अमेजनले सन् २०१२ र अघि सार्वजनिक गरिएका पुराना किन्डल ई-रिडर्स र किन्डल फायर डिभाइसहरूमा मे २०, २०२६ देखि किन्डल स्टोरको पहुँच स्थायी रूपमा बन्द गर्ने निर्णय गरेको छ। यस निर्णय अनुसार, मे २० पछि ती उपकरणहरूबाट नयाँ किताब किन्न, सापटी लिन वा डाउनलोड गर्न सकिने छैन, तर पहिले डाउनलोड गरिएका किताबहरू पढ्न पाईनेछ। अमेजनका प्रवक्ता ज्याकी बुर्कका अनुसार, यदि ती डिभाइसहरूलाई ‘फ्याक्ट्री रिसेट’ गरियो वा ‘डिरिजिस्टर’ गरियो भने, तिनीहरूलाई पुन: दर्ता गर्न सकिने छैन।
यस निर्णयले सन् २००७ मा सार्वजनिक भएको पहिलो पुस्ताको किन्डलदेखि सन् २०१२ सम्मका ११ वटा विभिन्न मोडलहरूलाई प्रभावित गर्नेछ। प्रभावित हुने मुख्य मोडलहरूमा सन् २००७ को पहिलो जेनेरेसनको किन्डल, २००९ र २०१० का किन्डल डीएक्स, र २०१० को किन्डल किबोर्ड समावेश छन्। अमेजनले प्रभावित प्रयोगकर्ताहरूलाई इमेलमार्फत जानकारी पठाउन सुरु गरिसकेको छ।
पुराना डिभाइस छोडेर नयाँ किन्डल किन्न चाहने प्रयोगकर्ताहरूका लागि अमेजनले विशेष सहुलियतको व्यवस्था गरेको छ। प्रभावित प्रयोगकर्ताहरूले नयाँ किन्डल खरिद गर्दा २० प्रतिशत छुट र २० डलर बराबरको इबुक क्रेडिट प्राप्त गर्नेछन्। यो अफर जुन २०, २०२६ सम्मका लागि मान्य रहनेछ।
काठमाडौँ उपत्यका लगायत देशका विभिन्न क्षेत्रहरूमा गर्मी बढ्न थालेको थियो। तर अहिले चैत महिनाको अन्तिम सातामा पनि न्यानो लुगा लगाउनुपर्ने गरी चिसो बढेको छ। जल तथा मौसम विज्ञान विभागका अनुसार बुधबार काठमाडौँको न्यूनतम तापक्रम १०.४ डिग्री सेल्सियससम्म झरेको थियो। विभागको तथ्याङ्कअनुसार एक महिनाअघि फागुन २५ गते काठमाडौँको न्यूनतम तापक्रम १५ डिग्री सेल्सियस थियो। नेपालमा सामान्यतया मध्यफागुनसम्म चिसो रहने गर्दछ। तर अहिले पश्चिमी वायुको प्रभावका कारण पानी परेको र चिसो बढेको मौसमविद्ले बताएका छन्।
जल तथा मौसम विज्ञान विभागका मौसमविद् आकाश खनालका अनुसार पश्चिमी वायुको प्रभावले नेपालमा चिसो र वर्षा भएको हो। “हिजोबाटै बादल लागेको थियो। सूर्यको किरण नपर्दा चिसो महसुस हुनु स्वाभाविक हो। साथै पश्चिमी वायुले आर्द्रता सहित चिसो हावा पनि ल्याएको छ,” उनले भने। “चिसो हावाले तापक्रम घटाइरहेको कारण जाडो महसुस भएको हो।” विभागका अनुसार गण्डकी प्रदेशसहित केही स्थानहरूमा मंगलबारदेखि वर्षा सुरु भएको छ। बुधबार राजधानी काठमाडौँसहित बागमती, मधेश र कोशी प्रदेशका अधिकांश भागमा हल्का देखि मध्यम वर्षा भएपछि पश्चिमी वायुको प्रभाव कम हुने अपेक्षा गरिएको छ।
मौसम विज्ञान विभागका अनुसार बिहीवार बिहानदेखि बादल हटेर घाम लाग्ने सम्भावना छ। “भोलि बिहानसम्म बादल हट्ने देखिन्छ। त्यसपछि मौसम सामान्यतया घमाइलो हुने छ। हामी यो परिस्थितिलाई अझै निगरानी गरिरहेका छौं,” मौसमविद् खनालले भने। विभागकी मौसमविद् पूजा लामिछानेले बताइन कि यो कुनै लामो समयसम्म रहने मौसमी प्रणाली नभएकाले चिसो स्थिति चाँडै हट्नेछ। “पश्चिमी वायुले चिसो हावा ल्याएको कारण मात्र चिसो महसुस भएको हो,” उनले भनिन्। “पश्चिमी वायु सक्रिय रहँदा मात्रै चिसो रहन्छ।”
