अमेरिकाको डलास स्टेडियममा सम्पन्न राउन्ड अफ १६ को खेलमा पोर्चुगललाई १–० ले पराजित गर्दै स्पेनले क्वार्टरफाइनल प्रवेश गरेको छ। २३ असार, काठमाडौं। फिफा विश्वकप २०२६ अन्तर्गत स्पेनले पोर्चुगललाई हराउँदै क्वार्टरफाइनलको टिकट सुरक्षित गरेको छ। डलासमा भएको उक्त खेलमा स्पेनका मिकेल मेरिनोले गरेको निर्णायक गोलले टोलीलाई विजयी बनायो। मेरिनोले दोस्रो हाफको इन्जुरी समयमा पहिलो मिनेटमा फेरान टोरेसको पासमा गोल फर्काए, जसले स्पेनलाई निर्णायक अग्रता दिलायो।
खेलभर स्पेनले बल नियन्त्रणदेखि प्रहारसम्ममा पोर्चुगललाई पछि राख्यो। यस हारसँगै पोर्चुगल विश्वकपको अन्तिम १६ चरणबाट बाहिरिएको छ, जबकि उनीहरू सन् २०२२ को विश्वकपमा क्वार्टरफाइनलसम्म पुग्न सफल भएका थिए। स्पेनले १६ वर्षपछि विश्वकपको क्वार्टरफाइनलमा स्थान बनाएको हो। सन् २०१० मा विश्व च्याम्पियन बनेको स्पेन त्यसपछिका विश्वकपमा क्वार्टरफाइनल पुग्न सकेको थिएन। सन् २०१४ को विश्वकपमा समूह चरणमै बाहिरिएको स्पेनले २०१८ र २०२२ को विश्वकपमा अन्तिम १६ मा रोकिएको थियो।
२३ असार, काठमाडौं । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले फिफा विश्वकपमा अमेरिकाका फरवार्ड फोलारिन बालोगुनमाथि लागिएको प्रतिबन्ध पुनरावलोकन गर्न आफूले फिफासँग आग्रह गरेको स्वीकार गरेका छन्। २५ वर्षीय बालोगुन बोस्निया–हर्जेगोभिनाविरुद्धको खेलमा डिफेन्डर तारिक मुहारेमोभिचमाथि गरेको फाउलका कारण रातो कार्ड पाएपछि बेल्जियमविरुद्धको प्रि-क्वार्टरफाइनल खेल गुमाउने अवस्थामा थिए। तर, फिफाले उनको स्वचालित लाग्ने एक खेलको प्रतिबन्ध १२ महिनाका लागि स्थगित गर्ने अप्रत्याशित निर्णय गरेपछि उनी बेल्जियमविरुद्ध खेल्न योग्य भएका छन्।
यस निर्णयको यूईएफए, बेल्जियम फुटबल संघ तथा इंग्ल्यान्डका मुख्य प्रशिक्षक थोमस टुचेलले कडा आलोचना गरेका छन्। बेल्जियम फुटबल संघ (आरबीएफए) ले फिफाको निर्णयप्रति आश्चर्य व्यक्त गर्दै बालोगुनलाई खेल्न नहुने भन्दै आफ्नो आपत्ति जनाएको छ। संघले यसबारे गरेको अपिल भने खारेज भइसकेको छ। ह्वाइट हाउसमा सोमबार पत्रकारहरूसँग कुरा गर्दै ट्रम्पले आफूले फिफा अध्यक्ष जियानी इन्फान्टिनोसँग यस विषयमा कुरा गरेको स्वीकार गरे। ‘मलाई त्यो फाउल जस्तो लागेको थिएन, त्यसैले पुनरावलोकन गर्न आग्रह गरेको थिएँ। मैले उनीहरूलाई के गर्नुपर्छ भनेर भनेको थिएन। निर्णय आयोगले गरेको हो र त्यो सही निर्णय थियो’ ट्रम्पले भने।
प्रतिबन्ध कायम भएको भए प्रतियोगितामा ‘ठूलो दाग लाग्ने’ उनको भनाइ थियो। विश्वकपमा तीन गोल गरिसकेका बालोगुन अब सियाटलमा हुने बेल्जियमविरुद्धको अन्तिम १६ को खेलका लागि उपलब्ध हुनेछन्। यता यूईएफएले भने फिफाको निर्णयले फुटबलको निष्पक्षता र विश्वसनीयतामाथि प्रश्न उठाएको प्रतिक्रिया दिएको छ।
२२ असार, काठमाडौं । सरकारले उद्योगी तथा व्यवसायीलाई तुरुन्तै बजार मूल्य घटाउन निर्देशन दिएको छ। उद्योग, वाणिज्य तथा आपूर्तिमन्त्री गौरीकुमारी यादवले निजी क्षेत्रका विभिन्न छाता सङ्गठनका प्रतिनिधिहरूलाई बोलाएर तत्काल बजार मूल्य घटाउन निर्देशन दिएकी छन्। मन्त्रालयमा भएको छलफलमा मन्त्री यादवले विश्व बजारमा तेलको मूल्य घटिसकेको हुँदा नेपालमा पनि सोही अनुपातमा बजार मूल्य निर्धारण हुनुपर्ने बताइन्।
बैठकमा नेपाल उद्योग वाणिज्य महासङ्घ, नेपाल उद्योग परिसङ्घ, नेपाल चेम्बर अफ कमर्स, फलफूल तथा तरकारी व्यवसायी महासङ्घ र चामल, दाल, तेल व्यवसायी महासङ्घका अध्यक्ष तथा प्रतिनिधिहरूको सहभागिता रहेको थियो। छलफलका क्रममा व्यवसायीहरूले आफ्नो व्यवसायिक समस्या र गुनासोहरू मन्त्री समक्ष राखेका थिए। व्यवसायीका गुनासो सुनेपछि मन्त्री यादवले अहिलेको अनियन्त्रित बजार मूल्यका कारण सर्वसाधारण नागरिक चरम मारमा परेको उल्लेख गर्दै कुनै पनि बहानामा ढिलाइ नगरी मूल्य घटाउन निर्देशन दिइन्।
