७ वैशाख, चितवन । चितवनको सौराहामा पर्यटकहरू जंगल सफारीका लागि मात्र होइन, ‘घरपालुवा जस्तो’ भइसकेको एकसिङ्गे गैँडा भेट्न पनि पुग्छन् । त्यो गैँडाको नाम हो, ‘राम’ । बाघमारा सामुदायिक वनमा माउसँग छुट्टिएर बाघको आक्रमणबाट घाइते अवस्थामा करिब एक महिनाको हुँदा उद्धार गरिएको राम अहिले तीन वर्षको भइसकेको छ । सुरुवातमा कमजोर र डराएको जस्तो देखिने यो गैँडाको केटो अहिले भने मान्छेसँग घुलमिल हुने, खेल्ने र पर्यटकसँग रमाउने बानी बसाइसकेको छ ।
राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण कोष परिसर वरपर दिनभर चर्दै हिंड्ने राम बिहान सबेरै करिब ५:३० बजे खुला छाडिन्छ । साँझ ६:३० बजेतिर फेरि खोरमा फर्काइन्छ । दिनभर हरियो घाँस र वरिपरिका वनस्पति खान रमाउने रामलाई बेलुका मकैको च्याख्ला खान रुचि छ भनी स्याहार गरिरहेका लालबहादुर महतराले बताए । रामसँगै हुर्किएको उसको साथी ‘देव’ पनि थियो, तर गत पुसमा देवको मृत्यु भएपछि राम अहिले एक्लै छ । त्यसयता उसको हेरचाह र स्याहारको जिम्मा लालबहादुर महतराले सम्हालिरहेका छन् ।
महतराका अनुसार, राम अहिले पनि बाघको आक्रमणबाट लागेको चोट लिएर हिँडिरहेको छ । उसको खुट्टा अलि खोच्चिन्छ । ज्यान ठूलो हुँदै जाँदा यो समस्या बढ्नसक्ने सम्भावना देखिन्छ भन्ने चिन्ता उनी व्यक्त गर्छन् । यद्यपि यी सबैबीच, राम पर्यटकहरूका लागि आकर्षणको केन्द्र बनेको छ । उसको नजिकै गई तस्वीर खिच्ने, गतिविधि नियाल्ने र केही बेला ‘जंगलको साथी’झैं अनुभव गर्ने अवसर यसले पर्यटकलाई दिएको छ । पर्यटनको दृष्टिले गैँडा चितवनको मुख्य आकर्षण हो । जंगल सफारीमा निस्कँदा नजिकैबाट गैँडा अवलोकन गर्ने अनुभव धेरैका लागि अविस्मरणीय हुन्छ । यसैले गैँडा संरक्षण र पर्यटनबीच सन्तुलन कायम गर्नु हालको प्रमुख चुनौतीको रूपमा देखिन्छ ।
