लेखक: space4knews

७ जेठ, डोल्पा। हिमाली जिल्ला डोल्पाको माथिल्लो क्षेत्रबाट लेक लागेर बिरामी परेका एकजनालाई उद्धार गरिएको छ। जिल्लाको उत्तरी क्षेत्रमा पर्ने माथिल्लो डोल्पाको शे-फोक्सुण्डो गाउँपालिका-३ साल्दाङमा लेक लागेर बिरामी भएका बर्दियाको मधुवन नगरपालिका २ गंगा पटुवा घर भएका करिब ३० वर्षीय चन्द्रबहादुर चौधरीलाई नेपाली सेनाको हेलिकप्टरमार्फत उद्धार गरिएको जिल्ला प्रहरी कार्यालय डोल्पाले जानकारी दिएको छ।
प्रहरीका अनुसार चौधरी फोक्सुण्डो गाउँपालिकाको नाममा रहेको बा १ ग ३६३६ नम्बरको स्काभेटर मर्मतका लागि जगदम्बा इन्जिनियर कम्पनी ललितपुरबाट मुस्ताङ हुँदै जेठ ३ गते साल्दाङ पुगेका थिए। जेठ ४ गते बिहान करिब ११:३० बजे अचानक उनलाई श्वासप्रश्वासमा समस्या देखिएपछि उपचारका लागि साल्दाङ स्वास्थ्य चौकीमा लगिएको थियो। स्थानीय स्वास्थ्य चौकीमा समेत औषधि उपचार हुन नसकेपछि गाउँपालिका अध्यक्ष धावा सुम्दुक गुरुङको समन्वयमा थप उपचारका लागि मंगलबार नेपाली सेनाको हेलिकप्टरमार्फत उद्धार गरी प्रदेश अस्पताल सुर्खेत पठाइएको प्रहरीले जनाएको छ।

सूचना तथा सञ्चार मन्त्रालयले प्रेस काउन्सिल, सार्वजनिक सेवा प्रसारण संस्थाका अध्यक्ष र गोरखापत्र संस्थानको महाप्रबन्धक पदका लागि आवेदन आह्वान गरेको छ। आवेदन दिनुपर्ने अन्तिम म्याद १८ जेठसम्म तोकिएको छ र विस्तृत सूचना मन्त्रालयको वेबसाइटमा उपलब्ध छ।

बालेन नेतृत्वको सरकारले राजनीतिक नियुक्तिहरु रद्ध गरी नयाँ नियुक्ति प्रक्रिया अघि बढाउन विज्ञापन खुलाएको हो। ७ जेठ, काठमाडौं। प्रेस काउन्सिल र सार्वजनिक सेवा प्रसारण संस्थाका अध्यक्ष तथा गोरखापत्र संस्थानको महाप्रबन्धक पदमा आवेदन आह्वान गरिएको छ। आवेदन बुझाउने अन्तिम म्याद यही जेठ १८ गतेसम्म छ।

२१ फागुनमा सम्पन्न प्रतिनिधि सभा निर्वाचन पछि गठन भएको बालेन नेतृत्वको सरकारले अघिल्लो सरकारका पालामा भएका राजनीतिक नियुक्तिहरु खारेज गरेपछि नयाँ नियुक्ति प्रक्रिया सुरु गर्न विज्ञापन जारी गरिएको हो। आवेदन फारम, आवश्यक योग्यता, संलग्न गर्नुपर्ने कागजातहरु लगायत विस्तृत विवरण सूचना तथा सञ्चार मन्त्रालयको वेबसाइटमा प्रकाशित सूचनामा समावेश गरिएको छ।

