लेखक: space4knews

गुगलले आफ्नो नयाँ मोबाइल सञ्चालन प्रणाली ‘एन्ड्रोइड १७’ र स्मार्टवाचका लागि ‘वेयर ओएस ७’ को अन्तिम संस्करण आधिकारिक रूपमा बजारमा ल्याएको छ। सधैंझैँ यो नयाँ सफ्टवेयर अपडेट सबैभन्दा पहिले गुगलका पिक्सेल स्मार्टफोनहरूमा उपलब्ध गराइएको छ। यसपटकको जुन २०२६ ‘पिक्सेल ड्रप’ मा गुगलले आफ्ना नयाँ आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स मोडेलहरूलाई फोनभित्रै प्राथमिकताका साथ समावेश गरेको छ। जसमा संगीत सिर्जना गर्ने ‘लिरिया ३’, बहुमाध्यम क्षमतासम्पन्न ‘जेमिनी ओम्नी’ र अडियोएलएम समावेश छन्। यो नयाँ अपडेटले गुगलको एआई केन्द्रित रणनीतिलाई देखाउँछ।

आगामी सेप्टेम्बरमा एप्पलले आईओएस २७ मार्फत सिरीलाई अपग्रेड गर्ने तयारी गरिरहेको बेला, गुगलले एन्ड्रोइड १७ मार्फत सिर्जनात्मकता र संवादका लागि उच्च स्तरीय एआई सुविधाहरू प्रदान गरिसकेको छ। नयाँ पिक्सेल ड्रप अन्तर्गत एन्ड्रोइडको ‘क्विक सेयर’ सुविधालाई पुराना पिक्सेल ८ए र ९ए मोडेलहरूमा एप्पलको ‘एयरड्रप’सँग मिल्दोजुल्दो बनाइएको छ। युजरहरूले जेमिनी एपमा ‘लिरिया ३’ को सहयोगले सहज कमाण्ड वा फोटो अपलोड गरेर गीत वा सङ्गीत बनाउन सक्नेछन्। ‘जेमिनी ओम्नी’ मार्फत च्याट गर्दागर्दै भिडियो सम्पादन गर्न पनि सकिनेछ।

पिक्सेल १०ए फोनहरूमा अब रियल-टाइम स्पिच-टु-स्पिच ट्रान्सलेसन सेवा अझ बढी प्रभावकारी हुनेछ। दैनिक प्रयोग र मनोरञ्जनका लागि एन्ड्रोइड १७ मा धेरै नयाँ सुविधाहरू थपिएका छन्। सामाजिक मिडिया प्रयोगकर्ता र सामग्री निर्माताहरूका लागि ‘स्क्रिन रियाक्सन’ फिचर निकै उपयोगी हुनेछ, जसले फोनको स्क्रिन रेकर्ड भइरहेका बेला फ्रन्ट सेल्फी क्यामेराबाट अनुहार र प्रतिक्रिया समेत रेकर्ड गर्न सकिन्छ। यो प्रविधि टिकटक, यूट्यूब र इन्स्टाग्राममा भिडियो बनाउन अत्यन्त सहयोगी हुनेछ।

त्यस्तै, मल्टिटास्किंगलाई थप तीव्र बनाउन स्क्रिनको तल्लो भागमा ‘बबल बार’ थपिएको छ, जहाँ भर्खर प्रयोग गरिएका एपहरू साना बबलका रूपमा देखिन्छन् र एकैपटक धेरै एपहरू सजिलै सञ्चालन गर्न सकिन्छ। फोल्डेबल फोनका लागि एउटा नयाँ गेमिङ मोड पनि प्रस्तुत गरिएको छ, जसले आधा स्क्रिनलाई गेम खेल्न र बाँकी आधा स्क्रिनलाई गतिशील गेमप्याडमा रूपान्तरण गर्दछ। फोन नउठाउने व्यक्तिका लागि कल गर्नेले आफ्नै आवाजमा आउटगोइङ अडियो सन्देश रेकर्ड गरेर छोड्न सक्ने ‘टेक अ म्यासेज’ सुविधा विश्वभर उपलब्ध गराइएको छ।