उनले नुन, तेल, चामलदेखि हरियो तरकारीसम्मका अत्यावश्यक दैनिक उपभोग्य वस्तुहरूको बिक्री वितरणलाई सहज बनाएर तत्कालै बजारको वास्तविक अवस्था हेरेर मूल्य घटाउन आग्रह गरिन्। सरकार र प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाहको पनि चासो रहेकाले बजारलाई यथाशक्य चाँडो उपभोक्तामैत्री बनाउन मन्त्रालय लागिपर्नुपर्ने उनको भनाइ थियो। मन्त्रीको निर्देशन र बजारको वस्तुस्थितिलाई बुझ्दै बैठकमा सहभागी निजी क्षेत्रका प्रतिनिधिहरूले यस विषयमा सकारात्मक प्रतिक्रिया दिएका छन्, मन्त्रालयले जनाएको छ। मन्त्रालयका अनुसार उद्योगी तथा व्यवसायीले आम उपभोक्तालाई राहत दिने गरी बजार मूल्य घटाउने कार्यमा सरकारलाई पूर्ण सहयोग गर्ने र आवश्यक कदम उठाउने प्रतिबद्धता जनाएका छन्।
२२ असार, काठमाडौं । नेपालमा लोकप्रिय ब्राण्ड एक्स्ट्रिम इनर्जी ड्रिंक्स, जुन एग्रो थाई फुड्स प्रालिद्वारा उत्पादित छ, ले नेपाल प्रिमियर लिग (एनपीएल) क्रिकेटको तेस्रो संस्करणमा ६ फ्रेन्चाइज टोलीसँग टाइटल स्पोन्सरसिप सम्झौता गरेको छ। ८ फ्रेन्चाइज टोलीमध्ये ६ सँग एक्स्ट्रिमले टाइटल स्पोन्सरको रूपमा सम्झौता गरेको हो। खेलकुदको व्यावसायिक इतिहासमा निजी क्षेत्रबाट भएको यो सम्भवतः सबैभन्दा ठूलो साझेदारी भएको कम्पनीले जनाएको छ।
एक्स्ट्रिम इनर्जी ड्रिंक्सले काठमाडौं गोर्खाज, चितवन राइनोज, जनकपुर बोल्ट्स, कर्णाली याक्स, पोखरा एभेन्जर्स र लुम्बिनी लायन्ससँग टाइटल स्पोन्सरका रूपमा औपचारिक सम्झौता गरेको छ। एनपीएलको तेस्रो संस्करणका लागि सोमबार आयोजित विशेष कार्यक्रममा ६ टोलीका प्रतिनिधि र एग्रो थाई फुड्स प्रालिका बिजनेस हेड सोनिया राणाबीच सम्झौता पत्रमा हस्ताक्षर भएको थियो। सम्झौता अनुसार एक्स्ट्रिम इनर्जी ड्रिंक्स उक्त टोलीहरूको प्रमुख प्रायोजकका रूपमा आगामी ३ वर्षसम्म रहनेछ र टोलीहरूको प्लेइङ जर्सीको अगाडि प्रमुख स्थानमा यसको लोगो रहनेछ।
कम्पनीका अनुसार यो सहकार्यले नेपाली क्रिकेटको सबैभन्दा ठूलो फ्रेन्चाइज प्रतियोगिता एनपीएलमार्फत ब्राण्डलाई अझ सशक्त रूपमा दर्शकमाझ स्थापित गर्नेछ र नेपाली क्रिकेटको व्यावसायिक विकासमा पनि महत्वपूर्ण योगदान पुर्याउनेछ। कार्यक्रममा प्रमुख अतिथि, क्रिकेट एसोसिएसन अफ नेपाल (क्यान) का अध्यक्ष चतुर बहादुर चन्दले एक्स्ट्रिम इनर्जी ड्रिंक र एनपीएल फ्रेन्चाइजहरूबीचको सहकार्यलाई नेपाली क्रिकेटको दिगो विकास, खेलाडीहरूको भविष्य उज्ज्वल बनाउने र समग्र क्रिकेट संरचनालाई सुदृढ बनाउने महत्वपूर्ण पहल भएको बताए।
कार्यक्रमलाई सम्बोधन गर्दै एग्रो थाई फुड्स प्रालिका नेसनल सेल्स मेनेजर कृष्ण दहालले, एनपीएल नेपालको सबैभन्दा ठूलो र प्रतिष्ठित क्रिकेट प्रतियोगितामा ६ टोलीसँग एकैपटक टाइटल स्पोन्सरको रूपमा सहकार्य गर्न पाउनु गर्वको विषय भएको बताए। उनले भने, साझेदारी केवल ब्राण्ड प्रचारका लागि मात्र नभई नेपाली क्रिकेटको दीर्घकालीन विकासका लागि रहेको छ। एक्स्ट्रिम इनर्जी ड्रिंक्स विगत केही वर्षदेखि निरन्तर नेपाली खेलकुद क्षेत्रमा लगानी गर्दै आएको छ।
२३ असार, काठमाडौं । फिफा विश्वकप २०२६ अन्तर्गत अन्तिम १६ खेलमा पोर्चुगल र स्पेनबीच प्रतिस्पर्धा जारी छ । अमेरिकाको डलास स्टेडियममा भइरहेको खेलको पहिलो हाफ गोलरहित समानतामा समाप्त भएको छ । पहिलो हाफमा स्पेनले बल नियन्त्रणमा राम्रो प्रभाव देखाएको छ । बलको ५५ प्रतिशत स्पेनले नियन्त्रण गरिरहेको थियो भने बाँकी ४५ प्रतिशत पोर्चुगलसँग थियो ।