पश्चिम दिशाबाट आउने यस वायु प्रणालीलाई वेस्टर्ली वा पश्चिमी वायु भनिन्छ, जुन मनसुनपछि वर्षा गराउने आर्द्रता ल्याएर आउँछ। विज्ञहरूका अनुसार यो प्रणाली अरब सागरबाट उत्पन्न भएर हिउँदयाममा आर्द्रता लिएर नेपालमा प्रवेश गर्छ। यस अघि यो वायु इरान, अफगानिस्तान र पाकिस्तान हुँदै यात्रा गर्दछ। पश्चिमी वायु प्रणालीमा तीव्र गतिमा हावा बहन्छ। दक्षिण एसियाको भौगोलिक संरचना र पर्वतीय बनोटका कारण यसको गति अझ तीव्र हुन्छ, मौसमविद्ले जनाएका छन्। हिउँदयाममा पश्चिमी वायुको प्रभावले नेपालमा वर्षा हुने गर्दछ। हिमाली भूभाग हुँदै आउँदा यसले चिसोपन पनि ल्याउने गर्दछ, मौसमविद् खनालले जानकारी दिए।
समाचार सारांश समीक्षात्मक रूपमा सम्पादित गरियो। राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीकी सांसद समीक्षा बाँस्कोटाले संसदका खाली कुर्सीहरूले लोकतन्त्रमा नकारात्मक प्रभाव पार्न सक्ने सम्भावनाप्रति सचेत हुन आवश्यक भएको बताइन्। उनले भनिन् कि परिवर्तन चाहने आन्दोलनहरूले वर्तमान अवस्था ल्याएकोले जनताको चाहनाअनुसार अघि बढ्न जरुरी छ।
२५ चैत, काठमाडौं। राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा)की सांसद समीक्षा बाँस्कोटाले संसदको पुरानो लहरबाट भएको खाली ‘रो’हरूले लोकतन्त्रमा असर पुर्याउन सक्ने सम्भाव्यतालाई लिएर सचेत हुनुपर्ने बताइन्। बुधवार प्रतिनिधिसभाको बैठकमा आफ्नो धारणा राख्दै उनले संसदमा रहेका खाली कुर्सीहरूले लोकतन्त्रमाथि पुनः आघात पुग्ने संकेत हुन सक्ने चिन्ता व्यक्त गरिन्।
“आज अगाडिका पंक्तिमा रहेका खाली कुर्सीहरू हेर्दा कतै फेरि यो सम्मानित संसद भवन र लोकतन्त्रमाथि प्रहार हुने त होइन कि भन्ने लाग्छ। कतै हामीले लोकतन्त्रलाई असर पुर्याउन सुरु गर्यौं जस्तो महसुस हुन्छ,” उनले भनिन्। विभिन्न परिवर्तन चाहने आन्दोलनबाट आएको वर्तमान अवस्थामा पुगेको उल्लेख गर्दै उनले जनताको चाहनाअनुसार अघि बढ्न आवश्यक रहेको औँल्याइन्। मुलुकका पिछडिएका क्षेत्रहरूलाई प्राथमिकतामा राखेर विकासको नीति अवलम्बन गर्नुपर्ने उनको भनाइ थियो। कर्णाली राजमार्गको विषय समेत उठाउँदै कर्णालीका जनतालाई शिक्षा र स्वास्थ्य सेवामा सरकारले थप ध्यान दिनुपर्ने माग गरिन्।
२५ चैत, हेटौंडा । बागमती प्रदेश सरकारले संविधानले प्रदान गरेको अधिकार प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाह (बालेन)सँग माग गरेको छ। प्रदेशसभाको १७औं अधिवेशनको पहिलो बैठकलाई मंगलबार सम्बोधन गर्दै मुख्यमन्त्री इन्द्रबहादुर बानियाँले प्रदेश सरकारको संविधान प्रदत्त अधिकारको माग गरेका हुन्। निर्वाचनको बेला जनकपुरबाट प्रधानमन्त्री शाहले ‘काठमाडौं अधिकार माग्न धाइरहनु पर्दैन, पशुपतिनाथको दर्शन गर्न मात्रै जाने’ भनेको स्मरण गर्दै मुख्यमन्त्री बानियाँले प्रदेशलाई संविधानले दिएको सबै अधिकार दिन अनुरोध गरे।
‘प्रदेशलाई संविधानले दिएको अधिकारहरु हामीले लोकतान्त्रिक दलहरु कांग्रेस, एमाले र माओवादीले सरकार चलाउँदा हारगुहार गर्दा पनि नआएको अब यो जनताको सरकार, संघीयताप्रति प्रतिबद्ध सरकारबाट हामीले चुनाव अगाडि त्यहि सुनेका थियौं, त्यही बुझेका थियौं, त्यही आधारले त्यो अधिकार प्रदेशमा आउँछ भन्ने हामीलाई विश्वास छ,’ बानियाँले भने। उनले संघीय सरकारबाट खटिने प्रमुख सचिव र सचिवहरुको कार्यसम्पादन र अस्वाभाविक फेरबदलप्रति असन्तुष्टि पनि व्यक्त गरे।
मुख्यमन्त्री बानियाँले समयावधि नपुग्दै कर्मचारीको फेरबदलले काम गर्नुपर्ने बेला जहिल्यै अप्ठेरो भएको गुनासो गरे। प्रमुख सचिव र सचिवहरु फेरबदल गर्दा मुख्यमन्त्रीसँग सल्लाह गर्न अनुरोध गर्दै उनले प्रमुख सचिव प्रदेशमा आएपछि कम्तिमा पनि दुई वर्षसम्म नचल्ने गरी पठाउनुपर्ने बताए। ‘प्रधानमन्त्री ज्यू मेयर हुँदा प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतको कारण काम गर्न नसकेको सुनेका थियौं। त्यो हाम्रो पनि बिडम्बना उहाँले बुझेर काम गर्नुहुन्छ भन्ने विश्वास छ,’ उनले भने।
