इमेलको जवाफ पठाउने होस् वा टीम्समा कल गर्ने, अहिलेको कार्यस्थल भनेको कुर्सीमा बसेर काम गर्ने ठाउँ बनेको छ। तर यस्तो लामो समयसम्म बस्ने बानी हाम्रो स्वास्थ्यका लागि हानिकारक छ। लामो समय एउटै स्थानमा बस्दा तौल बढ्ने समस्या देखिन्छ र मुटुरोग तथा टाइप २ मधुमेहको जोखिम समेत बढ्ने विज्ञहरूले बताउँछन्।
त्यसोभए, उत्पादक कामको समयमा कति पटक उठेर सिँढी या वरपर हिँड्ने हो? सही सन्तुलन के हो भन्ने चाहिँ स्पष्ट छैन। अमेरिकाको कोलम्बिया विश्वविद्यालयद्वारा गरिएको एक अध्ययनले कामको बीचमा हरेक घण्टा पाँच मिनेटको विश्राम लिएर हिँड्नुपर्ने सुझाव दिन्छ र यसले स्वास्थ्यमा राम्रो असर पर्छ भन्ने निष्कर्ष निकालेको छ। यो अध्ययन ‘ब्रिटिश जर्नल अफ स्पोर्ट्स मेडिसिन’मा हालै प्रकाशित भएको हो। प्रमुख अनुसन्धानकर्ता कीथ डियाजले भने, आजका धेरै वयस्कहरू जागा भएको समयमा तीन चौथाइ समय एकै स्थानमा बस्ने गर्छन्।
उनी भन्छन्, “थोरै समय भने बस्नु र धेरै समय हलचल गर्नु सकारात्मक हुन्छ। तर कति हलचल गर्ने भनेर पत्ता लगाउनु आवश्यक छ।” यी अनुसन्धानका अनुसार हरेक घण्टा पाँच मिनेट मात्र हिँड्दा पनि मूड सुधार हुन्छ र थकान कम हुन्छ। साथै, मानिसहरूले यस्तो अभ्यास गर्न सजिलो ठान्छन्। अध्ययनमा ११ हजारभन्दा बढी अमेरिकी कर्मचारीहरू सहभागी थिए जसमा धेरैजसो कार्यालयमा ८ देखि ९ घण्टा काम गर्थे।
पहिलो हप्ता तिनीहरूले आफ्नो दैनिक दिनचर्या र मूड, थकान, काममा सहभागितासम्बन्धी विवरण रेकर्ड गरेका थिए। त्यसपछि दुई हप्ता तिनीहरूले हरेक आधा घण्टा, एक घण्टा वा दुई घण्टामा हिँड्ने ब्रेक लिएर सर्भे फारम भरे। परिणामस्वरूप हरेक आधा घण्टा लिइने विश्रामले मूड सुधार गर्यो र थकान कम गर्यो, यद्यपि त्यसले दैनिक कामको नतिजामा कुनै फरक पार्न सकेन। हरेक दुई घण्टामा लिइने ब्रेक पनि हिँड्न नल्याउनु भन्दा राम्रो देखियो।
अन्ततः हरेक घण्टा लिइने ब्रेक सबैभन्दा सम्भव र काममा सहयोगी भएको पाइएको छ, जसले मूड सुधार्न र जागरुक राख्न मद्दत गर्छ।
कीथ डियाजले भने, “हरेक घण्टा उठेर हिँड्ने बानी बसाल्न सहज छैन किनभने धेरैले हाकिम र सहकर्मीहरूले के सोच्लान् भनेर चिन्ता गर्छन्। तर वास्तविकता त्यो हैन। यति ब्रेकले कार्यक्षमता सुधार्न सक्छ, मानिसहरूलाई बढी जागरुक र स्फूर्त बनाउन सक्छ, स्मरणशक्ति पनि राम्रो बनाउँछ। यसले उनीहरूलाई आराम र ताजापन महसुस गराउँछ।” हिँड्नमा खर्च लाग्दैन र काम पनि रोक्नुपर्दैन। धेरै बैठकहरू अफिस बाहिर वा वरिपरि हिँड्दै गर्न सकिन्छ, फोन कल पनि हिँड्दै गर्न सकिन्छ।
‘द ब्रिटिश हार्ट फाउन्डेशन’की वरिष्ठ नर्स एमिली म्याकग्र्याथले यस अध्ययनलाई स्वागत गर्दै भन्नुभयो, “दैनिक काममा थोरै मान्ती हिँड्ने बानी थप्दा सम्पूर्ण स्वास्थ्यमा सकारात्मक प्रभाव पर्छ।” तर उनले थपे, “यो अध्ययन छोटो अवधिमा मानिसहरूले आफैंले रिपोर्ट गरेका विवरणमा आधारित भएको र दीर्घकालीन स्वास्थ्य प्रभावका लागि थप अनुसन्धान आवश्यक छ।”
