लेखक: space4knews

समाचार सारांश विश्वकप २०२६ को फाइनलमा सोमबार बिहान अर्जेन्टिना र स्पेन उपाधिका लागि आमनेसामने हुनेछन्। लियोनल मेसीको आक्रमणलाई रोक्न स्पेनका लापोर्टे, कुबार्सी र रोड्रीको रक्षापंक्तिले महत्वपूर्ण भूमिका खेल्नेछन्। खेलको नतिजा निर्धारण गर्न दुवै टोलीका मिडफिल्डर र गोलकिपरको व्यक्तिगत प्रतिस्पर्धा निर्णायक हुनेछ। २ साउन, काठमाडौं । विश्वकप २०२६ को उपाधि सोमबार बिहान अर्जेन्टिना र स्पेनमध्ये एकले उचाल्नेछ। दुई उत्कृष्ट टोलीबीचको यो भिडन्त केवल रणनीति र टोलीको खेलमा मात्र सीमित नहुने, मैदानमा केहिले बहुदा व्यक्तिगत द्वन्द्वहरूले पनि खेलको दिशा निर्धारण गर्ने सक्ने छन्। फाइनल खेलमा उपाधिको छिनोफानो गर्न महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्ने पाँच मुख्य भिडन्तका विषयमा यहाँ चर्चा गरेका छौं।

मेसी विरुद्ध स्पेनको डिफेन्स ३९ वर्षे अर्जेन्टिनी कप्तान लियोनल मेसी विश्वकपकै सबैभन्दा प्रभावशाली खेलाडीमध्ये एक मानिन्छन्। उनी ८ गोल गर्दै गोल्डेन बुटको दौडमा अघि छन् र ४ असिस्ट पनि गरिसकेका छन्। प्रतियोगिताको इतिहासकै सबैभन्दा धेरै गोल गर्ने मेसीले इंग्ल्यान्डविरुद्धको सेमिफाइनलमा दुई असिस्ट गर्दै खेलको दिशा नै फराकिलो रुपमा परिवर्तन गरेका थिए। स्पेनका लागि मेसीलाई रोक्नु सबैभन्दा ठूलो चुनौती हुनेछ। त्यसका लागि आयमेरिक लापोर्टे, युवा सेन्टरब्याक पाउ कुबार्सी र कप्तान रोड्रीको सामूहिक भूमिका निर्णायक हुनेछ। स्पेनले यस विश्वकपमा सात खेलमा केवल एक गोल मात्र चुकाएको छ, जसले उसको रक्षापंक्तिको मजबुती स्पष्ट पार्छ।

रोड्री विरुद्ध एन्जो फर्नान्डेज विश्व फुटबलका दुई उत्कृष्ट मिडफिल्डर आमनेसामने हुँदैछन्। स्पेनका कप्तान रोड्रीले प्रतियोगितामा सबैभन्दा धेरै ६४८ सफल पास पुरा गरेका छन्। उनको पास सफलताको दर ९३ प्रतिशत छ। सबैभन्दा धेरै दूरीमा पनि रोड्री नै अघि छन्। खेलको गति नियन्त्रण गर्ने र विपक्षीको आक्रमण रोक्ने जिम्मेवारी उनकै काँधमा हुनेछ। उता अर्जेन्टिनाका एन्जो फर्नान्डेजले पुनः विश्वकपमा आफ्नो स्तर प्रमाणित गरेका छन्। उनले टोलीका लागि सबैभन्दा धेरै ४३ पटक बल पुनः प्राप्त गरेका छन्। नकआउट चरणमा इजिप्ट र इंग्ल्यान्डविरुद्ध निर्णायक गोल गर्दै टोलीलाई फाइनलसम्म पुर्‍याउन ठूलो योगदान दिएका छन्।

लामिन यमाल विरुद्ध अर्जेन्टाइन डिफेन्स स्पेनका १९ वर्षीय स्टार लामिन यामाल चोटबाट पूनः फर्किएपछि नकआउट चरणमा क्रमशः राम्रो लयमा आएका छन्। फ्रान्सविरुद्धको सेमिफाइनलमा उनले पेनाल्टी दिलाए साथै निरन्तर दबाब सिर्जना गरे। यमाललाई रोक्ने जिम्मेवारी मुख्य रूपमा बायाँ फुलब्याक निकोलस टालियाफिकोको हुनेछ। विश्वकप जितिसकेका अनुभवी टालियाफिको एक-एकका क्रममा डिफेन्समा अत्यन्त प्रभावशाली मानिन्छन्। आवश्यक परेमा नाहुएल मोलिनाले पनि उनलाई डबल मार्किङ गर्नुपर्ने हुनसक्छ।

