इरान–अमेरिका तनाव युद्ध र शान्ति बीच, होर्मुज जलमार्ग खोल्न इरानका ६ सर्तहरू

इरानी राष्ट्रपति मसुद पेजेस्कियानले अमेरिका र इजरायलसँगको जारी तनावको बीचमा देशलाई युद्ध र शान्तिको अनिश्चित अवस्थाबाट बाहिर निकाल्नुपर्ने बताएका छन्। इरानले होर्मुज स्ट्रेट खोल्नका लागि अमेरिकासामु ६ कडा सर्तहरू राखेको छ, जसमा इरानी सम्पत्ति फुकुवा र आर्थिक प्रतिबन्ध हटाउने कुरा समावेश छ। हालैको घटनाक्रममा, होर्मुज स्ट्रेटमा युएईको तेल ट्याङ्करमा आक्रमण भएको र साउदी अरबको अरामको रिफाइनरीमा आगलागी हुँदा क्षेत्रीय सुरक्षा चुनौतीहरू थप बढेका छन्। २४ साउन, काठमाडौं।

पेजेस्कियानले ओमानको मध्यस्थतामा भइरहेको वार्तामा आशावादी देखिँदै होर्मुज स्ट्रेटको विवाद समाधान गर्न र युद्धविराम उल्लङ्घनका घटनाहरू रोक्न कूटनीतिक प्रयासलाई प्राथमिकता दिनुपर्ने बताएका छन्। उनले भने, ‘देशमा अहिले एकता र शक्ति छ र मेरो विचारमा इरान यो युद्धमा विजयी र शक्तिशाली रूपमा उभिएको छ। तर, हामी यो अनिश्चित अवस्थाबाट बाहिर निस्कन चाहन्छौँ।’

इरानका ६ कडा सर्तहरूमा इरान र उसका पवित्र मूल्यहरू विरुद्धका धम्कीहरू अन्त्य गर्नुपर्ने, इरान र उसका क्षेत्रीय सहयोगीहरू विरुद्धका सैन्य कारबाही स्थायी रूपमा रोक्नुपर्ने, इरानको समुद्री नाकाबन्दीमा संलग्न अमेरिकी नौसेना र वायुसेना फिर्ता हुनुपर्ने, हालको द्वन्द्वमा भएको क्षतिको अमेरिकी सरकारले क्षतिपूर्ति दिनुपर्ने, इरानमाथि लगाइएका आर्थिक प्रतिबन्धहरू फुकुवा गर्नुपर्ने र अमेरिकाले रोक्का गरेको इरानी सम्पत्ति फुकुवा गर्नुपर्ने कुरा समावेश छन्।

अमेरिकी उपराष्ट्रपति जेडी भान्सले फक्स न्युजलाई दिएको अन्तर्वार्तामा इरानको आणविक कार्यक्रम र परम्परागत सैन्य क्षमतामा अमेरिकी सैन्य कारबाहीले प्रभाव पारेको दाबी गरेका छन्। उनले भने, ‘हामी इरानले अमेरिकासँगको सम्बन्ध सुधार गर्न दीर्घकालीन परिवर्तन गर्छ कि गर्दैन हेर्दैछौँ। यदि गर्दैन भने पनि हामी दबाब जारी राख्नेछौँ।’ युएई ट्याङ्करमाथि आक्रमण र साउदी अरबको अरामकोमा आगलागीले क्षेत्रीय तनावलाई थप बढाएको छ।