लेखक: space4knews

१४ जेठ, काठमाडौं । पूर्वप्रधानमन्त्री तथा नेपाली कांग्रेसका पूर्वसभापति शेरबहादुर देउवाले समान परिस्थितिमा रहेका तीन दलका प्रमुख नेतामध्ये आफूलाई मात्रै पक्राउ र धरपकडको प्रयासबाट भेदभाव गरिएको दाबी गरेका छन्। जिल्ला अदालत काठमाडौंबाट आफू र पत्नी डा. आरजु देउवा राणाविरुद्ध पक्राउ अनुमति पुर्जी जारी भएको थाहा पाएपछि देउवा दम्पती सर्वोच्च अदालत पुगेका थिए। सर्वोच्च अदालतमा पेश गरेको निवेदनमा देउवाले उल्लेख गरेका छन् कि उस्तै प्रकृतिका घटनामा अरू दुई नेतालाई केही नगरिएको तर आफूलाई मात्र भेदभाव गरिएको छ।

देउवाका अनुसार, सुशीला कार्की नेतृत्वको सरकारले बनेपछि ६ असोज, २०८२ मा भक्तपुरको केपी ओली र ललितपुर खुमलटारस्थित पुष्पकमल दाहालको घरमा खानतलासी गरी मुचुल्का समेत खडा गरिएको थियो। सम्पत्ति शुद्धीकरण अनुसन्धान विभागको टोलीले पेश गरेको प्रारम्भिक प्रतिवेदनमा तीन जनाको नाम उल्लेख नभएको तर आफूलाई मात्र पक्राउ गरिएको भन्दै देउवाले अदालतमा निवेदन दिएका छन्। ‘हाम्रा विरुद्ध पक्राउ पुर्जी माग गरेजस्तो अनुसन्धान अधिकृतले प्रचण्ड वा केपी ओलीविरुद्ध कुनै पक्राउ पुर्जी माग वा जारी गरेको छैन’ देउवा परिवारले सर्वोच्चमा पेश गरेको निवेदनमा भनिएको छ।

खानतलासी गर्दा जलेका फलाम र आल्मुनियमका टुक्रा बाहेक केही भेटिएको थिएन। घरको कम्पाउण्डमा जलेका पाँच वटा गाडी र दुई मोटरसाइकलका अवशेष थिए। पूर्वप्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहाल र केपी ओलीको घरमा समेत नगद जलेको विषयमा समिति बनाएर अनुसन्धान गरिएको भए पनि उनीहरू विरुद्ध केही उल्लेख नगरी आफूहरूमाथि मात्र धरपकड गरिन खोजिएको भन्ने देउवा परिवारको भनाइ छ। देउवा दम्पतीले अनुसन्धान प्रक्रियामा प्रश्न उठाएका छन्।

आरजु राना देउवाले जिल्ला अदालतले दिने पक्राउ अनुमति आदेशलाई ‘आँखा चिम्लिएर अनुमति दिने प्रवृत्तिले संविधानप्रदत्त हकमा चोट पुगेको’ दाबी गरेकी छन्। सम्पत्ति शुद्धीकरण अनुसन्धान विभाग तथा नेपाल प्रहरीको केन्द्रीय अनुसन्धान ब्यूरोका केही अधिकृतहरूले देउवा दम्पतीले लुकाएको सम्पत्तिको सूचना संकलन गरिरहेको दाबी गरेका छन्। देउवा परिवारले भने, ‘हामी भाग्ने सम्भावना नभएको, प्रमाण लोप हुने अवस्था नभएको र अनुसन्धानमा बाधा नपरोस भन्ने भन्दै पक्राउ आवश्यक नरहेको बताएका छन्।’

छहरे–टोखा सडकखण्डअन्तर्गत नुवाकोटको गुर्जेभञ्ज्याङमा बिहीबार साँझ कार दुर्घटना हुँदा दुईजना गम्भीरसहित तीनजना घाइते भएका छन्। त्रिशूलीबाट काठमाडौंतर्फ जाँदै गरेको बागमती प्रदेश पिएई ०५६९ नम्बरको कार सडकबाट झन्डै २०० मिटर तल खोलामा खसेको हो। दुर्घटनामा घाइते भएकाहरूलाई प्रहरी र स्थानीयको सहयोगमा उद्धार गरी उपचारका लागि काठमाडौंको ग्राण्डी अस्पताल पठाइएको छ। १४ जेठ, नुवाकोट।

