कोठा ताजा बनाउन बिहान वा साँझ कम्तीमा १०–१५ मिनेट झ्याल र ढोका खोल्नुपर्छ जसले गुम्सिएको हावा बाहिर निस्कन्छ। घरमै प्राकृतिक रूम फ्रेशनर बनाउन आधा कप पानीमा आधा कप सेतो भिनेगर र १०–१५ थोपा एसेंशियल आयल मिसाएर स्प्रे गर्न सकिन्छ। बेडशीट साप्ताहिक धुने र एसेंशियल आयल स्प्रे गर्दा पसिना र मृत छाला कोषबाट आउने दुर्गन्ध रोकिन्छ। दिनभरको दौडधुप, कामको थकान र बाहिरी प्रदूषणपछि जब हामी आफ्नो बेडरूममा पुग्छौं, तब मनले चाहन्छ– कोठा शान्त, ताजा र सुगन्धित होस्। तर कहिलेकाहीं बन्द हावा, पसिनाको गन्ध, लुगाको दुर्गन्ध वा ओसिलो कोठा हुँदा असजिलो महसुस हुन्छ। यस्तो समस्या समाधान गर्न घण्टौं मेहनत गर्नुपर्दैन। केवल १०–१५ मिनेटमै बेडरूमलाई ताजा, सुगन्धित र आरामदायक बनाउन सकिन्छ। यी उपाय प्राकृतिक छन्, सस्ता छन् र नियमित प्रयोग गर्दा लामो समयसम्म प्रभावकारी रहन्छन्।
१. सबैभन्दा पहिले झ्याल र ढोका खोल्ने कोठाको ताजगीको सुरुवात राम्रो हावा आवतजावतबाट नै हुन्छ। बिहान वा साँझको समयमा कम्तीमा १०–१५ मिनेटका लागि सबै झ्याल र ढोका खोलिदिनुपर्छ। यसले भित्र गुम्सिएको हावा बाहिर निस्कन्छ, ताजा अक्सिजन भित्र आउँछ। कोठामा जम्मा भएको ओस तथा दुर्गन्ध हट्छ। यदि बाहिर प्रदूषण कम छ भने क्रस–भेन्टिलेसनका लागि अगाडि र पछाडिको झ्याल एकैचोटि खोल्नु उपयुक्त हुन्छ। नियमित रूपमा यसो गर्दा कोठामा हावा शुद्ध रहन्छ र ब्याक्टेरिया कम हुन्छ। वर्षामा भने छोटो समयका लागि मात्र खोलेर पर्दा प्रयोग गर्नुपर्छ।
२. बेडशीट र तकियालाई नियमित सफा राख्नु बेडरूमको सुगन्धमा सबैभन्दा ठूलो प्रभाव पार्छ, किनभने हामी रातभरि त्यहीँ सुत्छौं। समय कम छ भने बेडशीट राम्रोसँग झार्ने, तकियाहरूलाई फुकेर मिलाउने र धुलो हटाउने गर्नुपर्छ। यदि समय छ भने हल्का फैब्रिक फ्रेशनर स्प्रे गर्ने वा २–३ थोपा एसेंशियल आयल (लेभेन्डर वा लेमन) पानीमा मिसाएर स्प्रे गर्नुपर्छ। साप्ताहिक रूपमा बेडशीट धोएर पसिना र मृत छाला कोषबाट आउने दुर्गन्ध रोक्न सकिन्छ।
३. घरमै रूम फ्रेशनर बनाउने अभावी बजारका रसायनयुक्त स्प्रेहरू प्रयोग गर्ने होइन। एउटा स्प्रे बोतलमा आधा कप पानी, आधा कप सेतो भिनेगर वा कागतीको रस र १०–१५ थोपा मनपर्ने एसेंशियल आयल (लेभेन्डर, लेमन वा रोज) मिसाएर राम्रोसँग हल्लाएर पूरै कोठामा स्प्रे गर्नुहोस्। यसले तुरुन्तै ताजा बास्ना दिन्छ र हानिकारक रसायन मुक्त हुन्छ।
४. पर्दा र कार्पेटलाई हल्का सफा गर्ने अभ्यास गर्नुहोस्। पर्दा, कार्पेट र सोफाले धुलो, नमी र गन्ध छिटो सोस्छन्। समय कम छ भने तिनलाई राम्ररी झट्काउने वा हल्का भ्याकुम क्लिनरले सफा गर्नुपर्छ। कार्पेटमा बेकिङ सोडा छरेर १५–२० मिनेट वा रातभर छोड्ने अनि भ्याकुम गर्ने। पर्दालाई भिनेगरको पानीले स्प्रे गरी सफा गर्न सकिन्छ जसले दुर्गन्ध हटाउँछ र कोठाको हावा हल्का बनाउँछ। नियमित सफाइले एलर्जी र धुलोका कण घटाउँछ।
