Skip to main content

लेखक: space4knews

युक्रेन युद्ध: किएभमा रुसी बलिस्टिक क्षेप्यास्त्र र ड्रोन हमलामा १७ जनाको मृत्यु

रुसले युक्रेनमा धेरै बलिस्टिक क्षेप्यास्त्र र ड्रोन प्रहार गरी हमला गर्दा कम्तीमा १७ जनाको मृत्यु भएको युक्रेनी अधिकारीहरूले जानकारी दिएका छन्। बुधवार मध्यराति पछि सुरु भएको उक्त आक्रमणलाई यो वर्ष किएभमा गरिएको सबैभन्दा ठूलो घातक हमला मानिएको छ। यसमध्ये ४४ जना घाइते भएका छन्। किएभ सैन्य प्रशासनका प्रमुख टिमोर ट्काचेन्कोले “शत्रुले पुनः एक पटक किएभ क्षेत्रमा भयंकर आक्रमण गरिरहेको” बताएका छन्। उनका अनुसार विभिन्न स्थानमा घातक हमला भएको छ।

रुसले किएभ र त्यसका बाहिरी भागहरूमा साङ्गठनिक बलिस्टिक क्षेप्यास्त्र प्रहार गरेपछि एक घण्टा भन्दा बढी समयसम्म हवाई आक्रमण भएको चेतावनी जारी गरिएको थियो। किएभ सैन्य प्रशासनका अनुसार यसले आवासीय क्षेत्र र गोदामहरूमा क्षति पुर्‍याएको छ। रुसी रक्षा मन्त्रालयले किएभ र वरपरका सैन्य सामग्री भण्डारण र आपूर्ति केन्द्रहरूलाई निसाना बनाइएको दाबी गरेको छ। मन्त्रालयले ओडेसास्थित ब्ल्याक सागरको एक बन्दरगाह नजिकै “हतियार र सैन्य उपकरण ओसारपसार गरिरहेका” तीन कार्गो जहाजहरूलाई पनि निशाना बनाएको दावी गरेको छ।

युक्रेनले रुसी बलिस्टिक आक्रमणबाट बच्न सहयोगी राष्ट्रहरूलाई अमेरिकामा निर्मित थप ‘प्याट्रिअट मिसाइल इन्टर्सेप्टर’ उपलब्ध गराउन आग्रह गरेको छ। किएभका नगरप्रमुख भिटाली क्लिच्कोले सहरको मध्यभागमा आक्रमण भएकाले मानिसहरू भग्नावशेषमुनी पुरिएका हुनसक्ने आशंका व्यक्त गरेका छन्। उनले टेलिग्राममा भनेका छन् कि घाइतेमध्ये चार जनाको अवस्था गम्भीर छ। युक्रेनी वायुसेनाले आक्रमणको क्रममा रुसी क्षेप्यास्त्रलाई निस्तेज पारिएको जानकारी दिएको छैन।

विगत केही हप्ता यता रुसले किएभमा आक्रमण तीव्र पारेको छ भने युक्रेनले पनि रुसका ऊर्जा केन्द्र र नागरीय पूर्वाधारहरूलाई निशाना बनाउने क्रम बढाएको छ। युक्रेनले रुसमा इ-कमर्सको विशाल कम्पनी ‘वाइल्डबेरिज’ का गोदामहरूलाई बारम्बार निशाना बनाएको छ। मस्को क्षेत्रको वाइल्डबेरिज गोदाममाथि मङ्गलवार भएको आक्रमणमा पाँच जनाको ज्यान गएको र १० जना घाइते भएको छ।

उत्तर कोरियाको जापानप्रति कडा चेतावनी

जापानको बढ्दो सैन्य क्षमतालाई आफ्नो सुरक्षामा गम्भीर खतरा मान्दै उत्तर कोरियाले थप सैन्य विकल्प अपनाउने चेतावनी दिएको छ। उत्तर कोरियाली नेतृ किम यो जोङले जापान शान्तिवादी नीतिबाट टाढिँदै ‘युद्ध राज्य’ तर्फ रूपान्तरण भएको आरोप लगाएकी छिन्। जापानले आफ्नो रक्षा बजेट वृद्धि गर्दै मिसाइल प्रणाली तैनाथ गरेपछि उत्तर कोरियाले त्यसलाई क्षेत्रीय शान्तिका लागि खतरा भनी निन्दा गरेको छ। २० साउन, सियोल (रासस/एएफपी)।

उत्तर कोरियाले जापानले सैन्य क्षमता विस्तारमा तीव्रता बढाएको भन्दै यसलाई आफ्नो सुरक्षामा गम्भीर चुनौतीका रूपमा व्याख्या गर्दै आवश्यक परे थप सैन्य विकल्प अपनाउने चेतावनी दिएको छ। किम यो जोङले बुधबार सार्वजनिक वक्तव्यमा जापान दोस्रो विश्वयुद्धपछिको शान्तिवादी नीतिबाट टाढिँदै ‘युद्ध राज्य’ मा रुपान्तरित हुँदै गएको आरोप लगाउँदै प्योङयाङ त्यसको सैन्य गतिविधिप्रति उकसाउने रूपमा नबस्ने बताइन।

उत्तर कोरियाको सरकारी समाचार संस्था केसीएनएको सार्वजनिक गरेको वक्तव्यमा किमले जापानले सैन्य खर्च बढाएको, रक्षा सहकार्य विस्तार गरेको, बाहिरी टापुहरूमा मिसाइल प्रणाली तैनाथ गरेको र पूर्वआक्रमण गर्न सक्ने क्षमता विकासतर्फ अघि बढिरहेको आरोप लगाइन्। उनले हालै जापानले लामो दूरीका टोमाहक क्रुज मिसाइल परीक्षण गरेको र फिलिपिन्समा अमेरिकी नेतृत्वमा गरिएको संयुक्त सैन्य अभ्यासमा सहभागी भएको विषयलाई प्रशान्त क्षेत्रमा बढ्दो सैन्य गतिविधिको उदाहरणका रूपमा प्रस्तुत गरिन्।