मुख्यमन्त्री बानियाँले बागमती प्रदेश भ्रष्टाचारमुक्त, सुशासनयुक्त, पारदर्शी, जवाफदेही र जिम्मेवार सरकार भएर जनताप्रति उत्तरदायी बन्दै काम गरिरहेको बताए। उनले नागरिकको अपेक्षा अनुसार काम गर्न संघ सरकारसँग सहकार्य गरेर प्रदेश सरकार अगाडि बढ्न चाहेको बताए।
राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीका सांसद जगदीश खरेलले प्रतिनिधिसभाका सांसदहरूलाई ललितपुरको सम्पदा अवलोकन गर्न खुला निम्तो दिए। उनले भने, “मेरो निर्वाचन क्षेत्र नम्बर २, मन्दिरहरूको सहर हो” र अरनिकोको जन्मस्थल त्यही रहेको बताए। खरेलले महालक्ष्मी नगरपालिकामा पानीको समस्या रहेको जनाउँदै, त्यसलाई समाधान गर्न काम गर्ने प्रतिबद्धता जनाए। २५ चैत, काठमाडौं।
राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा)का सांसद जगदीश खरेलले प्रतिनिधिसभाका अन्य सदस्यहरूलाई ललितपुरको सम्पदा अवलोकनका लागि आग्रह गरे। उनले प्रतिनिधिसभाको बुधबारको बैठकमा भन्नुभयो, “मेरो निर्वाचन क्षेत्र नम्बर २ मन्दिरहरूको सहर हो। सम्पदा नै यस सहरको पहिचान हो।” यस भ्रमणका लागि सबै सांसदहरूलाई निमन्त्रणा गर्ने उनको घोषणा थियो।
खरेलले थपे, “अरनिको त्यही जन्मनुभएको स्थान हो। उनको घर त्यहाँ नै छ। सम्पूर्ण आदरणीय सदस्यहरूलाई पनि यो सम्पदा हेर्न जान आग्रह गर्दछु।” ललितपुरको सम्पदा संरक्षणमा जोड दिँदै उनले भने कि महालक्ष्मी नगरपालिकामा पानीको अभाव छ। यसको समाधानका लागि तदारुकता पूर्वक काम गरिने वचन उनले दिए। उनले सबै उमेर समूहका नागरिकका लागि समान सेवामा प्रतिबद्धता जनाए।
गुगल म्याप्सले ७ अप्रिलमा तीन नयाँ अपडेटहरू सार्वजनिक गरेको छ जसले तस्बिर सेयरिङ, क्याप्सन लेखन र योगदान ट्र्याकिङलाई सहज बनाउनेछ। एन्ड्रोइड प्रयोगकर्ताका लागि म्याप्सले मिडिया एक्सेस अन गरेपछि हालैका भ्रमणका आधारमा फोटो र भिडियोहरू छान्ने सुविधा थपेको छ। गुगलले ‘लोकल गाइड’ को प्रोफाइल पेजमा कुल पोइन्ट, लेभल र नयाँ ‘गोल्ड’ प्रोफाइल रंग सहितका ब्याजहरू थप गरेको छ। २५ चैत, काठमाडौं।
विश्वभरका ५० करोडभन्दा बढी प्रयोगकर्ताहरूको अनुभवलाई अझ परिष्कृत बनाउन गुगल म्याप्सले तीनवटा नयाँ अपडेटहरू सार्वजनिक गरेको छ। ७ अप्रिलमा घोषणा गरिएका यी सुविधाहरूले प्रयोगकर्तालाई तस्बिर सेयर गर्न, क्याप्सन लेख्न र आफ्नो योगदानको प्रभाव ट्र्याक गर्न पहिलेभन्दा धेरै सहज बनाउनेछन्। तस्बिर र भिडियो सेयरिङ अब झनै छिटो भएको छ। गुगलले म्याप्सको ‘कन्ट्रीब्युट’ ट्याबलाई अझ स्मार्ट बनाएको छ। यदि प्रयोगकर्ताले आफ्नो फोनमा मिडिया एक्सेस अन गरेमा, म्याप्सले हालैका भ्रमणका आधारमा उपयुक्त फोटो र भिडियोहरू आफैँ छनोट गरिदिनेछ। प्रयोगकर्ताले केवल एक ट्यापमा ती मिडियाहरू पोस्ट गर्न सक्नेछन्। यो फिचर अहिले विश्वभरका एन्ड्रोइड प्रयोगकर्ताका लागि उपलब्ध छ भने आगामी महिनाहरूमा आईओएसमा पनि आउनेछ।
जेमिनी एआईको सहयोगमा क्याप्सन लेखन तस्बिर पोस्ट गर्दा उपयुक्त शब्द चयन गर्न नसक्नेहरूको लागि गुगलले आफ्नो शक्तिशाली एआई मोडल ‘जेमिनी’ को सहयोग लिएको छ। प्रयोगकर्ताले फोटो छनोट गर्ने बित्तिकै जेमिनीले तस्बिरको विश्लेषण गरी एउटा ड्राफ्ट क्याप्सन तयार पारिदिनेछ। प्रयोगकर्ताले सो क्याप्सनलाई आफ्नो इच्छा अनुसार सम्पादन गर्न वा हटाउन सक्नेछन्। हाल यो सुविधा अमेरिकामा अंग्रेजी भाषामा आईओएस प्रयोगकर्ताका लागि मात्र उपलब्ध छ र छिट्टै विश्वव्यापी रूपमा विस्तार गरिनेछ।