काठमाडौं र नुवाकोटको सीमानजिकै छहरे–टोखा सडकखण्डअन्तर्गत गुर्जेभञ्ज्याङमा भिरबाट कार खसेर दुर्घटना भएको छ। शिवपुरी गाउँपालिका–६ मा बिहीबार साँझ भएको दुर्घटनामा दुईजना गम्भीर घाइते छन् भने एक सामान्य घाइते छन्। जिल्ला पुलिस कार्यालय नुवाकोटका अनुसार बागमती प्रदेश पिएई ०५६९ नम्बरको कार सडकबाट झन्डै २०० मिटर तल खोलामा खसेको छ।

प्रहरी निरीक्षक बिरबहादुर बुढाएरका अनुसार कारमा सवार सिराहाको सुकीपुर नगरपालिका वडा नं. २ का ३५ वर्षीय संजीवकुमार चौधरी गम्भीर रूपमा अचेत अवस्थामा छन् भने अर्काे काठमाण्डौं महानगरपालिका ९ का लोकेश मिश्रसमेत गम्भीर छन्। सुनसरी इनरुवा वडा नं. ५ का ४० वर्षीय उत्सव पोखरेल सामान्य रहेको जानकारी उनले दिएका छन्। दुर्घटनापछि गुर्जेस्थित प्रहरी चौकी र स्थानीयको सहयोगमा उद्धार गरी घाइतेहरूलाई ग्राण्डी अस्पताल पठाइएको छ। साँझ करिब ६ बजेको आसपास भएको उक्त दुर्घटनामा भएको कार त्रिशूलीबाट काठमाडौंतर्फ जाँदै थियो।

समाचार संक्षेप सहकारीको बेथिति छानबिन गर्न गठित आयोगले बदमासी गरेको आरोपमा सहकारी विभागका पूर्व रजिस्ट्रारसहित १९ जना सरकारी कर्मचारीलाई कारबाही गर्न सिफारिस गरेको छ। नियमन सहज बनाउन आयोगले सहकारीहरूलाई तिनको कारोबारका आधारमा ठूला, मझौला र साना गरी तीन भागमा वर्गीकरण गर्न सरकारलाई सुझाव दिएको छ। आयोगले देशभरिका सहकारीको तत्काल विस्तृत अडिट गर्न र दोषी कर्मचारीलाई एक वर्षभित्र विभागीय कारबाही गर्न सिफारिश गरेको छ। १४ जेठ, काठमाडौं। सरकारले सहकारीका बेथिति जाँचबुझ गर्न गठन गरेको आयोगले सरकारी संयन्त्रले तोकिएको काम नगर्दा समस्या आएको निष्कर्ष निकालेको छ। आयोगले सरकारी संयन्त्रमा बसेर कानुन विपरीत काम गरी सहकारी समस्या जटिल बनाउन भूमिका खेलेको पाएपछि सहकारी विभागका रजिस्ट्रार सहित १९ कर्मचारीलाई दोषी ठहर गरेको छ।

सहकारी संस्थाका नियामक धेरै भएता पनि कुनै निकायले काम नगर्दा सहकारी सञ्चालकले बचतकर्ताको रकम अपचलन गरेको आयोगको ठहर छ। आयोगले काम नगरी राज्य संयन्त्रमा बसेर उल्टै समस्या बल्झाउन कानुन विपरीत काम गर्ने १९ राष्ट्र सेवकलाई कारबाही गर्न सरकारलाई सिफारिस गरेको छ। आयोगले कारबाही सिफारिस गरेका मध्ये सहकारी विभागका पूर्व रजिस्ट्रार टोकराज पाण्डे, रुद्रप्रसाद पण्डित, लिलाप्रसाद शर्मा, गोकुलप्रसाद बोहोरा, झलमराम अधिकारी, कामु रजिस्ट्रार शंकरराज जोशी, उपरजिस्ट्रार खिमानन्द आचार्य, शशिकुमार लम्साल समावेश छन्। विस्तृत अनुसन्धान गरी उपयुक्त कारबाही गर्न सरकारलाई सुझाव दिइएको छ। अर्का कर्मचारीहरूमा रघुवंश कँडेल, विनोदकुमार पौडेल, सन्देशप्रसाद जोशी, मेनुका घिमिरे, सुरेन्द्रराज पौडेल, खोमराज विष्ट, केशवबहादुर थापा, राजेन्द्र नेपाल, बासुदेव भट्टराई, निरोज घिमिरे र टोलराज उपाध्याय रहेका छन्। तीमाथि पनि विस्तृत अनुसन्धान गरी कारबाही गर्न सिफारिस गरिएको छ।