सुरक्षा र अभिभावकीय नियन्त्रणतर्फ पनि एन्ड्रोइड १७ मा ठूलो सुधार गरिएको छ। गुगलको ‘फाइन्ड हब’ मा ‘मार्क एन्ड लस्ट’ फिचर थपिएर, फोन हराएमा बायोमेट्रिक बिना अरू कसैलाई फोन खोल्न नदिने व्यवस्था गरिएको छ। ‘लाइभ थ्रेट डिटेक्सन’ ले शङ्कास्पद एप र ठगी कॉलहरूलाई स्वचालित रूपमा ब्लक गर्नेछ। आमाबुवाले गुगल अकाउन्ट लिंक नगरी पनि एउटा पिन कोड राखेर बच्चाहरूको फोनमा स्क्रिन टाइम र कन्टेन्ट फिल्टर गर्न सक्नेछन्।

त्यसैगरी, स्मार्टवाचका लागि प्रदर्शित गरिएका ‘वेयर ओएस ७’ ले पिक्सेल वाचलाई जीवनरक्षक उपकरणमा परिणत गर्नेछ। यदि घडीले कार दुर्घटना, गम्भीर गिरावट वा युजरको मुटुको धड्कन रोकिएको पत्ता लगाएमा तुरुन्तै आपतकालीन सेवासँग तथा नियत नजिकका व्यक्तिसँग सम्पर्क गर्नेछ। यसै वर्षदेखि वेयर ओएस ७ मा जेमिनीको ‘पर्सनल इन्टेलिजेन्स’ फिचर पनि थपिनेछ, जसले युजरको माग अनुसार घडीको स्क्रिनमा नयाँ विजेटहरू निर्माण गरी गुगल एपहरू र च्याट इतिहासको आधारमा व्यक्तिगत सहायकको भूमिका निभाउनेछ। गुगलको दाबी अनुसार नयाँ वेयर ओएसले घडीको ब्याट्री क्षमता १० प्रतिशतले बढाउनेछ र मोबाइलका लाइभ अपडेटहरू सिधै घडीको स्क्रिनमा देखाउने सुविधा उपलब्ध गराउनेछ।

३ असार, काठमाडौं । भूमि व्यवस्था, सहकारी, संघीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्रालयले विदेशी मुलुकको आवासीय अनुमति लिएर लामो समयदेखि कार्यालयमा नआएका दुई कर्मचारीसँग स्पष्टीकरण माग गरेको छ। मन्त्रालयले सूचना जारी गर्दै अध्ययन बिदा वा असाधारण बिदा समाप्त भएता पनि कार्यालयमा उपस्थित नभई विदेशमै बसोबास गरिरहेको भन्दै उनीहरूमाथि कानुनी प्रक्रिया अघि बढाएको जनाएको छ।

सूचनाअनुसार मन्त्रालयमा कार्यरत दुई कम्प्युटर अपरेटर अध्ययन र असाधारण बिदा सकिसकेपछि पनि लामो समयदेखि कार्यालयमा अनुपस्थित छन्। उनीहरूले सम्बन्धित देशकै अस्थायी र स्थायी आवासीय अनुमति लिएको पाइएको मन्त्रालयले जनाएको छ। निजामती कर्मचारीले पदमा बहाल रहँदै विदेशी मुलुकको आवासीय अनुमति लिन वा सोका लागि आवेदन दिन नपाउने व्यवस्था छ।

स्वीकृत बिदा समाप्त भएपछि ३० दिनभित्र कार्यालयमा उपस्थित हुनुपर्नेमा अनुपस्थित रहेकाले निजामती सेवा ऐन विपरीत कार्य गरेको कारण उनीहरूलाई स्पष्टीकरण सोधिएको हो। मन्त्रालयका अनुसार निजामती सेवा ऐन, २०४९ बमोजिम उनीहरूलाई भविष्यमा सरकारी सेवाका लागि पनि अयोग्य ठहर गरी कारबाही अघि बढाउनुपर्ने अवस्था देखिएकाले १५ दिनभित्र चित्तबुझ्दो आधार र प्रमाणसहित सफाइ पेश गर्न भनिएको छ।