२२ असार, काठमाडौं। अर्थमन्त्री डा. स्वर्णिम वाग्लेले अर्थ मन्त्रालय अन्तर्गतका दुई महत्त्वपूर्ण विभागका महानिर्देशकको रुपमा नयाँ नियुक्ति गरेका छन्। भन्सार विभागको महानिर्देशकमा सहसचिव यमलाल भुसाललाई नियुक्त गरिएको छ। यसअघि विभागको नेतृत्व गरेका श्यामप्रसाद भण्डारी मन्त्रालय तानिएपछि उक्त पद खाली भएको थियो। महानिर्देशक भरतमणि पाण्डेयलाई अर्थ मन्त्रालयबाहिर सरुवा गरिएको मन्त्रालयले जनाएको छ।
त्यस्तै, आन्तरिक राजस्व विभागको महानिर्देशकमा डा. भीष्मकुमार भुसाल नियुक्त भएका छन्। डा. वाग्ले मन्त्री नियुक्त हुँदा तत्कालीन महानिर्देशक मदन दाहाललाई सरुवा गरे तापनि नयाँ नेतृत्व नियुक्त गरिएको थिएन। महत्वपूर्ण बजेट निर्माणको समयमा समेत विभाग निमित्त महानिर्देशक रमेश अर्यालकै अधीनमा सञ्चालन भइरहेको थियो। भुसालको महानिर्देशक नियुक्तिपछि अर्याललाई अर्थ मन्त्रालय बाहिर सरुवा गरिएको छ। भन्सार विभागको उप महानिर्देशकमा प्रेमप्रसाद आचार्यलाई सरुवा गरिएको छ। दुवै भुसाल नयाँ जिम्मेवारी ग्रहण गरेपछि प्रधानमन्त्री तथा मन्त्रिपरिषद्को कार्यालयबाट अर्थ मन्त्रालयमा सरुवा भएका हुन्।
सोमबार काठमाडौंमा सम्पन्न अक्सनमार्फत १५५ खेलाडीमध्ये ५२ खेलाडी विभिन्न ८ टोलीमा अनुबन्धित भएका छन्। २२ असार, काठमाडौं। मिनी अक्सनमार्फत नेपाल प्रिमियर लिग (एनपीएल) को तेस्रो संस्करणका लागि कुल ५२ खेलाडी अनुबन्ध भएका छन्। अक्सनमा राष्ट्रिय टोलीका ओपनर तथा विकेटकिपर ब्याट्सम्यान आसिफ शेख सबैभन्दा उच्च रकममा अनुबन्ध भएका छन्। उनलाई अनुबन्ध गर्न चितवन राइनोजबाहेक अन्य ७ टोलीले बोली लगाएका थिए। लक्की ड्र(ड्र) मार्फत लुम्बिनी लायन्स भाग्यमानी बनेको छ। दोस्रो सिजनको विजेता लुम्बिनीले २० लाखमा आसिफलाई अनुबन्ध गरेको छ। पहिलो र दोस्रो सिजनमा मार्की प्लेयरका रुपमा खेलेका आसिफलाई यसपटक जनकपुर बोट्सले रिलिज गरेको थियो।
घाइते भएर अघिल्लो सिजन गुमाएका विवेककुमार यादव, रुपेश सिंह, तृतराज दास र अर्जुन घर्ती अधिकतम मूल्य १५ लाखमा अनुबन्ध भएका छन्। अधिकतम मूल्यमा एकभन्दा बढी टोलीले बोली लगाएपछि लक्की ड्रमार्फत विवेक चितवन, रुपेश विराटनगर, तृतराज जनकपुर र अर्जुन पोखरामा अनुबन्ध भएका छन्। सुनिल धमला, शंकर राना, भुवन कार्की, नरेन भट्ट र दिपेश कँडेलसहितका केही चर्चित खेलाडी अनसोल्ड हुन पुगे। विराटनगर किङ्स, जसमा सन्दीप लामिछाने मार्की प्लेयर रहेका छन्, रुपेशकुमार सिंहलाई अधिकतम मूल्यमा टोलीमा अनुबन्ध गरेको छ।
अक्सनमार्फत अनुबन्धित खेलाडीहरूमा रुपेश कुमार सिंह (१५ लाख), नरेन राउद (५ लाख), दिलसाद अली (५ लाख), सुजन थपलिया (४ लाख २५ हजार), अपराजित पौडेल (२ लाख), प्रतिक श्रेष्ठ (२ लाख) र इम्रान शेख (२ लाख) रहेका छन्। जनकपुर बोल्ट्सले मार्की खेलाडी आसिफ शेखलाई रिलिज गरेको छ र तृतराज दासलाई १५ लाखमा अनुबन्ध गरेको छ। चितवन राइनोजले विवेकुमार यादवलाई लक्की ड्रमार्फत भित्राएको छ। काठमाडौँ गोर्खाजले कम खर्च गर्दै ७ खेलाडी भित्राएको छ।
अक्सनबाट अनुबन्धित अन्य खेलाडीहरूमा शाहिल पटेल (५ लाख), प्रसिद्ध जैसी (२ लाख), दयानन्द मण्डल (२ लाख), सोनु देवकोटा (२ लाख), कृष्ण पौडेल (२ लाख), देव शाह (२ लाख), सूयान्शु कोइराला (२ लाख) रहेका छन्। पोखरा एभेन्जर्सले अर्जुन घर्तीलाई अधिकतम मूल्यमा टोलीमा भित्राएको छ। लुम्बिनी लायन्सले आसिफ शेखलाई भित्राएको छ। कर्णाली याक्सले रिलिज गरेका दुई खेलाडीलाई पुनः अनुबन्ध गरेको छ। सुदूरपश्चिम रोयल्सले आफैले रिलिज गरेका ३ खेलाडीलाई पुनः टोलीमा अनुबन्ध गरेको छ।
