लेखक, गेरी ओडनह्यू
भूमिका, वरिष्ठ उत्तर अमेरिका संवाददाता, वाशिङ्टन डीसी
लेखक, ओलिभिया आयरल्यान्ड
प्रकाशित १३ जून २०२६, १०:४४ +०५४५
अमेरिकी सेनाले स्ट्रेट अफ होर्मुजमा व्यापारिक जहाजहरूलाई लक्षित गरेका इरानी ड्रोनहरूलाई खसालेको जनाएको छ। अमेरिकी सेन्ट्रल कमान्ड ‘सेन्टकम’ले भनेको छ, “इरानले स्ट्रेट अफ होर्मुजमा व्यावसायिक जहाजहरूलाई लक्ष्यमा राखेर ड्रोन प्रहार गरेको हो।” सेनाले केही घण्टाभित्र सबै ड्रोनहरूलाई खसालेको र स्ट्रेट मार्फत जहाजबाट ढुवानी बिना अवरोध जारी रहेको जानकारी दिएको छ। यो घटना त्यतिखेर भयो जब अमेरिका र इरान दुवैले शान्ति सम्झौतामा प्रगति गरेको संकेत दिएका थिए।
अमेरिकी प्रशासनका वरिष्ठ अधिकारीहरूले मस्यौदा सहमतिको छेउमा पुगेको जानकारी दिएका छन्। इरानका परराष्ट्र मन्त्री शैयद अब्बास अराग्चीले भनेका छन् कि युद्ध अन्त्य गर्न अमेरिकासँगको वार्ता सहमतिमा पुग्न लागेको छ र त्यसमा स्ट्रेट अफ होर्मुज पुनः खोल्ने विषय पनि समावेश छ। उनले थपे, “सम्झौताले इरानमाथि अमेरिकाले लगाएको नाकाबन्दीलाई फुकुवा गर्ने प्रावधान पनि राखेको छ।” अमेरिकी अधिकारीहरूले सम्झौताका केही पक्ष पुष्टि गर्दै भनेका छन् कि इरानले आफ्नो जिम्मेवारी पूरा गरेमा आर्थिक लाभ पाइनेछ।
२८ फेब्रुअरीमा अमेरिका र इजरायलले इरानमाथि आक्रमण गरेपछि युद्ध सुरु भएको थियो। इरानले खाडी क्षेत्रका अमेरिकी सहयोगी राष्ट्रहरू र इजरायलमाथि आक्रमण गर्दै विश्वका प्रमुख तेल र तरलीकृत प्राकृतिक ग्यासको मार्ग स्ट्रेट अफ होर्मुजलाई बन्द गरिदिएको थियो। अप्रिलमा युद्धविराम सहमति भए पनि अमेरिका र इरानबीच बेलाबेलामा गोली हानाहानी जारी रहँदा यसै हप्तामा दूई चरणका आक्रमण र प्रतिकार भएका थिए। इरानी सञ्चारमाध्यमले शुक्रबार १४ बुँदे सम्झौताको केही विवरण सार्वजनिक गरे तापनि पूर्व अमेरिकी राष्ट्रपति ट्रम्पले ती बुँदाहरूलाई “विगतका सहमतिहरूका सर्तहरूसँग कुनै सम्बन्ध नरहेको” बताए।
इरानको सरकारी सञ्चारमाध्यमले विदेशमन्त्री अराग्चीलाई उद्धृत गर्दै सर्वोच्च सुरक्षा निकाय सुप्रिम नेशनल सेक्युरिटी काउन्सिलमा सम्झौताका पछिल्ला सर्तहरूमा “पक्ष र विपक्षमा” मतहरू भएको जनाएका छन्। त्यसबेला उनले भने कि सामूहिक निर्णयमा अझै पुगिनसकेको छ। अराग्चीले भनेका छन्, “वार्ताको अन्तिम चरण चाँडो सम्पन्न गरिनेछ, सम्झौतामा हस्ताक्षर र घोषणा गरिनेछ।”