उनीहरू सेवा केन्द्र खोल्न, मर्जर र डिमर्जर अनुमति दिन सहभागी भएका सरकारी अधिकारी हुन्। जिल्ला सहकारी कार्यालय, डिभिजन सहकारी कार्यालय र सहकारी विभाग लगायत नियामक निकायका पदाधिकारी तथा सहकारीमा संलग्न अभियन्ताहरूले नै सहकारी सिद्धान्त र व्यवसायको दुरुपयोग गरेको आयोगले ठहर गरेको छ। सहकारी संस्था सुरुदर्ता गर्दा नै सम्भाव्यता, आवश्यकता, वित्तीय क्षमता र पूर्वाधारको कुनै विश्लेषण नगरी देशभरिका कार्यक्षेत्र स्वीकृति दिएको, संस्थाको कार्यक्षेत्र विस्तार तथा शाखा कार्यालय खोल्न नियामक निकायबाट हचुवा आधारमा स्वीकृति दिएको पाइयो। आयोगले सहकारी सञ्चालकहरूले सहकारीलाई ठगी व्यवसायका रूपमा लिएको ठहर गरेको छ।

१४ जेठ, काठमाडौं । दोलखाको हिलस्टेसन चेर्दुङ (३,६९० मिटर) को प्रचार गर्ने उद्देश्यले पत्रकार जीवन लामाले खिचेका तस्वीरहरूको प्रदर्शनी काठमाडौंमा सुरु भएको छ। जिरी उपत्यका र सुरी गाउँको शिरमा रहेको हिलस्टेसन चेर्दुङका तस्वीरहरूको प्रदर्शनी बिहीबारदेखि नयाँ बानेश्वरको ‘उमोजा कफी’मा सुरु भएको हो। एक्सप्लोर नेपाल नेटवर्कले आयोजना गरेको ‘चेर्दुङ पदयात्राका तस्वीरहरू’ शीर्षक तीन दिने प्रदर्शनीमा लामाले खिचेका ३१ वटा तस्वीर राखिएका छन्। ती तस्वीरहरूमा गौरीशंकर हिमशृंखला, स्थानीय जीवनशैली, जिरी उपत्यका, झ्याँकु गाउँ, साइकलिङ, स्थानीय संस्कृति आदिका प्रतिबिम्ब समावेश छन्।

विश्व पर्वतारोहण महासंघका मानार्थ विज्ञ दूत एवं पर्यटन विज्ञ आङछिरिङ शेर्पाले प्रदर्शनीको उद्घाटन गरेका हुन्। उनले चेर्दुङसँगका अनुभवहरू बाँड्दै प्रदर्शनीबाट चेर्दुङ चम्कने विश्वास व्यक्त गरे। प्रदर्शनी उद्घाटन समारोहमा मेलुङ गाउँपालिकाका अध्यक्ष हिराकुमार थोकर, वातावरण पत्रकार समूहका अध्यक्ष चन्द्रशेखर कार्की, पर्यटन पत्रकार अमृत भादगाउँले लगायतले शुभकामना व्यक्त गरेका थिए। पत्रकार लामाले आफ्नो जन्मथलोप्रतिको अभिभारा पूरा गर्न निरन्तर लाग्ने प्रतिबद्धता जनाएका थिए।