उनको यो प्रतिक्रिया जापानका रक्षामन्त्रीले मंगलबार सार्वजनिक गरेको नयाँ सुरक्षा मूल्याङ्कन प्रतिवेदनपछि आएको हो। उक्त प्रतिवेदनले चीन, रुस र उत्तर कोरियाबाट बढ्दो सुरक्षा चुनौती औँल्याउँदै तत्कालको सङ्कट बोधका साथ रक्षा क्षमता सुदृढ गर्नुपर्ने आवश्यकता उल्लेख गरेको थियो। किमले जापानको सैन्य विस्तारले क्षेत्रीय शान्ति र स्थायित्वमा गम्भीर असर पार्न सक्ने दाबी गर्दै त्यस्ता गतिविधिलाई उत्तर कोरियाले निरन्तर निगरानी गरिरहेको बताइन्।

नेपालको एनटी टप एण्ड टी-२० सिरिज खेल तालिका सार्वजनिक

अस्ट्रेलियामा आयोजना हुने एनटी टप एण्ड टी–२० सिरिजका लागि नेपालले खेल्ने ६ खेलको तालिका सार्वजनिक भएको छ। नेपालले असोज ५ गते एनटी स्ट्राइकसँग प्रतिस्पर्धा गर्दै प्रतियोगिताको सुरुवात गर्नेछ। नेपाल क्रिकेट संघले प्रतियोगिताका लागि टोली घोषणा गर्न अझै बाँकी रहेको छ।

अस्ट्रेलियाको नर्थन टेरिटोरीमा आयोजना हुने एनटी टप एण्ड टी–२० सिरिजको खेल तालिका अनुसार, नेपालले ५ देखि १४ असोजसम्म डार्विनमा लिग चरणका ६ खेल खेल्ने छ। पहिलो खेलमा नेपालले असोज ५ मा एनटी स्ट्राइकसँग भिड्नेछ। दोस्रो खेल असोज ६ मा बंगलादेश उच्च प्रदर्शन टोलीसँग हुनेछ। त्यसपछि असोज ८ मा होबार्ट हरिकेन्स एकेडेमीसँग, असोज १० मा एसीटी कोमेट्ससँग, असोज ११ मा किङ्समेनसँग र असोज १३ मा भिक्टोरियासँग प्रतिस्पर्धा गर्ने तालिका रहेको छ।

गत संस्करणमा नेपालले ६ खेलमध्ये २ जित्यो र ४ मा पराजित भयो। नेपाल क्रिकेट संघ (क्यान) ले अहिलेसम्म प्रतियोगिताका लागि टोली घोषणा गरेको छैन। त्यहाँ एसीसी प्रिमियर कप पनि आयोजना हुनसक्ने सम्भावना हुँदा नेपालले दुई फरक टोली घोषणा गर्ने सम्भावनापनि रहेको छ।

नेपालको खेल तालिका:
असोज ५ – एनटी स्ट्राइक विरुद्ध नेपाल
असोज ६ – नेपाल विरुद्ध बंगलादेश उच्च प्रदर्शन
असोज ८ – नेपाल विरुद्ध हरिकेन्स
असोज १० – नेपाल विरुद्ध एसीटी कोमेट्स
असोज ११ – नेपाल विरुद्ध किङ्समेन
असोज १३ – नेपाल विरुद्ध भिक्टोरिया

रूसद्वारा युक्रेनको राजधानी किएभमा मिसाइल आक्रमण, दुई जनाको मृत्यु

२० साउन, काठमाडौं। रूसले युक्रेनको राजधानी किएभमा मिसाइल आक्रमण गरेको छ। उक्त आक्रमणले दुई जनाको मृत्यु र २२ जनाको घाइते हुने खबर प्राप्त भएको छ। किएभ सहरका अधिकारीहरूले एक महिलाको मृत्यु भएको पुष्टि गरेका छन् भने क्षेत्रीय अधिकारीहरूले भनेका छन् कि बुचामा पनि अर्का एक व्यक्तिको मृत्यु भएको छ।

युक्रेनको सैन्य प्रशासन प्रमुख तिमुर तकाचेंकोले बताएका छन्, ‘रूसले एकपटक फेरि किएभमा व्यापक आक्रमण गरिरहेको छ।’ मंगलवार राति भएको आक्रमणका क्रममा घण्टौँसम्म साइरन बज्दै रह्यो र शहर भित्र तथा वरपर विभिन्न भागहरूमा कयौं मिसाइल खसेका थिए। युक्रेनको सेनाले रूसी सेनाले सामान्य नागरिक र आवासीय क्षेत्रहरूलाई निशाना बनाएको आरोप लगाएको छ। तर, रूसले अहिलेसम्म यस आक्रमणबारे कुनै प्रतिक्रिया दिएका छैन।

युक्रेन युद्धमा रुसी ड्रोनबाट तरकारी व्यापारीमाथि आक्रमण, ड्रोन विस्फोट

युक्रेनको खेअर्सन क्षेत्रमा रहेको क्षेत्रीय सैन्य प्रशासनले अगस्ट ४ मा सार्वजनिक गरेको भिडियोअनुसार, ड्रोनले त्यहाँको बजारमा तरकारी विक्रेता एक व्यक्तिलाई लखेटिरहेको दृश्य देखिन्छ। उक्त व्यक्ति ड्रोनबाट बच्न भागिरहेको देखिन्छ। केही समयपछि उक्त ड्रोन विस्फोट हुन्छ। विस्फोटपछि उक्त व्यक्ति घाइते भएको भए पनि उनको ज्यान बचेको छ, जसको जानकारी खेअर्सन सैन्य प्रशासनका प्रमुख यारोस्लाव शान्कोले टेलिग्राम मार्फत दिएका छन्। युक्रेनी अधिकारीहरूले यस घटनालाई रुसी सेनाले गरेको “लक्षित आक्रमण” भनिरहेका छन्। रुसले भने नागरिकहरूलाई लक्षित गरी योजनाबद्ध हमला गरेको आरोप पुनः खण्डन गर्दै अविरल रुपमा अस्विकार गर्दै आएको छ।

एन्फाको समस्या समाधानका लागि तदर्थ समिति गठन गर्न माग

एफएमटीका अध्यक्ष भिक्टर राणाले फिफाका अध्यक्ष जियानी इन्फान्टिनोलाई पत्र लेख्दै समस्या समाधानका लागि तदर्थ समिति गठन गर्न माग गरेका छन्। फुटबलर्स मिसन टुगेदरले अखिल नेपाल फुटबल संघ (एन्फा) को समस्याको समाधानका लागि तदर्थ समिति गठन गर्न फिफासँग माग गरेको छ। भिक्टर राणाले एन्फाको नेतृत्वको कार्यकाल सकिएको र कार्यसम्पादन कमजोर भएकोले जिल्ला देखि केन्द्रीय तहसम्म नयाँ निर्वाचन आवश्यक रहेको बताएका छन्। फिफाको निलम्बनका कारण नेपाल साफ च्याम्पियनसिप खेल्नबाट वञ्चित हुनुपर्ने जोखिम बढेपछि संस्थाले विवाद समाधानका लागि मध्यस्थता गर्ने प्रस्ताव पनि गरेको छ।

