Skip to main content

लेखक: space4knews

चोकर नेकलेसको ४५०० वर्ष पुरानो इतिहास र फेसनमा यसको भूमिका

चोकर नेकलेसको इतिहास कम्तीमा ४५०० वर्ष पुरानो छ र यसको सुरुवात प्राचीन सुमेरियन सभ्यताबाट भएको मानिन्छ। महिलाहरूलाई गहना लगाउन सधैं मनपर्छ। विवाह समारोह, रिसेप्सन, तीज, दशैं वा कुनै विशेष अवसरमा धेरै महिलाहरूको घाँटीमा चोकर नेकलेस सजिएको देख्न पाइन्छ। अहिले सारी, लेहंगा, कुर्ता, गाउनदेखि वेस्टर्न पहिरनसम्म चोकरलाई सहजै स्टाइल गरिन्छ। फेसन डिजाइनरहरूले यसलाई परम्परा र आधुनिकताबीचको सुन्दर मेलको रूपमा प्रस्तुत गरिरहेका छन्। तर कतिपयलाई लाग्न सक्छ कि चोकर केही वर्षयता मात्रै आएको नयाँ फेसन हो। वास्तवमा यस्ता कुराहरु होइनन्। चोकरको इतिहास हजारौं वर्ष पुरानो छ। समयसँगै यसको डिजाइन, बनावट र प्रयोग गर्ने शैली परिवर्तन हुँदै आएको छ, तर यसको आकर्षण कहिल्यै कम गरिएको छैन। आज जुन चोकरलाई फेसन स्टेटमेन्ट मानिन्छ, पहिले यसलाई शक्ति, प्रतिष्ठा, सुरक्षा, आध्यात्मिक विश्वास र सामाजिक पहिचानको प्रतीक मानिन्थ्यो। त्यसैले चोकर केवल एउटा गहना मात्र होइन, मानव सभ्यताको इतिहाससँग जोडिएको सांस्कृतिक धरोहर पनि हो।

इतिहासकारहरूको अनुसार चोकरको सुरुवात कम्तीमा ईसा पूर्व २५००–३००० वर्षअघि प्राचीन सुमेरियन सभ्यतामा भएको मानिन्छ। केही पुरातात्त्विक प्रमाणहरूले यस भन्दा पुरानो समयदेखि घाँटीमा टाँसिने गहनाको प्रयोग भएको सङ्केत गर्छन्। त्यतिबेला सुनारहरूले सुन, चाँदी साथै ल्यापिस लाजुली, कार्नेलियन, अगेट जस्ता बहुमूल्य पत्थर प्रयोग गरी घाँटीमा टाँसिने हार बनाउँथे। यस्ता गहना विशेषगरी राजपरिवार, धर्मगुरु तथा उच्च वर्गका व्यक्तिले लगाउने गर्थे। यसले उनीहरूको सामाजिक प्रतिष्ठा, सम्पत्ति र शक्ति झल्काउँथ्यो। प्राचीन मिस्रदेखि ग्रीससम्म लोकप्रिय सुमेरियन सभ्यताको पछि प्राचीन मिश्रमा पनि चोकरको प्रयोग व्यापक भयो। मिश्रमा फिरौन, रानी र उच्च पदस्थ व्यक्तिहरूले सुनका चौडा चोकर लगाउने गर्थे। त्यस्ता चोकरमा रंगीन पत्थरहरू, फिरोजा, पन्ना र सुनका कलात्मक टुक्रा जोडिन्थ्यो। त्यो समयमा मानिसहरूका बीच केही गहनाले दुष्ट शक्ति, रोग र अशुभ प्रभावबाट जोगाउने विश्वास थियो। त्यसैले चोकर केवल सौन्दर्यका लागि मात्र होइन, आध्यात्मिक सुरक्षा र धार्मिक आस्थाको प्रतीकको रूपमा पनि प्रयोग हुने गर्थ्यो।

मिटर ब्याजपीडितहरूको आन्दोलन: निजगढमा पुगेपछि गृहमन्त्री सुधन गुरुङले दिए आश्वासन

मिटर ब्याजपीडितहरूलाई निजगढमा पुगेर गृहमन्त्रीले आश्वासन दिए। काठमाडौँ केन्द्रीत आन्दोलनका लागि जनकपुरबाट पैदल यात्रा गरिरहेका मिटर ब्याजपीडितहरूसँग गृहमन्त्री सुधन गुरुङले वार्ता आरंभ गर्नुभएको छ।

पैदल यात्रा सुरु गरेको पाँचौँ दिनमा आज गृहमन्त्री गुरुङले बाराको निजगढ पुगेर वार्ता सुरु गर्नुभएको हो। वार्तामा के-के कुराकानी भयो त?

इंग्ल्यान्ड र अर्जेन्टिनाबीचको खेलअघि एटलान्टामा सुरक्षा सुदृढ

फिफा विश्वकप २०२६ अन्तर्गत इंग्ल्यान्ड र अर्जेन्टिनाबीचको सेमिफाइनल खेल नजिकिँदै गर्दा अमेरिकाको एटलान्टामा सुरक्षा कडा गरिएको छ। सन् १९८२ को फकल्यान्ड युद्धसँग सम्बन्धित ऐतिहासिक तथा राजनीतिक संवेदनशीलतालाई मध्यनजर गर्दै प्रहरीले खेलस्थल तथा आसपासमा थप सुरक्षा व्यवस्था लागू गरेको छ। अर्जेन्टिनाका पूर्वसैनिक महासंघले समर्थकहरूलाई फुटबललाई राजनीतिसँग जोड्न नअपिल गरेको छ भने इंग्ल्यान्डका गोलरक्षक जोर्डन पिकफर्डले मैदानमा प्रदर्शन निर्णायक हुने बताए। ३० असार, काठमाडौं।