तोकेको अवधिभित्र स्पष्टीकरण पेश नगरे वा पेश गरिएको स्पष्टीकरण सन्तोषजनक नभए प्रचलित कानुनअनुसार थप कारबाही प्रक्रिया अघि बढाइने मन्त्रालयले जनाएको छ। मन्त्रालयले कार्यालयमा अनुपस्थित भई विदेशमा बसोबास गरिरहेका तथा लामो समयदेखि सम्पर्कविहीन रहेका अन्य कर्मचारीहरूको अवस्थाबारे यो पनि अध्ययन तथा खोजी कार्य तीव्रता दिएको जनाएको छ। भूमि व्यवस्था, सहकारी, संघीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्री प्रतिभा रावलले निजामती सेवामा अनुशासन र जवाफदेहितालाई थप मजबुत बनाउन यस्ता गतिविधिमाथि निगरानी बढाइएको बताएकी छन्।

रिषले भरिएको मिसाइल बोकेर हिँडिरहेको छु, सक्छौ भने शान्ति स्थापना गरिदेऊ। क्रोधले जलिरहेको छु, केही गल्ती गर्न सक्छु कि भन्ने बिन्ती छ ! गीताका अर्थ सुनाइदेऊ। क्रोध र अहंकारले ज्वाला सल्काइरहेको छु, आफैँ सम्झिँदै ! अमृतमय वचनले ज्वाला निभाइदेऊ। तिमीले लगाएको साँच्चिकै ऋणको सबै हर्जाना तिर्नेछु, कुनै धितोबिना !

किस्तामा मिलाइदेऊ। धन र पदका लागि लडिरहेको छु, गल्ती भए पनि ! प्रतिष्ठाको महिमा सुनाइदेऊ। हार र जितको पीडा भोग्दैछु, सक्छौं भने ! युद्ध विरामको घोषणा गरिदेऊ। बोलाइ, लेखाइ र व्यवहारमा किन असफल हुँदैछु, सक्नेहरू ! सफल हुने तरिका सिकाइदेऊ। समस्याको घेरामा परेको छु, दया आएमा !

ढक्कन खोलिदेऊ। भूतकाल र भविष्यका घटनाहरू सम्झेर चिन्तित छु, क्षमता भए ! अन्धकार हटाइदेऊ। हरेक दिन केही नयाँ आशा लिएर बाँचेको छु, शक्ति भए ! लक्ष्य र गन्तव्य पहिचान गरिदेऊ। जीवनको रंगमञ्चमा अभिनय गर्दैछु, अनुभूति भए !

सांसारिक मोह बुझाइदेऊ। लोभ र पापले तिम्रो मनको सीमा भत्काउन सक्छ, हिम्मत छ भने ! पर्खाल लगाइदेऊ। झुटको खेती परिस्थितिअनुसार गर्छु, तिमीलाई मन पर्ने हो भने ! झुटको वर्गीकरण गरिदेऊ। आफूलाई असल बनाउन अनावश्यक प्रयास गर्न सक्छु, नम्र भएर ! यथार्थ बुझाइदेऊ। स्वर्ग र नर्कको दोधारमा अल्झिएको छु, मोक्ष पाउन !

मन्त्र सुनाउ। बुद्धको देशमा जन्मेकोमा गर्व छ, सबै नेपाली मिलेर ! विश्वमा शान्तिको सन्देश फैलाऔं।

नेपालको शैक्षिक इतिहासमा निजी क्षेत्रको योगदान अत्यन्त महत्वपूर्ण छ। पहिले निजी क्षेत्रमा बलियो उपस्थिति नहुँदा नेपालका बालबालिकाहरू दार्जीलिङ, कालिङपोङ लगायत भारतका विभिन्न शहरहरूमा जानुपर्ने बाध्यता भोग्नुपर्थ्यो, जुन अवस्था हामीले बिर्सनु हुँदैन। अहिले त्यो अवस्था छैन। त्यसैले निजी विद्यालयहरूलाई राज्यले उपेक्षा गर्न सक्ला, तर नजरअन्दाज गर्नु भने कदापि स्वीकार्य छैन। आज शहरका गल्लीदेखि गाउँका कुनाकाप्चासम्म मध्यम र निम्न-मध्यम वर्गका अभिभावकहरूले आफ्नो पेट काटेर, इच्छाहरू थाती राखेर आफ्ना छोराछोरीलाई निजी विद्यालयमा पढाइरहेका छन्। यो केवल इच्छा मात्र होइन, यो त राज्यको कमजोर शैक्षिक उपस्थितिप्रतिको मौन प्रतिरोध हो र आफ्ना सन्तानको सुरक्षित भविष्यका लागि गरिने लगानी हो। तर, पछिल्लो समय ‘नियमन’ को नाममा निजी विद्यालयमाथि गरिएको अत्यधिक हस्तक्षेपले यस क्षेत्र मात्र नभई समग्र शिक्षाको गुणस्तर नै संकटमा पर्ने खतरा देखिन्छ भने फरक हुँदैन।