२२ असार, काठमाडौं । दक्षिण कोरियामा म्यानपावर व्यवसायीमार्फत दक्ष श्रमिक (ई–७ भिसा) पठाउने प्रक्रिया पुनः अघि बढाइएको छ । अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगको निर्देशनमा स्थगित गरिएको यो प्रक्रिया, उच्च अदालत पाटनको अन्तरिम आदेशपछि युवा, श्रम तथा रोजगार मन्त्रालयले पुनः संचालनमा ल्याएको हो । श्रम मन्त्रालयले परराष्ट्र मन्त्रालयलाई पत्र लेखेर कोरियाको ई–७ भिसामा जाने नेपाली सिपयुक्त श्रमिकका कागजात प्रमाणीकरण लगायत आवश्यक कार्यहरूमा सहजीकरण गर्न अनुरोध गरेको छ । मन्त्रालयले मन्त्रीस्तरीय निर्णय गर्दै आवश्यक प्रक्रिया अगाडि बढाएको जनाएको छ । पत्रमा उल्लेख छ कि यसअघि मन्त्रालयबाट निर्देशन मागिएको विषय, नेपालस्थित गणतन्त्र कोरियाको दूतावासबाट प्राप्त कूटनीतिक नोट र उच्च अदालत पाटनले विभिन्न समयमा जारी गरेका आदेशहरूको आधारमा ई–७ भिसामा श्रमिक पठाउने प्रक्रिया पुनः सुरु गरिएको हो । अब वैदेशिक रोजगार ऐन, २०६४ तथा प्रचलित कानुन अनुसार म्यानपावर कम्पनीमार्फत दक्ष श्रमिकहरूलाई दक्षिण कोरियामा पठाउने बाटो औपचारिक रूपमा खुलेको छ । श्रम मन्त्रालयले परराष्ट्र मन्त्रालयमार्फत सियोलस्थित नेपाली दूतावासलाई आवश्यक कागजात प्रमाणीकरण गरी कार्यसम्पादनका लागि समेत अनुरोध गरेको छ । उक्त पत्रको प्रतिलिपि वैदेशिक रोजगार विभाग र सियोलस्थित नेपाली राजदूतावासलाई पनि पठाइएको छ ।
ईपीएस प्रणालीमा असर पर्छ कि पर्दैन ? सन् २००७ देखि नेपाल र दक्षिण कोरियाबीच सरकारी सम्झौताअन्तर्गत ईपीएसमार्फत नेपाली श्रमिक उत्पादनमूलक, कृषि, निर्माण तथा मत्स्यपालन क्षेत्रहरूमा ई–९ भिसामा रोजगारका लागि जाने गरिन्छ । ई–७ भिसा प्रणाली पुनः सञ्चालन भएपछि केही सरोकारवालाले यसले ईपीएस प्रणालीलाई कमजोर पार्न सक्ने आशंका व्यक्त गरेका छन् । तर श्रम मन्त्रालय र म्यानपावर व्यवसायीहरूले दुवै प्रणाली फरक भएकाले कुनै असर नपर्ने दाबी गरेका छन् । नेपाल वैदेशिक रोजगार व्यवसायी संघका अध्यक्ष डिकबहादुर खत्रीले भने, ई–९ र ई–७ दुई फरक प्रकृतिका भिसा हुन् । ‘ई–९ अधक्ष श्रमिकहरूको लागि हो भने ई–७ पूर्ण दक्ष श्रमिकहरूको लागि हो । माग, छनोट प्रक्रिया र रोजगारको प्रकृतिका कारण यसले ईपीएसलाई कुनै असर गर्दैन,’ उनले बताए । उनका अनुसार ई–७ अन्तर्गत नेपाली म्यानपावर कम्पनीले दक्षिण कोरियाली रोजगारदाताबाट मागपत्र ल्याउनेछन् र सोही आधारमा दक्ष जनशक्ति पठाइनेछ । श्रम मन्त्रालयका प्रवक्ता पिताम्बर घिमिरेले पनि दक्षिण कोरियाली सरकारले नै स्पष्ट पारेको बताए कि ई–७ प्रणालीले ईपीएसलाई असर गर्दैन । उनले भने, नेपालले प्रारम्भमा दक्ष श्रमिकलाई पनि सरकार–सरकार (जी–टु–जी) मोडालिटीमा पठाउने प्रस्ताव गरेको थियो तर दक्षिण कोरियाले व्यवसायी–व्यवसायी (बी–टु–बी) प्रणालीबाट मात्र दक्ष श्रमिक पठाउनुपर्ने जवाफ दिएको थियो । ‘ई–७ मा दक्ष कामदार जान्छन् भने ई–९ मा भाषा परीक्षा उत्तीर्ण गरेका अधक्ष कामदार जान्छन् । त्यसैले दुवै फरक प्रणाली हुन्,’ प्रवक्ता घिमिरेले स्पष्ट पार्दै भने । उनले भविष्यमा कुनै असर देखिए पुनरावलोकन गर्न सकिने पनि बताए ।
२२ असार, काठमाडौं । एसियाली विकास बैंक (एडीबी) का अध्यक्ष मासातो कान्दाको नेपाल भ्रमणको अवसरमा २५ अर्ब रुपैयाँ बराबरको ऋण सम्झौता भएको छ । नेपालले एडीबीसँग १६ करोड ५० लाख अमेरिकी डलर (जसको बराबर २५ अर्ब रुपैयाँ छ) सहुलियतपूर्ण ऋण लिने सम्झौता गरेको हो । अर्थमन्त्री डा. स्वर्णिम वाग्ले र मासातो कान्दाको उपस्थितिमा दुई राष्ट्रिय आयोजना सञ्चालन गर्न सो ऋण लिनुपर्ने विषयमा सोमबार सम्झौता सम्पन्न भएको हो । उक्त सम्झौतामा अर्थसचिव डा. घनश्याम उपाध्याय र एडीबीका नेपालस्थित आवासीय नियोगका देशीय निर्देशक आनो कुश्वाले हस्ताक्षर गरे ।
