२१ साउन, काठमाडौं । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानसँग वार्ता जारी रहेको र यसले सम्भावित अमेरिकी सैन्य आक्रमणलाई टार्न सक्ने बताएका छन्। लस भेगासमा आयोजित एक कार्यक्रममा बोल्दै ट्रम्पले आफूलाई मानिसहरू मार्न नचाहेको र इरानसँग सम्झौता गर्न इच्छुक रहेको स्पष्ट पारे। अमेरिकी उपराष्ट्रपति माइक पेंसले फक्स न्युजसँगको कुराकानीमा इरानसँगको वार्ता ‘झन्झटिलो’ भए पनि अन्ततः अमेरिकाको हितमा हुने बताए। उनले इरानलाई आणविक हतियार प्राप्त गर्न नदिन कूटनीतिक, आर्थिक र सैन्य सबै विकल्पहरू प्रयोग गरिने जोड दिए।
तर, इरानले ट्रम्पको दाबी अस्वीकार गर्दै अमेरिकासँग कुनै पनि प्रकारको संवाद नभएको स्पष्ट पारेको छ। इरानले होर्मुज स्ट्रेटमा नयाँ जलमार्गको भौगोलिक अवस्थाबारे मात्र ओमनसँग एउटा समझदारी भएको र त्यस समझदारिको अन्तिम मस्यौदा चरणमा रहेको जनाएको छ। इरानी अधिकारीहरूले यस छलफलमा ओमनबाहेक कुनै पनि बाह्य हस्तक्षेप नभएको बताएका छन्। इरानले अमेरिकी नौसेनाको नाकाबन्दी र सैन्य गतिविधिको कारण स्ट्रेटमा अवरोध सिर्जना भएको आरोप लगाएको छ।
तर, ओमनसँगको सम्झौताले हालको संकट पूर्ण रुपमा समाधान नहुने उल्लेख गरिएको छ। इरानका राष्ट्रपति मसुद पेजेस्कियनले आफ्नो कार्यकालको दोस्रो वार्षिकोत्सवमा दुश्मनहरूले देशको क्षमता र प्राविधिक प्रगतिलाई कमजोर बनाउने प्रयास गरिरहेका छन् र यसका लागि इरानी सैन्य कमान्डर र वैज्ञानिकहरूलाई लक्षित गरिरहेको बताएका छन्। अर्कोतर्फ, वासिङ्टनले होर्मुजमा इरानको नियन्त्रण स्वीकार नगरेको र कुनै पनि अस्थायी जलमार्गका लागि अनुमति वा शुल्क आवश्यक नपर्ने दाबी गरेको छ। ओमन र इरानबीच भएको छलफलले अमेरिका-इरान शान्ति सम्झौता हुने र होर्मुज स्ट्रेटको अवरोध हट्ने आशा जगाएको छ, जसको प्रभाव अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा कच्चा तेलको मूल्य घट्न देखिएको छ। ब्रेन्ट क्रुडको मूल्य ०.५ प्रतिशतले घटेर प्रति बैरल ७९.०८ डलरमा कायम भएको छ भने अमेरिकी डब्लूटीआई क्रुडको मूल्य ०.७ प्रतिशतले घटेर प्रति बैरल ७४.६९ डलरमा झरेको छ।