हामी निजी विद्यालय किन रोज्छौं? अभिभावकहरूले निजी विद्यालय रोज्नु आवेगभन्दा बढी बाध्यता हो। मुख्य रूपमा गुणस्तरीय शिक्षा र व्यवस्थापकीय उत्तरदायित्वका कारण निजी विद्यालय रोजिन्छ। सरकारी विद्यालयमा राज्यको ठूलो रकम लगानी छ, शिक्षकहरू तालिमप्राप्त छन् र सुविधा पनि कम छैन। तर त्यहाँ ‘उत्तरदायित्व’ (जिम्मेवारीपन) को अभाव पाइन्छ। निजी विद्यालयमा अभिभावकले शुल्क तिर्दछन्। त्यसैले उनीहरूमा स्वभाविक दाबी हुन्छ, मेरो बच्चाले के सिक्यो? शिक्षक कति बेला आए? अनुशासन कस्तो छ? निजी स्कुलका सञ्चालक र शिक्षकहरूले यी कुराहरूलाई बुझ्ने भएकाले राम्रा नतिजा र अनुशासित वातावरणका लागि जिम्मेवार रहन्छन् र मेहनत गर्दछन्। यदि त्यो जिम्मेवारी पूरा गर्न असफल भए भने अभिभावकले अर्को विकल्प रोज्ने डर सधैं रहन्छ। यही ‘प्रतिस्पर्धात्मक दबाव’ ले निजी विद्यालयलाई गुणस्तरीय बनाएको हो। यहाँ पढाइ व्यवस्थित हुन्छ, शिक्षकहरूको निगरानी चौबिसै घण्टा जस्तो हुन्छ र अंग्रेजी माध्यमले बालबालिकामा विश्वबजारमा प्रतिस्पर्धा गर्न सक्षम आत्मविश्वास जगाउँछ।

कुनैलाई लाग्न सक्छ कि निजी विद्यालयले धेरै नाफा कमाउँछन्। अहिले ‘कमाउँछन् भन्दा लुट्छन्’ भन्ने भनाइ प्रचलित छ। तर यथार्थको अर्को पाटो पनि छ। निजी विद्यालयले राज्यबाट एक पैसा पनि अनुदान पाउँदैनन्। भवनको भाडा, बिजुली, खानेपानी, प्रविधि, यातायात र सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण पक्ष–शिक्षक र कर्मचारीको तलब यी सबै खर्च विद्यार्थीबाट संकलित शुल्कबाट नै चल्छ। शिक्षक र कर्मचारीलाई सेवा सुविधामा ध्यान दिन जरुरी हुन्छ। जब सरकारले शुल्क तोक्छ, विदा तोक्छ, र शिक्षकको सुविधा पनि तोक्न खोज्छ, तब त्यो विद्यालय ‘निजी’ कसरी रहन्छ? निजीको अर्थ नै ‘स्व–व्यवस्थापन’ हो। यदि स्रोतको स्वतन्त्र व्यवस्थापन र प्रयोगमा राज्यले हस्तक्षेप गर्छ भने त्यसले प्रत्यक्ष रूपमा गुणस्तरमा हानि पुर्‍याउँछ।

गुणस्तरीय शिक्षाको लागि गुणस्तरीय शिक्षक चाहिन्छ। गुणस्तरीय शिक्षकलाई टिकाउन बजारसंगत तलब दिनुपर्छ। सरकारले शुल्कमा अत्यधिक अंकुश लगाउँछ र स्रोत खुम्चिन्छ। विद्यालयले राम्रा शिक्षक टिकाउन सक्दैनन्। परिणामस्वरूप दक्ष जनशक्ति पलायन हुन्छ र शिक्षाको स्तर गिरावट हुन्छ। पछिल्लो हस्तक्षेप र व्यावहारिक संकट हेर्दा अहिले सरकारले ल्याएका केही नीतिहरू शिक्षा सुधार्न होइन, निजी क्षेत्रलाई निरुत्साहित पार्न लागेको जस्तो देखिन्छ। सरकारले इन्धन बचतको बहानामा विद्यालयहरूलाई आइतवार विदा गराउन थालेको छ। वर्षमा लगभग १०० दिन मात्रै कक्षा सञ्चालन हुने देखिन्छ अनि पाठ्यक्रम पूरा गर्न विद्यालयहरू ९ बजेदेखि ५ बजेसम्म सञ्चालन गर्नुपर्ने भएको छ।

