क्यालिफोर्नियाली माहुरीहरूमा ‘वरोआ माइट्स’ विरुद्धको प्राकृतिक प्रतिरोध क्षमता विकास

दक्षिण क्यालिफोर्नियामा एउटा हाइब्रिड माहुरीले ‘वरोआ माइट्स’ सँग प्राकृतिक रूपमा लड्ने क्षमता विकास गरेको छ। सन् २०१९ देखि २०२२ सम्मको अध्ययन अनुसार, यी हाइब्रिड माहुरीमा व्यावसायिक माहुरीहरूको तुलनामा ६८ प्रतिशत कम परजीवी भेटिएका छन्। उनीहरूको लार्भा चरणमा ‘वरोआ’ परजीवीको आक्रमण कम हुन्छ र रासायनिक उपचारको आवश्यकता पाँच गुणा कम देखिएको छ। ८ वैशाख, काठमाडौं।

विश्वका माहुरीपालकहरू घातक परजीवीका कारण धेरै संख्यामा माहुरीका घारहरू गुमाइरहेकै बेला दक्षिण क्यालिफोर्नियामा एउटा विशेष हाइब्रिड माहुरीले नयाँ आशा दिएको छ। युनिभर्सिटी अफ क्यालिफोर्निया, रिभरसाइडका वैज्ञानिकहरूका अनुसार, यो माहुरीले माहुरी जगतकै सबैभन्दा खतरनाक शत्रु मानिएको ‘वरोआ माइट्स’ विरुद्ध प्राकृतिक रूपमा लड्ने क्षमता विकास गरेको छ। सन् २०२५ मा मात्र अमेरिकाभरि करिब ६२ प्रतिशत व्यावसायिक माहुरीका घारहरू नष्ट भएका थिए।

अनुसन्धानको निष्कर्ष: ६८ प्रतिशत कम परजीवी ‘साइन्टिफिक रिपोर्ट्स’ पत्रिकामा प्रकाशित यस अध्ययन अन्तर्गत वैज्ञानिकहरूले सन् २०१९ देखि २०२२ सम्म २३६ वटा माहुरीका घारहरूको सूक्ष्म अध्ययन गरेका थिए। अनुसन्धानले देखाएको छ कि क्यालिफोर्नियाका यी हाइब्रिड माहुरीहरूमा व्यावसायिक माहुरीहरूको तुलनामा औसतन ६८ प्रतिशत कम परजीवीहरू भेटिएका छन्। साथै, यी माहुरीहरूमा रासायनिक उपचारको आवश्यकता पनि पाँच गुणा कम देखिएको छ।

मुख्य अनुसन्धानकर्ता जेनेसिस चोङ-इचावेजका अनुसार, यी माहुरीहरू व्यावसायिक प्रजनन कार्यक्रमबाट नभई जंगली र विभिन्न वंशका माहुरीहरूको प्राकृतिक संमिश्रणबाट विकास भएका हुन्। यसमा अफ्रिकी, पूर्वी युरोपेली, मध्यपूर्वी र पश्चिमी युरोपेली माहुरीका गुणहरू मिसिएका छन्। बच्चा अवस्थादेखि देखिएको प्रतिरोध क्षमता यस खोजको सबैभन्दा आश्चर्यजनक पक्ष हो। प्रयोगशालामा गरिएको परीक्षणले देखाएको छ कि ‘वरोआ’ परजीवीहरू यी हाइब्रिड माहुरीका लार्भाहरूप्रति कम आकर्षित हुन्छन्।

भविष्यका अवसरहरू: परागणका लागि माहुरीहरूको भूमिका विश्वभरका कृषि उत्पादनका लागि अत्यन्त आवश्यक छ र यसको आर्थिक मूल्य अर्बौं डलरमा छ। यस्तो अवस्थामा, यो प्राकृतिक प्रतिरोध क्षमताको पहिचानले विश्वभरका माहुरी पालन व्यवसाय र खाद्य सुरक्षामा महत्वपूर्ण योगदान पुर्याउन सक्छ। इन्टोमोलोजीका प्रोफेसर बोरिस बेरका अनुसार, आगामी चुनौती यी माहुरीहरूको विशिष्ट आनुवंशिक गुणहरू पहिचान गरी तिनीहरूलाई अन्य प्रजातिमा पनि फैलाउने र रासायनिक विषादीहरूको प्रयोगमा निर्भरता घटाउने छ।