गुगलले ‘लोकल गाइड’ हरूको उत्साह बढाउन प्रोफाइल पेजमा पनि परिवर्तन गरेको छ। अब कन्ट्रीब्युट ट्याबमै प्रयोगकर्ताको कुल पोइन्ट र लेभल प्रस्टसँग देखिनेछ। साथै, उपलब्धि हासिल गरेका प्रयोगकर्ताहरूका लागि नयाँ ब्याजहरू (Badges) थपिएका छन्। विशेष गरी उच्च स्तरका योगदानकर्ताहरूलाई चिन्न सजिलो होस् भनेर गुगलले नयाँ ‘गोल्ड’ रङको प्रोफाइल सार्वजनिक गरेको छ। यो अपडेट अहिले विश्वभर एन्ड्रोइड, आईओएस र डेस्कटपमा उपलब्ध हुन थालेको छ।
मिडफिल्डर प्रीति राई कम्बोडियाको प्रेह खान रिच स्वाय रिएङ वुमन्स एफसीमा अनुबन्धित भएकी छन्। क्लबले फेसबुकमार्फत उनको तस्बिर सार्वजनिक गर्दै उनीलाई स्वागत गरेको छ। उनले क्लबसँग औपचारिक सम्झौता गरिसकेकी छन्।
प्रीतिले यसअघि जोर्डनको इतिहाद क्लबबाट खेल्नु भएकी थिइन्। सन् २०२३ मा उनले भारतको किकस्टार्ट एफसीमा खेल्दै अन्तराष्ट्रिय अनुभव सङ्कलन गरेकी थिइन्। कम उमेरमै आफ्नो खेलकुद यात्रामा उल्लेखनीय उपलब्धि हासिल गरेकी प्रीतिले घरेलु टोली एपीएफ क्लबबाट आफ्नो करिअर सुरु गरेकी थिइन्।
प्रीतिले २०२१ मा मात्र १६ वर्षको उमेरमा नेपाली राष्ट्रिय टोलीबाट अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलमा डेब्यु गरिन्।
आजभोलि कक्षाकोठा प्रविधिमैत्री हुनुपर्ने आवश्यकता बढ्दो छ। तर धेरैजसो विद्यालय तथा कक्षाहरू प्रविधिमैत्री छैनन्। कतिपय शिक्षकलाई प्रविधिको ज्ञान नहुनु र कतिपय स्थानमा प्रविधिको पहुँच नहुनु जस्ता चुनौतिहरू छन्। यस्ता अवस्थामा वर्तमान समयमा पठनपाठनसँग सम्बन्धित विभिन्न उपकरणहरूको परिचय गराउँदै शिक्षकहरूलाई जानकारी गराउन ‘डिजिटल एन्ड वियोन्ड’ का सह-संस्थापक सगुन ढुङ्गाना तथा उनका टोली लागिपरेका छन्। ढुङ्गाना र उनको टोलीले गुगल सर्टिफाइड एजुकेटर प्रशिक्षण प्रदान गर्दै आएका छन्। हालै नयाँ बानेश्वरस्थित काव्या विद्यालयका शिक्षकहरूलाई पनि प्रशिक्षण दिइएको छ। प्रशिक्षक ढुङ्गानाका अनुसार शिक्षकहरूले लेभल १ (प्रारम्भिक) र लेभल २ (उन्नत) तहको तालिम हासिल गरिसकेका छन्। तालिमपछि शिक्षकहरूले गुगलका विभिन्न टुल्सहरू प्रयोग गरेर शिक्षण र सिकाइलाई व्यवस्थित र प्रभावकारी बनाउन सक्षम हुनेछन्। साथै इच्छुक शिक्षकहरूले सर्टिफाइड ट्रेनर वा इनोभेटर बन्न सक्ने अवसर पनि प्राप्त गर्दछन्।
उक्त टोलीले विज्ञान विषय पढ्न र पढाउन सजिलो हुने विभिन्न डिजिटल टुल्सहरूको जानकारी दिएका थिए। तीमध्ये केहि महत्वपूर्ण वेबसाइटहरू तल प्रस्तुत छन्। १. स्विच जू (Switch Zoo): १४० भन्दा बढी जनावरहरूको बारेमा जानकारी प्राप्त गर्न सकिने अनलाइन प्लेटफर्म हो। वेबसाइटमा समावेश जानकारी अनुसार १४२ भन्दा बढी जनावरहरूको विवरण पाइन्छ। यहाँ गेम खेल्दै ती जनावरहरूको बारेमा सिक्न सकिन्छ र जनावरका आवाजहरूलाई संगीतमा पनि सुन्न सकिन्छ। २. सान डिएगो जू वाइल्डलाइफ एक्सप्लोरर (San Diego Zoo Wildlife Explorer): यहाँ जनावरहरूको बसोबास, आहार, शारीरिक बनावट लगायत विभिन्न जानकारी इन्टरएक्टिभ तरीकाले बुझ्न सकिन्छ। ३. केमीकुल (Chemicul): विज्ञान विषय, विशेष गरी रसायन विज्ञानलाई सरल बनाउने वेब प्लेटफर्म हो। पिरियोडिक टेबलमा रहेका पृथ्वीमा पाइने ११८ तत्वहरूको