२० साउन, काठमाडौं। फुटबलर्स मिसन टुगेदर (एफएमटी) ले अखिल नेपाल फुटबल संघ (एन्फा) को समस्याको समाधान गर्न तदर्थ समिति गठनको माग गरेको छ। हाल एन्फा फिफाको निलम्बनमा रहेको छ र वर्तमान एन्फा कार्यसमितिको कार्यकाल असार पहिलो साता सकिसकेको छ। नेपाली फुटबल अहिले संकटको अवस्थामा पुगेको र फिफा निलम्बनको प्रभाव नेपाली फुटबलमा देखिएको भन्दै एफएमटीले गम्भीर चिन्ता व्यक्त गरेको छ। एफएमटीका सिइओ मधुसूदन उपाध्यायका अनुसार, एन्फा निलम्बन विषयमा गम्भीर चिन्ता सहित विश्व फुटबल महासंघलाई पत्र पठाइएको छ।

एफएमटी नेपालका पूर्व अन्तर्राष्ट्रिय फुटबल खेलाडी, रेफ्री, प्रशिक्षक र पदाधिकारीहरूलाई समेट्दै सन् २०१८ मा गठन गरिएको संस्था हो। एफएमटीका अध्यक्ष भिक्टर राणाले पत्रमा भनेका छन्, ‘एन्फाको निलम्बन विषयमा हामी गम्भीर रुपमा चिन्तित छौं। यो प्रतिबन्ध र यसका दीर्घकालीन परिणामहरूले सम्पूर्ण राष्ट्रलाई स्तब्ध बनाएको छ र खेलाडी, प्रशिक्षक, रेफ्री तथा पदाधिकारीहरूलाई सबैलाई समान रूपमा प्रभावित गरेको छ। निलम्बनले नेपालमा फुटबल विकासलाई मात्र अवरुद्ध गरेको छैन, अक्षम एन्फा नेतृत्वलाई समर्थन गरेजस्तो देखिँदा फिफाको छवि पनि नकारात्मक बनेको छ।’

पत्रमा थप भनिएको छ, ‘वर्तमान एन्फा टोलीको कार्यकाल सकिएको छ। उनीहरूको कार्यसम्पादन निकै कमजोर छ र नेपालमा फुटबल सुधारका लागि उनीहरूले कुनै सार्थक कदम चालेका छैनन्। उनीहरू संस्थालाई अगाडि बढाउन असमर्थ देखिएका छन् र उनीहरूको नेतृत्व जारी रहनुले संकट झन गहिरो बनाउने सम्भावना छ।’ समस्याहरू समाधान गर्न जिल्ला तहदेखि राष्ट्रिय तहसम्म नयाँ निर्वाचन आवश्यक रहेको र त्यसका लागि तदर्थ समिति गठन हुनुपर्छ। फुटबलर्स मिसन टुगेदर मध्यस्थता गर्न तयार छ।

‘यस गतिरोधबाट निस्कने एकमात्र उपाय भनेको पहिलोमा जिल्ला तह र त्यसपछि राष्ट्रिय तहमा निर्वाचन गराएर नयाँ जनादेश प्राप्त गर्नु हो। लोकतान्त्रिक प्रक्रियाले नेपाली फुटबल प्रशासनमा विश्वसनीयता, जवाफदेहिता र विश्वास पुनःस्थापित गर्नेछ। त्यसैले यी निर्वाचन सम्पन्न गराउने जिम्मेवारीसहित तदर्थ समिति गठन गरी गतिरोध अन्त्य गर्न हामी तपाईंको सहयोगको अपेक्षा गर्दछौँ। फुटबलर्स मिसन टुगेदर विवादित पक्षबीच मध्यस्थता गर्न र यदि तपाईंले चाहेमा निष्पक्ष तथा पारदर्शी निर्वाचन गराउन तदर्थ समितिको नेतृत्व गर्न तयार छ।’ एन्फाको विवाद बढेसँगै तेस्रो पक्षको हस्तक्षेप भएको भन्दै फिफाले २५ जुनमा एन्फालाई निलम्बन गरेको थियो। निलम्बनमा रहेकाले आगामी नोभेम्बरमा बंगलादेशमा आयोजना हुन लागेको साफ च्याम्पियनसिपमा नेपाल ड्रमा पनि समावेश थिएन। सेप्टेम्बर १ भित्र फिफाको निलम्बन फुकुवा भएमा मात्र नेपालले साफ च्याम्पियनसिप खेल्न पाउनेछ, नभए नेपाल दक्षिण एसियाको मुख्य प्रतियोगिता साफ च्याम्पियनसिपबाट वञ्चित हुनेछ।