अल्भारेज–लाउतारो विरुद्ध स्पेनका सेन्टरब्याक अर्जेन्टिनाको सबैभन्दा ठूलो आक्रमण गर्ने हतियारमध्ये एक यो जोडी हो। जुलियन अल्भारेजको अथक दौड, प्रेसिङ र खाली स्थान सिर्जना गर्ने क्षमता साथै सुपर सबका रूपमा लगातार निर्णायक बनेका लाउतारो मार्टिनेज स्पेनका लागि ठूलो चुनौती हुन्। इंग्ल्यान्डविरुद्ध पनि लाउतारो बेन्चबाट आएर विजयी गोल गरेर चर्चित बने। यी दुईलाई रोक्नको जिम्मेवारी लापोर्टे र कुबार्सीको हुनेछ। उनीहरूले प्रतियोगिताभर उत्कृष्ट तालमेल प्रस्तुत गरेका छन्। स्पेनले सात खेलमा केवल एक गोल मात्र चुकाएको मुख्य कारण यही सेन्टरब्याक जोडी हो।

एमिलियानो मार्टिनेज विरुद्ध उनाइ सिमोन फाइनलको अर्को निर्णायक द्वन्द्व गोलपोस्ट अगाडि हुनेछ। अर्जेन्टिनाका एमिलियानो ‘डिबु’ मार्टिनेज विश्व फुटबलकै उत्कृष्ट गोलकिपरहरू मध्येको एक हुन्। विश्वकप, कोपा अमेरिका तथा पेनाल्टी सुटआउटमा उनको प्रभावशाली प्रदर्शनले उनलाई ठूलो खेलका विशेषज्ञको रुपमा स्थापित गरेको छ। स्पेनका उनाइ सिमोन पनि पछिल्ला वर्षहरूमा ला लिगाका सबैभन्दा भरपर्दो गोलकिपरमध्ये एक बनेका छन्। उत्कृष्ट पोजिसनिङ, बल वितरण र महत्वपूर्ण बचाउनुलाई कारण उनले स्पेनलाई प्रतियोगिताभर केवल एक गोल मात्र पसेको बनाएका छन्। यदि खेल अतिरिक्त समय वा पेनाल्टी सुटआउटसम्म पुगेमा यी दुई गोलकिपर मध्य कसले ठूलो बचाउ गर्छ भन्ने कुरा नै विश्वकप उपाधि निर्धारण गर्न सक्छ।

फिफा विश्वकपको २३औं संस्करणको फाइनलमा पूर्वच्याम्पियन अर्जेन्टिना र स्पेन सोमबार विहान उपाधिका लागि एकअर्कासँग भिड्ने छन्। अर्जेन्टिनी कप्तान लियोनल मेसीले लगातार दोस्रो विश्वकप उपाधि जितेर आफ्नो ऐतिहासिक करियरको सुखद समापन गर्ने लक्ष्य राखेका छन्। स्पेनका १८ वर्षीय युवा प्रतिभा लामिन यमाल र कप्तान रोड्रीको प्रदर्शनले फाइनलको नतिजा निर्धारणमा महत्वपूर्ण भूमिका खेल्ने अपेक्षा गरिएको छ।

३ साउन, काठमाडौं – फिफा विश्वकपले सोमबार विहान २३औं संस्करणको विजेताको घोषणा गर्न गइरहेको छ। उपाधिका लागि दुई पूर्वविजेता टोली स्पेन र अर्जेन्टिना भिड्नेछन्। फाइनलमा अर्जेन्टिना र स्पेनबीचको प्रतिस्पर्धा केवल दुई टोलीबीचको छैन, विश्व फुटबलका केही उत्कृष्ट र प्रभावशाली खेलाडीहरूबीचको पनि प्रतिद्वन्द्विता हुनेछ। एउटा तिर करियरको अन्तिम विश्वकप खेलिरहेका लियोनल मेसी छन् भने अर्कोतिर विश्व फुटबलका नयाँ सुपरस्टारका रूपमा उदाएका लामिन यमाल। यी दुईबाहेक दुवै टोलीमा खेलको दिशा परिवर्तन गर्नसक्ने अरू पनि खेलाडीहरू कम छैनन्।

लियोनल मेसी (अर्जेन्टिना)
सर्वाधिक ध्यान स्वाभाविक रूपमा अर्जेन्टिनी कप्तान लियोनल मेसीमाथि केन्द्रित हुनेछ। ३९ वर्षका मेसीले यस विश्वकपमा ८ गोल गरिसकेका छन् र गोल्डेन बुटको दौडमा दोस्रो स्थानमा छन्। आइतबार विहान भएको तेस्रो स्थान खेलमा किलियन एमबाप्पेले दुई गोल गरेसँगै गोल्डेन बुटको दौडमा अगाडि बढेका थिए। मेसीले प्रतियोगितामा चार असिस्ट पनि दिएका छन्। इंग्ल्यान्डविरुद्ध सेमिफाइनलमा दुई असिस्ट गर्दै उनले आफ्नो टोलीको पुनरागमनमा निर्णायक भूमिका निभाएका थिए। मेसी विश्वकप इतिहासमा सर्वाधिक गोलकर्ता, सर्वाधिक खेल खेल्ने र सर्वाधिक असिस्ट गर्ने खेलाडी बनिसकेका छन्। अब उनको लक्ष्य लगातार दोस्रो विश्वकप जितेर आफ्नो महान् करियरलाई ऐतिहासिक अन्त्य गर्नु हो। स्पेनकी बलियो रक्षापंक्तिले मेसीलाई कतिको नियन्त्रणमा राख्न सक्छ भन्ने कुरा फाइनलको सबैभन्दा ठूलो प्रश्न हुनेछ।