१५ वर्ष मुनिका बालबालिकाहरूलाई बिहान ९ बजेदेखि बेलुकी ५ बजेसम्म विद्यालयमा राख्ने निर्णय कति व्यावहारिक हुन्छ? यसले बालबालिकाको भोकमरी र मानसिक विश्रामको सम्मान गर्दैन। ९–५ को यो कैदले बालबालिकालाई शिक्षाप्रति उत्साहित गराउनुभन्दा थकित र विरक्त बनाइरहेको छ। शिक्षा र स्वास्थ्यको सन्तुलन नरहेकोले दीर्घकालीन रूपमा बालबालिकाको सिर्जनात्मक क्षमतामा नकारात्मक प्रभाव पार्न सक्छ।

वैशाखको पहिलो हप्तादेखि सुरु हुने निजी विद्यालयको पठनपाठनलाई सरकारी विदाले अस्थिर बनाएको छ। आइतवारको विदा होस् वा अन्य आकस्मिक विदा, यसले विद्यालयको वार्षिक शैक्षिक योजना नै अस्तव्यस्त बनाउँछ। कहिले स्थानीय सरकारले त कहिले प्रदेश तथा संघीय सरकारले विदा घोषणा गर्दा सबै सरकारी निर्णयहरू निजीले मान्नुपर्ने बाध्यताले निजी स्वतन्त्रतालाई संकुचित बनाएको छ। सबैभन्दा महत्वपूर्ण पक्ष भनेको सरकारले स्रोतमाथि नियन्त्रण गरेकाले निजी विद्यालयहरूको व्यवस्था चुनौतीपूर्ण बनेको छ। शुल्कमा नियन्त्रण गरेर सरकारले निजी विद्यालयको आर्थिक स्रोतमा फुर्सद ल्याउन खोजेको देखिन्छ। यसले विद्यालय व्यवस्थापनमा ठूलो चुनौती थपेको छ।

सबै निजी विद्यालयको अवस्था एउटै नहुन सक्छ तर ऋण लिएर लगानी गरेका सञ्चालकहरू आज मानसिक र आर्थिक रूपमा धेरै पीडा भोगिरहेका छन्। सरकारले पहिले आफ्ना विद्यालयहरूको स्तर सुधार्नुपर्छ। सरकारी विद्यालय उत्कृष्ट भए मात्र सर्वसाधारण स्वतः तिनतर्फ आकर्षित हुन्छन्। अहिले केही सरकारी विद्यालयहरू उत्कृष्ट छन्। जब सरकारी विद्यालयहरूले विश्वास जित्छन्, निजी विद्यालयहरू आफैं विस्थापित वा परिमार्जित हुनेछन्। तर सरकारी विद्यालयलाई सुधार नगरी निजीमा बढी अंकुश लगाउन खोज्दा ‘शैक्षिक पलायन’ हुने हो। यदि नेपालमा निजी विद्यालयहरू बन्द हुने वा गुणस्तर गुम्ने स्थिति आयो भने अभिभावकहरूले आफ्ना छोराछोरीलाई फेरि भारतका दार्जीलिङ, देहरादून वा अन्य शहरमा पठाउन बाध्य हुनेछन्। यसले अर्बौं नेपाली रुपैयाँ विदेशिनेछ र बालबालिकाले आफ्नै माटो र संस्कृतिबाट टाढा रहेर शिक्षा लिनु पर्ने हुन्छ।