डोनाल्ड ट्रम्पको कार्यक्रम नजिकै सशस्त्र व्यक्तिको पक्राउ

क्यालिफोर्नियाका अधिकारीहरूले राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको स्वामित्वमा रहेको लस एन्जलस क्षेत्रस्थित ‘गल्फ कोर्स’ नजिकै देखिएका एक व्यक्तिलाई पक्राउ गरेका छन्। उक्त घटना राष्ट्रपति ट्रम्पले सो स्थानमा एउटा ‘फन्ड-रेजिङ’ कार्यक्रममा सहभागी हुनुअघि भएको हो। अनुसन्धानमा संलग्न अधिकारीहरूले जानकारी दिएका अनुसार ३८ वर्षीय जनीन जोन टीएलसँग पेस्तोल र अवैध गोली बरामद गरिएको छ। लस एन्जलस प्रहरीका अनुसार ती शङ्कास्पद व्यक्ति गल्फ कोर्स परिसर वरिपरि हिँड्दै फोटो र भिडिओ खिच्नुभन्दा सुरक्षा योजना र निगरानीका लागि गतिविधि गरिरहेको देखिएको थियो। उनलाई आइतबार दिउँसो पक्राउ गरिएको थियो। राष्ट्रपति ट्रम्प अहिले क्यालिफोर्नियामा भ्रमणमा छन् र मङ्गलबार यसै गल्फ कोर्समा रिपब्लिकन पार्टीको चन्दा सङ्कलन गर्ने रात्रि भोज कार्यक्रम हुने तय गरिएको थियो।
पक्राउ परेका व्यक्तिमाथि लुकाएर हतियार बोकेको र प्रतिबन्धित गोली राखेको आरोप छ। उनी एक लुटपाटको फरार सूचीमा पनि रहेका अधिकारीहरूले बताएका छन्। प्रहरीले खानतलासी गर्दा उनलाईसँग १६ राउन्ड गोली अट्ने ‘होलो-पोइन्ट म्याग्जिन’ फेला पारेको छ। साथै गल्फ कोर्समा पार्क गरिएको उनको गाडीमा लोड गरिएको पेस्तोल र अर्को hollo-point गोली भरिएको म्याग्जिन पनि बरामद गरिएको छ।
लस एन्जलस क्षेत्रमा रहेका ती शङ्कास्पद व्यक्तिको घरमा सोमबार एफबीआईको ‘जोइन्ट टेररिजम टास्क फोर्स’ र लस एन्जलस काउन्टी शेरिफ विभागको ‘मेजर क्राइम ब्यूरो’ले छापा मारेको थियो। शेरिफ विभागले उक्त घटनासँग सम्बन्धित “संभावित सुरक्षा प्रभावहरू” का कारण उनका घरमा तलासी गरिएको जनाएको छ। तलासीमा अवैध रूपमा परिमार्जन गरिएको ‘एआर’ प्लेटफर्म राइफल, एउटा .४५ पेस्तोल, शरीरमा लगाउने कवच, उच्च क्षमता भएका म्याग्जिन, पेस्तोल र राइफलका गोली तथा चिन्ताजनक कुराहरू लेखिएका नोटबुकहरू फेला परेका छन्। ‘यूएस सिक्रेट सर्भिस’ को सहयोगमा अनुसन्धान जारी छ र भविष्यमा थप आरोपहरू लगाइने सम्भावना रहेको अधिकारीहरूले बताए। तर विभागको वक्तव्यमा हालसम्म समुदायलाई लक्षित गर्ने कुनै ठोस खतरा भने देखिएको छैन।
राष्ट्रपति ट्रम्पको विरलै हुने क्यालिफोर्निया भ्रमणका क्रममा यो घटना भएको हो। ह्वाइट हाउसका अनुसार ट्रम्पले क्यालिफोर्नियाका गभर्नर ग्याभिन न्यूसमको आलोचना गर्दै भाषण गर्ने कार्यक्रम बनाएका थिए। न्यूसमलाई २०२८ को राष्ट्रपतीय चुनावका सम्भावित दाबीदारका रूपमा हेरिन्छ। राष्ट्रपति ट्रम्प बुधबार लस भेगस जाँदैछन्, जहाँ उनले जुवा घरमा हुने कार्यक्रममा भाषण दिने बताइएको छ। नोभेम्बरमा हुने मध्यावधि निर्वाचन नजिकिँदै गर्दा चुनावी गतिविधि तीव्र भइरहेको समयमा उनका यी भ्रमणहरू भइरहेका छन्।
राष्ट्रपति ट्रम्प विगत केही वर्षमा तीनपटक हत्या प्रयासबाट बच्न सफल भएका छन्। तर अधिकारीहरूले भन्न सकेका छैनन् कि आइतबार पक्राउ परेका व्यक्तिले ट्रम्पलाई क्षति पुर्याउन खोजेका थिए वा थिएनन्। उक्त व्यक्तिविरुद्ध त्यस्तो कुनै आरोपमाथि मुद्दा चलाइएको छैन।

अधिकांश मधेशकेन्द्रित दलहरूले नयाँ मोर्चा गठन गर्ने घोषणा

कोशी र मधेश प्रदेशका विभिन्न जिल्लामा अशान्ति फैलिएको र वर्तमान सरकारको सङ्घीयताप्रतिको निष्ठाबारे कतिपयले आशङ्का व्यक्त गरिरहेको पृष्ठभूमिमा अधिकांश मधेशकेन्द्रित पार्टीहरू सहित झन्डै आधा दर्जन दलहरूले नयाँ मोर्चाको गठन गर्ने बताएका छन्। यसै सप्ताहान्त (साउन २३ गते) ‘अग्रगामी मोर्चा’ नाममा उनीहरू गोलबन्द हुन लागेको बताइएको छ। वामपन्थी दलहरूले पनि मोर्चाबन्दीको चर्चा गरिरहेको बेला आएको यो घोषणाले राजनीतिक ध्रुवीकरणको सङ्केत गरेको जानकारहरूले बताएका छन्।

बन्न लागेको ‘अग्रगामी मोर्चा’को उद्देश्य के हो, केही दिनमा घोषणा हुने अग्रगामी मोर्चामा पूर्वमाओवादी नेता जनार्दन शर्मा नेतृत्वको प्रगतिशील लोकतान्त्रिक पार्टी (प्रलोपा), उपेन्द्र यादव नेतृत्वको जनता समाजवादी पार्टी (जसपा) नेपाल, प्रभु साह नेतृत्वको आम जनता पार्टी (आजपा), डा सीके राउत नेतृत्वको जनमत पार्टी, रेशम चौधरी संरक्षक रहेको नागरिक उन्मुक्ति पार्टी नेपाल, रिजवान अन्सारीले नेतृत्व गरेको नेपाल सङ्घीय समाजवादी पार्टी तथा हरिनन्दन कुमार अम्बेडकर नेतृत्वको बहुजन एकता पार्टी रहेका छन्।

“देशलाई अग्रगामी दिशामा अघि बढाउन तथा सङ्कटबाट निकास दिनका निम्ति हामीले मोर्चा निर्माण गर्न लागेका हौँ,” आम जनता पार्टीका नेता प्रभु साहले भने। जसपा नेपालका प्रमुख उपेन्द्र यादवले पनि देशलाई निकास दिनका निम्ति आफूहरू एकैठाउँ आउन लागेको बताए। प्रगतिशील लोकतान्त्रिक मोर्चाका प्रमुख जनार्दन शर्माले पनि आफूहरूको उद्देश्य “राष्ट्र र राष्ट्रियताका समस्याहरूको समाधान” रहेको बताएका छन्।