फिफा विश्वकप २०२६ अन्तर्गत इंग्ल्यान्ड र अर्जेन्टिनाबीच हुने धेरै प्रतीक्षित सेमिफाइनल खेललाई लक्षित गर्दै अमेरिकाको एटलान्टामा सुरक्षा कडा बनाइएको छ। विश्व फुटबलका यी दुई पुराना प्रतिद्वन्द्वीबीच हुने खेलबारे ऐतिहासिक तथा राजनीतिक संवेदनशीलतालाई ध्यानमा राख्दै स्थानीय प्रहरीले अतिरिक्त सुरक्षाकर्मी तैनाथ गरेको छ। एटलान्टा प्रहरीले खेलस्थल, मनोरञ्जन क्षेत्र तथा भीड हुने ठाउँहरूमा सुरक्षा व्यवस्था थप कडा बनाएको जनाएको छ। प्रहरीका अनुसार यी कदमहरू दर्शकहरूलाई सुरक्षा दिइने, सम्भावित अवाञ्छित घटनालाई रोक्ने तथा प्रतियोगितालाई सुरक्षित रूपमा सम्पन्न गर्ने उद्देश्यले लिइएका हुन्।

इंग्ल्यान्ड र अर्जेन्टिनाबीचको प्रतिस्पर्धा केवल फुटबलतर्फ सीमित छैन। सन् १९८२ मा माल्भिनास (फकल्यान्ड) द्वीपसमूह विषयमा नेपाल लडेको ७४ दिने युद्धमा ६४९ अर्जेन्टिनी, २५५ बेलायती सैनिक र तीन सर्वसाधारण मारिएका थिए। द्वीपसमूहको सार्वभौमिकता विवाद अहिलेसम्म कायम छ। यसैक्रममा अर्जेन्टिनाका पूर्व सैनिक महासंघले समर्थकहरूलाई फुटबलमै केन्द्रित हुन आग्रह गरेको छ। महासंघले द्वीपसमूहको विवाद अन्तर्राष्ट्रिय मञ्च र कूटनीतिक उपायबाट उठ्ने भएकाले खेललाई राजनीतिक बहससँग जोड्न नअपिल गरेको छ। अर्जेन्टिनाले इजिप्टलाई १६औं चरणमा पराजित गरेपछि खेलाडीहरूले माल्भिनास द्वीपसमूह, डिएगो म्याराडोना र लियोनल मेसीलाई सम्बोधन गरेको गीत गाएको भिडियो सामाजिक सञ्जालमा व्यापक चर्चा भएको थियो। त्यस्तै, इंग्ल्यान्डका गोलरक्षक जोर्डन पिकफर्डले यो केवल फुटबल प्रतियोगिता हो र मैदानमा देखाइएको प्रदर्शनले नै नतिजा तय गर्ने बताएका छन्। एटलान्टा प्रहरीले अमेरिकामा रहेका इंग्ल्यान्ड समर्थकहरूको व्यवहारको प्रशंसा गरेको छ तर क्वार्टरफाइनलमा नर्वेविरुद्धको जितपछि फुटबल सम्बन्धी ५०० भन्दा बढी घटनाहरू र १०० भन्दा बढी पक्राउ परेपछि समर्थकहरूलाई संयमित रहनुपर्ने अनुरोध पनि गरेको छ।

विश्वकप २०२६: खेलाडीहरूले ‘स्पोर्ट्स ब्रा’ जस्तो भेस्ट किन लगाउँछन्?

विश्वकपका खेलाडीहरूले किन ‘स्पोर्ट्स ब्रा’ जस्तो देखिने कालो भेष लगाउँछन्? १४ जुलाई २०२६ मा प्रकाशित रिपोर्ट अनुसार, विश्वकपमा सहभागी केही खेलाडीहरूले ‘स्मार्ट भेस्ट’ प्रयोग गरिरहेका छन्। यो प्रविधियुक्त भेषले खेलाडीको दौडने गति, मुटुको धड्कन, थकानको स्तर र चोटपटक निको हुने प्रक्रिया लगायतका सबै विवरणहरू रेकर्ड गर्छ।

टोलीहरूले यी ‘स्मार्ट भेस्ट’ बाट सङ्कलित तथ्यांकको आधारमा खेलाडीहरूको प्रदर्शन सुधार गरेर प्रतियोगिता जित्ने सम्भावना बढाउने आशा गरेका छन्।

केनले इंग्ल्यान्ड टिमको एकता पुष्टि गरे

फिफा विश्वकप २०२६ को सेमिफाइनलअघि इंग्ल्यान्डका कप्तान ह्यारी केनले टोली पूर्णरूपमा एकताबद्ध रहेको बताएका छन्। नर्वे विरुद्धको क्वार्टरफाइनलमा २–१ को जितपछि टिमभित्र मतभेद भएको चर्चा गरिंदै गर्दा केनले यस्तो कुनै अवस्था नरहेको स्पष्ट पारेका छन्। ३० असार, काठमाडौं।

इंग्ल्यान्डले क्वार्टरफाइनलमा नर्वेलाई हराएर सेमिफाइनलमा प्रवेश गरेको थियो। खेलपछि प्रशिक्षक थोमस टुचेलले आफ्नो टोली ‘भाग्यमानी’ रहेको र प्रदर्शनबाट आफू सन्तुष्ट नरहेको बताएका थिए। यस विषयमा सोधिएको प्रश्नमा जुड बेलिङहमले ‘जे भए पनि भयो, मैदानमा खेल्न निकै कठिन थियो’ भनी प्रतिक्रिया दिएका थिए।

