पोखरामा दुई दिन फोहोर नउठिँदा दुर्गन्ध बढ्यो, बिहीबारको वर्षाले सडकभरि फोहोर फैलियो

पोखराका सडकहरूमा फैलिएको फोहोरको अवस्था समाचारमा प्रस्तुत गरिएको छ। बिहीबार साँझ परेको जोरदार वर्षाले सडकहरू जलमग्न बनाएको छ र साना सवारीहरू रोकिएका छन्। फोहोर व्यवस्थापनको अभावले सडकमा फोहोर फैलिएको र दुर्गन्ध कम्मर तोड्ने अवस्थामा पुगेको छ। पोखरा महानगरले फोहोर प्रशोधन केन्द्र निर्माण परियोजना स्थगित गरेको छ र नयाँ स्थायी ल्याण्डफिल स्थलको खोजी गरिरहेको छ। ८ जेठ, पोखरा। जब भारी पानी पर्दछ, पोखराको सडकहरूमा बाढी नै बग्ने गर्छ। पहाडीय क्षेत्रका कारण पोखराका सडक छेउको नालीले भल वा बाढीलाई सहन सक्दैनन् र सडक जलमग्न हुन्छ जसले यातायातमा समस्या निम्त्याउँछ। केही थोरै सवारीहरू त सडकमै रोकिएका र बहिएका छन्।

बिहीबार साँझको वर्षाले न्युरोड, महेन्द्रपुल, पृथ्वीचोक, सभागृह, लेकसाइड लगायतका सडकहरू जलमग्न बनायो। सडकमा भ्रांत पानी मात्र होइन, फोहोरका पोकाहरू पनि बगेका छन्। वर्षा थामिएपछि पनि पोखराका सडकहरूमा फोहोर छरिएको देखियो। शुक्रबार बिहान केही स्थानमा सफाइ भइरहेको भए पनि धेरै ठाउँमा बिहानसम्म पनि फोहोर फैलिएको थियो। पोखरामा फोहोर दिगो तरिकाले व्यवस्थापन नहुँदा बेला-बेला सडकहरू फोहोरले भरिन्छन्। यसले पर्यटकीय शहर पोखराको सुन्दरतामा बाधा पुर्याउँदै आएको छ।

पोखरा–२१ क्षेत्रसम्म फोहोर व्यवस्थापन पहिलेदेखि हुँदै आएको भए पनि पुनः यस्तो समस्या किन आयो? पोखरा महानगरपालिकाका फोहोरमैला शाखाका प्रमुख प्रभात लामिछाने भन्छन्, ‘पोखरा–२१ मा दुई दिनसम्म फोहोर उठाउन नसकिँदा नागरिकहरूले सडकमै फोहोर फालिदिए र त्यसले छरपस्ट अवस्था बनाएको हो।’ फोहोर व्यवस्थापनमा स्थायी समाधानका लागि चुनौती पोखरा–३२ लामेआहालमा स्थायी फोहोर व्यवस्थापन हुँदै आइरहेको थियो तर त्यो ठाउँ भरिएपछि महानगरले नयाँ ठाउँ खोज्नुपर्ने अवस्था आएको छ।

महानगरले विभिन्न ठाउँमा फोहोर लैजान खोज्दा स्थानीयको विरोधका कारण पुसदेखि फागुनसम्म पोखराको विभिन्न स्थानमा फोहोर व्यवस्थापन गर्नुपर्ने अवस्था आयो। पोखरा–१४, पृथ्वीचोक, दोबिल्ला क्षेत्रहरूमा फोहोर गाड्ने काम गरिएको थियो। फागुनमा पोखरा–२१ क्षेत्रमा निजी व्यक्तिको जग्गामा फोहोर व्यवस्थापन गर्ने सहमति भएको थियो। विरोधका बाबजुद त्यो ठाउँमा फोहोर फाल्ने काम चलिरहेको थियो। भिरालो भूभागमा तारजालीको बाँध राख्दै माथिबाट फोहोर फाल्ने व्यवस्था भइरहेको थियो। तर दुई दिन अघि दोबिल्लावासीले दुर्गन्ध फैलिएको भन्दै काम रोक्न भने। फोहोर व्यवस्थापन गर्ने जग्गामा स्काभेटर लगाउने र ग्याभिन भर्ने काम थालिएको थियो। ‘काम गर्दै गर्दा स्काभेटर त्यहीं फसियो। निकाल्न निकै प्रयास गरियो तर स्काभेटर सुरु भएन र काम रोकियो,’ फोहोरमैला शाखाका हर्क गायकले भने।

‘अर्को स्काभेटर खोजेर पनि कामलाई अगाडि बढाउने र फोहोर उठाउने काम आजैबाट सुरु हुनेछ।’ हत्पत पोखराका विभिन्न सडकहरूमा बिहीबारको वर्षाले छरपस्ट बनाएको फोहोर उठाउने काम भइरहेको छ। हालको व्यवस्थापनमा पनि ५ देखि ६ महिनामा फोहोर भरिने सम्भावना छ तर महानगरले स्थायी व्यवस्थापनका लागि टुंगो लगाउन सकेको छैन। फोहोर प्रशोधन केन्द्र पनि अलपत्र परेको छ। पोखरा–३३ मा स्थायी फोहोर प्रशोधन केन्द्र स्थापना गर्ने निर्णयका साथ जग्गा रोक्का राखिएको थियो। स्थानीयको विरोध र अन्य कारणले परियोजना अलपत्र परेको छ। ७० रोपनी जग्गामा ८० करोड रुपैयाँ लगानी गरेर प्रशोधन केन्द्र निर्माण सम्झौता मंसिर २ गते पोखरा महानगर र टेरासोल्भ रिनुएवल प्रालिबीच सार्वजनिक निजी साझेदारीमा भएको थियो। तर स्थानीय विरोध, आन्दोलन र भ्रस्टाचार आरोपले परियोजना रोकिन पुगेको छ।

प्रशोधन केन्द्र निर्माणका लागि १७ जना जग्गा धनीहरूको ९६ रोपनी जग्गा २०८० देखि नै रोक्का गरिएको थियो। स्थानीयको जग्गा रोक्का गर्दै बैना दिनका लागि पोखरा महानगरबाट ५५ लाख रुपैयाँ वडाध्यक्ष रामचन्द्रको खाता पठाइएको थियो। पैसा व्यक्तिको खातामा पठाइएको विषय सार्वजनिक भएपछि वडाध्यक्ष र मेयर आचार्यले हिसाब मिलाएका थिए। तर त्यो पैसाबाट स्थानीयले बैना पाइसकेका थिए। अब त्यो बैना फिर्ता गर्नुपर्ने स्थिति सिर्जना भएको छ। महानगरले अर्को ठाउँमा स्थायी ल्याण्डफिल निर्माणका लागि पोखरा–३२ मै प्रक्रिया अघि बढाइरहेको छ।