लामिन यमाल (स्पेन)
स्पेनका लागि सबैभन्दा धेरै ध्यान १८ वर्षीय लामिन यमालमाथि केन्द्रित हुनेछ। विश्व फुटबलको भविष्यका रूपमा हेरिएका यमालले प्रतियोगिताभर आफ्नो गति, ड्रिब्लिङ र सिर्जनात्मक खेलबाट विपक्षी रक्षापंक्तिलाई दबाबमा राखेका छन्। फ्रान्सविरुद्धको सेमिफाइनलमा उनले पेनाल्टी दिलाएर दायाँ विङबाट सृजना गरेका अवसरहरूले स्पेनको आक्रमणलाई थप बलियो बनाएको थियो। यदि मेसी एक युगका प्रतीक हुन् भने यमाल अर्को युगको सुरुवात गर्ने खेलाडीका रूपमा हेरिन्छन्। विश्वकप फाइनलमा चम्किए उनले फुटबल इतिहासकै सबैभन्दा ठूलो मञ्चमा आफ्नो स्थान अझ दृढ बनाउने छन्।

रोड्री (स्पेन)
स्पेनका कप्तान रोड्री टोलीका मुख्य नियन्त्रक हुन्। उनी प्रतियोगिताभर सबैभन्दा धेरै सफल पास दिने खेलाडीहरूमा अग्रस्थानमा रहेका छन् र स्पेनको खेलको गति नियन्त्रकको रूपमा महत्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गर्दैछन्। डिफेन्स र आक्रमण जोड्ने कडीका रूपमा रोड्रीको भूमिका अतिआवश्यक छ। यदि उनी मध्यभागमा आफ्नो नियन्त्रण कायम राख्न सफल भए स्पेनले खेलको लय पनि आफ्नो पक्षमा पार्न सक्छ।

एन्जो फर्नान्डेज (अर्जेन्टिना)
रोड्रीलाई चुनौती दिने जिम्मेवारी एन्जो फर्नान्डेजले सम्हाल्नेछन्। कतार २०२२ को उत्कृष्ट युवा खेलाडी एन्जोले यस विश्वकपमा पनि निरन्तर प्रभावशाली प्रदर्शन गरेका छन्। सेमिफाइनलमा इंग्ल्यान्डविरुद्ध डिबक्स बाहिरबाट शानदार लामो दूरीको गोल गर्दै अर्जेन्टिनाको पुनरागमनको आधार तयार पारेका थिए।

जुलियन अल्भारेज (अर्जेन्टिना)
मेसीको छायाँमा परे पनि जुलियन अल्भारेज अर्जेन्टिनाका सबैभन्दा खतरनाक हतियारमध्ये एक हुन्। उनको अथक दौड, प्रेसिङ क्षमता र खाली स्थान खोज्ने प्रवृत्तिले विपक्षी डिफेन्डरलाई निरन्तर दबाबमा राख्दछ।

डानी ओल्मो (स्पेन)
स्पेनको आक्रमणको अर्को प्रमुख आधार डानी ओल्मो हुन्। मध्यभाग र आक्रमणबीचको पुलका रूपमा खेल्ने ओल्मोले प्रतियोगिताभर निर्णायक पास र गोल सिर्जना गर्दै विपक्षी रक्षापंक्तिमध्ये खाली स्थान खोज्ने काम उत्कृष्ट रूपमा गरेका छन्।

अनुभवी लियोनल मेसीले आफ्नो ऐतिहासिक करियरमा अर्को स्वर्णिम अध्याय थप्ने प्रयास गर्नेछन् भने १८ वर्षे लामिन यमालले विश्व फुटबलको नयाँ युग सुरु गर्ने लक्ष्यसहित मैदानमा उत्रनेछन्। फिफा विश्वकप २०२६ को उपाधि जित्न सोमबार बिहान अर्जेन्टिना र स्पेनबीच न्युयोर्कको न्यु जर्सी स्टेडियममा फाइनल खेल हुँदैछ। लगातार दोस्रो पटक विश्वकप जित्ने लक्ष्य राखेको अर्जेन्टिना र १६ वर्षपछि उपाधिको खोजीमा रहेको स्पेनबीच कडा प्रतिस्पर्धा हुने अपेक्षा गरिएको छ। लियोनल मेसीको कप्तानीमा रहेको अर्जेन्टिना र युवा खेलाडीले भरिएको स्पेनका लागि यो खेल फुटबलको भविष्य निर्धारण गर्ने निर्णायक प्रतिस्पर्धा हुनेछ। ३ साउन, काठमाडौं। ४८ टोली, १०४ खेल र अन्त्यमा एक विजेता। ९६ वर्षको विश्वकप इतिहासको २३औं संस्करणले यस्तो मोडमा पुगेको छ जहाँ नयाँ इतिहास लेखिनसक्ने तयारी छ। एउटा टोली लगातार दोस्रो विश्वकप जित्ने दुर्लभ उपलब्धि हासिल गर्ने तयारीमा छ भने अर्को टोली १६ वर्षपछि फेरि विश्व फुटबलको सर्वोच्च स्थानमा फर्किने सपना बोकेर मैदानमा उत्रनेछ।