पाँच हजार फाइबर-अप्टिक सेन्सरहरूले सुसज्जित एक अत्यन्त शक्तिशाली उपकरणले ब्रह्माण्डको विशाल नक्सा प्रस्तुत गरेको छ। यो सबैभन्दा ठूलो नक्साले हाम्रो ब्रह्माण्ड सम्बन्धी वर्तमान धारणालाई चुनौती दिइरहेको छ। संयुक्त राज्य अमेरिकाको एरिजोनामा अवस्थित किट पीक राष्ट्रिय वेधशालामा राखिएको ‘डार्क एनर्जी स्पेक्ट्रोस्कोपिक इन्स्ट्रुमेन्ट’ (डेसी) नामक उपकरणले ४.७ करोडभन्दा बढी तारापुञ्ज र क्वेजारहरू तथा २ करोडभन्दा बढी ताराहरूको चित्र खिचेको छ। यो संख्या विगतमा गणना गरिएका तारापुञ्ज र अन्य ब्रह्माण्डीय वस्तुहरूको कुल संख्याभन्दा छ गुणा बढी हो। ती तस्बिरहरू लगभग ११ अर्ब प्रकाशवर्ष दूरका हुन्। अर्थात्, डेसीले ब्रह्माण्डको उत्पत्तिको प्रारम्भिक चरणमा रहेका तारापुञ्जहरूकै तस्बिर खिचेको छ। कोलम्बियास्थित ईसीसीआई विश्वविद्यालयमा खगोलशास्त्रशास्त्री लुस आन्हेला गार्सिआका अनुसार त्यो समय करिब १३.७ अर्ब वर्षअघिको हो।

यो नक्साले तारापुञ्जहरूको संरचना र तिनीहरू कसरी बनेका छन् भन्ने विषय अझ स्पष्ट रूपमा बुझ्न सहयोग पुर्‍याउँछ भने अहिलेसम्म विज्ञानमा ठूलो रहस्य मानिएको ‘डार्क एनर्जी’ सम्बन्धमा नयाँ संकेतहरू प्रदान गर्दछ। डेसीले पाँच वर्षमा आकाशको एक तिहाइ भागको नक्साङ्कन गरेको छ। यस क्रममा विशेषत: उक्त उपकरणले एकै रातमा एक लाखभन्दा बढी तारापुञ्ज नापेका थिए। ती तारापुञ्जहरूबाट बिँझिएको प्रकाश फाइबर-अप्टिक डिटेक्टरहरू मार्फत उपकरणमा प्रवेश गर्दा तिनीहरूको ‘स्पेक्ट्रम’ अर्थात् वर्णक्रम नाप्न सकिन्छ र यसबाट ब्रह्माण्ड कति फैलिएको छ भन्ने गणना गर्न सम्भव हुन्छ। तर डेसीको अर्को ठूलो सफलता भनेको यसले ‘डार्क एनर्जी’ बुझ्न नयाँ दृष्टिकोण प्रस्तुत गरेको छ। ब्रह्माण्डको ७० प्रतिशत तत्व ‘डार्क एनर्जी’मा आधारित भएको मानिन्छ र यसले ब्रह्माण्डलाई फैलिन उत्प्रेरणा दिने शक्ति जस्तै काम गर्छ।

अहिलेसम्म डार्क एनर्जीलाई ‘कोस्मोलोजिकल कन्स्टन्ट’ अर्थात् ‘ब्रह्माण्डीय स्थिराङ्क’ मानिएको छ। अल्बर्ट आइन्स्टाइनले आफ्नो सापेक्षता सिद्धान्तको सामान्य समीकरणमा पनि यो स्थिराङ्क समावेश गरेका थिए। क्लेअर क्यामरनले ‘साइन्टिफिक अमेरिकन’ म्यागजिनमा प्रकाशित एक लेखमा यसले ब्रह्माण्ड स्थिर रूपमा विस्तार भइरहेको छ भनी मान्ने अवधारणा व्याख्या गर्ने बताएकी छन्। यो नयाँ खोजले विकास हुँदै गरेको ऊर्जा डार्क एनर्जी स्थिर हुँदैन, बरु समयक्रमसँग विकसित हुन्छ भन्ने मान्यतालाई थप बलियो बनाएको छ।

७ जेठ, काठमाडौं । भारतका प्रमुख तेल कम्पनीहरू मध्ये एक हिन्दुस्तान पेट्रोलियम कर्पोरेसन लिमिटेड (एचपीसीएल) ले देशभर इन्धन र ग्यासको अभाव भएको भन्ने समाचारलाई खारेज गरेको छ। कम्पनीले आफ्ना खुद्रा बिक्री केन्द्रहरूमा आपूर्तिमा कुनै समस्या नरहेको स्पष्ट पारेको छ। एचपीसीएलले आफ्नो सञ्चालन पूर्ण रूपमा सामान्य रहिरहेको र काम अवरुद्ध नभएको बताएको छ।