विस्तृत जानकारी यो साइटमा उपलब्ध छ। ४. नासा किड्स क्लब (NASA Kids Club): अन्तरिक्ष सम्बन्धी जानकारी प्राप्त गर्न इच्छुक बालबालिकाका लागि यो प्लेटफर्म अत्यन्त प्रभावकारी छ। ५. बायो डिजिटल लाइब्रेरी (Bio Digital Library): मानव शरीरको रहस्य र संरचनाबारे विस्तृत र सजिलो जानकारी प्रदान गर्ने डिजिटल प्ल्याटफर्म हो। ६. साइन्स जर्नल फर किड्स (Science Journal for Kids): बालबालिकालाई लक्षित विज्ञान जर्नलका रूपमा सेवा दिँदै आएको वेबपोर्टल हो। ७. द साइज अफ स्पेस (The Size of Space): अन्तरिक्षको विशालता र यसको वैज्ञानिक पक्षहरू बुझ्न इच्छुक सबैका लागि रोमाञ्चक र जानकारीमूलक प्रश्नहरूको उत्तर दिन डिजाइन गरिएको साइट हो।
समाचार सारांश संपादकीय समीक्षा पश्चात प्रस्तुत। नेपाली कांग्रेसका सांसद नरेन्द्र कुमार केह्रुङले निजी क्षेत्रका सञ्चार माध्यमहरूले सरकारी विज्ञापन नपाउने विषय संसद्मा उठाएका छन्। केह्रुङले सरकारले नयाँ नीति अनुसार निजी सञ्चार माध्यमलाई सरकारी विज्ञापन नदिने निर्णय गरेको भन्दै त्यसबाट पछि हट्न आग्रह गरेका छन्। प्रतिनिधिसभाको बैठकमा उनले सरकारको यो कदम उदार अर्थतन्त्रको नीतिसँग विपरीत रहेको उल्लेख गरेका छन्। २४ चैत, काठमाडौं। निजी क्षेत्रका सञ्चार माध्यमहरूले सरकारी विज्ञापन नपाउने विषय संसद्मा उठेको छ। बुधबार बसेको प्रतिनिधिसभाको बैठकमा बोल्दै नेपाली कांग्रेसका सांसद नरेन्द्र कुमार केह्रुङले यस विषयमा सरकारको ध्यानाकर्षण गराएका छन्। ‘नयाँ सरकारले सत्ता सम्हालेसँगै निजी क्षेत्रका सञ्चार माध्यमहरूले पाउने गरेको विज्ञापन रोक्ने निर्णय गरियो। सरकारको यो कदम उदार अर्थतन्त्रको नीतिसँग मेल खाँदैन’ उनले भने। सांसद केह्रुङले निजी क्षेत्रका सञ्चार माध्यमहरूले सरकारी विज्ञापन नपाउने निर्णयबाट पछि हट्न सरकारसँग माग गरेका छन्।
ह्वाट्सएपले एप्पल कारप्लेका लागि नयाँ अपडेट निकालेको छ जसले चालकलाई सडकमा ध्यान केन्द्रित गर्दै म्यासेज र कल व्यवस्थापन गर्न सहज बनाउनेछ। यस अपडेटले कारको स्क्रिनमा सुव्यवस्थित अन्तरफलक देखाउनेछ र हालैका च्याट तथा कल इतिहास सिधै हेर्ने सुविधा थपिएको छ। प्रयोगकर्ताले iPhone 5 वा पछिल्लो मोडल, iOS १६.४ वा नयाँ भर्सन, र एप्पल कारप्ले समर्थित सवारी आवश्यकता पर्छ। २५ चैत, काठमाडौं।
ह्वाट्सएपले एप्पल कारप्लेका लागि एक महत्वपूर्ण अपडेट उपलब्ध गराएको छ, जसले सवारी चालकहरूलाई सडकमा ध्यान केन्द्रित गरेर महत्त्वपूर्ण म्यासेज र कलहरू सजिलै व्यवस्थापन गर्न सहयोग पुर्याउनेछ। लामो परीक्षणपछि ह्वाट्सएपले यो सुविधा सबै प्रयोगकर्ताका लागि उपलब्ध गराएको हो। पहिलेदेखि कारप्लेमा ह्वाट्सएप प्रयोग सीमित थियो र अधिकांशत: भ्वाइस कमाण्डमा निर्भर रहनुपर्ने थियो, तर अब कारको स्क्रिनमै फोन जस्तै सुव्यवस्थित अन्तरफलक देखिनेछ।
नयाँ अपडेटपछि चालकहरूले कारको डिस्प्लेबाटै हालैका च्याटहरू र कल इतिहासको सूची सिधै हेर्न सक्नेछन्। साथै, धेरै सम्पर्क भएका व्यक्तिहरूका लागि ‘फेभरेट कन्ट्याक्ट्स’ नामक छुट्टै सेक्शन पनि थप गरिएको छ। नयाँ ‘क्विक बटन’ हरूबाट एक ट्यापमै कल गर्न वा आवाजको माध्यमबाट म्यासेज टाइप गरी पठाउन सकिन्छ। यसले चालकको ध्यान सडकबाट विचलित नहुने गरी कुराकानी सुरक्षित र सहज बनाउने विश्वास गरिन्छ।