अर्जेन्टिना आठौं पटक विश्वकप फाइनल खेल्न लागेको छ, जसको केन्द्रबिन्दुमा अझै पनि लियोनल मेसी छन्। अर्कोतर्फ, युवा जोश, तीव्र आक्रमण र आकर्षक खेल शैली प्रस्तुत गर्दै विश्वलाई प्रभावित पार्ने स्पेन छ, जसले आफ्नो दोस्रो विश्वकप उपाधि जित्ने अवसर खोजिरहेको छ। अमेरिकाको न्युयोर्क–न्यु जर्सी स्टेडियममा सोमबार बिहान हुने फिफा विश्वकप २०२६ को फाइनल खेल केवल दुई टोलीबीचको उपाधि भिडन्त मात्र होइन, दुई पुस्ता, दुई खेल शैली र फरक फुटबल दर्शनबीचको निर्णायक सङ्घर्ष पनि हुनेछ। अनुभवी मेसीले आफ्नो ऐतिहासिक करियरमा अर्को स्वर्णिम अध्याय थप्ने प्रयास गर्नेछन् भने १८ वर्षे लामिन यमालले विश्व फुटबलको नयाँ युगको सुरुवात गर्ने लक्ष्य राखेका छन्।

समूह चरणदेखि दुवै टोली अपराजित रहँदै आफ्नो उपाधि दाबेदार सावित भइसकेका छन्। अर्जेन्टिनाले कठिन नकआउट यात्रा पार गर्दै लगातार दोस्रो पटक फाइनलमा पुगेको हो भने स्पेनले नियन्त्रणमा आधारित आक्रामक फुटबल खेल्दै प्रतियोगिताकै सबैभन्दा प्रभावशाली टोलीको रूपमा स्थापित भएको छ। अब बाँकी छ केवल ९० मिनेट वा आवश्यक परे थपिने समय। त्यसपछि विश्वकप फुटबलले २३औं संस्करणको च्याम्पियन घोषणा गर्नेछ।

स्पेनको प्रभावशाली यात्रा: युरोपियन च्याम्पियन स्पेनले सेमिफाइनलमा उपाधिका मुख्य दावेदार फ्रान्सलाई पूर्ण नियन्त्रणमा राख्दै फाइनल यात्रा तय गरेको थियो। लामो समय बल आफ्नो नियन्त्रणमा राख्ने शैली र सटीक फिनिशिङका कारण स्पेनलाई प्रतियोगिताको सबैभन्दा सन्तुलित टोली मानिएको छ।

स्पेनले समूह ‘एच’ को सुरुवात भने सहज बनाएन। सबैलाई आश्चर्यमा पार्नेगरी केप भर्डेसँग गोलरहित बराबरी खेलेपछि, साउदी अरेबियालाई ४–० ले पराजित गर्‍यो र उरुग्वेसँग १–० को जित निकाल्दै समूह विजेता बन्यो। त्यसपछि अन्तिम ३२ मा अस्ट्रियालाई ३–० ले हराएको स्पेनले अन्तिम १६ मा पोर्चुगल र क्वार्टरफाइनलमा बेल्जियमलाई दुवै खेलमा अन्तिम समयमा मिकेल मेरिनोको निर्णायक गोलले पराजित गर्‍यो। प्रतियोगिताभर स्पेनले केवल एक मात्र गोल स्वीकारेको छ। अब सन् २०१० पछिको पहिलो विश्वकप फाइनलमा खेल्दै स्पेन दोस्रो पटक विश्व च्याम्पियन बन्ने लक्ष्यमा छ।