इरान सङ्कटका कारण देशमा तेल र ग्यास आपूर्तिमा कमी आएको र देशका विभिन्न क्षेत्रमा मानिसहरूले ग्यास अभावको सामना गरिरहेको खबरहरू सार्वजनिक भएका थिए। तर, एचपीसीएलले इन्धन अभाव सम्बन्धी ती समाचारहरू भ्रामक भएको दाबी गरेको छ। कम्पनीले सामाजिक सञ्चारमाध्यम प्लेटफर्म एक्समा लेखेको छ, ‘एचपीसीएल स्पष्ट गर्न चाहन्छ कि इन्धन अभाव र आपूर्ति अवरुद्ध भएको भन्ने रिपोर्टहरू भ्रामक हुन् र वास्तविक अवस्थालाई प्रतिबिम्बित गर्दैनन्।’

कम्पनीले थप जानकारी दिँदै भनेको छ, ‘एचपीसीएलका खुद्रा आउटलेटहरूमा इन्धन आपूर्ति पूर्ण रूपमा सामान्य छ र नियमित रूपमा पुनः भरेर निर्बाध सञ्चालन भइरहेको छ।’ साथै, ‘केही स्थानहरूमा ग्राहकहरू बढी देखिनु र लाइन लाग्नु मुख्यतया मे महिनाको अवधिमा हुने मौसमी माग वृद्धि सँग सम्बन्धित छ,’ सन्देशमा उल्लेख छ। ‘त्यसैगरी, धेरै ग्राहकहरूले एचपीसीएलका खुद्रा आउटलेटहरूलाई प्राथमिकता दिइरहेका छन् किनभने केही निजी आउटलेटहरूमा इन्धन तुलनात्मक रूपमा महँगो मूल्यमा विक्री हुँदैछ।’

७ जेठ, काठमाडौं । कालीमाटी फलफूल तथा तरकारी बजार विकास समितिले आजका लागि कृषिउपजहरूको अधिकतम थोक मूल्य तय गरेको छ । समितिका अनुसार, गोलभेँडा ठूलो (नेपाली) प्रतिकिलो ७५, गोलभेँडा ठूलो (भारतीय) प्रतिकिलो ८०, गोलभेँडा सानो (लोकल) प्रतिकिलो ५५, गोलभेँडा सानो (भारतीय) प्रतिकिलो ६०, गोलभेँडा सानो (तराई) प्रतिकिलो ५०, गोलभेँडा साना (टनेल) ७८, आलु रातो (लाम्चो) प्रतिकिलो ३२, आलु रातो (गोलो) प्रतिकिलो २५ र प्याज सुकेको (भारतीय) प्रतिकिलो ३७ रहेको छ । साथै गाजर (लोकल) प्रतिकिलो ६०, बन्दा (लोकल) प्रतिकिलो ४०, काउली स्थानीय प्रतिकिलो ५०, सेतो मूला (हाइब्रिड) प्रतिकिलो ३०, भन्टा लाम्चो प्रतिकिलो ४५ र भन्टा डल्लो प्रतिकिलो ५० कायम गरिएको छ ।

त्यसैगरी, बोडी (तने) प्रतिकिलो ४०, मकै बोडी प्रतिकिलो ९०, घिउ सिमी (लोकल) प्रतिकिलो ८०, घिउ सिमी (हाइब्रिड) प्रतिकिलो ७०, घिउ सिमी (राजमा) प्रतिकिलो ११०, भटमास कोसा प्रतिकिलो १३०, तीते करेला प्रतिकिलो ६०, लौका प्रतिकिलो ४५, परवर (लोकल) प्रतिकिलो ५०, परवर (तराई) प्रतिकिलो ४५ रुपैयाँ रहेको छ । चिचिन्डो प्रतिकिलो ४०, घिरौँला प्रतिकिलो ४५, झिगुनी प्रतिकिलो ६०, फर्सी पकाएको प्रतिकिलो ६०, हरियो फर्सी (लाम्चो) प्रतिकिलो ४०, हरियो फर्सी (डल्लो) प्रतिकिलो ३५, सखरखण्ड प्रतिकिलो ७०, भिन्डी प्रतिकिलो ४० र पिँडालु प्रतिकिलो ५० निश्चित गरिएको छ ।