सङ्घीयताबारे ‘आशङ्का’ किन, वर्तमान सरकारको खासगरी सङ्घीयताप्रतिको प्रतिबद्धताबारे कतिपयले आशङ्का जनाउँदै गर्दा त्यस्तै भावना बोक्ने दलका नेताहरू अहिले नयाँ मोर्चामा लागेको देखिन्छ। रास्वपाका वरिष्ठ नेता वालेन्द्र शाह ‘बालेन’ को नेतृत्वमा सरकार गठन भएको चार महिना नाघेको छ। यसबीच रास्वपा अधिवेशनमा प्रदेशसभाबारे उठेको विषय अनि हालै केही जिल्लामा देखिएको साम्प्रदायिक तनावले खास गरी मधेशकेन्द्रित दलहरू झस्किएको देखिन्छ।

लाल सागरमा भारतीय झण्डाबाहक जहाजमाथि आक्रमण, १३ भारतीय नागरिकको उद्धार

यमनको लाल सागर तटमा भारतीय झण्डा बोकेको एमएसी फैजे नूर–ए–औलिया जहाजमाथि हुथी विद्रोहीहरूले आत्मघाती डुंगामार्फत आक्रमण गरेका छन् जसका कारण जहाज डुबेको छ। उक्त जहाजमा सवार सम्पूर्ण १३ भारतीय नागरिकहरूलाई सुरक्षित रूपमा उद्धार गरिएको भारतीय विदेश मन्त्रालयले जनाएको छ। २० साउन, काठमाडौं।

इरान समर्थित हुथी विद्रोहीहरूले विस्फोटक पदार्थ बोकेको आत्मघाती डुंगामार्फत त्यो जहाजमा आक्रमण गरेको प्रारम्भिक विवरण सार्वजनिक भएको छ। आक्रमणपछि जहाज डुबेको भएपनि, जहाजमा सवार सबै १३ जना भारतीय नागरिकहरूलाई सुरक्षित रूपमा उद्धार गरिएको बताइएको छ। भारतीय विदेश मन्त्रालयले विज्ञप्ति जारी गरी जहाजमाथि भएको आक्रमणको कडा निन्दा गरेको छ।

साउदी अरबको राजधानी रियादस्थित भारतीय दूतावासले घटनालाई निरन्तर निगरानीमा राख्दै आएको छ। साथै, चालक दलका सदस्यहरूको सुरक्षाका लागि यमनका सम्बन्धित अधिकारीहरूसँग समन्वय भइरहेको पनि जनाइएको छ। आक्रमणमा परेको जहाजको नाम ‘एमएसभी फैजे नूर–ए–औलिया’ रहेको पुष्टि गरिएको छ।

यसअघि गत फागुनमा तेल बोकेर भारतको गुजराततर्फ आउँदै गरेको थाइल्याण्ड स्वामित्वको ‘मयूरी नारी’ नामक जहाजमाथि आक्रमण भएको थियो। त्यस्तै, गत असारमा ओमानको तट नजिक ‘जीएफएस ग्यालेक्सी’ नामको अर्को व्यावसायिक जहाजमाथि आक्रमण भएको थियो, जसमा रहेका ११ भारतीयमध्ये १० जनालाई उद्धार गरिएको थियो भने एकजना वेपत्ता भएका थिए।

हुथी धम्कीपछि ६ वटा साउदी सुपरट्यांकरले समुद्री मार्ग परिवर्तन गरेका छन्। यी ट्यांकरहरूले लाल सागर र बाब अल–मन्देब जलडमरूमध्य हुँदै जाने छोटो मार्ग छोडेर अफ्रिकाको दक्षिणी भाग हुँदै जाने लामो समुद्री मार्ग रोजेका छन्। जहाजमाथि भएको आक्रमण र समुद्री मार्ग परिवर्तनका घटनाले लाल सागर क्षेत्रमा व्यावसायिक जहाजहरूको सुरक्षा सम्बन्धी चिन्ता बढाएको छ। पछिल्ला घटनाले यो महत्वपूर्ण अन्तर्राष्ट्रिय समुद्री मार्गमा बढ्दो सुरक्षा जोखिमलाई उजागर गरेकै छ।

भारतीय जेन जि आन्दोलन: किन युवा आक्रोश मोदीका लागि सबैभन्दा ठूलो चुनौती बनेको छ

बारम्बार हुने प्रवेश परीक्षाको प्रश्नपत्र चुहावटको विरोधमा आक्रोशित जेन जि युवाहरू सडकमा उत्रिएपछि गत वर्ष भारतका शिक्षामन्त्री धर्मेन्द्र प्रधान राजीनामा दिन बाध्य भए। उनको राजीनामाले प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीलाई तत्कालीन राजनीतिक सङ्कट टार्न सहयोग त गर्‍यो, तर युवाहरूको असंतुष्टिलाई नियन्त्रणमा राख्नु उनको सरकारका लागि दीर्घकालीन चुनौती बन्न सक्ने देखिन्छ।

मोदी सरकारले प्रश्नपत्र चुहावट भएका घटनामा दोषीहरूलाई छिटो न्याय दिन द्रुत गतिमा अदालत गठन गर्ने घोषणा गर्‍यो। साथै परीक्षा प्रणाली सुधारका लागि प्रविधि उद्योगपति नन्दन नीलेकणीको नेतृत्वमा सरकारी सुधार अभियान सुरु गर्‍यो। तर विशेषज्ञहरूले भनेका छन् कि युवाहरूको बढ्दो चिन्ता समाधान गर्न अझ व्यापक र प्रभावकारी प्रयास आवश्यक छ।

अहिलेको शिक्षा प्रणालीले राम्रो रोजगारीका अवसर सिर्जना गर्न नसकेको र शिक्षाले उत्पादनमूलक रोजगारीका लागि आवश्यक सीप पनि प्रदान गर्न नसकेको युवाहरूको गुनासो छ। अनुभवी अर्थशास्त्री र ‘इन्डिया आउट अफ वर्क: रिथिङ्किङ इन्डियाज ग्रोथ स्टोरी’का लेखक सन्तोष मेहरोत्राले भने, “विगत १० वर्षमा श्रम बजार निर्मम भएको छ। कृषि क्षेत्रबाहेकका कामहरू बढेका छैनन् र ज्याला पनि स्थिर नै छ।”

