तीन महिनामा साढे ६ खर्बको आयात, व्यापार घाटा ५ खर्ब ३२ अर्ब पुगेको छ

काठमाडौं, ११ कात्तिक। चालु आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को पहिलो तीन महिनामा नेपालको वैदेशिक व्यापार उल्लेखनीय रूपमा बढेको छ। आयात र निर्यात दुवैमा वृद्धि भए पनि आयातको तुलनामा निर्यातको हिस्सा कम हुँदा मुलुकको व्यापार घाटा थप चुलिएको छ। भन्सार विभागले सार्वजनिक गरेको तथ्यांकअनुसार चालु आर्थिक वर्षको साउनदेखि असोज मसान्तसम्म नेपालले ६ खर्ब ४६ अर्ब रुपैयाँबराबरका वस्तु आयात गरेको छ। यो अघिल्लो आर्थिक वर्षको सोही अवधिको तुलनामा ३८.१८ प्रतिशतले बढी हो। गत आर्थिक वर्षको पहिलो तीन महिनामा नेपालले ४ खर्ब ६८ अर्ब रुपैयाँभन्दा बढीका वस्तु आयात गरेको थियो।

यस अवधिमा निर्यात व्यापारमा पनि उल्लेखनीय सुधार देखिएको छ। विभागका अनुसार चालु आर्थिक वर्षको पहिलो तीन महिनामा नेपालबाट १ खर्ब १४ अर्ब रुपैयाँबराबरका वस्तु निर्यात भएका छन्। अघिल्लो आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा ७२ अर्ब रुपैयाँबराबरका वस्तु निर्यात भएका थिए। यस आधारमा निर्यात व्यापार ५७.०३ प्रतिशतले बढेको विभागले जनाएको छ। निर्यातको वृद्धिदर आयातको तुलनामा उच्च रहे पनि कुल व्यापारमा आयातको हिस्सा ठूलो भएकाले व्यापार घाटा घट्न सकेको छैन।

विभागको तथ्यांकअनुसार चालु आर्थिक वर्षको पहिलो तीन महिनामा नेपालको वैदेशिक व्यापार घाटा ५ खर्ब ३२ अर्ब रुपैयाँ पुगेको छ। अघिल्लो आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा यस्तो घाटा ३ खर्ब ९५ अर्ब रुपैयाँ थियो। यसरी एक वर्षको अवधिमा व्यापार घाटा ३४.७१ प्रतिशतले बढेको छ। रकमका आधारमा हेर्दा गत वर्षको तुलनामा यस वर्षको पहिलो तीन महिनामै व्यापार घाटा करिब १ खर्ब ३७ अर्ब रुपैयाँले बढेको देखिन्छ। आयात र निर्यात दुवै बढ्नुले वैदेशिक व्यापारको कारोबार विस्तार भएको संकेत गरे पनि व्यापार घाटामा भएको वृद्धिले नेपालको आयातमुखी अर्थतन्त्रको चुनौती कायमै रहेको देखाउँछ। निर्यातको वृद्धिलाई दिगो बनाउँदै स्वदेशी उत्पादन, औद्योगिक क्षमता र निर्यातयोग्य वस्तुको प्रतिस्पर्धात्मक क्षमता बढाउनुपर्ने आवश्यकता देखिएको छ।