नेपालले उक्त ऋणलाई एकीकृत खानेपानी तथा ढल व्यवस्थापन आयोजना र दक्षिण एसिया उपक्षेत्रीय आर्थिक सहयोग तथा आपूर्ति व्यवस्थापन सुधार कार्यक्रम (सबप्रोग्राम– २) मा लगानी गर्ने योजना बनाएको छ । अर्थ मन्त्रालयका सहसचिव तथा प्रवक्ता अमृत लम्सालका अनुसार ढल व्यवस्थापनसँग सम्बन्धित आयोजनामा ११ करोड ५० लाख अमेरिकी डलर र आपूर्ति व्यवस्थापन सुधार परियोजनामा ५ करोड अमेरिकी डलर ऋण छुट्टाइएको छ । यो रकम स्थानीय तहका खानेपानी र ढल व्यवस्थापनका लागि एकीकृत पूर्वाधार निर्माणमा खर्च गरिनेछ । साथै, भन्सार प्रक्रिया र लजिस्टिक सेवाहरूको आधुनिकीकरणमा यस दोस्रो ऋण सम्झौता अन्तर्गत उपलब्ध रकम प्रयोग गरिने बताए ।
कार्यक्रममा अर्थमन्त्री डा. स्वर्णिम वाग्लेले नेपालको विकासमा एसियाली विकास बैंकबाट प्राप्त सहायताको उच्च मूल्यांकन गर्दै आगामी दिनमा यो साझेदारी अझ सुदृढ हुने विश्वास व्यक्त गरे । एसियाली विकास बैंकका अध्यक्ष मासातो कान्दाले नेपालसँगको छ दशक लामो सहकार्यलाई निरन्तरता दिने र अझ प्रभावकारी बनाउने प्रतिबद्धता व्यक्त गरे । उनले नेपालका विद्यमान बाह्य तथा आन्तरिक चुनौतीहरूको सामना गर्न बैंकले सधैं सहयोग गर्ने र नेपालको विकास प्राथमिकतासँग बैंकका प्राथमिकताहरू मेल खाने बताए ।
कार्यक्रममा नेपाल सरकार र एसियाली विकास बैंकका वरिष्ठ अधिकारीहरूको उपस्थिति थियो । सरकारले ऋण लिएका दुई आयोजना के-के हुन् ? एसियाली विकास बैंकको आर्थिक समर्थनमा सरकारले नेपालका भन्सार प्रशासनलाई आधुनिकीकरण गर्दै व्यापार प्रवद्र्धन र रोजगारी सिर्जना गर्ने लक्ष्यसहित ५ करोड अमेरिकी डलर बराबरको ऋण लिने योजना बनाएको छ । यस आयोजनाले भन्सार प्रणालीलाई प्रविधिमा आधारित बनाउनुपर्ने लक्ष्य राखेको छ । जोखिममा आधारित जाँचपास र सरलीकृत प्रक्रियाहरू मार्फत भन्सारको आधुनिकीकरणमा यो रकम खर्च गरिनेछ । एडीबीले उल्लेख गरे अनुसार स्तरीय पूर्वाधार, नियामकीय संरचना र समन्वय प्रणाली मार्फत आपूर्ति व्यवस्थापन क्षेत्रलाई बलियो बनाउन समेत यो ऋण प्रयोग हुनेछ । यस्तो सुधारले व्यापार लागत घटाउने, सीमापार व्यापारलाई अनुमानयोग्य बनाउने र आपूर्ति श्रृंखला व्यवस्थापनको क्षमता वृद्धि गर्नेछ । साथै यस आयोजनाले वस्तु ओसारपसारलाई कुशलतापूर्वक सुनिश्चित गर्ने र क्षेत्रीय मूल्य श्रृंखलामा योगदान पुर्याउने लक्ष्य राखेको छ । अर्कोतर्फ, खानेपानी र ढल व्यवस्थापनसँग सम्बन्धित अर्को आयोजना भने साना र मझौला शहरहरूको खानेपानी पूर्वाधारमा केन्द्रित छ । यो आयोजनाबाट १३ जिल्लाका ८ लाख ५० हजार जनसंख्या फाइदा लिने एडीबीले बताएको छ ।
२२ असार, काठमाडौं । चालु आर्थिक वर्षको तेस्रो त्रैमासमा घरजग्गा कारोबारमा सुधार देखिएको छ। गत आर्थिक वर्षको सोही त्रैमाससँग तुलना गर्दा चालु आवको उक्त अवधिमा कारोबार रकम करिब दोब्बर वृद्धि भएको छ। चालु आर्थिक वर्षको तेस्रो त्रैमासमा १ खर्ब ८३ अर्ब ९० करोड रुपैयाँ बराबरको घरजग्गा खरिद बिक्री भएको केन्द्रीय बैंकले जनाएको छ। आर्थिक वर्ष २०८१/८२ को तेस्रो त्रैमासमा १ खर्ब रुपैयाँ बराबरको घरजग्गा कारोबार भएको थियो। चालु आवको तेस्रो त्रैमासमा घरजग्गा कारोबार गर्ने संख्या अघिल्लो आवको सोही अवधिसँग तुलना गर्दा ६.४२ प्रतिशतले वृद्धि भएको बैंकले जनाएको छ। अघिल्लो आवमा सोही अवधिमा कारोबार संख्या ४.५२ प्रतिशतले घटेको थियो।
