समाचार सारांश र संपादकीय समीक्षा पछि तयार गरिएको कविताले बाढी, बम, बलात्कार र दुर्घटनाजस्ता विपत्तिका बीच मानवता, दया र संवेदनाको महत्व बुभ्न आह्वान गरेको छ। जब एउटा दाजु शोकमा डुबेको हुन्छ, बहिनी संकटमा परेको हुन्छ वा छिमेकी भोकमरीले त्रसित हुन्छ, तब पनि मानवता नडुबेको खण्डमा विद्या, वैभव र आदर्श सबै समाप्त भइसके जस्तै हुन्छ। जाति, धर्म, लिङ्ग, वर्ग र स्वार्थका भित्ता पार गर्न नसक्दा संवेदना समाप्त भएर मान्छेको भित्री जीवन खोक्रो हुने कविताले निष्कर्ष निकालेको छ। मृत्युको मुखबाट फर्केका मान्छेलाई सोध्नुपर्छ — जीवनको मूल्य कति हो? आँखा अगाडि आफन्तलाई दुर्घटनामा गुमाएका मानिसलाई सोध्नुपर्छ — मृत्युको पीडा कति गहिरो छ?
मृत्यु अकाट्य, अनिवार्य र अनिच्छित सत्य हो; तर सबै मृत्यु अप्रिय हुन्छन्। मृत्युको छायाले सबैलाई छोप्छ, मृत्युको पीडा सबैभन्दा गहिरो हुन्छ। बाढीमा बगिरहेका अनगिन्ती जीवनहरू हेर्नुस्, बम र बारुदको विनाशकारी धुवाँ मुनि काङ्क्षित बालबालिकाका निर्मल आँखाहरूमा हेर्नुस्, बलात्कार पीडित निसहाय फूलहरूको सम्मानमा हेर्नुस्।
जहाँ जहाँ मृत्युको छाया फैलिएको छ, त्यहाँ हेर्नुस्— प्रत्येक विपत्तिमा जीवनको मूल्य बुझ्नुस्। मानवता र दयालुता कहाँ छन्, मान्छे हुनुको अनुभूति कहाँ छ? आफ्नो मुटु छामेर हेर्नुस्, प्रत्येक संकटमा आफूलाई राखेर हेर्नुस्— मानवीय संवेदनाको आवश्यक कति गहिरो छ भनी बुझ्नुस्।
जब एउटा दाजु शोकले डुबेको छ, एउटा बहिनी संकटमा छ, एउटै छिमेकी भोकले त्रसित छ, यदि तपाईका भित्री भावनामा मानवता बाँकी छ भने, भाइचाराको र विवेकको बाटो त्यहाँ थामिएको छैन भने— तपाईंको वैभव, विद्वत्ता, आदर्श र महानता सबै खुम्चिएझैं लाग्नेछन्। जाति, धर्म, लिङ्ग, वर्ण, वर्ग, सीमा र स्वार्थ पार गर्न नसक्दा विद्या, वैभव, पौरख र गौरव— आफ्ना बाहेक अरूका लागि के अर्थ राख्छ? ‘वसुधैव कुटुम्बकम्’ भन्ने जति नै गरिनुस्, अझै पनि आफ्नो महिमामा डुबिएको, जतिसुकै सामर्थ्य देखाउनुहोस्, यदि संवेदना समाप्त भयो भने मानिस जतिसुकै उच्च स्थानमा देखिए पनि भित्री जीवन खाली भुँइलो मात्र हुनेछ। संवेदनाको मृत्यु सबै भौतिक मृत्युभन्दा धेरै भयानक हुन्छ।
