Skip to main content

युरोपमा अमेरिकाको एक्लोपना र नेटोको भविष्य के गर्ने?

समाचार सारांश समीक्षा गरिएको छ। जर्मनीका चान्सलर फ्रिड्रिक मर्जले अमेरिकाले इरानविरुद्ध विश्वसनीय युद्ध रणनीति नराखेको बताएका छन्। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले जर्मनी, इटाली र स्पेनबाट अमेरिकी सैनिक फिर्ता बोलाउन धम्की दिएका छन्। ७५ वर्ष पुरानो नेटो अहिले अस्तित्व संकटमा परेको छ र यसको भविष्य अनिश्चित देखिन्छ। २१ वैशाख, काठमाडौं । जर्मनीका चान्सलर फ्रिड्रिक मर्जले एक टेलिभिजन अन्तर्वार्तामा भने, ‘अमेरिकासँग कुनै विश्वसनीय रणनीति छैन, लडाइँ सुरु गर्नु मात्र ठूलो कुरा होइन, त्यसबाट बाहिर निस्कने बाटो पनि थाहा हुनुपर्छ।’ यो वक्तव्यले अमेरिका र युरोपबीच इरान युद्ध सम्बन्धी तनावलाई उजागर गरेको छ। चान्सलर मर्जको तीव्र आलोचनामा अमेरिकाले आक्रोशित राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले जर्मनी, इटाली र स्पेनमा दशकोंदेखि तैनाथ हजारौँ अमेरिकी सैनिक फिर्ता बोलाउने चेतावनी दिएका छन्। यसले नेटोको भविष्यलाई सङ्घर्षको गोलाकारमा पुर्‍याएको छ।

सन् १९४९ मा स्थापना भएको यो शक्तिशाली सैन्य गठबन्धनको ७५ वर्षे इतिहासमा अहिले यसको अस्तित्व संकटमा परेको विषय छ। ‘अमेरिकाको अपमान’ भन्दै चान्सलर मर्जले सन् २०२३ को फेब्रुअरी २८ मा अमेरिकीहरूले इरानविरुद्ध सुरु गरेको ‘अपरेसन एपिक फ्युरी’ अभियानलाई कडा आलोचना गर्दै विगतका युद्धहरू जस्तै असफल भएका अनुभवको स्मरण गराएका छन्। मर्जका अनुसार “हामीले अफगानिस्तानमा २० वर्ष र इराकमा पनि दुखद अनुभव गरेका छौँ, अमेरिका इरानसँग बिना स्पष्ट योजना भिडेको छ तर सुरक्षित निकासको उपाय छैन।” उनले कूटनीतिक रूपमा इरानले अमेरिकी दबाबलाई परास्त गरिरहेको बताउँदै अमेरिकाको विश्वस्तरीय प्रतिष्ठामा गम्भीर असर परेको बताए। यसबाट युरोपेली राष्ट्रहरूको असन्तुष्टि र ट्रम्प प्रशासनसँगको सम्बन्ध अझ तनावपूर्ण बनेको छ।

बर्लिनका एक वरिष्ठ कूटनीतिज्ञले भने, “मर्जले युरोपका धेरै नेताहरूको साझा चिन्ता सार्वजनिक गरेका छन्।” सैनिक फिर्ताको धम्की चान्सलर मर्जको आलोचनापछि ट्रम्पले सामाजिक सञ्जाल ‘ट्रुथ सोसल’ मार्फत जर्मनीबाट सैनिक फिर्ता गर्ने चेतावनी दिएका छन्। पत्रकारको प्रश्नमा उनले इटाली र स्पेनबाट पनि सम्भावित फिर्ताको संकेत दिएका छन्। यो शैली ट्रम्पका लागि नयाँ छैन, २०१६ को चुनावदेखि नै उनले युरोपेली देशहरूको पर्याप्त रक्षा बजेट नलगाउने कुरामा आलोचना गर्दै आएका छन्। तर इरान युद्धको संवेदनशील समयमा आएको धम्कीले अमेरिकी सुरक्षा प्रतिबद्धतामा चिन्ता थपेको छ।