मन्दारिन भाषाको उपन्यास ‘ताइवान ट्राभलग’ ले प्रतिष्ठित अन्तर्राष्ट्रिय बुकर पुरस्कार जित्यो

६ जेठ, काठमाडौं। मन्दारिन चिनियाँ भाषामा लेखिएको उपन्यास ‘ताइवान ट्राभलग’ ले यस वर्षको बुकर पुरस्कार जितेको छ। मूल रूपमा मन्दारिन भाषामा लेखिएको यो पुस्तक विश्वकै प्रतिष्ठित अन्तर्राष्ट्रिय पुरस्कार जित्ने पहिलो पुस्तक बन्यो। मङ्गलबार साँझ लन्डनको टेट मोडर्नमा आयोजित विशेष समारोहमा ताइवानी लेखिका याङ सुआङ जी र ताइवानी-अमेरिकी अनुवादक लिन किङलाई विजेता घोषणा गरिएको हो। उनीहरूले झन्डै ८५ लाख नेपाली रुपैयाँ बराबरको पुरस्कार राशि प्राप्त गरेका छन्, जुन लेखक र अनुवादकबीच समान रूपमा बाँडिनेछ। यो पुरस्कार जित्ने उनीहरू पहिलो ताइवानी र ताइवानी-अमेरिकी नागरिक हुन्।
सन् १९३८ को जापानी शासन अन्तर्गत रहेको ताइवानको पृष्ठभूमिमा आधारित यस उपन्यासमा एक जापानी लेखिकाको कथा छ। ती लेखिका ताइवानको पाककलाको यात्रामा निस्किन्छिन् र त्यही क्रममा आफ्नी दोभाषीसँग प्रेममा पर्छिन्। यो उपन्यासलाई एउटा पुरानो यात्रा संस्मरणको अनुवाद जस्तो गरी प्रस्तुत गरिएको छ। यसमा पुस्तकका पात्रहरूको काल्पनिक फुटनोट र अनुवादक किङका ‘वास्तविक’ फुटनोटहरू पनि समावेश छन्। जुरी प्यानलकी अध्यक्ष तथा उपन्यासकार नतासा ब्राउनले यो लेखन शैलीको प्रशंसा गर्दै भन्नुभएको छ, ‘यो पुस्तकले रोमान्स र औपनिवेशिक उत्तरार्धको तीखो उपन्यासको रूपमा दोहोरो सफलता हासिल गरेको छ।’
बुकर पुरस्कारको वेबसाइटलाई दिएको अन्तर्वार्तामा लेखिका याङले उपन्यासको प्रेरणाबारे बताउँदै भन्नुभयो, ‘कोरिया र ताइवान दुवै एक समयमा जापानी साम्राज्यका उपनिवेश थिए। तर, कोरियालीहरूले उक्त इतिहासप्रति समान रूपमा असन्तुष्टि व्यक्त गर्छन् भने ताइवानीहरूले यसलाई घृणा र नोस्टाल्जियाको मिश्रित र द्वन्द्वात्मक दृष्टिकोणले हेर्छन्। म समकालीन ताइवानी दृष्टिकोणबाट यही जटिल परिस्थितिलाई केलाउन चाहन्थेँ।’ याङ उपन्यासका साथै निबन्ध, मङ्गा र भिडियो गेमका स्क्रिप्टहरू पनि लेख्नुहुन्छ। नब्बेको दशकमा ताइवानी रोमान्स उपन्यासहरूको बढ्दो लोकप्रियताबाट प्रभावित भएर उनले लेख्न सुरु गर्नुभएको थियो। त्यसैगरी, अनुवादक किङ पनि मौलिक आख्यान लेख्छिन् र उनको पहिलो उपन्यास ‘वीब’ छिट्टै प्रकाशित हुँदैछ।

