परराष्ट्रमन्त्री खनाल: सीमा विवाद संवादमार्फत समाधान गर्ने दिशातर्फ दुवै देश उन्मुख छन्
परराष्ट्रमन्त्री शिशिर खनालले लिपुलेकसहित भारतसँगको सीमा विवाद संवादमार्फत समाधान गर्ने दिशातर्फ दुवै देश अग्रसर भइरहेको बताउनुभएको छ। नेपाल र भारतबीच सीमा विवादमा टेक्निकल कमिटीले काम गरिरहेको र कूटनीतिक पहलबाट समाधान खोज्ने प्रक्रिया सक्रिय रहेको मन्त्री खनालले उल्लेख गर्नुभएको छ। ६ जेठ, काठमाडौं।
मन्त्री खनालले मनसुनको समयमा सीमा वार्ता नहुने तर विगतदेखि रोकिएको प्रक्रिया शीतकालीन सिजनमा पुनः शुरु भएको जानकारी दिनुभएको छ। बुधबार प्रतिनिधिसभाको अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्ध तथा पर्यटन समितिको बैठकमा यो विषय उठाइएको थियो। नेपाली कम्युनिस्ट पार्टीका सांसद प्रमेश कुमार हमालले यो विषयमा सरकारको धारणा सोध्नुभएको थियो।
‘लिपुलेकबारे हामीले नोट पठायौं। त्यसको प्रतिक्रिया के भयो?’ सांसद हमालले प्रश्न गर्नुभयो। जवाफमा मन्त्री खनालले मानसरोवर यात्राको मुद्दा टुंगिसकेपछि नेपालले कूटनीतिक नोट पठाएको स्मरण गराउनुभयो। ‘हामीले स्वाभाविक रूपमा हाम्रो दाबीसहित नोट पठायौं। त्यो सीमाको विषयमा उहाँहरुले पनि आफ्नो दाबी राखेको विषय रह्यो। तर कूटनीतिक पहलबाट समाधान गर्ने भनेर उहाँहरुको प्रतिक्रिया आएको छ,’ परराष्ट्रमन्त्री खनालले भन्नुभयो।
उनका अनुसार नेपाल पनि सीमा विवाद कूटनीतिक संवादबाट समाधान गर्न तयार छ। उनले भन्नुभयो, ‘हामीले पनि स्वाभाविक रूपमा यस्तो सीमा विवादहरू कूटनीतिक छलफलबाट समाधान हुनुपर्छ भनेका छौं।’ सीमामा दुवै देश मिलेर काम गरिरहेको कुरा उहाँले सम्झनुभयो।
मन्त्री खनालले भन्नुभयो, ‘तर यो दिन पनि नेपाल र भारतबीच टेक्निकल कमिटीले काम गरिरहेको छ। लामो सीमा छ। त्यस विषयमा छुट्याउने क्रममा कमिटीले काम गरिरहेको छ। यो प्रक्रिया अहिले पनि जारी छ।’ मोस्चली मनसुन समयमा सीमा वार्ता नहुने उल्लेख गर्दै उहाँले थप्नुभयो, ‘अधिकांश शीतकालीन र सुख्खा सिजनमा हुन्छ। लामो समय रोकिएको थियो, गत वर्षदेखि उक्त प्रक्रिया सुरु भई बोर्डर वर्किंग ग्रुपको टेक्निकल कमिटी सक्रिय रुपमा काम गरिरहेको छ।’
नेपाल र भारतबीच लामो समयदेखि सीमासम्बन्धी छलफल भइरहेको र समस्या संवादमार्फत समाधान गर्ने दिशातर्फ दुवै देश अघि बढिरहेको उहाँले बताउनुभयो। मन्त्री खनालले भन्नुभयो, ‘मलाई लाग्छ लामो समयपछि नेपाल-भारत बीचको सीमा सम्बन्धी विषयहरूमा कूटनीतिक पहल र संवादबाट समाधान खोज्ने दिशातर्फ हामी उन्मुख छौं।
