अमेरिका, इजरायल र इरानलाई समावेश नगरी फ्रान्स र बेलायतले होर्मुज स्ट्रेट पुनः खोल्ने उदेश्यले ३० भन्दा बढी राष्ट्रहरूको एक शक्तिशाली गठबन्धन निर्माण गर्ने प्रयास थालेका छन्। शुक्रबार पेरिसमा आयोजना गरिएका विशेष शिखर सम्मेलनमा युरोपेली शक्तिहरूले मध्यपूर्वको युद्धमा आफ्नो प्रभाव देखाउन नयाँ स्वरूपको ‘तेस्रो बाटो’ प्रस्ताव गरेका छन्। छ हप्ताअघि अमेरिका र इजरायलले इरानमाथि गरेको बमबारीबाट सुरु भएको यो युद्धमा युरोपले आफू कुनै पनि पक्षमा नरहेको स्पष्ट पारेको छ। तर, बढ्दो इन्धन मूल्य र युक्रेनमा पठाइएका सैन्य सहायता युद्धतर्फ झर्ने संकेत देखिएपछि युरोपले ठूलो आर्थिक र रणनीतिक मूल्य चुकाउनुपर्ने अवस्था आएको छ।
यसै कारण पेरिस र लन्डनले एसिया, हिन्द–प्रशान्त क्षेत्र, ल्याटिन अमेरिका र अफ्रिकी राष्ट्रहरूलाई समेटेर साझा र भरपर्दो प्रस्ताव निर्माण गर्न खोजिरहेका छन्। सम्मेलनको अतिथि सूचीमा जर्मन चान्सलर फ्रेडरिक मर्ज, इटालीकी प्रधानमन्त्री जोर्जिया मेलोनी, साथै खाडी र एसियाली राष्ट्रका नेताहरू रहेका छन्। समुद्री मार्ग र ढुवानीमा प्रमुख चासो राख्ने चीनलाई पनि निमन्त्रणा गरिएको छ, यद्यपि चीनको सहभागी हुने स्तर अझै निर्धारण गरिएको छैन।
फ्रान्सेली राष्ट्रपतिको कार्यालय एलिसी प्यालेसका एक अधिकारीका अनुसार, यस पहलको मुख्य उद्देश्य युद्धरत पक्षहरूलाई बाहेक राखेर विश्वव्यापी व्यापारिक मार्गलाई सुचारु गर्न एउटा विकल्प तयार गर्नु हो। यो शिखर सम्मेलनको अवधारणा फ्रान्सेली राष्ट्रपति इमानुएल म्याक्रोनको एक महिनाअघि साइप्रस भ्रमणका क्रममा तय भएको बताइएको छ। अमेरिका र इरानबीच प्रत्यक्ष टकराव भइरहेकाबेला युरोपले चालेको यो कदमले विश्व राजनीतिमा नयाँ ध्रुवीकरण निम्त्याउन सक्ने चिन्ता व्यक्त गरिएको छ।