अर्जेन्टिनाको यात्रा भने स्पेनको तुलनामा धेरै कठिन रहेको छ। मेसीको कप्तानीमा अर्जेन्टिनाले समूह चरणका तीनै खेल जित्यो। अल्जेरियाविरुद्ध मेसीको ह्याट्रिक, अस्ट्रियाविरुद्ध दुई गोल तथा जोर्डनविरुद्ध उत्कृष्ट प्रदर्शनले समूह चरण सहज पार गर्‍यो। तर त्यसपछि प्रत्येक नकआउट चरणमा अर्जेन्टिनाले संघर्ष गर्नुपर्‍यो। अन्तिम ३२ मा केप भर्डेलाई अतिरिक्त समयमा ३–२ ले हराएको अर्जेन्टिनाले अन्तिम १६ मा इजिप्टविरुद्ध ७९औं मिनेटसम्म २–० ले पछि परेको अवस्थामा ऐतिहासिक पुनरागमन गर्‍यो। क्वार्टरफाइनलमा स्विट्जरल्यान्डलाई अतिरिक्त समयमा पराजित गरेको अर्जेन्टिनाले सेमिफाइनलमा इंग्ल्यान्डविरुद्ध पनि पुनरागमन गर्दै अन्ततः फाइनल यात्रा तय गर्‍यो।

अर्जेन्टिनाका लागि मेसीसँगै जुलियन आल्भारेज, लाउतारो मार्टिनेज, एन्जो फर्नान्डेज र गोलकिपर एमिलियानो मार्टिनेज पनि मुख्य खेलाडी हुनेछन्। स्पेनका युवा स्टार लामिन यमाल, कप्तान रोड्री, डानी ओल्मो र सेन्टरब्याक जोडी आयमेरिक लापोर्टे–पाउ कुबार्सी निर्णायक भूमिका खेल्न सक्छन्।

स्पेनको सम्भावित एघार: उनी सिमोन; पेड्रो पोरो, आयमेरिक लापोर्टे, पाउ कुबार्सी, मार्क कुकुरेला; रोड्री, फाबियन रुइज; लामिन यमाल, डानी ओल्मो, एलेक्स बाएना; मिकेल ओयरजाबाल।
अर्जेन्टिनाको सम्भावित एघार: एमिलियानो मार्टिनेज; नाहुएल मोलिना, क्रिस्टियन रोमेरो, लिसान्द्रो मार्टिनेज, निकोलास टालियाफिको; लिआन्ड्रो पारेडेस, एलेक्सिस म्याक एलिस्टर, एन्जो फर्नान्डेज, जुलियानो सिमियोने; लियोनल मेसी, जुलियन आल्भारेज।

खेलः स्पेन विरुद्ध अर्जेन्टिना
फाइनल मिति र समयः ४ साउन बिहान १२:४५ बजे
स्थानः न्युयोर्क न्यु जर्सी स्टेडियम
प्रत्यक्ष प्रसारणः हिमालय स्पोर्ट्स

मियामी स्टेडियममा तेस्रो स्थानका लागि जारी खेलमा इंग्ल्यान्डले तेस्रो मिनेटमै अग्रता बनाएको छ। फिफा विश्व कप २०२६को तेस्रो स्थानको खेलमा इंग्ल्यान्डले फ्रान्सविरुद्ध सुरुवाती अग्रता लिएको हो। मियामी स्टेडियममा सम्पन्न उक्त खेलको तेस्रो मिनेटमै इंग्ल्यान्डले गोल गर्दै आफ्नो अग्रता सुरक्षित गरेको छ। ३ साउन, काठमाडौं। खेलको सुरुवातमै डेक्लान राइसले गोल गर्दै इंग्ल्यान्डलाई अघि बढाएको छ।

मियामी स्टेडियममा भइरहेको तेस्रो स्थानको खेलमा, इंग्ल्यान्डले १८ औं मिनेटमै दुई गोलको अग्रता बनाएको छ। फिफा विश्वकप २०२६ को तेस्रो स्थान निर्धारण खेलमा इंग्ल्यान्डले फ्रान्सविरुद्ध अग्रता लिएर खेल अगाडि बढाएको छ। खेलको तेस्रो मिनेटमै डेक्लान राईले गोल गरेर इंग्ल्यान्डलाई पहिला अग्रता दिलाएका थिए। १८ औं मिनेटमा एन्जी कोन्शाले हेडरमार्फत गोल गर्दै टोलीको अग्रता दोब्बर बनाएका छन्। ३ साउन, काठमाडौं। मियामी स्टेडियममा जारी उक्त खेलमा इंग्ल्यान्डले फ्रान्सविरुद्ध दुई गोलले अग्रता कायम गरेको छ। खेलको सुरुवातमै, तेस्रो मिनेटमा डेक्लान राईले गोल गरेर इंग्ल्यान्डलाई पहिलो अग्रता दिलाएका थिए भने १८ औं मिनेटमा एन्जी कोन्शाले हेडर गोल गर्दै टोलीको अग्रता दोब्बर बनाए।

नेपाली क्रिकेटर सिद्धान्त लोहनीले लगातार चोट र सातपटक घुँडाको शल्यक्रियापछि व्यावसायिक क्रिकेटबाट सन्यासको घोषणा गरेका छन्। सन् २०१५ मा राष्ट्रिय टोलीबाट डेब्यु गरेका लोहनीले बायाँ घुँडाको पूर्ण प्रत्यारोपण गर्नुपर्ने भएकाले खेल जीवन समाप्त गर्नुपरेको बताएका छन्। उनले भने, “सन्यास भनेको क्रिकेटसँग बिदाइ होइन, अब नयाँ भूमिकाबाट फेरि क्रिकेटमै फर्किने आशा राखेको छु” र भविष्यमा सक्रिय रहने प्रतिबद्धता जनाएका छन्।