चेर्दुङको परिचय दोलखाको चेर्दुङ आफैंमा प्रकृति र अध्यात्मको दोभान हो। यहाँबाट हिमाली सौन्दर्य, सूर्योदय र सूर्यास्तको मनोहारी दृश्य नियाल्न पाइन्छ। डाँडाबाट गौरीशंकर हिमालसँग आँखा जुधाउँदा स्वर्गलोकमा पुगेको अनुभूति हुन्छ। मनको तनाव, पीडा र अप्ठेरोबाट मुक्ति मिल्छ। चेर्दुङले जिरी नगरपालिकाका चार र गौरीशंकर गाउँपालिकाका दुई वटामा फैलिएको छ। चेर्दुङबाट पश्चिमदेखि पूर्वसम्म हिमालको लामो श्रृंखलाको दर्शन हुन्छ। पूर्वी भेकबाट ब्रम्श: नुम्बुर, रामदुङ, छेकिगो, धारे मेलुङत्से, लाक्पा दोर्जे, टासी लाप्चा, गौरीशंकर, आमा बामरे, गणेश र गोर्खा हिमालहरू देख्न सकिन्छ।

चेर्दुङ धार्मिक दृष्टिकोणबाट हिन्दु र बौद्धमार्गीको साझा तीर्थ मानिन्छ। डाँडाको शिरमा चेर्दुङेश्वर महादेव मन्दिर छ। नजिकै एउटा ठूलो ढुङ्गामा गुरु रिम्पोचे (पद्यसम्भव) का पाइला छन्। हिन्दुहरू चेर्दुङेश्वरलाई त्रिशूल चढाउँछन् भने बौद्धमार्गीहरू रिम्पोचेको सम्मानमा धर्ज्यू र लुङ्दार फर्फराउँछन्। चेर्दुङेश्वरको पूजा गर्दा रोगव्याध नलाग्ने, वन्यजन्तुले चौपायलाई दु:ख नदिने जनविश्वास छ। यहाँ चण्डी पूर्णिमामा मेला लाग्ने गर्छ। बौद्धमार्गीहरूको मतअनुसार गुरु रिम्पोचे हिमाली भेगमा बौद्ध धर्म फैलाउने क्रममा यहाँ आएका थिए। यहाँ आएर उनले ध्यान गरे। डाँडामा ध्यान केन्द्रित गर्नका लागि ओढार पनि छ।

राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) को पहिलो महाधिवेशन आगामी ७ देखि ९ असारसम्म आयोजना हुन लागेको छ। यस महाधिवेशनबाट सभापति रवि लामिछानेसहित केन्द्र, प्रदेश र जिल्लाका बहुसंख्यक पुराना पदाधिकारीहरूको दोहोरिने सम्भावना प्रबल देखिएको छ। महाधिवेशनअघि रास्वपाले आगामी २३ र २४ जेठमा जिल्ला तथा २६ जेठदेखि १ असारसम्म प्रदेश अधिवेशनको कार्यतालिका तय गरेको छ।

महाधिवेशनबाट उही पदमा दोहोरिनेहरूको संख्या उल्लेखनीय रहने देखिन्छ। केन्द्र, प्रदेश र जिल्लाको मूल नेतृत्वमा अधिकांश पुराना अनुहारहरूले जिम्मेवारी यथावत् सम्हाल्ने योजनामा छन्। चार वर्ष तदर्थ समितिको नेतृत्व गरेका सभापति रवि लामिछाने पार्टीको सर्वोच्च पदमा निरन्तर रहनेछन्। रास्वपाका नेताहरूका अनुसार पदाधिकारीमा कतिपय अन्य नेताहरू पनि उही पदमा दोहोरिने भएका छन्।

विगतमा कार्यवाहक सभापतिको भूमिका समेत निर्वाह गरेका उपसभापति डीपी अर्याल सभामुख बनेका छन्। रास्वपाको विधान अनुसार एक महिला सहित तीन जना उपसभापति रहने प्रावधान छ। हाल उपसभापतिमा अर्थमन्त्री समेत रहेका डा. स्वर्णिम वाग्ले रहेका छन्। रास्वपाका नेताहरूका अनुसार तीन उपसभापतिमध्ये एक निर्विकल्प व्यक्ति उपसभापतिमा वाग्ले रहेका छन्।