चालु आवको तेस्रो त्रैमासमा लिखतपारित अन्तर्गतको कारोबार संख्या ०.६२ प्रतिशतले बढेको छ भने गत आवको सोही अवधिमा यस्ता कारोबार संख्या ६.७१ प्रतिशतले घटेको थियो। केन्द्रीय बैंकका अनुसार, चालु आवको तेस्रो त्रैमासमा लिखतपारित राजीनामा कारोबार संख्या १२.१७ प्रतिशतले वृद्धि भएको छ भने गत आवको सोही अवधिमा यो संख्या ३.२६ प्रतिशतले घटेको थियो। सोही अवधिमा कारोबार भएको कुल क्षेत्रफल १.६० प्रतिशतले वृद्धि भएको केन्द्रीय बैंकले जनाएको छ। गत आवमा त्यसै अवधिमा क्षेत्रफल १०.८४ प्रतिशतले घटेको थियो।
गत माघ महिनादेखि चैतसम्म घरजग्गा कारोबारबाट सङ्कलन भएको राजस्व २३.७२ प्रतिशतले बृद्धि भएको छ भने गत आवको सोही अवधिमा राजस्व १३.४७ प्रतिशतले बढेको थियो। चालु आवको तेस्रो त्रैमासमा घरजग्गा कारोबारबाट सङ्कलित पूँजीगत लाभकर ३१.४२ प्रतिशतले वृद्धि भएको छ। गत आवमा यो कर १८.३१ प्रतिशतले वृद्धि भएको थियो। सो त्रैमासमा घरजग्गामा प्रवाह भएको बैंक कर्जा ५.५५ प्रतिशतले बढेको छ भने गत आवमा बैंक कर्जा ७.५२ प्रतिशतले वृद्धि भएको थियो।
बागमती प्रदेशमा घरजग्गाको राजीनामा कारोबार संख्या सबैभन्दा धेरै ३३.०१ प्रतिशतले वृद्धि भएको छ भने मधेश प्रदेशमा ४.७९ प्रतिशतले घटेको छ। अन्य सबै प्रदेशमा कारोबार संख्या वृद्धि भएको छ। घरजग्गा कारोबार भएको कुल क्षेत्रफल गण्डकी प्रदेशमा सबैभन्दा धेरै २४.८४ प्रतिशतले वृद्धि भएको छ भने मधेश प्रदेशमा सबैभन्दा धेरै ९.३३ प्रतिशतले घटेको छ। तेस्रो त्रैमासमा सातै प्रदेशमा घरजग्गा कारोबारको कुल मूल्य गत आवको सोही अवधिसँग तुलना गर्दा वृद्धि भएको छ। बागमती प्रदेशमा सबैभन्दा धेरै १३१.५२ प्रतिशत र मधेश प्रदेशमा सबैभन्दा कम २२.६७ प्रतिशतले कारोबार मूल्य बढेको छ।
२२ असार, काठमाडौं । नेपाली क्रिकेट टोलीका विकेटकिपर ब्याट्सम्यान आसिफ शेख नेपाल प्रिमियर लिग (एनपीएल) क्रिकेटको तेस्रो संस्करणका लागि लुम्बिनी लायन्समा अनुबन्धित भएका छन्। तेस्रो संस्करणअघि जनकपुर बोल्ट्सबाट रिलिज भएका आसिफ लक्की ड्र मार्फत लुम्बिनी लायन्समा पुगेका हुन्। उनीमाथि आफ्नै पूर्व टोली जनकपुर बोल्ट्ससहित ७ टोलीले बोली लगाएका थिए भने चितवन राइनोजले मात्र बोली लगाएको थिएन। क्याटेगोरी ए का खेलाडी आसिफको बेस मूल्य १५ लाखबाट सुरु भएर अधिकतम २० लाखसम्म पुगेको थियो र सात टोलीको बोली लागेपछि लक्की ड्रमा डिफेन्डिङ च्याम्पियन लुम्बिनी भाग्यमानी सावित भयो। आसिफले सुरुवाती दुई संस्करणमा जनकपुरको मार्की खेलाडीको रूपमा खेलेका थिए।
२२ असार, जनकपुरधाम । मधेश सरकारको आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को बजेटमा युवासम्बन्धी कार्यक्रम र बजेट समावेश नगरिएको भन्दै युवा अभियन्ताहरूले मुख्यमन्त्री समक्ष ज्ञापनपत्र बुझाएका छन् । युवा अभियन्ता मो. नइम राइनको नेतृत्वमा रहेको प्रतिनिधिमण्डलले मुख्यमन्त्री तथा मन्त्रिपरिषद्को कार्यालय पुगेर रेड बुक प्रदेश सभाबाट पारित गर्नु अघि युवामैत्री बजेट समावेश गरी संशोधन गर्न माग गरेका हुन् ।
ज्ञापनपत्रमा मधेश प्रदेशको कुल जनसंख्याको ठूलो हिस्सा युवा भए पनि खेलकुद तथा समाज कल्याण मन्त्रालयअन्तर्गत रहेको युवा महाशाखाका लागि बजेट विनियोजन नगरिनु दु:खद भएको उल्लेख छ । नीति तथा कार्यक्रममा युवालाई प्राथमिकता दिईए पनि बजेटमा त्यसको प्रतिबिम्ब नदेखिएको भन्दै तत्काल सुधारको माग गरिएको छ ।
युवाहरूले रेड बुक संशोधन गरी युवा शाखा तथा युवामुखी कार्यक्रमका लागि छुट्टै बजेट व्यवस्था गर्न, प्रदेश युवा नीति स्वीकृत गरी कार्यान्वयनमा ल्याउन, प्रदेश युवा परिषद् गठन गर्न साथै नेतृत्व विकास, उद्यमशीलता, नवप्रवर्तन, स्वयंसेवा र सामाजिक रूपान्तरणसम्बन्धी कार्यक्रम सञ्चालन गर्न आग्रह गरेका छन् । ज्ञापनपत्र बुझाउँदै युवा अभियन्ता राइनले युवाको भविष्यसँग खेलबाड नगर्न सरकारलाई आग्रह पनि गरे ।
