सोमबार होर्मुज जलमार्गमा दुई ट्याङ्करहरूमा अचानक आक्रमण हुनुका कारण युनाइटेड अरब इमिरेट्स (यूएई)ले इरानलाई दोषी ठहराएका छन्। त्यहाँ एक जनाको मृत्यु भएको र ८ जना घाइते भएका छन्। बढ्दो तनावका बीच अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले त्यस जलमार्गमा नयाँ नाकाबन्दी गर्ने र त्यहाँबाट आवतजावत गर्ने जहाजहरूमाथि २०% कर लगाउने घोषणा गरेका छन्। अमेरिकी राष्ट्रपतिले इरानमाथि “दृढ प्रहार” गरिएको बताएका छन्। अमेरिकी सेनाले लगातार तेस्रो रात इरानमाथि आक्रमण भइरहेको जानकारी दिएका छन्।
अमेरिकी राष्ट्रपतिले नाकाबन्दी घोषणा गरे लगत्तै इरानी विदेशमन्त्रीले ट्रम्पकै शब्द प्रयोग गर्दै होर्मुज जलमार्गको “रक्षक”को भूमिकामा तेहरानले कायम रहने बताएका छन्। होर्मुज जलमार्गको नियन्त्रणको विषयले हुने विवादले दुई पक्षबीच युद्ध अन्त्य प्रयासहरूलाई असर पार्ने खतरा बढाएको छ। तथापि, ट्रम्पले अझै पनि सम्झौता सम्भव रहेको बताएका छन्। सोमबार इरानी क्रुज क्षेप्यास्त्रले अन्तर्राष्ट्रिय जलमार्गमा आफ्ना दुई राष्ट्रिय ट्याङ्करहरूमाथि आक्रमण गरेपछि यूएईले कडा निन्दा प्रकट गरेको छ। ती घटनामा एक जना भारतीय नाविकको मृत्यु भएको छ। घाइतेमध्ये ६ जना भारतीय र २ जना युक्रेनी रहेको यूएई रक्षामन्त्रालयले आफ्नो सामाजिक सञ्जाल एक्समा जानकारी दिएको छ।
“अन्तर्राष्ट्रिय कानुनको गम्भीर उल्लङ्घन गर्दै यस क्षेत्रको सुरक्षा र स्थिरतालाई जोखिममा पार्ने उक्त आक्रमणलाई रक्षा मन्त्रालयले कडा निन्दा गर्दछ,” भनिएको छ। अमेरिका र इरानबीच होर्मुज जलमार्गको नियन्त्रण विषय तनावको मुख्य केन्द्र बनेको छ। यसअघि ट्रम्पले सामाजिक सञ्जाल ट्रुथ सोसलमा इरानी बन्दरगाहहरूमा पुनः समुद्री नाकाबन्दी लागू गरिएको जानकारी दिएका थिए। साथै उनले होर्मुज जलमार्गमार्फत आवतजावत गर्ने सबै कार्गो जहाजहरूमा २०% शुल्क लगाउने पनि जनाएका छन्।
यो कदमले “इरानी जहाज वा उनका ग्राहकहरूलाई उक्त महत्वपूर्ण जलमार्गबाट आवतजावत गर्न रोक्नेछ, तर अन्य सबै देशहरूले खुला जलमार्गको उपयोग गर्न सक्ने” ट्रम्पले स्पष्ट पारे। “अबदेखि संयुक्त राज्य अमेरिका होर्मुज जलमार्गको रक्षकको रूपमा चिनिनेछ। तथापि, यस कर्तव्यका लागि सबै कार्गो जहाजहरूमा २०% कर लाग्नेछ,” ट्रम्पले भने। ट्रम्पले विश्वको यस तनावपूर्ण क्षेत्रमा सुरक्षा प्रदान गर्ने खर्च उठाउन सम्भव शुल्क लिने तर्क राखेका छन्। ह्वाइट हाउसमा पत्रकारहरूसँग कुरा गर्दै उनले इरानमाथि सशक्त प्रहार जारी रहेको बताए।
“उनीहरूको आक्रमक क्षमता ठेस पुगेको छ। हामी जलमार्गको नियन्त्रणमा छौं,” उनले बताए। जब दुई देशबीच शान्ति वार्ताको प्रश्न सोधियो, उनले भने: “हो, मलाई लाग्छ सम्झौता सम्भव छ। हुन सक्छ।” अमेरिकी हमलाको जवाफमा इरानी सेनाले कुवेतस्थित अमेरिकी सैन्य स्थलहरूमा आक्रमण गरेको जनाएको छ। होर्मुज जलमार्गबारे ट्रम्पको घोषणाप्रति प्रतिक्रिया दिँदै इरानी विदेशमन्त्री अब्बास अराग्चीले एक्समा लेखेका छन्: “(अमेरिकी राष्ट्रपति) एकदम सही हुनुहुन्छ। जसले होर्मुज जलमार्गबाट व्यापारिक जहाजहरूको सुरक्षित यात्रा सुनिश्चित गर्दछ, उसले सेवा शुल्क पाउनै पर्छ।” उनले थपे: “सो जलमार्गको रक्षक सधैं इरान नै रहँदै आएको छ र रहनेछ।” “तर २०% कर धेरै हो। हामी उचित कर लगाउँछौँ,” अराग्चीले उल्लेख गरेका छन्।