महाधिवेशनमा निर्वाचन हुने अवस्था सिर्जना भएमा बालेन पक्षबाट निर्वाचित हुनेहरूले जित्न नसक्ने विश्लेषण नेताहरूले गरेका छन्। महाधिवेशनमा सहमतिबाट नेतृत्व चयन गर्नुपर्ने मतसँगै निर्वाचनबाट छनोट गर्नुपर्ने मत पनि ठोस छ। रास्वपाको विधान अनुसार सभापति सहित ९९ जनाको पहिलो चरणमा निर्वाचित हुनुपर्ने हुन्छ।

नेपाली कांग्रेसका नेता प्रकाशमान सिंहले पार्टीलाई संस्थापक नेताहरूले तोकेको मूल्य–मान्यता र आदर्शअनुसार अगाडि बढाउनुपर्नेमा जोड दिएका छन्। उनले पार्टीभित्र विशेष र नियमित महाधिवेशनका समर्थक दुई समूह देखिएपछि १५ औं महाधिवेशनलाई एकताको महाधिवेशन बनाउनु आवश्यक रहेको बताए। कार्यकर्तामा सदस्यता नवीकरणको नाममा डर उत्पन्न नगर्न र प्रविधिको दुरुपयोग गरी प्रक्रिया उल्टाउने प्रवृत्ति रोक्न उनले चेतावनी दिएका छन्।

१४ जेठ, काठमाडौं। धनुषा क्षेत्र नं ३ का क्षेत्रीय सभापति स्वर्गीय श्यामनिधि यादवको श्रद्धाञ्जली सभामा सम्बोधन गर्दै नेता सिंहले पार्टीभित्र विधिको शासन स्थापना गर्नु नै अहिलेको मुख्य आवश्यकता रहेको बताएका छन्। उनले नेपाली कांग्रेसको नेतृत्वमा जारी वर्तमान संविधानको संरक्षण गर्दै जनताको इच्छा र आकांक्षा पुरा गर्न पार्टीले आफ्ना कमजोरीहरू सुधार गर्नुपर्ने बताए।

पार्टीको आन्तरिक विवाद र आउँदो १५ औं महाधिवेशनको विषयमा चर्चा गर्दै सिंहले हाल पार्टी दुई धारमा विभाजित रहेको उल्लेख गरे। विशेष महाधिवेशन र नियमित महाधिवेशनका पक्षधर गरी दुई समूह देखिएको हुँदा १५ औं महाधिवेशनलाई ‘एकताको महाधिवेशन’ बनाउनु पर्नेमा उनले जोड दिए। यसका लागि दुवै पक्षको विश्वास जितेर साझा र भरपर्दो संयन्त्र बनाएर मात्र महाधिवेशन प्रक्रिया अगाडि बढाउनुपर्ने उनका सुझाव छन्।

‘हाम्रा सम्मानित संस्थापक नेताहरूले जुन संस्कार र मूल्य–मान्यताका आधारमा कांग्रेस स्थापना गर्नुभयो, त्यसलाई जीवन्त राख्नु आजको मुख्य चुनौती हो,’ उनले भने, ‘१५ औं महाधिवेशनका लागि सदस्यता नवीकरण र नयाँ वितरण सकिएपछि फेरि अद्यावधिक गर्ने नाममा कार्यकर्तामा डर र त्रास फैलाउनु उचित होइन।’ प्रविधिको प्रयोगको नाममा विधि र प्रक्रिया उल्लंघन गरी आफ्ना पक्षधरलाई मात्र स्थान दिने प्रवृत्तिले पार्टीलाई कमजोर बनाउने चेतावनी उनले दिएका छन्। देशको वर्तमान राजनीतिक परिस्थिति र लोकतान्त्रिक प्रणालीमाथि भइरहेको चुनौतीहरूसँग सामना गर्न कांग्रेस एकजुट हुनुपर्ने उनको तर्क छ।