ज्ञापनपत्र बुझ्दै मुख्यमन्त्री कृषण प्रसाद यादवले युवाहरूले उठाएका मुद्दा प्रति सरकार गम्भीर रहेको उल्लेख गर्दै बजेट पारित गर्नु अघि आवश्यक समन्वय र संशोधनका लागि पहल गर्ने आश्वासन दिएका छन् ।
फाइल तस्वीर २२ असार, काठमाडौं। विज्ञान, प्रविधि तथा नवप्रवर्तन मन्त्री महावीर पुनले मन्त्रालयले विज्ञान र प्रविधि क्षेत्रमा अहिलेसम्मकै ठूलो बजेट छुट्याएको बताएका छन्। सोमबार राष्ट्रिय सभामा विनियोजन विधेयकका मन्त्रीयगत छलफलमा उठेका प्रश्नहरूको जवाफ दिँदै उनले विज्ञान तथा प्रविधि क्षेत्रमा यस्तो ठूलो बजेट पहिले कहिल्यै छुट्याइएको नभएको बताए। अघिल्लो पटक १ अर्ब रुपैयाँसम्म रकम छुट्याइएको भए पनि कानुनी व्यवस्था नहुँदा त्यसलाई खर्च गर्न सकेको थिएन। अहिले ४ अर्ब रुपैयाँ खर्च कता हुन्छ भनेर धेरैले जिज्ञासा राख्दै आएको भए तापनि यो रकम विज्ञान र प्रविधिका लागि अत्यन्त कम रहेको मन्त्री पुनले बताए। यद्यपि, अहिलेका लागि यो रकम पर्याप्त रहेको उनको भनाइ छ।
उनले बताए कि खर्च गरिने कार्यक्रमहरु निर्धारण हुन बाँकी रहेकाले यस विनियोजित ४ अर्ब रुपैयाँमध्ये ३ अर्ब ४० करोड रुपैयाँ अनिश्चय अवस्थामै राखिएको छ। मन्त्री पुनका अनुसार मन्त्रालयका अघिल्ला कार्यक्रम सञ्चालनका लागि ६० करोड रुपैयाँ छुट्याइएको छ भने बाँकी ३ अर्ब ४० करोड खर्च योजना र नियमावली तयार भएपछि मात्र खर्च गरिनेछ। मन्त्रालयले विज्ञान, प्रविधि तथा नवप्रवर्तनसम्बन्धी ऐन र नियमावली तयार गर्ने काम अगाडि बढाइरहेको छ र कानुनी आधार तयार भएपछि मात्रै अनिश्चय अवस्थामा रहेको बजेटलाई कार्यान्वयनमा ल्याइनेछ।
उनले भने, ‘सरकारले विज्ञान, प्रविधि तथा नवप्रवर्तन मन्त्रालयलाई ४ अर्ब रुपैयाँ छुट्याएको छ, जुन पूँजीगत खर्चको १ प्रतिशत हो। पहिले देखि सञ्चालनमा रहेका केही कार्यक्रमका लागि ६० करोड छुट्याइएको छ भने बाँकी ३ अर्ब ४० करोड अनिश्चय अवस्थामै राखिएको छ। जेठ १५ गतेसम्म के गर्ने, कसरी गर्ने भन्ने ठोस निर्णय थिएन, त्यसैले यो रकम अनिश्चय अवस्थामा राखिएको हो।’ उनले थपे, ‘साढे ३ अर्ब रुपैयाँ कसरी खर्च हुन्छ भनेर धेरैलाई अचम्म लाग्न सक्छ, किनकि यति ठूलो रकम पहिले कहिल्यै छुट्याइएको थिएन। २०८० सालमा विज्ञान र प्रविधिका लागि १ अर्ब छुट्याइएको थियो तर खर्च गर्ने कानुनी व्यवस्था नहुँदा त्यो रकम खर्च हुन सकेन, अर्थ मन्त्रालयले त्यो रकम विश्वविद्यालयहरूसँग वितरण गरेको थियो। अहिले ४ अर्ब रुपैयाँ छुट्याउँदा धेरैलाई अनौठो लाग्न सक्छ। धेरैले बजेट कहाँ र कसरी खर्च हुने भन्ने प्रश्न उठाएका छन्, तर यो ४ अर्ब रुपैयाँ उचित रूपमा खर्च गरिनेछ, दशैंको टीका जस्तो केही सानो कुरा होइन।’ उनले युवाहरूलाई विज्ञान र नवप्रवर्तन क्षेत्रमा लाग्न मन्त्रीबाट प्रोत्साहन गरिने जानकारी दिए।
अमेरिकाको न्यु योर्क न्यु जर्सी स्टेडियममा जारी खेलमा एर्लिङ हालान्डले ७९औं मिनेटमा गोल गर्दै नर्वेलाई १-० को अग्रता दिलाए। २२ असार, काठमाडौं। फिफा विश्वकप २०२६ मा हालान्डको गोलले नर्वेले ब्राजिलविरुद्ध अग्रता पाएको छ। आन्द्रेस सेलड्रुपको पासमा हालान्डले गोल गरेका हुन्।
ब्राजिलले पहिलो हाफमा पेनाल्टी अवसर गुमाउँदा अग्रता लिन नसकेको थियो। ब्राजिलका ब्रुनो गुमाइरेजले पहिलो हाफको आरम्भमै पाएको पेनाल्टी प्रहार मिस गरेका थिए। खेलको १४औं मिनेटमा ब्रुनोको पेनाल्टी प्रहार नर्वेका गोलकिपर ओर्यान नाएल्यन्डले बचाएका थिए। नर्वेका क्रिस्टोफर अयरले विपक्षी खेलाडीमाथि पेनाल्टी बक्समा फल गरेपछि रेफ्रीले भिएआरको सहायता लिएर ब्राजिललाई पेनाल्टी दिएको थियो।