अबको बाटो के? निजी शिक्षा ऐच्छिक हो। यसलाई कसैमा अनिवार्य गरिएको छैन। जसलाई विशिष्ट र चुस्त व्यवस्थापन चाहिन्छ, उसले निजी रोज्दछ। राज्यको काम निजी क्षेत्रलाई ‘शत्रु’झैँ हेर्नु होइन, बरु यसलाई ‘सहयात्री’को रूपमा लिएर स्वस्थ प्रतिस्पर्धाको वातावरण बनाउनुपर्छ। सरकारले नियमन अवश्य गर्नुपर्छ। तर त्यो नियमन शिक्षाको गुणस्तर र विद्यार्थीको हितमा हुनुपर्छ। सरकारी अनुगमन तथा नियमनले कुनै पक्षलाई प्रताडित गराउनु भन्दा जिम्मेवार बनाउनु पर्ने हो। स्रोत सुनिश्चित नभए लगानी हुँदैन, लगानी नहुँदा विकास सम्भव छैन। निजी विद्यालयहरूमाथि भएको अत्यधिक हस्तक्षेपले न त विद्यार्थीको हित गर्छ नचाहिँ अभिभावकको। यसले नेपालको शिक्षा क्षेत्रलाई झन् अस्थिर र कमजोर बनाउँछ। राज्यले यसमा समयमै गम्भीर हुन आवश्यक छ। अंकुश लगाएर होइन, अवसर र सही नीतिले मात्र शिक्षामा क्रान्ति ल्याउन सकिन्छ।

३ असार, डोल्पा । डोल्पामा चलिरहेको ट्याक्टरबाट खसेर एक जना घाइते भएका छन्। घाइते हुनेमा त्रिपुराकोट नगरपालिका-२ रुमका २७ वर्षीय निखिल थापा रहेका छन्। खदाङबाट तारजाली बोकेर त्रिपुराकोटतर्फ आउँदै गरेको कर्णाली प्रदेश ०२-०५६६ त ००१ नम्बरको ट्याक्टरबाट खसेर उनी घाइते भएका हुन्।
प्रहरीका अनुसार त्रिपुरासुन्दरी नगरपालिका-९ धाउन्ने स्थित भेरी करिडोर सडकखण्डमा बुधबार राति १ बजे ट्याक्टरबाट खसेर घाइते भएका थापालाई उपचारका लागि जिल्ला अस्पताल दुनै पठाइएको थियो। त्यहाँबाट उनलाई थप उपचारका लागि नेपालगञ्जस्थित भेरी अस्पताल पठाइएको जिल्ला प्रहरी कार्यालयका सूचना अधिकारी पदम रावलले जानकारी दिए।
थापा निदाएका कारण सन्तुलन गुमाएर एक्कासी ट्याक्टरबाट खसेको हुनसक्ने प्रहरीको भनाइ छ। ट्याक्टर चालक त्रिपुरासुन्दरी नगरपालिका-२ रुमका २९ वर्षीय नरेन्द्र थापालाई नियन्त्रणमा लिएर आवश्यक अनुसन्धान भइरहेको प्रहरीले जनाएको छ।

पिन्टरेस्टले साना र मझौला व्यवसाय (एसएमबी)लाई लक्षित गर्दै आफ्नो आम्दानी वृद्धि गर्न कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई)मा आधारित दुई नयाँ विज्ञापन सुविधाहरू सार्वजनिक गरेको छ। कम्पनीले आफ्नो विद्यमान ‘पर्फोमेन्स प्लस’ प्रविधिलाई थप सुधार गर्दै ‘पर्फोमेन्स प्लस न्यू कस्टमर एक्विजिसन’ र शपिङ प्लेटफर्म शपिफाइका लागि ‘वान-क्लिक पर्फोमेन्स प्लस शपिङ’ सुविधा ल्याएको हो।

पहिलो सुविधा ‘पर्फोमेन्स प्लस एनसीए’ ले विज्ञापनदाताहरूलाई नयाँ ग्राहकहरू खोज्न र उनीहरूसम्म पुग्न खर्चको बजेट नियन्त्रण गर्ने विशेष क्षमता प्रदान गर्दछ। यस अन्तर्गत साना व्यवसायहरूले आफ्ना पुराना वा विद्यमान ग्राहकहरूको विवरण प्रणालीमा अपलोड गरी एआईका लागि नयाँ मापदण्ड सेट गर्न सक्छन्। त्यसपछि पिन्टरेस्टको एआई प्रणालीले पुराना ग्राहकको रुचि र व्यवहारसँग मेल खाने नयाँ सम्भावित ग्राहकहरूलाई स्वचालित रूपमा पहिलो पटक विज्ञापन देखाउनेछ। पिन्टरेस्टका अनुसार यसको आन्तरिक परीक्षणले नयाँ ग्राहक थपिने दर (कन्भर्सन) मा औसत ६४ प्रतिशत बृद्धि देखाएको छ।

