यो देश-जीर्ण हुँदै गरेको एउटा फाइल हो, जसलाई धमिराले आफ्नो विश्रामस्थल बनाएका छन्। धुवाँले खाएको दराजको अँध्यारो कुनामा थन्किएको बेवारिसे र विस्मृत फाइल पहिचान गर्न गाह्रो भइसकेको छ। यसको इतिहास-फाइलका पानामा कोरिएका ती वाचाहरू हुन्, जो घाम नझुल्किँदै पहेँला भएर झर्छन्। यसको गातामा जमेको बाक्लो धुलोले जनताको आँसुको हिसाब लुकाएको छ।
फाइलभित्र आश्रम जमाएर बसेको छ भ्रष्टाचार-कार्बन पेपरजस्तो हजारौँ प्रतिलिपिहरू निकालिएका छन्। यहाँ माथिदेखि तलसम्म सबैका हातमा कार्बनका दाग छन्। सुशासन यहाँ एउटा भूलभुलैयाको रूपमा छ, जहाँ कुनै फाइल अगाडि बढ्छन्, कुनै हराउँछन्, बाँकी फाइलहरू थन्किएर बस्छन्। नियमका अक्षरहरू यहाँ सिसाकलमले लेखिएका छन्। ठेकेदारहरू खल्तीभरि रबर बोकेर हिँडिरहेका छन्।
कुशासनले प्रत्येक फाइललाई एउटा चिहान बनाएको छ। इन्साफ खोज्दै भौँतारिरहेको मान्छे भर्खरै ढलेको छ। गरिबका उजुरी र थिचिएका आवाजहरू जिउँदै पुरिएका छन्। मुन्सीहरू ढुकुटीमाथि चढेर स्रेस्ठा मिलाउन व्यस्त छन्। यो देश-मुखमा ‘अत्यन्त जरुरी’ छापिएको तर ‘पेन्डिङ’को चाङमा अड्किएको एउटा फाइल हो।
जहाँ नपढिएका फाइलहरूको पहाडमुनि देशको तक्दिर थिचिएको छ। आज प्रतीक्षारत आँखाहरू सोधिरहेछन्, कोही यहाँ? जसले नत्थी गरिएका, ओस्सिएका, र च्यातिएका फाइलहरूको यो अनन्त महासागरबाट निकाल्न सकोस्—निस्सासिँदै गरेको एउटा देश।