रायोसाग प्रतिकिलो ९०, पालुङ्गो प्रतिकिलो १२०, तोरीसाग प्रतिकिलो ४०, चमसुरको साग प्रतिकिलो १२०, मेथीको साग प्रतिकिलो ११०, हरियो प्याज प्रतिकिलो १५०, च्याउ (कन्य) प्रतिकिलो १८०, च्याउ (डल्ले) प्रतिकिलो ३५०, राजा च्याउ प्रतिकिलो ३०० र सिताके च्याउ प्रतिकिलो १,००० निर्धारण गरिएको छ । कुरिलो प्रतिकिलो ३३०, ब्रोकाउली प्रतिकिलो १००, चुकुन्दर प्रतिकिलो ६०, निगुरो प्रतिकिलो ८०, रातो बन्दा प्रतिकिलो ५०, सजीवन प्रतिकिलो १२०, जिरीको साग प्रतिकिलो १००, पार्सले प्रतिकिलो ३००, सेलरी प्रतिकिलो १३०, सौफको साग प्रतिकिलो १००, पुदिना प्रतिकिलो १००, गान्टेमुला प्रतिकिलो ६०, इमली प्रतिकिलो १८०, तामा प्रतिकिलो १५०, तोफु प्रतिकिलो १५० र गुन्द्रुक प्रतिकिलो ३०० तोकिएको छ ।

स्याउ (झोले) प्रतिकिलो २३०, स्याउ (फुजी) प्रतिकिलो ३००, कागती प्रतिकिलो २८०, केरा (मालभोग) दर्जन २२०, केरा (नेपाली) २००, अनार प्रतिकिलो ४५०, आँप (दसहरी) प्रतिकिलो , अङ्गुर (हरियो) प्रतिकिलो ३२०, तरबुजा (हरियो) प्रतिकिलो ३८ रुपैयाँ तोकिएको छ । भुइँकटहर प्रतिगोटा २३०, काँक्रो (लोकल) प्रतिकिलो ६०, काँक्रो (हाइब्रिड) प्रतिकिलो ३०, काँक्रो (लोकलक्रस) प्रतिकिलो ५०, खकटहर प्रतिकिलो ७०, मेवा (नेपाली) प्रतिकिलो ९०, मेवा (भारतीय) प्रतिकिलो १०० र एभोकाडो प्रतिकिलो ८०० निर्धारण गरिएको छ । यसैगरी, अदुवा प्रतिकिलो १८०, सुकेको खुर्सानी प्रतिकिलो ४३०, खुर्सानी हरियो (लाम्चो) प्रतिकिलो १००, खुर्सानी हरियो (बुलेट) प्रतिकिलो ९०, माछे खुर्सानी प्रतिकिलो ७०, भेडेखुर्सानी प्रतिकिलो ८०, हरियो लसुन प्रतिकिलो २००, हरियो धनियाँ प्रतिकिलो १२० रुपैयाँ रहेको छ । लसुन सुकेको (चाइनिज) प्रतिकिलो १९०, लसुन सुकेको (नेपाली) प्रतिकिलो १२०, छ्यापी सुकेको प्रतिकिलो १४०, माछा (रहु) प्रतिकिलो ३३०, ताजा माछा (बचुवा) प्रतिकिलो ३१० र ताजा माछा (छडी) प्रतिकिलो २६० निर्धारण गरिएको छ ।

चीन सरकारले उपलब्ध गराएको झण्डै १ अर्ब ८० करोड रुपैयाँको अनुदानबाट सन् २०१५ को विनाशकारी भूकम्पपछि धेरै समस्या परेको अरनिको राजमार्गमा २०० मिटर लामो पहिरो रोकथाम गरिने नेपालका अधिकारीहरूले बताएका छन्। मन्त्रिपरिषद्को बैठकले मङ्गलवार अरनिको राजमार्ग मर्मत तथा सुधारका लागि चीन सरकारले उपलब्ध गराउने ७९.३६ मिलियन आरएमबी (१ अर्ब ७९ करोड ८० लाख रुपैयाँभन्दा बढी) अनुदान स्वीकार गर्ने निर्णय गरेको थियो। लगभग दुई सय मिटर लामो पहिरो रोकथामका लागि नेपाल सरकारले आफ्नै स्रोतबाट यसै आर्थिक वर्षमा ठेक्का लगाएको थियो, तर चिनियाँ अनुदान आएपछि त्यसलाई प्रतिस्थापन गरिने सडक विभागका एक अधिकारीले बताए।