कारमा ह्वाट्सएप प्रयोग गर्न आवश्यक पर्ने कुराहरू: प्रयोगकर्ताले iPhone 5 वा त्यसपछि आएको मोडलचाहिन्छ। iPhone मा iOS 16.4 वा नयाँ भर्सन हुनुपर्छ। ह्वाट्सएप एप स्टोरबाट सबैभन्दा नयाँ भर्सनमा अपडेट गरिएको हुनुपर्छ। iPhone मा Siri अन हुनु अनिवार्य छ र ह्वाट्सएपमा Face ID वा Touch ID लक लाग्नु हुन्न। सवारी साधनले एप्पल कारप्ले सपोर्ट गर्नुपर्छ। कसरी प्रयोग गर्ने? आफ्नो iPhone लाई कारको सिस्टममा कनेक्ट गरेपछि कारको स्क्रिनमा ह्वाट्सएपको आइकन देखिनेछ। यदि आइकन नदेखिएमा iPhone को Settings > General > CarPlay मा गई आफ्नो कार छनोट गरी ह्वाट्सएपलाई ‘कस्टमाइज’ मेनुको शीर्षमा राख्नुपर्नेछ। त्यसपछि कारको स्क्रिनबाटै कलको जवाफ दिन र म्यासेजको रिप्लाइ गर्न सकिनेछ।
गति र गुणस्तरको सन्तुलन कायम राख्न अत्यावश्यक छ। हतारमा तयार गरिएको प्रणालीले भविष्यमा ठूलो समस्या निम्त्याउन सक्छ। सबैभन्दा पहिले ‘गभर्नमेन्ट एन्टरप्राइज आर्किटेक्चर’ तयार गर्नुपर्छ। मानक निर्धारण गरिनुपर्छ। त्यसपछि, ती मानकअनुसार काम गरिनुपर्छ।
कैलालीका किसानहरूले यस वर्ष गहुँको उचित मूल्य नपाएको र गत वर्षको तुलनामा करिब दुई सय रुपैयाँ कम मूल्यमा बिक्री गर्न बाध्य भएको छ। सरकारले यस वर्ष गहुँको समर्थन मूल्य नतोकेको कारण खाद्यान्न खरिदबिक्री केन्द्रहरूले मिलसँग समन्वयमा मूल्य निर्धारण गरेको छ। पानी र हुरीबतासले गहुँ उत्पादनमा क्षति पुर्याएको र किसानले समयमै मल र बीउ नपाउने समस्या भोगिरहेको टीकापुरका कृषि प्राविधिक मोतिसिंह विकले बताए। २५ चैत, कैलाली।
कैलालीका किसानहरूले यस वर्ष गहुँको उचित मूल्य पाएका छैनन्। गत वर्ष प्रतिक्विन्टल चार हजार रुपैयाँमा गहुँ बेच्नेहरू यस वर्ष करिब दुई सय रुपैयाँ कम मूल्यमा बिक्री गर्न बाध्य भएका छन्। हाल गहुँ प्रतिक्विन्टल करिब तीन हजार ८०० रुपैयाँमा बिक्री भइरहेको छ। केही दिनअघि परेको वर्षा र हुरीबतासले उत्पादनमा समेत क्षति पुगेको छ। किसान रूपलाल चौधरीले धेरै मेहनत गरेर खेती गरे पनि उत्पादनको उचित मूल्य नपाउँदा त्रसित भएको बताए। उनले भने, ‘गत वर्षभन्दा कम मूल्यमा गहुँ बिक्री गर्नुपरेको छ, केही भए पनि बढी मूल्य पाउनुपर्ने थियो, समयमै मल र बीउ नपाउने, दुःख गरेर खेती गर्दा पनि उचित मूल्य नपाउने समस्या छ।’
टीकापुरका मञ्जित रावलले सरकारले गहुँको समर्थन मूल्य समयमै नतोकेको कारण किसानले उचित मूल्य नपाएको बताए। उनका अनुसार किसानले समयमै मल र बीउ नपाउने र बिक्रीका बेला पनि उचित मूल्य नपाउने समस्या झेलिरहेका छन्। केही दिनअघि आएको हुरीबताससहितको वर्षाले गहुँ उत्पादनमा कमी आएको छ। अहिले सङ्कलन केन्द्रमा पनि उचित मूल्य पाइँदैन, किसानलाई सबैबाट घाटा भएको छ। टीकापुरका पहलमान साउदले भने प्रतिक्विन्टल रु ४२०० को दरले चार क्विन्टल गहुँ खरिद गरेका छन्। गत वर्ष पनि यसै मूल्यमा गहुँ खरिद गरेका उनले यस वर्षको मूल्य ठीकै लागेको बताए। ‘गत वर्ष पनि यही मूल्यमा किनेको थिएँ, यस वर्ष मूल्य बढ्ला भनेर समयमै किन्न आएको थिएँ, पोहोरकै मूल्य पाएको छु,’ उनले भने।