त्यस प्रतिक्रियालाई लिएर विभिन्न सञ्चारमाध्यममा टिमभित्र असन्तुष्टि भएको चर्चा चलेपछि कप्तान केनले त्यस खण्डन गरेका छन्। उनले भने, ‘यस्तो कठिन खेल सकिएको पाँच मिनेटभित्र यस्तो प्रश्न सोधिएको थियो। त्यतिबेला प्रशिक्षकले के भनेका थिए भन्ने जुडलाई पनि थाहा थिएन। यस्ता प्रतियोगितामा इंग्ल्यान्डबारे विभाजनको कथा बनाउन सजिलो हुन्छ। तर वास्तविकता बिल्कुलै उल्टो छ। हामी यहाँसम्म आइपुगेका छौं भने त्यो हाम्रो एकताको कारण हो।’

केनले टुचेलको शैली पूर्व प्रशिक्षक सर ग्यारेथ साउथगेटभन्दा फरक भए पनि टिमले त्यसलाई सकारात्मक रूपमा लिएको बताए। उनले भने, ‘उहाँ मनमा लागेको कुरा खुलेर भन्नुहुन्छ। कुनै तयारी गरेर बोलेको जस्तो हुँदैन। त्यसैले खेलाडीहरूले उहाँमाथि विश्वास गर्छन्। उहाँ संसारकै उत्कृष्ट प्रशिक्षकमध्ये एक हुनुहुन्छ।’

दक्षिण अफ्रिकी फुटबलर जेडन एडम्सको निधनमा प्रहरीले छानबिन सुरु गर्यो

दक्षिण अफ्रिकाका २५ वर्षका मिडफिल्डर जेडन एडम्स आफ्नै घरमा मृत फेला परेपछि प्रहरीले छानबिन सुरु गरेको छ। दक्षिण अफ्रिकी फुटबल खेलाडी संघले शनिबार उनको निधनको पुष्टि गरेको भए पनि मृत्युको आधिकारिक कारण अहिलेसम्म सार्वजनिक भएको छैन। विश्वकप खेलेर फर्किएका एडम्सले दक्षिण अफ्रिकाका लागि तीन खेल खेलेका थिए।

३० असार, काठमाडौं। दक्षिण अफ्रिकी फुटबल खेलाडी जेडन एडम्सको मृत्युको विषयमा प्रहरीले छानबिन सुरु गरेको छ। फिफा विश्वकप खेलेर फर्किएको केही समयमै उनको शव फेला परेको थियो। उक्त घटनाको प्रहरीले अनुसन्धान शुरु गरेको हो। दक्षिण अफ्रिकी राष्ट्रिय टोलीका २५ वर्षीय मिडफिल्डर एडम्स केप टाउनको स्कट्स क्लुफ् भनिने क्षेत्रमा रहेको एउटा घरमा मृत अवस्थामा फेला परेका थिए।

दक्षिण अफ्रिकी फुटबल खेलाडी संघले शनिबार उनको निधन पुष्टि गर्‍यो। तर उनको मृत्युको कारण अहिलेसम्म खुलाइएको छैन। विश्वकपमा चेक रिपब्लिकविरुद्ध १–१ को बराबरी खेल्नुभन्दा एक दिन अघि मात्र उनका हजुरआमा मरियानाको निधन भएको थियो। यद्यपि एडम्सले दक्षिण अफ्रिकाका लागि खेलेका तीन खेलमध्ये दुई खेल सुरुवाती ११ मा परेर खेलेका थिए। उनले चेक रिपब्लिकविरुद्धको खेल र दक्षिण अफ्रिकाले मेक्सिकोसँग २–० ले पराजित भएको खेलमा सुरुवाती ११ मा रहेर खेलेका थिए। त्यस्तै दक्षिण कोरियाविरुद्धको १–० को जितमा भने उनी विकल्पी खेलाडीका रूपमा मैदान प्रवेश गरेका थिए। जुन २८ मा कानडासँग पराजित हुँदै दक्षिण अफ्रिका विश्वकपबाट बाहिरिएको खेलमा भने उनी मैदान प्रवेश नगरी बेन्चमै सीमित थिए।

सम्पत्ति छानबिन आयोग: तीन दिनको म्यादपछि पनि विवरण बुझ्न सकिने, अदालतको आदेशको प्रभाव के भयो?

सर्वोच्च अदालतले असार २६ गते गरेको अन्तरिम आदेशपछि सोमबार सम्पत्ति छानबिन आयोगले पूर्वन्यायाधीश, संवैधानिक निकायका पूर्वपदाधिकारी तथा पूर्वसैनिक अधिकारीबाहेक अन्यको सम्पत्ति विवरण सङ्कलन कार्य जारी रहने जनाएको छ। यसका कारण मंगलबार आयोगविरुद्ध अवहेलनाको मुद्दा दर्ता भएको छ। सम्पत्ति विवरण बुझाउने म्याद असार ३२ गते समाप्त हुने छ। तर विगत सात दिनदेखि अन्योलमा परेकाहरूले पनि केही थप दिनमा विवरण बुझाउन सकिने आयोगले जनाएको छ।

अदालतको अन्तरिम आदेश र आयोगले सो सम्बन्धमा जारी गरेको सूचना निकै कानुनी तथा व्यावहारिक प्रश्नहरूलाई जन्माएको छ, जानकारहरूले बताएका छन्। सर्वोच्च अदालतका न्यायाधीश टेकप्रसाद ढुङ्गाना र श्रीकान्त पौडेलको इजलासले असार २६ गते गरेको आदेशको विश्लेषण गरेपछि आयोगले असार २९ गते जारी गरेको सूचना का कारण विभिन्न टिप्पणीहरू सार्वजनिक भएका छन्। रिट निवेदक अधिवक्ता प्रेमराज सिलवालले आयोगले आदेशलाई गलत व्याख्या गरेको बताए।

