
इरानी अधिकारीहरूले अमेरिका र खाडी राष्ट्रहरूलाई नयाँ युद्धको सम्भावनाकाबारे सचेत गराएका छन्। इरानका सर्वोच्च नेताका सल्लाहकार मोहम्मद मोखबरले खाडी क्षेत्रका अमेरिकी सैन्य अड्डामाथि इरानी आक्रमणको संदर्भ दिँदै भने, “हाम्रो पछिल्लो युद्धमा अमेरिकी केन्द्रीय कमान्डको अड्डामाथि गरेको प्रतिशोधात्मक आक्रमण अत्यन्त संयमित थियो, तर यो संयम सधैं कायम रहने छैन।” उनले थपे, “इरानले यी राष्ट्रहरूलाई वर्षौंदेखि मित्र र दाजुभाइको रूपमा हेर्दै आएको छ, तर उनीहरूले आफ्नो स्वतन्त्रता बेचिसकेका छन् र आफ्ना देश तथा घरहरू प्यालेस्टाइन र इरानका दुश्मनहरूलाई सौंपिसकेका छन्।”
इरानको सर्वोच्च राष्ट्रिय सुरक्षा परिषद्को सचिवालयसँग सम्बद्ध सञ्चारमाध्यम नूर न्यूजले नाम गोप्य राखिएको एक वरिष्ठ सैन्य अधिकारीलाई उद्धृत गर्दै भनिएको छ कि इरानमाथि फेरि आक्रमण भएमा “४० दिनको युद्धका समयमा केही कारणले निशाना नबनाइएका स्थानहरू यस पटक प्राथमिकतामा हुनेछ”। यसअघि न्यूयोर्क टाइम्सले मध्यपूर्वका दुई गोप्य अधिकारीलाई उद्धृत गर्दै लेखेको थियो कि अमेरिका र इजरायलले इरानमाथि पुनः आक्रमण गर्ने सम्भावना र तयारी गरिरहेको बताएका छन्।
अमेरिका र इजरायलले गरेका ती तयारीलाई युद्धविरामको सन्दर्भमा सबैभन्दा व्यापक सैन्य तयारीको रूपमा वर्णन गरिएको छ। अमेरिकी रक्षा मन्त्रीले पेन्टागनले विभिन्न परिदृश्यको लागि योजना तयार पारेको यसै हप्तामा अमेरिकी कांग्रेस सदस्यहरूलाई बताए। आवश्यक परे फेरि युद्ध सुरु गर्ने र त्यहाँबाट सेना फिर्ता वा तान्ने योजना पनि यसमा समावेश छ। न्यूयोर्क टाइम्सका अनुसार, डोनाल्ड ट्रम्पले आक्रमण गर्ने निर्णय गर्दा एउटा विकल्प इरानका सैन्य अड्डा र पूर्वाधारमा ठूलो बम विस्फोट गराउनु रहेको अमेरिकी अधिकारीहरूले बताएका छन्।
अरू विकल्पका रूपमा इरानको प्रशोधित युरेनियम भण्डार हटाउने स्थलगत कारबाही पनि रहेको उल्लेख छ। बाह्र वर्ष पहिलेको युद्धका दौरान परमाणु केन्द्रहरूमा गरिएका बम विस्फोटबाट ती भण्डारहरू क्षतिग्रस्त भएकाले यसकारण यसमा ध्यान दिइएको छ। ट्रम्पको चीन भ्रमण र चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिन्पिङसँगको वार्ताले इरान युद्ध र होर्मुज जलमार्ग खोल्ने विषयमा कुनै ठोस नतिजा नल्याएपछि अमेरिका र इजरायलको सम्भावित सैन्य कारबाहीको अनुमानहरू बढेका छन्।
गत मंगलबार चीन जानुअघि ट्रम्पले अमेरिकासँग इरानले सम्झौता नगरेको खण्डमा “ध्वस्त” हुने चेतावनी दिएका थिए। सोमबार पनि उनले इरानसँगको युद्धविराम कमजोर रहेको बताएका थिए। ट्रम्पका ती अभिव्यक्तिपछि इरानी संसदका सभामुख मोहम्मद बागेर गालिबाफले इरानी सशस्त्र सेनालाई “अर्को तर्फबाट हुने आक्रमणको जवाफ दिन तयार” रहेको बताएका छन्। “गलत रणनीति र निर्णयको परिणाम जहिले पनि नकारात्मक हुन्छ। हामी हरेक विकल्पका लागि तयार छौँ। हामीले उनीहरूलाई चकित पार्ने छौँ,” उनले सामाजिक सञ्जाल एक्समा लेखेका छन्।
पाकिस्तानी गृहमन्त्री इरानको आधिकारिक न्यूज एजेन्सी आईआरएनएले पाकिस्तानका गृहमन्त्री मोहसिन नक्वी “पूर्व सूचना बिना” तेहरान पुगेको जानकारी दिएको छ। बीबीसी पर्सियनका अनुसार, आईआरएनएले स्रोतलाई उद्धृत गर्दै भन्यो कि नक्वी केही घण्टाअघि तेहरान आएका छन् र केही इरानी अधिकारीसँग भेट गर्ने कार्यक्रम रहेको छ। इरान र अमेरिकाबीच जारी युद्धविराममा पाकिस्तानले मध्यस्थता गरेको छ। हालै इस्लामाबादमा वरिष्ठ इरानी र अमेरिकी अधिकारीबीच शान्ति वार्ता भएको थियो। तथापि, अहिलेसम्म वार्ताहरू निष्कर्षमा पुगेका छैनन्।
इरान र अमेरिकाबीच बढ्दो मतभेदका कारण दोस्रो चरणका वार्ताहरू हुन सकेका छैनन्। एक महिनाअघि पाकिस्तानी गृहमन्त्रीले इरानी सेना प्रमुख असिम मुनीरसँग इरान भ्रमण गरेका थिए। युरोपेली देशहरूसँगको वार्तामा इरानी सरकारी टेलिभिजनले रिपोर्ट गरेको छ कि युरोपेली देशहरूले आफ्ना जहाजलाई होर्मुज जलमार्गबाट आउजाउ गर्न अनुमति लिन इरानसँग वार्ता गरिरहेका छन्। बीबीसी पर्सियनका अनुसार, इरानी टेलिभिजन न्यूज नेटवर्कले यसका बारेमा विश्लेषण प्रसारण गरेको छ। “पूर्वी एशियाली देशहरू, विशेष गरी चीन, जापान र पाकिस्तानबाट जहाजहरू आइरहेका पृष्ठभूमिमा युरोपेली देशहरूले पनि आफ्नो जहाज होर्मुज मार्गबाट जान अनुमति लिन आइआरजीसीसँग वार्ता सुरु गरेका छन्,” तर युरोपेली देशहरूको नाम खुलाइएको छैन।
फेब्रुअरी २८ देखि अमेरिका र इजरायलसँग युद्ध सुरु भएयता इरानले यो महत्वपूर्ण जलमार्ग लगभग बन्द गरिसकेको छ। इरानको नियन्त्रणमा रहेको यो जलमार्गले विश्वव्यापी तेल र ग्यास बजारमा गम्भीर असर पारेको छ। तेल र तरलीकृत प्राकृतिक ग्यासको विश्वव्यापी निर्यातको करिब पाँचौं हिस्सा यो मार्गबाट हुने गरेको छ। यसका साथै अन्य आवश्यक सामानहरूको ढुवानी पनि यस मार्गबाट हुने गर्छ।