टीकापुरस्थित भीम खाद्यान्न खरिदबिक्री केन्द्रका भीमबहादुर ठकुल्लाले राम्रो गुणस्तरको (केलाउन नपर्ने) गहुँ प्रतिक्विन्टल तीन हजार ८०० रुपैयाँसम्म खरिद गर्ने गरेको बताए। ‘राम्ररी सफा नगरेको गहुँ तीन हजार ६०० रुपैयाँमा खरिद गर्छौं, गुणस्तर हेरेर तीन हजार ९०० रुपैयाँसम्म पनि दिन्छौं,’ उनले भने। खाद्यान्न व्यवसायीका अनुसार कैलालीमा खरिद गरिएको गहुँ नेपालगञ्ज र धनगढीका मैदा मिलमा प्रतिक्विन्टल करिब रु चार हजारमा बिक्री हुँदै आएको छ। ठकुल्लाले अहिलेसम्म चार सय क्विन्टल गहुँ प्रतिक्विन्टल रु चार हजारको दरले बिक्रीका लागि नेपालगञ्ज पठाइसकेको छ। पौडेल राइस मिलका सञ्चालक रामहरि पौडेलले किसानले अहिले गहुँ बिक्रीका लागि ल्याउन थालेको जानकारी दिए। ‘यस वर्ष पानी र हुरीबतासले नपाक्दै गहुँ ढालेकाले सानो दाना र माटो मिसिएको गहुँ बिक्रीका लागि आएको छ,’ उनले भने, ‘गत वर्ष प्रतिक्विन्टल रु ४२०० सम्म खरिद गरेको थिएँ, यस वर्ष तीन हजार ८५० देखि तीन हजार ९०० रुपैयाँसम्म खरिद गरिरहेको छु।’
यस वर्ष सरकारले गहुँको समर्थन मूल्य तोकेको छैन। समर्थन मूल्य नतोकिँदा खाद्यान्न खरिदबिक्री केन्द्रहरूले मिलसँग समन्वयमा खरिदबिक्री मूल्य निर्धारण गरिरहेका छन्। गत वर्ष सरकारले गहुँको न्यूनतम समर्थन मूल्य प्रतिक्विन्टल ३८६७ रुपैयाँ ३८ पैसा निर्धारण गरेको थियो। विगतमा हरेक वर्ष बढाउँदै आएको समर्थन मूल्य यस वर्ष नतोकिँदा किसानले उचित मूल्य पाउन नसकेको गुनासो गरेका छन्। कृषि मन्त्रालयले समर्थन मूल्य निर्धारणका लागि अध्ययन गरी प्रस्ताव उद्योग, वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालयमा पठाइसकेको जनाएको छ। टीकापुर नगरपालिका कृषि विकास शाखाका कृषि प्राविधिक मोतिसिंह विकका अनुसार गहुँको समर्थन मूल्य समयमै तोकिएमा किसानलाई राहत मिल्नेछ। ‘समयमै समर्थन मूल्य तोकिएमा किसानले घाटामा बिक्री गर्नुपर्दैन र बिचौलियाबाट ठगिने सम्भावना पनि कम हुन्छ,’ उनले भने, ‘यस वर्ष त मिल सञ्चालक र खरिदकर्ताले आफैं मूल्य निर्धारण गरेका कारण किसानले उचित मूल्य पाउन सकेका छैनन्।’
२५ चैत्र, सप्तरी। कोष तथा लेखा नियन्त्रक कार्यालय (कोलेनिका) सप्तरीले आफ्नो स्वामित्वको जग्गा संरक्षणका लागि पहल थालेको छ। राजबिराजको मुख्य बजारमा रहेको झण्डै तीन कट्ठा सरकारी जग्गा अतिक्रमण गरी उक्त जग्गामा बनाइएको संरचना तत्काल हटाउन राजबिराज नगरपालिकालाई औपचारिक पत्रचर गरिएको छ। कोष तथा लेखा नियन्त्रक कार्यालय, सप्तरीका अनुसार राजविराज नगरपालिका वडा नं. ६ (साबिक वडा नं. ७) मा अवस्थित कित्ता नम्बर ९० को ६ कट्ठा ६ धुर जग्गामध्ये २ कट्ठा १४ धुर अतिक्रमित रहेको छ।
त्यस जग्गामा नगरपालिकाले २०५४ सालमै जगदीश झा नामक व्यक्तिको नाममा घर नक्सा पास गरिदिएको पाइएको छ। मालपोत र नापी कार्यालयको विवरण अनुसार उक्त जग्गा पूर्ण रूपमा कोलेनिकाको स्वामित्वमा रहेको भएता पनि नगरपालिकाले २०५४/११/११ को निर्णय (च.नं. १४९३) मार्फत प्लट नं. १५ उल्लेख गर्दै घर नक्सा पास गराएको खुलेको छ। सरकारी जग्गामा निजी संरचना बनेपछि यसअघि ‘तत्कालीन भ्रष्टाचार नियन्त्रण शाही आयोग’ र हालको ‘अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोग’ टंगालबाट समेत पत्राचार गरी अनुसन्धान सुरु गरिएको थियो। यस विषयमा गत २२ मंसिर २०८२ मा प्रमुख जिल्ला अधिकारीको संयोजकत्वमा बसेको सरोकारवाला पक्षको बैठकले अतिक्रमित संरचना हटाउने निर्णय गरेको थियो। सोही निर्णय कार्यान्वयनका लागि कोलेनिकाले राजविराज नगरपालिकालाई पत्र लेख्दै सरकारी सम्पत्तिको संरक्षण र अतिक्रमित संरचना हटाउन आवश्यक व्यवस्था मिलाउन अनुरोध गरेको सप्तरीका प्रमुख कोष नियन्त्रक मनोज कुमार सुनुवारले जानकारी दिए।
