नरेन्द्र मोदीको १२ वर्षे शासनकालमा भारतमा केवल एक मन्त्रीले मात्रै राजीनामा दिएका थिए, त्यो पनि यौन दुर्व्यवहारको आरोपमा। शिक्षामन्त्री धर्मेन्द्र प्रधानले शनिबार राजीनामा दिएपछि धेरै युवाले यसलाई दुर्लभ विजयको रूपमा मनाए। उनीहरूले एक हप्ताभन्दा बढी सडकमा विरोध प्रदर्शन गरेपछि प्रधानको राजीनामा निर्णायक क्षण बन्यो। दिल्लीकी २२ वर्षीया विद्यार्थी अधिकारकर्मी सखी भन्छिन्, “हामीले प्रदर्शनमार्फत् सबै कुरा सम्भव बनाउन सक्छौँ भन्ने पहिलोपटक लाग्यो।”
प्रधानको राजीनामा दिए लगत्तै सामाजिक सञ्जालमा मोदीका एक वरिष्ठ मन्त्रीले “हाम्रो सरकारमा राजीनामा दिने भन्ने हुँदैन” भन्ने दाबी गरेको पुरानो भिडिओ हटाइएको थियो, जसले राष्ट्रव्यापी युवा आन्दोलनप्रति विश्वास झल्काउँछ। सखीले भनिन, “तर मैले मोदीको पालामा मेरो वरिपरि त्यस्तो देखिनँ।” भारतको सबैभन्दा ठूलो मेडिकल प्रवेश परीक्षा ‘एनईईटी’ रद्द भएपछि मे महिनामा शैक्षिक विरोध प्रदर्शन सुरु भएको थियो, जसले करिब २० लाख विद्यार्थीलाई पुनः परीक्षा दिन बाध्य बनायो।
सीजेपी (कक्रोच जनता पार्टी) ले यो आक्रोशलाई रूप दिएको थियो। यसका संस्थापकहरूले दिल्लीमा धर्ना दिँदै शिक्षामन्त्री प्रधानको राजीनामा, शिक्षा सुधार र शोकसन्तप्त परिवारको क्षतिपूर्तिको माग गरेका थिए। प्रदर्शनले थोरैको ध्यान खिचेको थियो, तर जुलाई १८ मा दिल्ली प्रहरीले भोक हड्तालमा रहेका शिक्षाविद् सोनम वाङ्चुकलाई बलपूर्वक हटाएपछि आक्रोश बढ्यो।
भारतमा विश्वकै सबैभन्दा ठूलो युवा जनसंख्यामा बेरोजगारी दर १६.२ प्रतिशत पुगेको छ। २६ वर्षीया सोमाया कोर्डेले भनिन्, “यो पुस्ताका लागि हामी मध्ये धेरैले विरोध गर्न बाहिर निस्किएका छौँ र यो पहिलो पटक हो।” हर्षवर्धन कदमले भने, “यो केवल सुरुवात हो। यसले देखाउँछ कि अर्को पटक हामीले हाम्रो आवाज उठाउँदा सरकार डराउने छ।” प्रदर्शनले युवाहरूलाई नयाँ आत्मविश्वास दिलाएको विश्वास गरिएको छ, तर सरकारको प्रतिक्रिया र कारबाहीको डर पनि व्यक्त गरिएको छ।