५. सुगन्धित मैनबत्ती वा अगरबत्ती प्रयोग गर्दा केही मिनेटमै माहोलमा रमाइलो परिवर्तन आउँछ। लेभेन्डर, भ्यानिला वा चन्दन जस्ता सुगन्धयुक्त मैनबत्ती र अगरबत्तीले मात्र राम्रो बास्ना दिन्छन्, दिमागलाई पनि शान्त पार्छन्। यद्यपि सुरक्षा कारणले गर्दा सुत्नुअघि मैनबत्ती र अगरबत्ती निभाउन बिर्सनु हुँदैन। वैकल्पिक रूपमा इलेक्ट्रिक डिफ्यूजर वा रिड डिफ्यूजर प्रयोग गरिन्छ। एसेंशियल आयल मिश्रणहरूले (लेभेन्डर र स्यान्डलवुड) निद्रा राम्रो बनाउँछन् र कोठालाई प्राकृतिक सुगन्धमा भरिपूर्ण बनाउँछन्।
६. साना सजावटी वस्तुहरू सजाएर सुगन्ध मात्रै होइन, दृश्यात्मक ताजगीले पनि कोठालाई आकर्षक बनाउँछ। ओछ्यानमा कुशनहरू राम्रोसँग मिलाएर राख्ने, सानो फूलदानमा ताजा गुलाब वा लेभेन्डर राख्ने, र बेडसाइड टेबल व्यवस्थित गर्ने। इनडोर प्लान्ट जस्तै स्नेक प्लान्ट वा पीस लिली राख्दा हावा शुद्ध हुन्छ र प्राकृतिक ताजगी पुग्छ।
७. वार्डरोबलाई व्यवस्थित राख्नु आवश्यक छ। दराज वा वार्डरोबमा रहेको पुरानो लुगाको दुर्गन्धले सम्पूर्ण कोठामा असर पर्छ। समय कम भएमा दराज खोलेर हावा छिर्न दिने र कपूर, सानो थैलीमा सुकेको लेभेन्डर वा बेकिङ सोडाको पाउच राख्ने। लुगाहरू धुनुअघि भिनेगर मिसाएको पानीमा भिजाउने गर्नु प्राकृतिक रुपमा दुर्गन्ध हटाउने उपाय हो।
८. कपासको बल र एसेंशियल आयल प्रयोग गर्ने ट्रिक थाहा पाउनुहोस्। एउटा कपासको बल वा सानो कपासको टुक्रामा ४–५ थोपा एसेंशियल आयल (लेभेन्डर, रोजमेरी वा लेमन) हालेर कोठाको कुनामा, ओछ्यान नजिक वा वार्डरोबमा राख्नुहोस्। यसले बिस्तारै सुगन्ध फैलाउँछ र लामो समयसम्म ताजगी कायम गर्छ। सानो जारमा बेकिङ सोडा र एसेंशियल आयल मिसाएर राख्दा गन्ध सोस्छ र नयाँ बास्ना दिन्छ।
९. फोहोर तुरुन्त बाहिर फाल्नु आवश्यक छ। कोठामा राखिएको सानो डस्टबिन वा फोहोरले दुर्गन्ध निम्त्याउन सक्छ। दैनिक सरसफाइ गर्दा यसलाई खाली गर्न नबिर्सनुस्। डस्टबिनमा बेकिङ सोडा छरिदिने वा लेमनको बोक्रा राख्ने, जुन प्राकृतिक डियोडोराइजरको रुपमा काम गर्छ। फोहोर बाहिर फाल्दा प्लास्टिक ब्याग राम्रोसँग बाँध्नुपर्छ।
१०. हल्का संगीत र नरम प्रकाशले पनि सुगन्धसँगै वातावरणमा सकारात्मक भूमिका खेल्छ। हल्का शान्त संगीत बजाउने र डिम लाइटिङ प्रयोग गर्दा मूड छिटो राम्रो हुन्छ र कोठा अझ आरामदायक बनाउँछ। प्राकृतिक सामग्री प्रयोग गरेर कोठालाई सुगन्धित बनाउँदा स्वास्थ्यलाई कुनै हानि हुँदैन र कोठा लामो समयसम्म ताजा रहन्छ।