काठमाडौं । अमेरिकी राष्ट्रपतिले डोनाल्ड ट्रम्पले इरानमाथि दुई हप्ताका लागि कुनै सैन्य कारबाही नगर्ने घोषणा गरेका छन् । यस निर्णयसँगै इजरायलले पनि आक्रमण रोक्ने सहमति जनाएको ट्रम्पले बताएका छन् । उनले अमेरिका र इरानबीच युद्धविराम भएको पुष्टि गर्न इरानका विदेशमन्त्री अब्बास अरघचीको वक्तव्य पनि ट्रुथ सोसलमा सेयर गरेका छन् । अरघचीले उक्त वक्तव्यमा भनेका छन्, ‘यदि इरानमाथि आक्रमण रोकियो भने, हाम्रो शक्तिशाली सशस्त्र बलले आफ्ना रक्षात्मक गतिविधिहरू स्थगित गर्नेछ । साथै, आगामी दुई हप्तासम्म स्ट्रेट अफ होर्मुज हुँदै आवतजावत इरानको सैन्य समन्वयमा सम्भव हुनेछ।’
ट्रम्पले सामाजिक सञ्जाल ट्रुथ सोसलमार्फत आफ्नो वक्तव्य सार्वजनिक गरेका छन् । उनले भनेका छन् कि इरानमाथि दुई हप्ताका लागि आक्रमण स्थगित गरिएको छ । यो निर्णय पाकिस्तानका प्रधानमन्त्री शहबाज शरीफ र सेना प्रमुख असिम मुनिरसँगको छलफलपछि भएको हो, जसमा उनीहरूले सम्भावित आक्रमण टार्न आग्रह गरेका थिए । ट्रम्पले लेखेका छन्, ‘प्रधानमन्त्री शहबाज शरीफ र फील्ड मार्शल असिम मुनिरसँग भएको संवादमा उनीहरूले आज राति इरानतर्फ पठाइँदै गरेको विनाशकारी शक्तिलाई रोक्न आग्रह गरेका थिए। साथै, इरानले स्ट्रेट अफ होर्मुजलाई पूर्ण, तत्काल र सुरक्षित रूपमा खुला गर्ने सर्तमा म इरानमाथि गर्ने बमबारी र आक्रमणलाई दुई हप्ताका लागि स्थगित गर्न सहमत भएको छु। यो दुवै पक्षबाट हुने युद्धविराम हुनेछ।’
दीर्घकालीन समस्याको समाधान नजिक ट्रम्पले थप लेखेका छन्, ‘यस निर्णयको कारण यो हो कि हामीले सैन्य उद्देश्यहरू धेरै पहिल्यै पूरा गरिसकेका छौं र दीर्घकालीन शान्तिसम्बन्धी स्पष्ट सहमतितर्फ निकै अघि बढेका छौं। हामीलाई इरानबाट १० बुँदे प्रस्ताव प्राप्त भएको छ, जसलाई वार्ताका लागि व्यवहारिक आधार मानिएको छ।’ उनले भनेका छन् कि अमेरिका र इरानबीचका अधिकांश विवाद विषयहरूमा सहमति भइसकेको र दुई हप्ताको समयमा अन्तिम सहमति तयार गरी कार्यान्वयनमा मद्दत हुने विश्वास व्यक्त गरेका छन्। ट्रम्पले लेखेका छन्, ‘अमेरिकाका राष्ट्रपतिको हैसियतमा साथै मध्यपूर्वका देशहरूको प्रतिनिधित्व गर्दै म यो दीर्घकालीन समस्याको समाधान नजिक पुगेको देख्दा गर्व अनुभव गर्छु।’
ट्रम्पको यो घोषणा सम्झौताका लागि दिएको अन्तिम समयसीमा सकिनुअघि आएको हो। यसअघि उनले इरानविरुद्ध कडा चेतावनी दिँदै ‘सभ्यता समाप्त’ पार्ने धम्की दिएका थिए, जसलाई परमाणु आक्रमणको संकेतका रुपमा पनि व्याख्या गरिएको थियो। उक्त अभिव्यक्तिको अमेरिकाभित्र आलोचना भएको थियो।
ह्वाइट हाउसको प्रतिक्रिया युद्धविराम घोषणा पश्चात ह्वाइट हाउसकी प्रेस सचिव क्यारोलिन लेभिटले वार्ताका प्रक्रिया जारी रहने बताएकी छन्। उनका अनुसार आगामी दिशा राष्ट्रपति ट्रम्पका अभिव्यक्तिद्वारा निर्धारण गरिनेछ। लेभिटले अमेरिकी प्रशासनले इरानलाई स्ट्रेट अफ होर्मुज खुला गर्न सहमत गराएको र अब थप कूटनीतिक संवादको बाटो खुल्ने उल्लेख गरेकी छन्। आगामी वार्ता शुक्रबार पाकिस्तानमा हुने बताइएको छ। यद्यपि, उक्त वार्ताले ठोस परिणाम दिने वा नदिने विषयमा अन्तर्राष्ट्रिय समुदायमा चासो कायमै छ।
२५ चैत, पाँचथर। पुष्पलाल (मध्यपहाडी) लोकमार्गको सुरुवाती बिन्दु नेपाल-भारत सिमाना चिवा भञ्ज्याङ्गदेखि थर्पुसम्म ५०.६४ किलोमिटर सडक कालोपत्रे गर्ने काममा ठेकेदारले ठूलो ढिलाइ गरेको छ। ठेक्का पाएको पाँच वर्ष बितिसक्दा पनि कालोपत्रे कार्य पूरा हुन सकेको छैन। २०७७ सालमा दुई वर्षभित्र काम सम्पन्न गर्ने लक्ष्य राखेर तीन प्याकेजमा १ अर्ब ४७ करोडको लागतमा काम सुरु गरिएको थियो।
