सम्पर्कमा रहे पनि छोरा कहाँ छन् भन्ने कसैलाई थाहा नभएको पनि बताएका छन्। उनले बचतकर्तालाई पैसा फिर्ता दिने आश्वासन दिएका छन्। सञ्चालकहरूले सहकारी कोष कहाँ लगानी गरेको थाहा नभएकाले बचतकर्ताहरूले खोजी गरिरहेका छन्। ‘हामीले उनीहरूका नागरिकताबाट सम्पत्ति कहाँ छ खोज्ने कोसिस गरेका छौं, तर कहाँ लुकाएका छन् भन्ने जानकारी छैन,’ थापाले बताए। खुसी सहकारीबाट करिब ९ करोड रुपैयाँ बराबर कर्जा लिएका ऋणीहरू पनि फरार छन्। बचतकर्ता राधा महर्जनले भनिन्, ‘संस्थाबाट कर्जा लिएका करिब ८० ऋणी फरार छन्। कार्यालयका घरहरूमा भाडा पनि नतिरेको छ, प्रधान कार्यालयको बाँकी भाडा एक करोड पुगेको छ।’ उनको पनि करिब १८ लाख रुपैयाँ त्यही सहकारीमा फसेको छ। कालीमाटी सेवा केन्द्रका केही बचतकर्ताहरू मजदुरी काममा संलग्न छन्। ‘कवाडी संकलन र मजदुरी गर्नेहरू छन्, बिहान बेलुका भेट्दा ‘सहकारीको पैसा आउँदैन?’ भनेर सोध्छन्। प्रदेश सरकारले किन खुसी सहकारीलाई समस्याग्रस्त घोषणा गर्न रोक लगाएको छ भन्ने उनको प्रश्न छ। ‘हाम्रो बचत फस्यो, संस्था छैन, सञ्चालकहरू पनि छैनन् तर समस्याग्रस्त हुँदैन भनेर भन्नु उपयुक्त छैन,’ उनी भन्छिन्। समस्याग्रस्त घोषणा भए केही रकम फिर्ता पाउने आश छ।