भारतमा विश्वकै सबैभन्दा बढी युवा जनसंख्या छ। त्यहाँ १५ देखि २९ वर्ष उमेर समूहका मानिसहरूको संख्या ३६ करोड पुगेको छ। शिक्षा क्षेत्रमा भर्ना हुने संख्यामा उल्लेखनीय प्रगति भएको छ, तर अजीम प्रेमजी विश्वविद्यालयको ‘स्टेट अफ वर्किङ’ प्रतिवेदन अनुसार, “शिक्षा पाएपछि रोजगारी पाउनु ठूलो चुनौती हो, खास गरी स्नातक तह सकेकाहरूका लागि यो चुनौती अझै बढेको छ।”

स्पेसएक्सको रकेटको टुक्रा आज चन्द्रमामा ठोक्किने

२० साउन, काठमाडौं । स्पेसएक्सको फाल्कन–९ रकेटको एउटा टुक्रा बुधबार चन्द्रमाको सतहमा ठोक्किन लागेको छ। गत वर्षदेखि अनियन्त्रित रूपमा घुमिरहेको उक्त रकेटको टुक्रा स्कुल बसजत्रो आकारको रहेको र तौल करिब ४ मेट्रिक टन अर्थात् ४ हजार किलोग्राम रहेको बताइएको छ। यसलाई जनवरी २०२५ मा फायरफ्लाई एरोस्पेसको चन्द्रयानलाई चन्द्रमातर्फ पठाउन प्रयोग गरिएको थियो। अमेरिकी समयअनुसार बुधबार बिहान २ बजेर ३५ मिनेटमा अर्थात् नेपाली समयअनुसार बुधबार दिउँसो करिब १ बजेर २० मिनेटमा उक्त रकेटको टुक्रा चन्द्रमामा ठोक्किने अनुमान गरिएको छ। यो करिब ५ हजार ४ सय माइल अर्थात् ८ हजार ६ सय ९० किलोमिटर प्रतिघण्टाको गतिमा चन्द्रमाको सतहमा प्लमेज हुनेछ। रकेटको टुक्रा चन्द्रमामा ठोक्किँदा ठूलो मात्रामा चन्द्रमाको धुलो उड्ने अनुमान गरिएको छ। सूर्यको प्रकाशमा उक्त धुलो चम्किन सक्छ, तर पृथ्वीबाट नांगो आँखाले यस्तो दृश्य देख्न कठिन हुने वैज्ञानिकहरूले बताएका छन्।

स्पेसएक्सका अनुसार रकेटको टुक्रा चन्द्रमाको पश्चिमी भागमा रहेको ‘आइन्स्टाइन क्रेटर’ नजिकै ठोक्किनसक्ने बताइएको छ। उक्त क्षेत्र पृथ्वीबाट प्रत्यक्ष हेर्न गाह्रो मानिन्छ। स्पेसएक्सले यो घटना नियोजित नभएको जनाएको छ। रकेटको दोस्रो चरणले आफ्नो इन्धन सकाइसकेकोले अहिले त्यसलाई नियन्त्रणमा राखेर अर्को दिशातर्फ पठाउन सम्भव छैन। सामान्यतया कुनै रकेटले आफ्नो पेलोडलाई निर्धारित कक्षमा पुर्‍याएपछि बाँकी चरण पृथ्वीको वायुमण्डलमा पुनः प्रवेश गरि जलेर वा समुद्रमा खस्छ। तर जनवरी २०२५ मा चन्द्र अवतरण यान प्रक्षेपण गर्दा पृथ्वीको नजिक हुने सामान्य अभियानको तुलनामा बढी बल प्रयोग आवश्यक परेकाले फाल्कन–९ को दोस्रो चरण पृथ्वीको वायुमण्डलमा फर्कन सकेन। त्यसपछि यो अन्तरिक्षमा रहेका अन्य हजारौं टुक्रासँगै अनियन्त्रित रूपमा घुमिरहेको थियो।

यस वर्षको सुरुमा वैज्ञानिकहरूले उक्त रकेटको टुक्रा चन्द्रमामा पुगेर अन्त्य हुने कक्षमा रहेको पत्ता लगाए। त्यसअघि नै यसको बाँकी इन्धन सकिसकेको थियो। रिपोर्टअनुसार, स्पेसएक्समा नासा विज्ञान तथा ड्रागन कार्यक्रमकी निर्देशक जुलियाना शाइमनले सौर गतिविधि र गुरुत्वाकर्षण शक्तिको संयुक्त प्रभावले रकेटको टुक्रा चन्द्रमातर्फ गएको बताएकी छन्। उनका अनुसार यसबाट तत्काल कुनै खतरा छैन। तर घटनाले अन्तरिक्षमा बाँकी रहेका रकेट र अन्य उपकरण व्यवस्थापनको चुनौती देखाएको छ। चन्द्रमामा अन्तरिक्ष फोहोर ठोक्किने घटना दुर्लभ हो। चन्द्रमामा मानव निर्मित अन्तरिक्ष सामग्री ठोक्किने घटनाहरू निकै कम छन्। सन् २०२२ को मार्चमा चिनियाँ रकेटको एउटा चरण चन्द्रमामा ठोक्किएको थियो। त्यसअघि सन् २००९ मा अमेरिकी अन्तरिक्ष निकाय नासाले चन्द्रमाको सतहमा रकेटको एउटा भाग नियोजित रूपमा ठोक्काएको थियो। त्यसबाट उडेको चन्द्रमाको धुलो र कंक्रिटको अध्ययन गर्ने उद्देश्य राखिएको थियो। जुलियाना शाइमनका अनुसार, नासा र स्पेसएक्स भविष्यमा चन्द्रमामा यस्ता अनियन्त्रित ठक्कर रोक्ने उपायहरूमा छलफल गरिरहेका छन्। अमेरिकी अन्तरिक्ष निकाय नासाले अर्बौं डलरको आर्टेमिस कार्यक्रमअन्तर्गत यस दशकको अन्त्यतिर चन्द्रमामा आधार निर्माण गर्ने र नियमित रूपमा अन्तरिक्षयात्री पठाउने योजना बनाएको छ। चन्द्रमामा मानवसहितका अभियान बढ्दै गएपछि अनियन्त्रित रूपमा घुमिरहेका रकेट तथा अन्य अन्तरिक्ष फोहोरका टुक्राले चन्द्रमामा रहेका उपकरण वा भविष्यका अभियानलाई क्षति पुर्‍याउन सक्ने जोखिम रहेको वैज्ञानिकहरू संशय व्यक्त गर्छन्।