दोस्रो सुविधा विशेष गरी इ-कमर्स साइट शपिफाइ प्रयोग गर्ने व्यवसायीका लागि ल्याइएको हो। ‘वान-क्लिक शपिङ’ प्रविधिको मद्दतले व्यापारीहरूले पिन्टरेस्टको ‘एड्स म्यानेजर’ वा सिधा शपिफाइ एकाउन्टबाट एक क्लिकमै नयाँ विज्ञापन क्याम्पेन सुरु गर्न सक्नेछन्। यसमा विज्ञापनका लागि आवश्यक उत्कृष्ट सेटिङहरू स्वचालित रूपमा डिफल्ट रूपमा सेट गरिन्छन्। यस वर्षको पहिलो त्रैमासिकमा अपेक्षाभन्दा कम आम्दानी भएपछि पिन्टरेस्टले साना व्यवसायी र अन्तर्राष्ट्रिय बजारलाई लक्षित गर्दै यो नयाँ एआई विज्ञापन रणनीति अघि बढाएको हो।

३ असार, काठमाडौं । युवा, श्रम तथा रोजगारमन्त्री रामजी यादवले न्यूनतम सेवा सुविधा नदिने रोजगारदातालाई नेपाली श्रमिक नपठाउने निर्णय गरेका छन्। प्रतिनिधि सभा बैठकमा सांसदहरूको प्रश्नको जवाफ दिँदै मन्त्री यादवले वैदेशिक रोजगारीमा जाने श्रमिकलाई न्यूनतम तलब, सम्मानजनक श्रम र अन्य सेवा सुविधा नदिने रोजगारदातालाई श्रमिक नपठाउने नीति रहेको स्पष्ट पार्नुभयो। यस विषयमा उहाँले जेनेभा मा भएको ११४औं अन्तर्राष्ट्रिय श्रम सम्मेलनका क्रममा अन्तर्राष्ट्रिय समुदायलाई जानकारी गराउनुभएको बताइएको छ।

‘गत हप्ता जेनेभा भ्रमणको क्रममा मैले अन्तर्राष्ट्रिय समुदायसमक्ष आफ्नो कुरा दृढतासाथ राखें, जुन रोजगारदाताले हाम्रा श्रमिकलाई मर्यादित काम, न्यूनतम सेवा सुविधा तथा सम्झौता अनुसार काम दिन सक्दैनन्, ती रोजगारदाता जुनसुकै देशका भए पनि हामी श्रमिक पठाउँदैनौं,’ मन्त्री यादवले बताउनुभयो। मन्त्रालयले गन्तव्य मुलुकको भूमिका अत्यन्तै महत्वपूर्ण रहेको जनाएको छ। रोजगारदाता र गन्तव्य मुलुकका सरकारसँग साझेदारी र समन्वय बढाउने उपाय खोजिरहेको उहाँले जानकारी दिनुभयो।

‘गन्तव्य मुलुकका रोजगारदातालाई एकीकृत मोडेलमा समावेश गराउँदैछौं, ताकि उनीहरू हाम्रो दायरा भित्र रहून्,’ मन्त्री यादवले थप्नुभयो। वैदेशिक रोजगारीको डिजिटलाइजेसन सम्बन्धी प्रतिवेदनमा काम अगाडि बढिरहेको र यसको कार्यान्वयन प्रक्रिया सुरु भइसकेको उहाँले जानकारी दिनुभयो। २०६५ सालदेखि थन्किएका पुराना मुद्दाका फाइल व्यवस्थित गर्ने अभियान चलाइरहेको बताउँदै मन्त्री यादवले हालसम्म १० हजारभन्दा बढी फाइल डिजिटलाइज गरी वर्गीकरण गरिसकेको र असारको भित्र १५ हजार मुद्दा टुंग्याउने लक्ष्यसहित काम भइरहेको जानकारी दिनुभयो।

