गर्मीको समयमा भान्सा कोठा, बरन्डा, छत, आँगन तथा घर वरिपरि झिँगाको प्रकोप बढ्नु एउटा सामान्य समस्या हो। यसले खानेकुरामा बसेर हानिकारक कीटाणुहरू छरिने देखि लिएर भित्तामा र सतहहरूमा फोहोर पसाउने काम गर्छ। झिँगाको संख्या बढ्दा सरुवा रोगहरूको संक्रमणको जोखिम पनि बढ्छ। खानेकुरामा झिँगा डुबेर त्यसलाई दूषित बनाउनु अर्को ठूलो समस्या हो। त्यसैले झिँगाको नियन्त्रण अनिवार्य हुन्छ। झिँगा भगाउने र मार्ने विभिन्न उपायहरू छन्। प्रायः व्यावसायिक रासायनिक विषादी र स्प्रेहरू प्रयोग गरिन्छ, जसले मानव स्वास्थ्यमा समेत नकारात्मक प्रभाव पार्न सक्छ। तर यस्ता रासायनिक विषादी नचाहिने केही सुरक्षात्मक उपायहरू पनि छन्।
त्यस्तो एउटा उपाय हो – चिया बनाइसकेपछि फालिने चियापतिहरूको प्रयोग। प्रयोग गरिएको चियापतिको तीखो गन्धले झिँगालाई टाढा राख्न सहायक हुन्छ। यसका लागि चियापतिलाई कसरी प्रयोग गर्ने भन्ने कुरा महत्त्वपूर्ण छ। चिया बनाएपछि बाँकी रहेका चियापतिहरूलाई पहिले राम्ररी धोउनुपर्दछ, जसले चिनी र दूधको स्वाद र गन्ध हट्छ। त्यसपछि चियापतिलाई राम्रो गरी घाममा सुकाउनुपर्छ। चियापति राम्रोसँग सुकिसकेपछि यसको गन्ध झिँगाले मन नपराउने बनिरहेको हुन्छ। त्यसपछि सुकाइ सकेको चियापतिलाई सानो कचौरा वा प्लेटमा राखेर भान्साकोठा, झ्याल र फोहोर भाँडो नजिक राख्नुस्। यसले झिँगाको संख्या घटाउन मद्दत गर्नेछ र घरभित्र अनावश्यक गन्ध फैलिनबाट रोक्छ। साथै सूखा चियापतिमा केही थोपाहरू कागती रस मिसाउँदा यो मिश्रणको गन्ध झिँगालाई अझै बढी टाढा भगाउन सक्षम हुन्छ। घरका झिँगा बढी आउन सक्ने ठाउँहरूमा यसरी तयार पारिएको मिश्रण राख्न सकिन्छ।
यदि तपाईंको बरन्डा, छत, आँगन वा बगैंचामा झिँगा बारम्बार देखिन्छन् भने, बिरुवा वरिपरि रहेको माटोमा पनि सुकाइएको चियापति छरिदिन सकिन्छ। यसले माटोलाई पोषण दिने मात्र नभएर झिँगालाई पनि केही हदसम्म टाढा राख्न भूमिका खेल्छ। डस्टबिनको वरिपरि पनि झिँगा धेरै देखिन्छन् भने त्यहाँ प्रयोग भइसकेको चियापति सानो प्लेट वा बट्टामा राखेर डस्टबिन नजिक राख्नुपर्छ। यसले फोहोरबाट आउने गन्ध कम गर्ने र झिँगालाई टाढा राख्न मद्दत पुग्नेछ। तर चियापति प्रयोग गर्नुअघि राम्रोसँग धोउन र सुकाउन अत्यन्त आवश्यक छ। भिजेको वा चिनीयुक्त चियापतिले झिँगालाई टाढा भगाउने सट्टा आकर्षित गर्न सक्छ।
तर, चियापति राख्नु मात्र झिँगा भगाउने अचूक उपाय होइन, घरको नियमित सफाई पनि आवश्यक छ। नियमित रूपमा घर सफा राख्नाले मात्र झिँगाहरूको समस्या न्यून गर्न सकिन्छ।