आन्तरिक राजस्व विभागले प्यान लिएर बिल जारी गर्न व्यवसायीहरूलाई सचेत गरायो

आन्तरिक राजस्व विभागले सबै व्यवसायीलाई अनिवार्य स्थायी लेखा नम्बर (प्यान) लिएर कारोबारमा बिल जारी गर्न सचेत गराएको छ। चालु आर्थिक वर्ष २०८३/८४ देखि सरकारले करदाता प्रोत्साहन उपहार कार्यक्रम सञ्चालन गरेको छ, जसअन्तर्गत व्यवसायीहरूले प्यान नलिई व्यवसाय गर्दै आएका भए, अब अनिवार्य रूपमा प्यान लिएर बजार कारोबारको बिल जारी गर्न विभागले सचेत गराएको हो।

उपभोक्ताले रु १०० भन्दा बढीको वस्तु वा सेवा खरिद गर्दा बिल प्रविष्ट गरी दैनिक रु १ लाख र १५ दिनमा रु १० लाखसम्म उपहार पाउनेछन्। सोमबारसम्म करिब ११ लाख कारोबार संख्या पुगेको छ। विभागका अनुसार, सोमबार दिउँसो १२ बजेसम्म उपभोक्ताले गरेको कारोबार संख्या १० लाख ८२ हजार ६ सय २२ पुगेको छ। यसमा क्यूआर कोडबाट गरिएको कारोबार र नगद कारोबार गरी अपलोड गरिएको बिल संख्या समेत समावेश छ।

विभागका सूचना अधिकारी केशव रघुवंशीका अनुसार, साउन १ देखि १५ सम्म क्यूआरमार्फत गरिएका १० लाख ७४ हजार ७ सय ९६ कारोबार उपहार कार्यक्रममा योग्य छन्। शनिबारदेखि भौतिक बिल अपलोड गर्ने सुविधा पनि खुलेको छ। विभागले पहिलो १५ दिनमा हरेक दिन १५ जनालाई रू १ लाख र एक जनालाई विशेष बम्पर पुरस्कार स्वरूप रू १० लाख पुरस्कृत गर्ने योजना छ। यस कार्यक्रमको पहिलो पुरस्कार घोषणा चाँडै गरिनेछ।

विद्युत् भ्याट छुटको सीमा १५० युनिटसम्म विस्तार गर्ने तयारी

सरकारले विद्युत् महसुलमा लाग्ने ५ प्रतिशत भ्याट छुट दिने सीमा हालको ५० युनिटबाट १५० युनिटसम्म विस्तार गर्ने तयारी गरिरहेको छ। ऊर्जा र अर्थ मन्त्रालयबीच यस विषयमा प्रारम्भिक छलफलहरू भैरहेका छन् भने यसले वार्षिक करिब २ अर्ब २ करोड रुपैयाँ राजस्व कटौती गर्न सक्ने अनुमान गरिएको छ। विद्युत् महसुल पुनरावलोकन समितिका सदस्य अंशुकिरण शाहीले उपभोक्तालाई सस्तो विद्युत् उपलब्ध गराउँदा खपत बढ्ने र यसले अर्थतन्त्रमा सकारात्मक प्रभाव पार्ने बताएका छन्।

सरकारले चालु आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को बजेटमार्फत ५० युनिटभन्दा माथि विद्युत् खपत गर्ने उपभोक्ताहरूमा ५ प्रतिशत भ्याट लाग्ने घोषणा गरेको थियो, जुन सीमा बढाएर १५० युनिट बनाउन लागिएको छ। ऊर्जा, जलस्रोत तथा सिँचाइ मन्त्रालयले यसका लागि तयारी गरिरहेको जानकारी दिएको छ। यसअघि विद्युत् प्राधिकरण सञ्चालक समिति सदस्य अंशुकिरण शाहीको संयोजकत्वमा विद्युत् महसुल पुनरावलोकन समिति गठन गरिसकिएको थियो।

अर्थ मन्त्रालयसँग अनौपचारिक छलफलहरू भइरहेको ऊर्जा मन्त्रालयले जनाएको छ। अर्थ मन्त्रालयका स्रोतहरूले पनि विद्युत् ५० युनिटबाट १५० युनिटसम्म भ्याट छुट दिने योजना बनाएको पुष्टि गरेका छन्। शाहीका अनुसार, “उपभोक्तालाई सस्तो बिजुली दिँदा खपत बढ्ने र यसले अन्ततः अर्थतन्त्रलाई नै लाभ पुग्ने हाम्रो बुझाइ हो।”

यदि भ्याट छुटको सीमा १५० युनिटसम्म बढाइयो भने वार्षिक भ्याट संकलन १० अर्ब २२ करोड ३९ लाख रुपैयाँमै सीमित हुने अनुमान गरिएको छ। नेपालभर ५३ लाख ८ हजार ५ सय ६१ घरेलु उपभोक्ता छन्। ५० युनिटसम्म छुट हुँदा करिब ३४ लाख ५४ हजार १ सय २ उपभोक्ता भ्याटमुक्त छन् भने १८ लाख ५४ हजार ४ सय ५९ उपभोक्तिले ५ प्रतिशत भ्याट तिर्नुपर्नेछ।

अर्थमन्त्रीसँग बैंकरले भने– ऋण दिने र लिने दुवैलाई धरपकड नगर्नुहोस्

अर्थमन्त्री डा. स्वर्णिम वाग्लेसँगको छलफलमा बैंकरहरूले ऋण लिने र दिने दुवैमाथि धरपकड नगर्ने वातावरण बनाउन सुझाव दिएका छन्। नेपाल बैंकर एसोसिएसनका अध्यक्ष सन्तोष कोइरालाले व्यवसायीलाई धरपकड गर्दा लगानीको वातावरण प्रभावित हुने र बैंकहरूले जोखिम लिएर ऋण दिन सक्नु नहुने अवस्था हुने बताएका छन्। बैंकरहरूले जलविद्युत क्षेत्रको पीपीए प्रक्रियामा सहजीकरण गर्न र अर्थव्यवस्था गतिशील बनाउन ठूला आयोजनाको ठेक्का प्रक्रिया छिटो अघि बढाउन सरकारलाई आग्रह गरेका छन्। १९ साउन, काठमाडौं।