हामीमध्ये धेरैले घरमा साङ्ला देख्दा डर वा घिन लाग्ने गरेका हुन्छौं। संसारभरि साङ्लाका ४,६०० भन्दा बढी प्रजातिहरु पाइन्छन्, जसमध्ये करिब ३० प्रजाति मात्र मानिसको आवास क्षेत्रमा वा घरमा भेटिन्छन्। यो सानो जीव कति शक्तिशाली छ भन्ने कुरा बुझ्नु अत्यन्त महत्वपूर्ण छ। यसले पृथ्वीमा भएका चार ठूला महाविनाश झेलिसकेको छ र परमाणु बमको प्रभाव पनि सहन सफल भएको छ। करोडौँ वर्ष पुरानो साङ्लाको इतिहास डायनासोरभन्दा पनि पुरानो मानिन्छ। सन् १८६५ मा वैज्ञानिक स्यामुएल हबर्ड स्कडरले अमेरिकाका कोइला खानीमा करिब ३० करोड वर्ष पुराना साङ्लाका पखेटाका फोसिलहरु फेला पारेका थिए। त्यो बेला ती पखेटाहरुको लम्बाइ ४ देखि ७ सेन्टिमिटरसम्म हुन्थ्यो। सन् २०१८ मा लन्डनस्थित इम्पेरियल कलेजका वैज्ञानिकहरुले ती ३० करोड वर्ष पुराना जीवाश्मको त्रिआयामिक (थ्रीडी) भर्चुअल मोडेल बनाए, जसबाट त्यतिबेला साङ्लाको वास्तविक शारीरिक संरचना बुझ्न सजिलो भयो।

साङ्लाको सबैभन्दा महत्वपूर्ण विशेषता यसको जीवन्त रहने अद्भुत क्षमता हो। यसले पृथ्वीमा भएका चार ठूला महाविनाशलाई समेत पार गरेको छ। लेट डेभोनियन महाविनाश लगभग ३६ करोड वर्षअघि समुद्रमा अक्सिजनको अत्यधिक कमीका कारण करिब ७५ प्रतिशत प्रजातिहरु नष्ट भए, तर साङ्ला बाँचे। पर्मियन–ट्रायासिक महाविनाश लगभग २५ करोड वर्षअघिको घटना हो, जसमध्ये साइबेरियामा विशाल ज्वालामुखी विस्फोट, अम्लीय वर्षा र वातावरणीय विनाशका कारण समुद्री जीवका ९५ प्रतिशत र स्थलचर जीवका ७० प्रतिशत प्रजातिहरु नष्ट भए। साङ्ला भने दलदलमुनि लुकेर र सडेका वस्तुहरु खाएर बाँच्न सफल भयो। ट्रायासिक–जुरासिक महाविनाश लगभग २० करोड वर्षअघिको घटना हो, जुन विशाल ज्वालामुखी गतिविधिका कारण करिब ८० प्रतिशत जीव लोप भए, तर साङ्ला पुनः जीवित रहन सफल भयो।

साङ्लाको शरीर अन्य जीवजन्तुहरुको तुलना मा निकै फरक हुन्छ। यसले तीन मुख्य भागमा विभाजित हुन्छ: टाउको, ढाड र पेट। टाउकोमा दुईवटा आँखा हुन्छन्, जसले करिब ३६० डिग्रीसम्मको दृश्य क्षेत्र हेर्न सक्छन्। यसमा दुईवटा एन्टेना पनि हुन्छन्, जुन सेन्सरको रूपमा कार्य गर्छन्। साङ्लाको मुटु १३ वटा कोठामा विभाजित हुन्छ। रोचक पक्ष के छ भने, साङ्लामा फोक्सो हुँदैन; यसले शरीरका छेउछाउमा रहेका साना प्वाल (स्पाइराकल) मार्फत सास फेर्छ। यसका रगतमा हेमोग्लोबिन नहुँदा रगत रातो नभई सेतो वा पहेँलो रंगको हुन्छ। टाउको काटिएपछि पनि साङ्ला जीवित रहन सक्छ। यसको स्नायु प्रणाली टाउकोमा मात्र सीमित नरहँदा, शरीरका विभिन्न भागमा स्नायु केन्द्रहरू फैलिएका हुन्छन्, जसले गर्दा शरीरको कुनै पनि भाग क्षतिग्रस्त भए पनि अन्य भागले काम गर्न सक्छ।