आयोगका सदस्य तथा प्रवक्ता गणेश केसीले भने, पदमुक्त नभएका र महाभियोग नलागेका न्यायाधीश तथा सैनिक ऐनअन्तर्गत कारबाहीमा नपरेका सैनिक अधिकारीहरूको विषयमा अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगको अधिकार नपर्ने संवैधानिक व्यवस्था अनुसार यो निर्णय भएको बताएका छन्। उनले थपे, “सम्पत्ति विवरण बुझाउन असार ३२ सम्म म्याद बाँकी छ र थप विवरणहरू पनि आउने देखिन्छ।”

सम्पत्ति छानबिन आयोगमा अहिलेसम्म १५,००० भन्दा बढीले सम्पत्ति विवरण बुझाइसकेको आयोगका सदस्य तथा प्रवक्ता केसीले जनाए। उनी भन्छन्, “सयौँ पूर्व न्यायाधीश र सैनिक अधिकारीहरूले पनि विवरण बुझाइसकेका छन्। अदालतको आदेशपछि ती विवरणहरू यथावत राखिने छन्।”

उत्तर कोरियामा टाइफुन बावीको जोखिम बढ्दै: भारी वर्षा र तीव्र हावाको चेतावनी जारी

टाइफुन बावी नजिकिँदै गर्दा उत्तर कोरियाले भारी वर्षा र तीव्र हावाको चेतावनी जारी गर्दै उच्च सतर्कता अपनाउन आग्रह गरेको छ। दक्षिण कोरियाका विभिन्न क्षेत्रमा पनि भारी वर्षा भइरहेकाले केही स्थानमा बाढीले जनधनको क्षति पुर्‍याएको अधिकारीहरूले जानकारी दिएका छन्। जलवायु परिवर्तनले चरम मौसमी जोखिम बढाइरहेकोले वैज्ञानिकहरूले दुवै कोरियामा तापक्रम तथा विपद्को जोखिम उच्च भएको बताएका छन्।

३० असार, सियोल। उत्तर कोरियाले मंगलबार टाइफुन बावी नजिकिँदै गर्दा भारी वर्षा र तीव्र हावाको चेतावनी जारी गरेको छ। उत्तर कोरियाली नेता किम जोङले क्षति कम गर्न ‘अधिकतम सतर्कता’ अपनाउन आव्हान गरेका छन्। प्राकृतिक प्रकोपहरूले उत्तर कोरियाको पूर्वाधार र अर्थतन्त्रमा गम्भीर प्रभाव पारिरहेको जानकारी दिइएको छ। प्योङयाङको सरकारी रोडोङ सिनमुन अखबारका अनुसार, मंगलबारदेखि बुधबारसम्म टाइफुनले पहेँलो सागर हुँदै देशको मध्यम क्षेत्र पार गर्नु अघि कमजोर भएर कम चापको प्रणालीमा परिणत हुने अपेक्षा गरिएको छ।

उत्तर कोरियाको मौसम विज्ञान विभागले भारी वर्षा र तीव्र हावाको चेतावनी जारी गरेको छ। अधिकारी तथा श्रमिकहरूलाई ‘अधिकतम सतर्कता अपनाएर क्षति कम गर्न आवश्यक कदम चाल्न’ आग्रह गरिएको छ, जसलाई किमले पनि समर्थन गरेका छन्। मंगलबार उत्तर कोरियाको उत्तरी र मध्य भागहरूमा ८०–१२० मिलिमिटर वर्षा हुने पूर्वानुमान गरिएको छ। दक्षिणी क्षेत्रहरूमा १५०–२०० मिलिमिटर वर्षा र पश्चिमी तट तथा केहि भित्री क्षेत्रहरूमा १०–१५ मिटर प्रति सेकेन्डको गति हावा आउने अनुमान गरिएको छ।

मेसीसँग खेल्न आतुर युवा खेलाडी निको ओ’रिली

इंग्ल्यान्डका युवा खेलाडी निको ओ’रिलीले महान् खेलाडी लियोनल मेसीविरुद्ध खेल्न पाउनु आफ्नो जीवनको दुर्लभ अवसर भएको बताएका छन्। गोलरक्षक जोर्डन पिकफोर्डले अर्जेन्टिनाको बलियो टोलीलाई रोक्न मेसी मात्र नभई सम्पूर्ण खेलाडीलाई ध्यानमा राख्नुपर्ने बताएका छन्। इंग्ल्यान्ड र अर्जेन्टिनाबीचको विश्वकप सेमिफाइनल खेल बिहीबार बिहान १२:४५ बजे अमेरिकाको एटलान्टामा हुने छ। ३० असार, काठमाडौं।

इंग्ल्यान्डका युवा लेफ्ट ब्याक निको ओ’रिलीले अर्जेन्टिनाका कप्तान लियोनल मेसीविरुद्ध खेल्नु आफ्नो जीवनकै दुर्लभ अवसर भएको उल्लेख गरे। ‘म निकै उत्साहित छु। यो जीवनमा एकपटक मात्र आउने अवसर हो। मेरो विचारमा मेसी फुटबल इतिहासकै महान् खेलाडी हुन्। उनीविरुद्ध खेल्न पाउनु नै विशेष कुरा हो’ उनले भने।

३९ वर्षीय मेसीले यस विश्वकपमा आठ गोल गरिसकेका छन् र फ्रान्सका किलियन एमबाप्पेसँग गोल्डेन बुटका लागि संयुक्त अग्रता बनाएका छन्। विश्वकप इतिहासमा उनको कुल गोल संख्या २१ पुगेको छ, जुन नयाँ कीर्तिमान हो। निकोको भनाई अनुसार मेसीका लागि यो इंग्ल्यान्डसँगको पहिलो र सम्भवत: अन्तिम भेट हुनेछ। लियोनल मेसीले यसअघि कहिल्यै इंग्ल्यान्डसँग खेल्न आएका थिएनन्।