युरोपेली कमिसनका नेताहरू आगामी शुक्रबारको बहस मार्फत चीनप्रतिको आर्थिक दृष्टिकोण थप कडा बनाउने तयारीमा छन्। व्यापार आयुक्त मारोस सेफ्कोभिचले चिनियाँ आपूर्ति शृङ्खलामा निर्भरता घटाउन नयाँ विविधीकरण संयन्त्र प्रस्ताव गर्ने योजना बनाएका छन्। औद्योगिक मामिला प्रमुख स्टेफेन सेजुर्नीले चिनियाँ कम्पनीहरूको कारण बजारमा परेको असर रोक्न वैदेशिक अनुदान नियंत्रण नियमावलीको व्यापक प्रयोगको पक्षमा छन्।

१४ जेठ, काठमाडौं। युरोपेली कमिसनका नेताहरू आगामी शुक्रबार हुने महत्त्वपूर्ण बहसमा चीनप्रति युरोपेली संघको आर्थिक दृष्टिकोण कडा पार्ने तयारीमा छन्। यसले यसै वर्षको अन्त्यतिर व्यापार तथा औद्योगिक उपायहरूको नयाँ लहर शुरु गर्ने बाटो खोल्नेछ। स्रोतहरूका अनुसार ब्रसेल्समा अहिले ‘चाइना शक २.०’ अर्थात् ‘डि-इन्डस्ट्रियलाइजेसन’ को डर बढ्दो छ। अध्यक्ष उर्सुला भोन डेर लेयनसहित २७ आयुक्तहरूमध्ये अधिकांशले थप कडा व्यापार तथा औद्योगिक नीति पक्षमा रहेको जनाइएको छ।

व्यापार आयुक्त मारोस सेफ्कोभिचले नयाँ ‘विविधीकरण संयन्त्र’ (डाइभर्सिफिकेसन इन्स्ट्रुमेन्ट) प्रस्तुत गर्ने योजनामा छन्, जसले चिनियाँ आपूर्तिमाथिको अत्यधिक निर्भरतालाई कम गर्ने प्रयास गर्दै महत्वपूर्ण क्षेत्रका कम्पनीहरूलाई दुई वा सोभन्दा बढी देशबाट तीन वा सोभन्दा बढी आपूर्तिकर्ता सुनिश्चित गर्न अनुरोध गर्नेछ। औद्योगिक मामिला प्रमुख स्टेफेन सेजुर्नीले वैदेशिक अनुदान नियन्त्रण नियमावली (फरेन सब्सिडीज रेगुलेसन – एफएसआर) को व्यापक अवलम्बनको पक्षमा छन्।

यस संयन्त्रलाई अहिलेसम्म व्यक्तिगत कम्पनीहरूविरुद्ध प्रयोग गरिँदै आएको भए पनि फ्रान्सेली आयुक्त सेजुर्नीले अनुदान प्राप्त चिनियाँ कम्पनीहरूको कारण बजारमा आएको भनिएको ‘मार्केट डिस्ट्रोसन’ विरुद्ध यसलाई क्षेत्रीय र बृहत रूपमा प्रयोग गर्न चाहन्छन्। ती दुवै अधिकारीहरू सेफगार्ड मेजर्सको बढी प्रयोगको समर्थन गर्छन्, जसलाई आपूर्ति अतिवृद्धि अवस्थामा ट्यारिफ वा कोटा लगाउन सकिने आपतकालीन उपायको रूपमा हेरिन्छ। रसायन र मेसिनरी क्षेत्रलाई लक्षित गर्दै सेफगार्ड मेजर्सको प्रयोगबाट एन्टी-डम्पिङ तथा एन्टी-सब्सिडी अनुसन्धानलाई करिब ६ महिनामा सीमित गर्न सकिने योजना छ। उनीहरूको मुख्य चिन्ता चिनियाँ प्रतिस्पर्धीहरूको तीव्र वृद्धिको कारण केही वर्षभित्रै युरोपको औद्योगिक आधार व्यापक क्षति हुनसक्ने हो। यी चिनियाँ कम्पनीहरूले मूल्य र गुणस्तर दुवैमा चीन, युरोप र विश्वका अन्य बजारमा आफ्ना युरोपेली प्रतिस्पर्धीहरूलाई पछि पारिरहेका छन्।