सामाजिक सञ्जालमार्फत शनिबार सन्यास घोषणा गर्दै उनले चोटकै कारण अन्ततः क्रिकेट यात्रा टुङ्ग्याउन बाध्य भएको बताएका छन्। सन् २०१५ जुलाई १८ मा नेपाली राष्ट्रिय टोलीबाट डेब्यु गरेका लोहनीले ठीक ११ वर्षपछि सोही मितिमा अन्तर्राष्ट्रिय तथा व्यावसायिक क्रिकेटबाट सन्यास लिएका हुन्। घुँडाको चोटपछि पुनरागमनका लागि धेरै प्रयास गरे पनि शल्यक्रियापछि गम्भीर सङ्क्रमणले बायाँ घुँडाको पूर्ण प्रत्यारोपण गर्नुपर्ने अवस्थाको सामना गर्नु परेको उनले बताएका छन्।

सिद्धान्तले सन् २०२३ मा जनकपुरमा भएको महेन्द्रनारायण निधी टी-२० राष्ट्रिय प्रतियोगितामा कोशी प्रदेशका कप्तान भएका थिए। उनले सन् २०१५ जुलाई १८ मा आईसीसी टी२० विश्वकप छनोट अन्तर्गत जर्सीविरुद्ध खेलेर नेपाल सिनियर टिममा डेब्यु गरेका थिए। उनले १६ बलमा २ चौका र २ छक्कासहित २७ रन बनाएका थिए। खेल हारेपनि उनले हानेको हेलिकप्टर शट चर्चित बन्न पुगेको थियो। सिद्धान्तले सन् २०१८ मा एभरेष्ट प्रिमियर लिग र सन् २०२३ जनवरीमा नेपाल टी२० लिगमा पनि खेलेका थिए।

सिद्धान्तले व्यावसायिक क्रिकेटमा फर्कन अब सम्भावना नरहेको स्वीकार गर्दै अहिले हिँड्न सक्ने अवस्थामा पाउँदा भगवानप्रति आभारी रहेको बताएका छन्। उनले भने, “चोटका कारण यति कम उमेरमै क्रिकेट छोड्नुपर्दा मन दुःखी छ। तर राष्ट्रिय टोलीबाट खेलेका सम्झनाहरू जीवनभर ताजा रहनेछन्।” उनले आफ्नो क्रिकेट यात्रामा साथ दिने परिवार, प्रशिक्षक, फिजियो, साथीभाइ, समर्थक र नेपाल क्रिकेट सङ्घ (क्यान) प्रति आभार व्यक्त गरेका छन्।

सन् २०१७ मा एउटै कक्षामा फुटबल सम्बन्धी बहस गर्ने गुरु र विद्यार्थीबीच अब विश्व फुटबलकै सबैभन्दा ठूलो उपाधिको निर्णायक भिडन्त हुनेछ। विश्वकप फुटबल फाइनलमा अर्जेन्टिना र स्पेनका प्रशिक्षक लियोनल स्कालोनी र लुइस डे ला फुएन्तेबीच रणनीतिक प्रतिस्पर्धा हुनेछ। सन् २०१७ को युइएफए प्रो लाइसेन्स पाठ्यक्रममा डे ला फुएन्ते गुरु र स्कालोनी विद्यार्थी थिए। स्पेनका प्रशिक्षक डे ला फुएन्तेको रणनीति बल नियन्त्रणमा आधारित छ भने अर्जेन्टिनाका स्कालोनी परिस्थिति अनुसार शैली परिवर्तन गर्न सक्षम मानिन्छन्।

२ साउन, काठमाडौं। सोमबार बिहान न्यु जर्सीमा विश्वकपको ट्रफी उठाउने टोली छनोट एउटा उत्कृष्ट खेलाडी मात्र होइन, प्रशिक्षकहरुबीचको रणनीतिक लडाइँ पनि निर्णायक हुनेछ। अर्जेन्टिना र स्पेनबीचको फाइनलमा दुई प्रशिक्षक लुइस डे ला फुएन्ते र लियोनल स्कालोनीबीचको सम्बन्ध केवल प्रतिस्पर्धी मात्र होइन, गुरु र शिष्यको पनि हो। सन् २०१७ मा स्पेनिस फुटबल महासंघ (आरएफईएफ) ले आयोजना गरेको यूईएफए प्रो लाइसेन्स प्रशिक्षक पाठ्यक्रममा अर्जेन्टिनाका स्कालोनी विद्यार्थी थिए भने स्पेनका वर्तमान प्रशिक्षक लुइस डे ला फुएन्ते गुरु थिए। त्यस समयमा स्कालोनी कक्षाको पहिलो पंक्तिमा बसेर सबैभन्दा धेरै प्रश्न गर्ने विद्यार्थीमध्ये एक थिए। ‘अरू विद्यार्थी पछाडि बस्दा पनि स्कालोनी सधैं अगाडि हुन्थे। उनी सधैं बहस गर्थे, प्रश्न गर्थे, र आफ्नै दृष्टिकोण राख्थे,’ डे ला फुएन्तेले एक अन्तरवार्तामा भनेका छन्। ‘त्यतिबेला उनीभित्र केही अलगपन देखिन्थ्यो।’