इंग्ल्यान्डका गोलरक्षक जोर्डन पिकफोर्डले मेसीलाई मात्र रोक्न योजना काफि नहुने बताउँदै भने, ‘मेसी कति उत्कृष्ट खेलाडी हुन् भन्ने सबैलाई थाहा छ। तर अर्जेन्टिना मेसीमात्र होइन। उनीहरूसँग धेरै गुणस्तरीय खेलाडीहरू छन्। हामीले उनीहरूको सम्पूर्ण टोलीलाई ध्यानमा राखेर खेल्नुपर्छ।’ इंग्ल्यान्ड र अर्जेन्टिनाबीचको सेमिफाइनल बिहीबार बिहान १२:४५ बजे अमेरिकाको एटलान्टामा हुनेछ। यस खेलको विजेताले फाइनलमा फ्रान्स र स्पेनबीचको विजेतासँग उपाधिका लागि प्रतिस्पर्धा गर्नेछ।

युरोपमा एन्टी-ब्यालिस्टिक मिसाइल रक्षा प्रणाली निर्माणका लागि गठबन्धनको घोषणा

नौ युरोपेली देश र युक्रेनले ब्यालिस्टिक मिसाइलको बढ्दो खतरा सामना गर्न सोमबार एक संयुक्त रक्षात्मक गठबन्धन घोषणा गरेका छन्। युक्रेनी राष्ट्रपति जेलेन्स्की रुसमाथि दबाब बढाउन र युक्रेनलाई समर्थन जुटाउन विशेष बैठकका लागि सोमबार पेरिस पुगेका छन्। घोषणापत्रमा युरोपका लागि एकीकृत मिसाइल रक्षा प्रणाली बनाउन रक्षा औद्योगिक आधार र अनुसन्धानमा सहकार्य गर्ने उल्लेख छ।

ब्यालिस्टिक मिसाइलहरूको बढ्दो खतराबीच आठ युरोपेली देश र युक्रेनले सोमबार नयाँ एकीकृत गठबन्धन घोषणा गरेका छन्। यसले युरोपमा पूर्ण रूपमा रक्षात्मक एन्टी-ब्यालिस्टिक क्षमताको विकास गर्ने लक्ष्य राखेको छ। युक्रेनी राष्ट्रपतिले सोमबार पेरिसमा कीभका सहयोगी राष्ट्रहरूको बैठकमा भाग लिन पुगेका हुन्। यो बैठकले युक्रेनलाई पुनः समर्थन जुटाउने र पाँचौं वर्ष प्रवेश गरेको युद्धलाई अन्त्य गर्न रुसमाथि दबाब बढाउने उद्देश्य राखेको छ।

संयुक्त घोषणापत्रमा युरोपको सुरक्षा सुनिश्चित गर्न एकीकृत मिसाइल रक्षा प्रणाली आवश्यक रहेको उल्लेख छ। यो हस्ताक्षर डेनमार्क, फ्रान्स, जर्मनी, इटाली, नेदरल्याण्ड्स, नर्वे, स्पेन, स्वीडेन, युक्रेन र बेलायतले गरेका हुन्। उल्लेखित राष्ट्रहरूले आफ्नो रक्षा औद्योगिक आधार, अनुसन्धान तथा संचालनात्मक अनुभव एकत्रित गर्ने योजना बनाएका छन्। यसको मुख्य उद्देश्य युरोपेली क्षेत्रमा साझा एन्टी-ब्यालिस्टिक मिसाइल क्षमता निर्माण गर्नु हो।

यो प्रयास कसैको विरुद्ध नभई आफ्नै सुरक्षाको लागि रहेको छ। यसमा युक्रेनले पछिल्ला हप्ताहरूमा रूसी ब्यालिस्टिक मिसाइल आक्रमणहरूको सामना गरेको विशेष अनुभवलाई समेत सम्बोधन गरिएको छ। पेरिस बैठकमा कम्तीमा २५ राष्ट्राध्यक्षहरूको उपस्थिति रहने छ। केही नेताहरू जुलाई १४ मा फ्रान्सको राष्ट्रिय दिवसको सैनिक परेडमा पनि सहभागी हुनेछन्। यस वर्षको परेडले विशेषगरी युक्रेनप्रति समर्थन प्रदर्शन गर्नेछ।

इंग्ल्यान्डविरुद्ध अर्जेन्टिनाले ‘लक्की’ निलो जर्सी लगाउने

समाचार सारांश फिफा विश्वकप २०२६ को सेमिफाइनलमा अर्जेन्टिनाले इंग्ल्यान्डविरुद्ध आफ्नो परम्परागत जर्सीको साटो गाढा निलो रङको अवे जर्सी लगाएर खेल्ने भएको छ। सन् १९८६ र १९९८ को विश्वकपमा इंग्ल्यान्डविरुद्धको ऐतिहासिक जितमा प्रयोग गरिएको उक्त जर्सीलाई अर्जेन्टिनाले संयोग र अन्धविश्वाससँग जोडेर हेरेको छ। बुधबार अमेरिकाको एटलान्टामा हुने खेलमा इंग्ल्यान्ड भने आफ्नो सेतो घरेलु जर्सीमै मैदान उत्रने तय भएको छ। ३० असार, काठमाडौं।

फिफा विश्वकप २०२६ को सेमिफाइनलमा इंग्ल्यान्डविरुद्ध अर्जेन्टिनाले आफ्नो परम्परागत निलो–सेतो धर्के जर्सी होइन, गाढा निलो रङको अवे जर्सी लगाएर खेल्ने भएको छ। बुधबार अमेरिकाको एटलान्टामा हुने सेमिफाइनलमा इंग्ल्यान्ड भने सेतो घरेलु जर्सीमै मैदान उत्रनेछ। यस विश्वकपमा अर्जेन्टिनाले गाढा निलो जर्सी दोस्रोपटक प्रयोग गर्न लागेको हो। यसअघि समूह चरणमा जोर्डनविरुद्ध मात्र अर्जेन्टिनाले गाढा निलो जर्सी लगाएको थियो। अन्य सबै खेलमा निलो-सेतो धर्के डिजाइनको जर्सी प्रयोग भएको थियो।