सन् २०१५ को विनाशकारी भूकम्पले सडक र पूर्वाधारहरूमा ठूलो क्षति पुर्‍याउँदा नेपाल-चीन प्रमुख व्यापारिक मार्ग तातोपानी नाकामा ट्राफिक सुस्तियो र दश हजारभन्दा बढी मानिस विस्थापित भए, साथै केही विस्थापन जोखिममा रहेका क्षेत्रहरूमा अझै बसोबास भइरहेको एक स्थानीय जनप्रतिनिधिले बताए। पछिल्लो महिनामा चीन र नेपालले काठमाण्डूको चक्रपथ दोस्रो चरण विस्तारका लागि १२ अर्ब रुपैयाँभन्दा बढीको अनुदान सम्झौता गरेका थिए। अरनिको राजमार्ग मर्मतको लागि चीनको अनुदान स्वीकृत गर्ने निर्णय नेपाल र चीनका अधिकारीहरूले आयोजना र विकास सहायता समीक्षा संयन्त्र बैठकको तयारी क्रममा आएको हो।

नेपालका परराष्ट्र सचिव र चिनियाँ राजदूत सहभागी हुने उक्त बैठक आगामी जून महिनाको सुरुमा हुने अपेक्षा गरिएको छ। सडक विभाग विकास सहायता कार्यान्वयन उपमहाशाखा प्रमुख अर्जुनप्रसाद अर्यालका अनुसार, नेपाल सरकारले एक वर्षभित्र सम्पन्न गर्ने गरी पहिरो रोकथामका लागि ठेक्का लगाएको आयोजनालाई चिनियाँ पक्षले सम्हाल्ने र प्रतिस्थापन गरिनेछ। उनले भने, “सीमाबाट करिब एक किलोमिटर वरिपरि ठूलो पहिरो छ, माथि बस्ती पनि छ, जहिले पनि समस्या दिन्छ।” सडक विभागका अधिकारीहरूले अरनिको राजमार्गका धेरै भागमा पहिरो र बाटो धस्नुका साथै सरकार स्रोतबाट निर्माण कार्य भइरहेकाले सुधार भइरहेको बताएका छन्।

झापाको मेचिनगर नगरपालिका वडा नं. ६ मा बुधबार बिहान गौरी गाईको भाले गौरको एक घरमा छट्पटाउँदै मृत्यु भएको छ। डिभिजन वन कार्यालय झापाका अनुसार गौरको मृत्यु हृदयघातबाट भएको पोष्टमार्टम रिपोर्टले पुष्टि गरेको छ। वरिष्ठ पशु चिकित्सक डा. विजय श्रेष्ठले गौरको मृत्यु क्याप्चर मायोप्याथीका कारण भएको हुन सक्ने बताएका छन्।

सामाजिक सञ्जालमा भाइरल भएको यो घटनाको भिडियो र गौरको मृत्युको बारेमा धेरैले जिज्ञासा राखेका छन्। मंगलबार साँझ हात्ती गस्ती टोलीले मेचिनगरतिर एक जोडी गौरको रिपोर्ट गरेका थिए। बुधबार बिहान एक घरको आँगनमा गौर छट्पटाइरहेको भिडियोहरू देखिएपछि डिभिजन वन कार्यालयको टोली घटनास्थल पुगेको थियो। घरमा राखिएको सीसीटीभी फुटेजमा गौरले एक व्यक्तिलाई लेखेटिरहेको र अचानक चिप्लिएर लडेको देखिएको छ।

गौर बिहान ६:४० बजे आँगनमा लडेको थियो र करिब डेढ घण्टापछि मरेको थियो। डिभिजन वन कार्यालय झापाका वन अधिकृत हिमाल पाठकका अनुसार गौरको पोष्टमार्टम गरेर खाडल खनेर गाडिएको छ। उनले भने, “कसैले आक्रमण गरेर वा विषादी खुवाएर वा अन्य कुनै कारणले गौर मरेको देखिएको छैन, हृदयघात भएर मरेको देखिन्छ।”

डा. विजय श्रेष्ठले गौरको मृत्युको अवस्थाको भिडियो हेरेर भनेका छन् कि क्याप्चर मायोप्याथी एक घातक अवस्था हो। जंगली जनावरहरूले अत्यधिक तनाव वा लामो समयसम्म शारीरिक परिश्रमले मांसपेशी र अंगहरूमा गम्भीर क्षति भोग्ने बताउँदै उनले भने, “गौरको हकमा पनि त्यस्तै देखिन्छ।” उनले जंगली जनावरहरूमा क्याप्चर मायोप्याथीको लक्षणहरू र मृत्युको सम्भावनाबारे पनि जानकारी दिएका छन्।