त्यो कक्षामा स्पेनका पूर्व अन्तर्राष्ट्रिय खेलाडी पाब्लो ओर्बाइज, कार्लोस गुर्पेगी, पिएर लुइगी चेरीनबिनो, एन्डोनी इराओला लगायत पनि थिए। उनी सबैको सम्झना एउटै छ—डे ला फुएन्तेको कक्षा केवल पढाइ मात्र नभई फुटबलमाथिको खुला बहसको केन्द्र थियो। स्कालोनी त्यहाँ सबैभन्दा सक्रिय सहभागी थिए।

युवा टोलीबाट विश्वकप फाइनलसम्म डे ला फुएन्तेको यात्रा
स्पेनका ६४ वर्षीय डे ला फुएन्ते वरिष्ठ टोली सम्हाल्नुअघि झन्डै एक दशकसम्म स्पेनको उमेर समूह टोलीसँग काम गरेका प्रशिक्षक हुन्। सन् २०१५ मा उनले स्पेनलाई यू-१९ युरोपियन च्याम्पियन बनाएका थिए। त्यस टोलीमा अहिलेका मुख्य खेलाडी रोड्री, मिकेल मेरिनो र उनाइ सिमोन रहेका थिए। त्यसपछि उनले सन् २०१८ मा यू-२१ युरोपियन च्याम्पियनसिप जिताए। सन् २०२१ टोकियो ओलम्पिकमा स्पेनलाई रजत पदक दिलाएका छन्। सन् २०२२ मा लुइस एनरिकेको स्थानमा सिनियर टोली सम्हालेपछि डे ला फुएन्तेले स्पेनलाई पुनः युरोपको शिखरमा पुर्‍याए।

उनको नेतृत्वमा स्पेनले सन् २०२३ मा यूईएफए नेसन्स लिग जित्यो र २०२४ मा युरोपियन च्याम्पियन बन्यो। अहिले उनी स्पेनलाई १६ वर्षपछि फेरि विश्वकप उपाधि दिलाउने लक्ष्यमा छन्।

अर्कोतर्फ, स्कालोनीको यात्रा अझ असाधारण छ। सन् २०१८ विश्वकपपछि अर्जेन्टिनाले उनलाई अन्तरिम प्रशिक्षक बनाउँदा धेरैले उनलाई अनुभवहीन भन्दै आलोचना गरेका थिए। उनले पहिले स्पेनिस क्लब सेभियामा सहायक प्रशिक्षक र जर्ज साम्पाओलीका सहायकका रूपमा मात्र काम गरेका थिए। तर आठ वर्षमा उनले अर्जेन्टिनाको फुटबल इतिहास नै बदलिदिए। उनका नेतृत्वमा अर्जेन्टिनाले कोपा अमेरिका २०२१, युरोकप र कोपा अमेरिका विजेताबीचको फाइनलिसिमा २०२२, फिफा विश्वकप २०२२ र कोपा अमेरिका २०२४ जितिसकेको छ। अहिले लगातार दोस्रो विश्वकप उपाधिको दाउमा रहेको अर्जेन्टिनाले जित हासिल गरेमा स्कालोनी आधुनिक फुटबलका सबैभन्दा सफल राष्ट्रिय टोली प्रशिक्षक मध्ये एक बन्नेछन्।

दुवै प्रशिक्षकको सबैभन्दा ठूलो बल भनेको खेलाडी व्यवस्थापन नै हो। डे ला फुएन्तेसँग अध्ययन गरेका पूर्व खेलाडीहरूले उनलाई ‘सधैं एउटै स्वभावका व्यक्ति’ भनेर सम्झन्छन्। ‘पहिलो दिन जस्तो ब्यवहार गर्थे, हजारौं दिनपछि पनि त्यही झैं ब्यवहार गर्छन्,’ ओर्बाइज भन्छन्। स्कालोनीबारे पनि उनका सहपाठीको धारणा उस्तै छ। ‘हामीलाई त्यतिबेला थाहा थियो, उनी केवल लाइसेन्स लिन आएका होइनन्, उनी वास्तवमा प्रशिक्षक बन्नका लागि पढिरहेका थिए,’ कार्लोस गुर्पेगी सम्झन्छन्।