अर्जेन्टिनी सञ्चारमाध्यमका अनुसार यो निर्णय केवल जर्सी नियमका कारण मात्र नभई अन्धविश्वाससँग पनि जोडिएको छ। किनभने यही गाढा निलो जर्सीमा अर्जेन्टिनाले विश्वकपमा इंग्ल्यान्डविरुद्ध दुई ऐतिहासिक सफलता हात पारेको थियो। सन् १९८६ को विश्वकप क्वाटरफाइनलमा डिएगो म्याराडोनाको चर्चित ‘ह्यान्ड अफ गड’ र अविस्मरणीय एकल गोलको मद्दतमा अर्जेन्टिनाले इंग्ल्यान्डलाई २–१ ले हराएको थियो। त्यसबेला पनि अर्जेन्टिना गाढा निलो जर्सीमै खेलेको थियो। त्यसपछि सन् १९९८ को विश्वकप अन्तिम १६ मा पनि अर्जेन्टिनाले यही रङको जर्सी लगाएर पेनाल्टी सुटआउटमार्फत इंग्ल्यान्डलाई पराजित गरेको थियो।

यद्यपी सन् २००२ को विश्वकपमा भने दुवै टोलीको जर्सी उल्टिएको थियो। त्यस खेलमा इंग्ल्यान्डले रातो जर्सी लगाएको थियो भने अर्जेन्टिना आफ्नो परम्परागत निलो–सेतो धर्के जर्सीमा उत्रिएको थियो। उक्त खेलमा इंग्ल्यान्ड १–० ले विजयी भएको थियो। फिफाले सामान्यतया दुवै टोलीलाई पहिलो रोजाइको जर्सीमै खेलाउने प्रयास गर्छ। तर रङ जुध्ने सम्भावना भए वा दृष्टिदोष भएका समर्थकलाई खेल हेर्न सहज बनाउन आवश्यक ठानेमा फरक रङका जर्सी प्रयोग गराइन्छ। इंग्ल्यान्डले क्वाटरफाइनलमा नर्वेलाई २–१ ले तथा अर्जेन्टिनाले स्विट्जरल्यान्डलाई अतिरिक्त समयमा ३–१ ले हराउँदै अन्तिम चारमा स्थान बनाएका थिए।

फ्रान्स र स्पेनबीचको खेल संचालन गर्ने रेफ्रीहरूको घोषणा

फिफा विश्वकप २०२६ को पहिलो सेमिफाइनल खेल फ्रान्स र स्पेनबीच हुने भएको छ। फिफाले उक्त महत्वपूर्ण खेलका लागि एल साल्भाडोरका इभान बार्टोनलाई मुख्य रेफ्री तोकेको छ। अघिल्ला चरणका खेलमा भएका विवादास्पद निर्णयपछि फिफाले रेफ्री छनोटलाई विशेष प्राथमिकता दिएको छ।

फिफा विश्वकप २०२६ मा खेलाडीहरू जत्तिकै रेफ्रीहरू पनि चर्चामा छन्। प्रतियोगिताभरि केही विवादास्पद निर्णयपछि रेफ्रीमाथि पक्षपात गरेको आरोप लागिरहेको छ। त्यसैले विश्वकपका अन्तिम तीन महत्वपूर्ण खेलमा फिफाले रेफ्री छनोट कसरी गर्छ भन्नेमा सबैको ध्यान केन्द्रित भएको छ।

फ्रान्स र स्पेनबीचको सेमिफाइनलअघि फिफाले उक्त खेलका लागि आधिकारिक रेफ्री टोली सार्वजनिक गरेको छ। यो छनोटले अघिल्ला विवाद र आरोपलाई फिफाले गम्भीर रूपमा लिएको संकेत गरेको छ। पहिलो सेमिफाइनलका लागि एल साल्भाडोरका २, निकारागुवाका १ र स्वीडेनका २ रेफ्री चयन भएका छन्। एल साल्भाडोरका इभान बार्टोन पहिलो सेमिफाइनलको मुख्य रेफ्री रहनेछन्।

डेभिड मोरान पहिलो सहायक रेफ्री र एन्टोनियो पुपिरो दोस्रो सहायक रेफ्री रहनेछन्। फ्रान्स–स्पेन खेलका लागि ग्लेन न्येबर्ग चौथो अधिकारी नियुक्त भएका छन्। स्वीडेनका महबोद बेगी रिजर्भ सहायक रेफ्रीको भूमिकामा रहनेछन्। जारी विश्वकपमा रेफ्रीको निर्णयलाई लिएर विभिन्न आरोप लगिइरहेका छन्।

नेपालले लगातार तेस्रो जितसहित समूह विजेता हुँदै क्वाटरफाइनलमा प्रवेश गर्‍यो

नेपालले हङकङलाई १८१ रनको फराकिलो अन्तरले हराउँदै लगातार तेस्रो जितसहित समूह विजेता बनेर क्वाटरफाइनलमा प्रवेश गरेको छ। नेपालले दिएको २१२ रनको लक्ष्य पछ्याएको हङकङले २० ओभरमा ९ विकेट गुमाउँदै मात्र ३० रन बनाउन सफल भयो। कप्तान सोनी पाख्रिनले ६० बलमा १३ चौका र १ छक्का प्रहार गर्दै सर्वाधिक ९० रन बनाएर टोलीको जितमा महत्वपूर्ण भूमिका निभाए। ३० असार, काठमाडौं।

