सुकुम्बासी अनुगमनमा मानवअधिकार आयोग र अधिकारकर्मीले देखेका चुनौतीहरू
प्रशासनले डोजर चलाएर भत्काएका बस्ती र त्यहाँ राखिएका मानिसहरूको अवस्थाबारे अनुगमन गर्ने क्रममा राष्ट्रिय मानवअधिकार आयोगका अधिकारी र भूमि अधिकारकर्मीहरूले काठमाडौंको नदी किनारबाट विस्थापित सुकुम्बासीहरूको व्यवस्थापनमा देखिएका समस्या उजागर गरेका छन्। कीर्तिपुरस्थित राधास्वामी सत्सङ्ग आश्रममा राखिएका सुकुम्बासीहरूले समयमा खानाको व्यवस्था नभएको गुनासो गरेका थिए। “समयमै खाना नपाएकाले र नियमित औषधी सेवन गर्नुपर्ने अवस्थाकाहरू, विशेषगरी ज्येष्ठ नागरिकहरूलाई अझै असुविधा भएको छ,” आयोगको संरक्षण विभाग प्रमुख यज्ञप्रसाद अधिकारीले जानकारी दिनुभयो। उनले थपे, “अनुगमन टोली जाँदा पनि महानगरबाट खाना ढिला आएको देखियो।”
नदी किनारका सुकुम्बासी बस्ती भत्काएपछि राजधानीमा परेको भारी वर्षाले विस्थापितहरूलाई आफ्ना सामान जोगाउन समेत कठिनाइ भएको छ, भूमि अधिकारकर्मी भगवती अधिकारीले बताइन्। “म मनोहरा क्षेत्रमा पुगेको थिएँ, त्यहाँ सामानहरू खेतमा राखिएको थियो र ओत्ने ठाउँ पनि थिएन। त्यहीँ एकजना आमाले खाना र पानी नपाएको पीडा व्यक्त गर्दै थिइन्,” उनले भनिन्।
नयाँ बसपार्क क्षेत्रका होटेलहरूमा राखिएका भूमिहीनहरूले पनि होटेलले आवास मात्र दिनुपर्ने भन्दै खाना नदिएको गुनासो गरेको भूमि अधिकारकर्मी अधिकारीले जानकारी दिइन्। “उनीहरूले भनेका छन् कि त्यहाँ खाना उपलब्ध हुँदैन र सामान राखिएको ठाउँमा पनि कोही नदेखिएको कारणले गेस्ट हाउस छोड्नुपर्ने अवस्था छ,” उनले स्पष्ट पारेकी छन्। केही सुकुम्बासीहरू सरकारको सम्पर्कमा आएका छन्। काठमाडौं महानगरपालिकाले थापाथली, गैरीगाउँ र भक्तपुरको सीमांत क्षेत्रमा खाली गराईएका सुकुम्बासी बस्तीहरूलाई हरित क्षेत्र, पार्क, सडक र पार्किङ क्षेत्र बनाउने योजना रहेको जनाएको छ।