अर्थमन्त्री डा. स्वर्णिम वाग्ले सँगको मंगलबारको तीन घण्टे छलफलमा बैंकरहरूले ऋण लिने र दिने दुवैमाथि धरपकड नगर्ने वातावरण बनाउनुपर्ने सुझाव दिएका छन्। बैंकरहरूले व्यवसायिक वातावरण सुधारमा गम्भीरता अपनाउन आग्रह गरेका छन्। अर्थमन्त्रीले कम ब्याजदर हुँदा पनि ऋणको माग किन बढेको छैन भनेर जिज्ञासा राखेपछि सन्तोष कोइरालाले यसबारे जानकारी दिएका थिए। त्यसपछि अर्थमन्त्रीको आग्रहमा बैंकहरूले आवश्यक सहजीकरणका सुझावहरू प्रस्तुत गरेका थिए।

बैंकहरूले ऋण असुलीमा देखिएका समस्या, उद्योगी व्यवसायीहरूको मानसिक अवसाद, कालोसूची र कर्जा नोक्सानी व्यवस्थापन जस्ता विषयमा सहजीकरण आवश्यक रहेको बताएका थिए। सन्तोष कोइरालाले भने, “धरपकड र छापा मार्ने जस्ता घटनाले लगानीको सम्भावना कमजोर गर्छन्।” उनले उद्योगी व्यवसायीमाथि भएका यस्ता घटनाबारे गम्भीर भएर सोच्न आग्रह गरे।

कोइरालाले थपे, “ऋण दिन गाह्रो, नदिन पनि गाह्रो।” यसमा सम्बन्धित मन्त्रालयले सहजीकरण गर्नु आवश्यक रहेको उनले बताए। जलविद्युत क्षेत्रमा केही सुधारको संकेत देखिएको छ र यसले गर्दा पीपीए प्रक्रियामा सहजीकरण गरी निर्णय छिटो गर्ने सुझाव पनि राखिएको छ। सरकारले १० हजार मेगावाट विद्युत उत्पादन गर्ने लक्ष्य राखेकोले यस क्षेत्रमा बैंकहरूले लगानी गर्न तयार रहेका छन्।

अर्थमन्त्रीले भनेका छन् कि क्रेडिट क्षेत्र बिना वृद्धि हुने देशको विकास सम्भव छैन। यसमा बैंकहरूको मुख्य भूमिका रहनेछ र आवश्यक सहयोग तथा सहजीकरण गरिने विश्वास व्यक्त गरे। छलफलमा बैंकहरूले ऋण असुली, घरबाटो सिफारिस नपाउने समस्या, खराब ऋण तथा प्रोभिजनिङसमेतमा सहजीकरण आवश्यक रहेको बताए। यदि अर्थ मन्त्रालयले सहजीकरण गरे ऋण वृद्धि हुनेछ र आर्थिक वृद्धिको लक्षित ७ प्रतिशत पुग्न सक्ने कोइरालाले वताए।

ग्यास अभाव नभएको दाबी गर्दै आयल निगम र उद्योगीहरूले प्रधानमन्त्रीलाई झुट जानकारी दिए

नेपाल आयल निगमले बजारमा ग्यास अभाव नभएको दाबी गर्दै उपभोक्ताको ग्यास सञ्चय गर्ने प्रवृत्ति र वितरण प्रणालीलाई दोषी ठहराएको छ। निगमका कार्यकारी निर्देशक दीपक बरालले कृत्रिम रूपमा बजारमा ग्यासको दबाब बढेको र मिडिया कवरेजका लागि लाइन बस्ने प्रवृत्तिले समस्या ल्याएको आरोप लगाएका छन्। तर सर्वसाधारण उपभोक्ताहरू स्थानीय डिलरमा ग्यास नपाउँदा समस्या भोगिरहेका छन् भने उपभोक्ता अधिकारकर्मीले निगमले व्यवस्थापकीय कमजोरी लुकाउन जनतालाई दोषी देखाएको बताएका छन्। १९ साउन, काठमाडौं।

मंगलबार प्रतिनिधिसभाको उद्योग तथा वाणिज्य तथा श्रम तथा उपभोक्ता हित समितिको बैठकमा नेपाल आयल निगमका कार्यकारी निर्देशक दीपक बरालले बजारमा फैलिएको हल्ला विपरीत खाना पकाउने एलपी ग्यास अभाव नभएको दाबी गरे। बरालले ग्यास आयातमा कुनै कमी नभएको बताए भने अभावको दोष उपभोक्ताले ग्यास संरक्षण गर्ने प्रवृत्ति र वितरण प्रणालीमा थोपरे। उनले भने, “पहिले ७.१ किलोको आधा सिलिन्डर वितरण हुँदा उपभोक्ताले खाली सिलिन्डर घरमै राख्ने गरेको थिए, अहिले १४.२ किलोको पूर्ण सिलिन्डर आउन थालेपछि सबै खाली सिलिन्डर एकै पटक भर्न खोज्दा बजारमा कृत्रिम दबाब बढ्यो।”

उपभोक्ताको सास्ती यथावत् रहेको छ। काठमाडौं खुसिंबु बस्ने भरत मगरको भान्सा करिब १८-१९ दिनदेखि अस्तव्यस्त छ। उनले स्थानीय डिलरमा पटक पटक गुहार मागे, तर डिलरले कहिले ‘अर्को हप्ता आउँछ’, कहिले ‘सोमबार आउने’ भनी फिर्ता पठायो। ग्यास नपाउँदा उनले परिवारसँग पानी तताएर दाल, भात र तरकारी पकाएर छाक टार्न बाध्य भए। उपभोक्ता अधिकारकर्मी माधव तिमल्सिनाले आयल निगमले व्यवस्थापकीय कमजोरी लुकाउन उपभोक्ता दोषारोपण गरेको भन्दै आपत्ति जनाए।

ग्यास अभावको समस्याले सर्वसाधारणलाई गम्भीर असर परेको छ। बागबजारका विद्यार्थी निराजन कुँवरले ग्यास नपाउँदा लामो दौडधूप गरिरहेका छन्। उनले डिलरको पक्षपातपूर्ण व्यवहार र सांसदहरूको जनताको वास्तविक अवस्था नबुझ्नु ग्यास अभावको मुख्य कारण बताए। आयल निगमका प्रवक्ता मनोज ठाकुरले पछिल्ला चार दिनमा करिब ३ हजार सिलिन्डर वितरण भएको बताए। उनले भने, “भारतबाट ग्यास आपूर्ति निरन्तर छ, समस्या मुख्यतया वितरण प्रणालीमा छ।”