तर ब्रुनो गुमाइरेजको प्रहारलाई नाएल्यान्डले बचाए। पछिल्लो ४० वर्षमा विश्वकपमा पेनाल्टीमा गोल गर्न असफल हुने ब्रुनो ब्राजिलका पहिलो खेलाडी बने। यसअघि सन् १९८६ मा ब्राजिलका जिकोले फ्रान्सविरुद्ध पेनाल्टी मिस गरेका थिए। नर्वेले ब्राजिलसँग अहिलेसम्म खेलेका चार खेलमा अपराजित रहेको छ भने सन् १९९८ को विश्वकपमा भएको एकमात्र भेटमा नर्वेले ब्राजिललाई २-१ ले पराजित गरेको थियो।
२२ असार, काठमाडौं । दैनिक रूपमा धेरै समय बसिरहने वा सुतिरहने निष्क्रिय जीवनशैलीले क्यान्सर र क्यान्सरका कारण हुने मृत्युको जोखिम बढाउन सक्ने एक नयाँ अध्ययनले देखाएको छ। ब्युँझिएको अवस्थामा दिनभरि धेरै घण्टा स्थिर बस्नुलाई निष्क्रिय जीवनशैलीका रूपमा लिइन्छ। यी बानीहरू मोटोपन, टाइप-२ मधुमेह, केही प्रकारका क्यान्सर र अल्पायुमै हुने मृत्यु जस्ता स्वास्थ्य समस्यासँग लामो समयदेखि जोडिएका छन्। तर अधिकांश स्वास्थ्य दिशानिर्देशहरूले कति समय स्थिर बसियो भन्ने कुरामा मात्र ध्यान दिन्छन्; त्यो समय साना अन्तरालमा विभाजित छ वा निरन्तर लामो समय हो भन्ने विषयमा खासै ध्यान दिइँदैन।
ग्लास्गो विश्वविद्यालयका अनुसन्धानकर्ताहरूले आफ्नो अध्ययनमा उल्लेख गरेका छन्, “निष्क्रिय जीवनशैलीले स्वास्थ्यमा पार्ने प्रभाव कुल निष्क्रिय समय मात्र होइन, त्यो समय लगातार लामो अवधिको हो वा बीच-बीचमा शारीरिक गतिविधि गरेर टुक्रिएको हो भन्ने कुरामा पनि निर्भर गर्दछ। प्रयोगात्मक अध्ययनहरूले देखाएका छन् कि लगातार बसिरहनुको साटो बीच-बीचमा छोटो समयका लागि हिँडडुल वा गतिविधि गर्दा शरीरको मेटाबोलिज्ममा सुधार हुन्छ।”
यस अध्ययनका लागि सहभागीहरूमा ‘यूके बायोबैंक’ का ९१,२९२ जनाको तथ्याङ्क समावेश गरिएको थियो, जसले सात दिनसम्म आफ्नो शरीरको गतिविधि मापन गर्ने यन्त्र (एक्टिभिटी मनिटर) लगाएका थिए र करिब १२ वर्षसम्म निगरानी गरिएको थियो। सहभागीहरूको गतिविधिलाई तीन वर्गमा विभाजन गरिएको थियो: ‘लगातार निष्क्रिय’ (प्रोलङ्ग्ड सेडेन्टरी): जहाँ ३० मिनेटमा ९० प्रतिशत समय स्थिर वा निष्क्रिय बिताइन्छ। ‘टुक्रिएको निष्क्रिय बानी’ (इन्टरप्टेड सेडेन्टरी बिहेभियर): जहाँ ३० मिनेटमा १० प्रतिशतभन्दा बढी समय हलचल वा शारीरिक गतिविधि गरिन्छ। ‘विभिन्न स्तरका शारीरिक गतिविधि’ अध्ययनले देखाएको छ कि लगातार लामो समय निष्क्रिय बस्ने मानिसमा क्यान्सरबाट मृत्युको जोखिम ९ प्रतिशतले बढी हुन्छ।
साथै उनीहरूमा समग्र क्यान्सर, मोटोपनसँग सम्बन्धित क्यान्सर (जस्तै अन्ननली, कलेजो, मिर्गौला, प्यान्क्रियाज, कोलोरेक्टल, स्तन, डिम्बाशय र थाइराइड क्यान्सर) र टाइप-२ मधुमेहसँग सम्बन्धित क्यान्सरको खतरा पनि उच्च पाइन्छ। त्यसबिपरित, बसिरहने वा सुतिरहने अवधिमा केही समयका लागि हल्का शारीरिक गतिविधि गर्नेहरूमा क्यान्सर र टाइप-२ मधुमेहको जोखिम कम पाइयो। दिनभरि लगातार बस्ने समयबाट मात्र एक घण्टा कम गरि चल्ने वा हल्का गतिविधि गर्दा पनि क्यान्सरबाट मृत्युको जोखिम १२ प्रतिशतले घट्ने देखियो।
बेलायतको राष्ट्रिय स्वास्थ्य सेवा (एनएचएस) का अनुसार वयस्कहरूले दैनिक थोरै भए पनि शारीरिक गतिविधि गर्नुपर्ने र हप्तामा दुई पटक व्यायाम गर्न सिफारिस गरिएको छ। यसमा स्ट्रेन्थ ट्रेनिङ, दौड, हिँडाइ, पौडी खेल्ने वा बगैँचामा काम गर्ने गतिविधि पर्दछन्। एनएचएसले मानिसहरूलाई लामो समय स्थिर नबस्न र बीच-बीचमा केही सक्रियता अपनाउन सुझाव दिन्छ। “अहिलेका स्वास्थ्य सल्लाहहरूले मध्यम देखि कडा व्यायाममा जोड दिने गर्छन्, तर हाम्रो अध्ययनले हल्का हलचल र हिँडडुललाई पनि महत्व दिनुपर्ने देखाउँछ,” अनुसन्धानकर्ताहरूले भने, “आगामी क्लिनिकल परीक्षणहरूले व्यक्तिगत आवश्यकताअनुसार बस्ने समय व्यवस्थापन गर्ने र यसको असर कम गर्ने रणनीतिहरू विकास गर्न सहयोग गर्नेछन्।
