२१ लघुवित्तको खराब कर्जा १० प्रतिशत नाघ्यो, घरजग्गा मन्दीले ऋण नतिर्नेको संख्या बढ्यो

कोरोना महामारी र आर्थिक मन्दीका कारण लघुवित्त क्षेत्रको कर्जा असुली समस्या थप जटिल बनेको छ। नेपाल राष्ट्र बैंकका अनुसार चालु आर्थिक वर्षको दोस्रो त्रैमाससम्म लघुवित्त क्षेत्रको खराब कर्जा दर ९.९९ प्रतिशत पुगेको छ। २१ वटा लघुवित्त संस्थाको खराब कर्जा दर १० प्रतिशतभन्दा बढी छ, जसमा सञ्जिवनी लघुवित्तको १०० प्रतिशत कर्जा खराव छ। ६ वैशाख, काठमाडौं।

लघुवित्त क्षेत्रको कर्जा असुलीमा समस्या अझ थपिएको छ। कोरोना महामारी र आर्थिक मन्दीले जन्माएको बिग्रिएको आर्थिक चक्रका कारण लघुवित्त क्षेत्रको अवस्था जटिल देखिएको छ। बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरूको स्रोत प्रत्यक्ष र अप्रत्यक्ष रूपमा घरजग्गामा केन्द्रित भएका कारण समग्र अर्थतन्त्र प्रभावित भएको छ। घरजग्गामा बढ्दो लगानीले सिर्जना गरेको ‘बबल’मा सरकारले नियन्त्रण लगाउँदा अर्थतन्त्र मन्दीमा पुगेको छ।

आर्थिक वर्ष २०७७/७८ मा बैंक तथा वित्तीय संस्थाबाट निजी क्षेत्रमा प्रवाहित कर्जा २८ देखि ३० प्रतिशतसम्मले वृद्धि हुँदा पनि आर्थिक वृद्धिदर करिब ४ प्रतिशतमै सीमित रह्यो। त्यसअघिको आर्थिक वर्षमा त आर्थिक वृद्धिदर नकारात्मक रहेको थियो। त्यसपछि नेपाल राष्ट्र बैंकले वित्तीय क्षेत्रको लगानीमा कडाइ गरेको थियो। जसको प्रभाव घरजग्गा कारोबारमा देखिएपछि आर्थिक मन्दीको अवस्था सिर्जना भयो। घरजग्गा कारोबारमा सुधार नआएपछि समेत आर्थिक गतिविधि पूर्ववत् अवस्थामा फर्कन नसकेको अर्थशास्त्रीहरूले बताएका छन्।

लघुवित्त क्षेत्रमा कर्जा दुरुपयोग, बहु कर्जा तथा ऋण नतिर्नेको संख्या बढेपछि परिस्थिति अझ जटिल बनेको छ। नेपाल राष्ट्र बैंकले समस्या समाधानका लागि अध्ययन गराएको थियो। त्यसअनुसार बैंकले लघुवित्तका समस्या समाधान गरी अघि बढ्ने योजना सहित विभिन्न नीतिगत व्यवस्थाहरू गरेको थियो। ती नीतिहरूमा कर्जा पुनर्तालिकीकरण तथा पुनर्संरचना सुविधा, ब्याजदर, सेवा शुल्क, कर्जा सीमा लगायतका विषयमा कडाइ गरिएको छ। केन्द्रीय बैंकको नीतिगत सुधारले लघुवित्त क्षेत्रको समस्या कम हुनुपर्ने थियो, तर समस्या झनै बढेको देखिएको छ।