एसीसी यू-१९ महिला प्रिमियर कपमा नेपालले लगातार तेस्रो जित हात पारी समूह ‘डी’ को विजेता बनेर क्वाटरफाइनलमा प्रगति गरेको छ। समूह ‘डी’ अन्तर्गत मंगलबार बिहान सम्पन्न खेलमा नेपालले हङकङलाई १८१ रनले पराजित गर्‍यो। नेपालले दिएको २१२ रनको प्रतिस्पर्धात्मक लक्ष्य पछ्याएको हङकङले २० ओभरमा ९ विकेट गुमाएर मात्र ३० रन बनायो। हङकङका बाट वोङ विङले सर्वाधिक १३ रन बनाए जबकि बाँकी खेलाडीले दोहोरो अंकमा समेत पुग्न सकेनन्।

नेपालका लागि कप्तान सोनी पाख्रिनले ४ ओभरमा ४ रन खर्चेर ४ विकेट लिए। मनिषा उपाध्यायले २ विकेट लिए भने कृश्मा गुरुङ र स्न्हा महराले एक-एक विकेट हात पारे। पहिले ब्याटिङ गर्दै २० ओभरमा ६ विकेट गुमाएर नेपालले २११ रन बनायो। कप्तान सोनी पाख्रिनले उत्कृष्ट ९० रन बनाए। उनको ६० बलमा १३ चौका र १ छक्का प्रहारले टोलीलाई बलियो योगफल दिलाएको थियो। साथै, सावित्री धामीले ५२ र अलिशा यादवले अविजित २३ रन बनाए। यो नेपालले यू-१९ स्तरीय क्रिकेटमा बनाएको दोस्रो ठूलो योगफल हो र यस प्रतियोगितामा सर्वाधिक स्कोर पनि हो। यसअघि २०२५ महिला यू-१९ टी-२० विश्वकप छनोटमा नेपालले कुवेतविरुद्ध २१३ रन बनाएको थियो। हङकङका निमरा अरबले २ विकेट लिए भने वोङ विङ र आरुज फातिमाले एक-एक विकेट लिए। नेपालले यसअघिका खेलमा कतारलाई १०५ रनले र सिंगापुरलाई १५१ रनले हराएको थियो।

फ्रान्स र स्पेनबीच ‘फाइनलअघिको फाइनल’, को जित्नेछ फाइनलको टिकट?

लगातार तेस्रोपटक विश्वकप फाइनलमा प्रवेश गर्ने लक्ष्यका साथ फ्रान्स एकतर्फ छ भने १६ वर्षपछि पुनः विश्वकप विजेता बन्ने अभियानमा रहेको स्पेन अर्कोतर्फ छ। फिफा विश्वकप २०२६ को पहिलो सेमिफाइनलमा मंगलबार फ्रान्स र स्पेनबीच भिडन्त हुँदैछ, जुन सम्पूर्ण विश्वमा ‘फाइनलअघिको फाइनल’ को रूपमा हेरिएको छ। लगातार तेस्रो पटक विश्वकप फाइनलमा पुग्ने प्रयासमा रहेको फ्रान्सका कप्तान किलियन एमबाप्पेले आगामी खेल अत्यन्त चुनौतीपूर्ण रहेको बताएका छन्। सन् २०१० पछि विश्वकप जित्ने प्रयासमा रहेको स्पेनका विङ्गर लामिन यामालले यो खेल आफ्नो जीवनकै सबैभन्दा ठूलो भएको प्रतिक्रिया दिएका छन्। ३० असार, काठमाडौं।

फिफा विश्वकप २०२६ निर्णायक चरणमा प्रवेश गरेको छ। उपाधि नजिक पुगेका फ्रान्स र स्पेनले मंगलबार पहिलो सेमिफाइनलमा आमनेसाम्ने हुनेछन्। विश्व फुटबलका शीर्ष राष्ट्रमध्येका यी दुई टोलीबीचको भिडन्तलाई ‘फाइनलअघिको फाइनल’ भनिएको छ। फ्रान्स प्रतियोगितामा सबैभन्दा खतरनाक आक्रमणकारी टोलीमध्ये पर्छ। कप्तान किलियन एमबाप्पेका नेतृत्वमा ओस्मान डेम्बेले, माइकल ओलिसे र डिजायर डुएले विपक्षी रक्षामा निरन्तर दबाब सिर्जना गर्दै आएका छन्। स्पेनले बल नियन्त्रणमा आधारित आफ्नो परम्परागत शैलीलाई यस विश्वकपमा अझ प्रभावकारी बनाएको छ।

फ्रान्सलाई रोक्ने सबैभन्दा ठूलो चुनौती एमबाप्पै हुनेछन्। प्रतियोगितामा आठ गोल गरिसकेका उनी गोल्डेन बुट पुरस्कारको दौडमा लियोनल मेसीसँग संयुक्त शीर्ष स्थानमा छन्। तर स्पेनसँग एमबाप्पेको गतिलाई नियन्त्रण गर्न सक्षम संरचित टोली र बल नियन्त्रण गर्ने दक्षता छ। धेरै विश्लेषकहरूले रोड्री र यामालको प्रदर्शनलाई निर्णायक पक्ष मानिरहेका छन्। दुवै टोलीबीच विश्वकपमा अहिलेसम्म एकपटक मात्रै भिडन्त भएको छ। सन् २००६ को अन्तिम १६ मा स्पेनले अग्रता लिए पनि फ्रान्सले ३–१ को जित निकाल्दै पुनरागमन गरेको थियो।

महत्त्वपूर्ण खेलअघि दुवै टोलीका नियमित खेलाडीमा चोट वा निलम्बनको कुनै समस्या छैन। फ्रान्सका कप्तान किलियन एमबाप्पेले अझै कडा परीक्षा बाँकी रहेको बताएका छन्। ‘हामी सेमिफाइनलमा पुगेका छौं र खुशी छौं, तर हाम्रो लक्ष्य पूरा भएको छैन। अब अझै कठिन परीक्षा बाँकी छ र त्यसका लागि हामी तयार छौं,’ उनले भने। संभावित सुरुवाती ११ फ्रान्स र स्पेनका लागि प्रस्तुत गरिएको छ। खेल मिति र समय: ३१ असार, बिहान १२:४५ बजे, स्थान: डलास स्टेडियम।