डे ला फुएन्तेको स्पेन बल नियन्त्रण, छोटो पास, उच्च प्रेसिङ र तीव्र आक्रमणमा विश्वास गर्छन्। स्कालोनीको अर्जेन्टिना भने परिस्थिति अनुसार शैली परिवर्तन गर्न सक्ने टोली हो। आवश्यक पर्दा बल नियन्त्रण गर्ने, आवश्यक पर्दा प्रतिआक्रमणमा जाने र कठिन खेलमा मानसिक रूपमा बलियो रहने क्षमताले अर्जेन्टिनाको पहिचान बनेको छ।

सन् २०१७ मा एउटै कक्षामा फुटबल विषयक बहस गर्ने गुरु र विद्यार्थी अब विश्व फुटबलकै सबैभन्दा ठूलो उपाधिको निर्णय गरीरहेका छन्। त्यतिबेला उनीहरूको अघि नोटबुक थियो। यसपालि उनीहरूको अघि विश्वकप ट्रफी हुनेछ। र ९० मिनेटपछि—वा आवश्यक परे अतिरिक्त समय र पेनाल्टीपछि—फुटबलले नयाँ विश्व विजेतासँगै कोको रणनीति सफल भयो भन्ने पनि तय गर्नेछ।

फिफा विश्वकप २०२६ को अर्जेन्टिना र स्पेनबीचको फाइनल खेल हालसम्मकै सबैभन्दा महँगो खेलकुद कार्यक्रम बन्न पुगेको छ। फाइनल खेलको औसत रिसेल टिकट मूल्य १२,७५१ अमेरिकी डलर पुगेर सुपर बोलले बनाएको कीर्तिमानलाई पछि पारिदिएको छ। लियोनल मेसीको सम्भावित अन्तिम विश्वकप र अन्तर्राष्ट्रिय दर्शकको अत्यधिक चापले टिकट मूल्यलाई नयाँ उचाइमा पुर्‍याएको छ। २ साउन, काठमाडौं।

अर्जेन्टिना र स्पेनबीच आयोजना हुँदै गरेको फिफा विश्वकप २०२६ को फाइनल खेल खेलकुद इतिहासकै सबैभन्दा महँगो इभेन्ट बन्ने प्रक्रियामा अघि बढिरहेको छ। यस खेलका रिसेल टिकटहरुको मूल्यले यसअघि सुपर बोल र एनबीए फाइनलले तोकेको कीर्तिमानलाई समेत उल्लङ्घन गरेको छ। न्युयोर्क न्युजर्सी स्टेडियममा सोमबार हुने फाइनलका औसत रिसेल टिकट मूल्य अभूतपूर्व दर्जामा पुगेको द न्यूयोर्क टाइम्सले उल्लेख गरेको छ।

लियोनल मेसीले दोस्रो पटक विश्वकप उपाधि जित्ने प्रयास, विश्वव्यापी माग र प्रतियोगितामा दर्शकको उच्च उपस्थितिका कारण टिकट मूल्य यति उच्च पुगेको हो। विश्वकप फाइनलको एउटा औसत रिसेल टिकट मूल्य १२,७५१ अमेरिकी डलर पुगेको छ। यो मूल्य सन् २०२४ को सुपर बोल (कान्सास सिटी चिफ्स र सान फ्रान्सिस्को ४९अर्सबीचको खेल) मा कायम भएको १०,५४० डलरको रेकर्डभन्दा माथि छ। खेल सुरु हुन दुई दिन बाँकी रहँदा प्रमुख रिसेल प्लेटफर्महरूमा उपलब्ध सबैभन्दा सस्तो टिकट पनि लगभग ७,६०० डलरमा सूचीबद्ध थियो।

प्रिमियम क्याटगोरी १ का सिटहरू ११,००० डलरभन्दा बढीमा बिक्रीका लागि राखिएका थिए। यस प्रकारको कुनै पनि खेलकुद इभेन्टमा यति उच्च औसत रिसेल मूल्य अघिल्लो इतिहासमा देखिएको थिएन। टिकट बिक्री गर्ने प्रमुख प्लेटफर्म ‘स्टबहब’मा फाइनल खेलको कुल टिकट खरिदमध्ये लगभग २० प्रतिशत अन्तर्राष्ट्रिय दर्शकबाट भएको छ। यो संख्या २०२४ को सुपर बोलमा भने मात्र ४.५ प्रतिशत थियो। मेसिको यो सम्भावित अन्तिम विश्वकप हुनसक्ने भएकाले पनि टिकट मागलाई उच्च बनाएको छ, यद्यपि अर्जेन्टिनाले फाइनलमा स्थान बनाउनुअघि नै टिकट मूल्य बढ्न सुरु भइसकेको थियो। यसमा खेल हुने स्टेडियमको भूमिका पनि छ। न्युयोर्क न्युजर्सी स्टेडियमको क्षमता ८०,००० भन्दा बढी दर्शक अट्ने छ। यो हालसालैका सुपर बोल आयोजना भएका स्टेडियमहरूभन्दा धेरै ठूलो भए पनि यसले कीर्तिमानी रिसेल मूल्य कायम राख्न सफल भएको छ।