७ जेठ, काठमाडौं । १८ वर्षीय एक अस्ट्रेलियन किशोरीले विश्वकै सर्वोच्च शिखर सगरमाथाको आरोहण गरेको छ। किशोरी आरोही बियान्का एडलरले सगरमाथा आरोहण गरेको जानकारी नेपाल पिक एड्भेन्चरले दिएको छ। उनका अनुसार बियान्का सगरमाथाको चुचुरोमा पुग्ने सबैभन्दा कान्छी अस्ट्रेलियन हुन्। गत वर्ष उनी डेथ जोन (अत्यन्त जोखिमयुक्त उचाइ क्षेत्र) सम्म पुगेर चुचुरोबाट ४०० मिटर तल फर्किएकी थिइन्। तर यसपटक उनी सफलतापूर्वक आरोहण गरेको नेपाल पिक एड्भेन्चरले जनाएको छ।

सरकारले ‘अति कम विकसित देश’ (एलडीसी) को दर्जाबाट विकासशील राष्ट्रमा स्तरोन्नति हुने प्रक्रिया तत्कालका लागि रोक्न संयुक्त राष्ट्रसङ्घका सम्बन्धित निकायसँग अनुरोध गरेको छ, परराष्ट्र मन्त्रालयका एक उच्च अधिकारीले जानकारी दिएका छन्। उनका अनुसार परराष्ट्र मन्त्रालयले हालै उक्त अनुरोधसहित औपचारिक पत्र पठाएको हो। यो विषय प्रमुख रूपमा संयुक्त राष्ट्रसङ्घको ‘आर्थिक तथा सामाजिक परिषद्’ले हेर्दछ। उनले कति समयका लागि ‘स्थगन’को माग गरिएको हो भन्ने खुलाएका छैनन्। सामान्यतया, तीन वर्षमा आवश्यक मापदण्डको पुनर्मूल्यांकन गरिन्छ।

संयुक्त राष्ट्रसङ्घको महासभाले सन् २०२१ मा नेपाललाई स्तरोन्नति गर्ने प्रस्ताव अनुमोदन गर्दै विकासशील देशमा उक्लिनका लागि पाँच वर्षको सङ्क्रमणकाल तोकेको थियो, जुन यस वर्ष नोभेम्बरमा समाप्त हुँदैछ। अर्थशास्त्री पोषराज पाण्डेका अनुसार, नेपालले अनुरोध गरे पनि राष्ट्रसङ्घीय परिषद्ले लिने निर्णय अनिश्चित रहेको छ। “बाङ्ग्लादेशले पनि ‘डिफरल’ (स्थगन) मागेको छ, त्यसैले नेपालले पनि यस्तै गरेको होला। बाङ्ग्लादेश अति कम विकसित देश भए तापनि हामी कसरी विकासशील हुन सक्छौं भन्ने प्रश्न उठ्छ,” उनले बताए।

नेपालसँगै विकासशील देशमा स्तरोन्नति हुने भनिएको बाङ्ग्लादेशले पनि केही समयअघि नेपालले जस्तै ‘स्थगन’ को लागि औपचारिक पत्र पठाएको थियो। राष्ट्रिय योजना आयोगले केही दिनअघि सरोकारवालाहरुको बैठक गरेको थियो। सो बैठकमा स्तरोन्नतिको विषयमा विभिन्न मत व्यक्त भएका थिए। “कसैले स्तरोन्नतिमा जानुपर्छ भने, कसैले बेला नपुगेको भन्दै विरोध गरे,” योजना आयोगका सहायक प्रवक्ता दिवाकर लुइँटेलले बताएका छन्।

स्तरोन्नति नहुँदाका फाइदा र नोक्सान यस्ता छन्। चाहे तत्काल स्तरोन्नति होस् वा नहोस्, दुबै अवस्थाको सकारात्मक र नकारात्मक पक्ष छन्। तर दीर्घकालीन रूपमा लाभ हुनेमा अधिकतर अर्थशास्त्री सहमत छन्। “स्तरोन्नति हुनु भनेको सम्मानको विषय हो, जस्तो कि माथिल्लो तहमा पुगेजस्तै हो। क्षमता विकास गरेर प्रतिस्पर्धामा जान सकिन्छ,” योजना आयोगका पूर्वउपाध्यक्ष श्रेष्ठले बताए।