होर्मुजको ‘रक्षक’ को हो? ट्रम्पको नयाँ नाकाबन्दी र इरानको तीव्र प्रतिक्रिया

सोमबार होर्मुज जलमार्गमा दुई ट्याङ्करहरूमा अचानक आक्रमण हुनुका कारण युनाइटेड अरब इमिरेट्स (यूएई)ले इरानलाई दोषी ठहराएका छन्। त्यहाँ एक जनाको मृत्यु भएको र ८ जना घाइते भएका छन्। बढ्दो तनावका बीच अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले त्यस जलमार्गमा नयाँ नाकाबन्दी गर्ने र त्यहाँबाट आवतजावत गर्ने जहाजहरूमाथि २०% कर लगाउने घोषणा गरेका छन्। अमेरिकी राष्ट्रपतिले इरानमाथि “दृढ प्रहार” गरिएको बताएका छन्। अमेरिकी सेनाले लगातार तेस्रो रात इरानमाथि आक्रमण भइरहेको जानकारी दिएका छन्।

अमेरिकी राष्ट्रपतिले नाकाबन्दी घोषणा गरे लगत्तै इरानी विदेशमन्त्रीले ट्रम्पकै शब्द प्रयोग गर्दै होर्मुज जलमार्गको “रक्षक”को भूमिकामा तेहरानले कायम रहने बताएका छन्। होर्मुज जलमार्गको नियन्त्रणको विषयले हुने विवादले दुई पक्षबीच युद्ध अन्त्य प्रयासहरूलाई असर पार्ने खतरा बढाएको छ। तथापि, ट्रम्पले अझै पनि सम्झौता सम्भव रहेको बताएका छन्। सोमबार इरानी क्रुज क्षेप्यास्त्रले अन्तर्राष्ट्रिय जलमार्गमा आफ्ना दुई राष्ट्रिय ट्याङ्करहरूमाथि आक्रमण गरेपछि यूएईले कडा निन्दा प्रकट गरेको छ। ती घटनामा एक जना भारतीय नाविकको मृत्यु भएको छ। घाइतेमध्ये ६ जना भारतीय र २ जना युक्रेनी रहेको यूएई रक्षामन्त्रालयले आफ्नो सामाजिक सञ्जाल एक्समा जानकारी दिएको छ।

“अन्तर्राष्ट्रिय कानुनको गम्भीर उल्लङ्घन गर्दै यस क्षेत्रको सुरक्षा र स्थिरतालाई जोखिममा पार्ने उक्त आक्रमणलाई रक्षा मन्त्रालयले कडा निन्दा गर्दछ,” भनिएको छ। अमेरिका र इरानबीच होर्मुज जलमार्गको नियन्त्रण विषय तनावको मुख्य केन्द्र बनेको छ। यसअघि ट्रम्पले सामाजिक सञ्जाल ट्रुथ सोसलमा इरानी बन्दरगाहहरूमा पुनः समुद्री नाकाबन्दी लागू गरिएको जानकारी दिएका थिए। साथै उनले होर्मुज जलमार्गमार्फत आवतजावत गर्ने सबै कार्गो जहाजहरूमा २०% शुल्क लगाउने पनि जनाएका छन्।

यो कदमले “इरानी जहाज वा उनका ग्राहकहरूलाई उक्त महत्वपूर्ण जलमार्गबाट आवतजावत गर्न रोक्नेछ, तर अन्य सबै देशहरूले खुला जलमार्गको उपयोग गर्न सक्ने” ट्रम्पले स्पष्ट पारे। “अबदेखि संयुक्त राज्य अमेरिका होर्मुज जलमार्गको रक्षकको रूपमा चिनिनेछ। तथापि, यस कर्तव्यका लागि सबै कार्गो जहाजहरूमा २०% कर लाग्नेछ,” ट्रम्पले भने। ट्रम्पले विश्वको यस तनावपूर्ण क्षेत्रमा सुरक्षा प्रदान गर्ने खर्च उठाउन सम्भव शुल्क लिने तर्क राखेका छन्। ह्वाइट हाउसमा पत्रकारहरूसँग कुरा गर्दै उनले इरानमाथि सशक्त प्रहार जारी रहेको बताए।

“उनीहरूको आक्रमक क्षमता ठेस पुगेको छ। हामी जलमार्गको नियन्त्रणमा छौं,” उनले बताए। जब दुई देशबीच शान्ति वार्ताको प्रश्न सोधियो, उनले भने: “हो, मलाई लाग्छ सम्झौता सम्भव छ। हुन सक्छ।” अमेरिकी हमलाको जवाफमा इरानी सेनाले कुवेतस्थित अमेरिकी सैन्य स्थलहरूमा आक्रमण गरेको जनाएको छ। होर्मुज जलमार्गबारे ट्रम्पको घोषणाप्रति प्रतिक्रिया दिँदै इरानी विदेशमन्त्री अब्बास अराग्चीले एक्समा लेखेका छन्: “(अमेरिकी राष्ट्रपति) एकदम सही हुनुहुन्छ। जसले होर्मुज जलमार्गबाट व्यापारिक जहाजहरूको सुरक्षित यात्रा सुनिश्चित गर्दछ, उसले सेवा शुल्क पाउनै पर्छ।” उनले थपे: “सो जलमार्गको रक्षक सधैं इरान नै रहँदै आएको छ र रहनेछ।” “तर २०% कर धेरै हो। हामी उचित कर लगाउँछौँ,” अराग्चीले उल्लेख गरेका छन्।