लेखक: space4knews

२१ भदौ, काठमाडौं । इरानको सनन्दज–हमदान हाइवेमा एउटा इन्धन ट्यांकरमा आगलागी भएको छ। उक्त दुर्घटनामा ११ जनाको मृत्यु भएको छ भने अन्य सात जना घाइते भएका छन्। समाचार एजेन्सी आईआरएनएका अनुसार यो घटना शनिबार साँझ करिब ५:३० बजे सनन्दज सहरको प्रवेशद्वार नजिकै भएको हो। २० हजार लिटर ग्यासोलिन बोकेको इन्धन ट्यांकरले पछाडिबाट एउटा मिनी बसलाई ठक्कर दिएको थियो। ठक्करसँगै भएको विस्फोटमा दुवै सवारी साधनका चालकको मृत्यु भएको छ। घटनापछि कुर्दिस्तानका गभर्नरले सम्पूर्ण प्रान्तमा दुई दिनको सार्वजनिक शोकको घोषणा गरेका छन्। कुर्दिस्तानका मुख्य न्यायाधीश मोहम्मद जब्बारीका अनुसार घटनाको कारणबारे अनुसन्धान गर्न मुद्दा दर्ता गरिएको छ। उनीहरूले प्राविधिक खराबीका कारण इन्धन ट्यांकरको ब्रेकमा समस्या देखिएको प्रारम्भिक अनुसन्धानले देखाएको बताएका छन्।

२१ भदौ, काठमाडौं । इरानी संसद्को सभामुख मोहम्मद बगर गालिबाफले इरानी सेनाको शक्तिशाली जवाफपछि अमेरिका र उसका सहयोगीहरू हताश अवस्थामा पुगेको दाबी गरेका छन् । आइतबार संसद् सम्बोधन गर्दै उनले यस्तो टिप्पणी गरेका हुन् । ‘इरानी सैन्यबलले अमेरिकी आधारहरूमा शक्तिशाली आक्रमण गरेपछि अमेरिका र उसका सहयोगी देशहरू पूर्णतया हताश भएका छन्,’ गालिबाफले भनेका छन् ।

उनले विरोधी पक्षले नारा मात्र भरमा युद्धक्षेत्रका तस्वीर एवं भिडिओ बनाउन सजीव बुद्धिमत्ता (आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स) को प्रयोग गरिरहेको आरोप लगाएका छन् । सभामुख गालिबाफले अमेरिकालाई अब सीमित जवाफ दिने समय सकिएको बुझ्न आग्रह गरेका छन् । उनी भन्छन् कि हालैका अभियानहरूमा गरिएका इरानी आक्रमणहरू त केवल सुरुवात मात्र हुन् ।

‘यदि अमेरिकाले अहिलेसम्म स्थिति बुझ्न सकेको छैन भने, धेरै ढिला हुनुअघि नै उसले खेलको नियमहरू परिवर्तन भएको कुरा बुझ्नुपर्छ,’ उनले भने। गालिबाफले इरानको आगामी जवाफी कारबाही अझ तीव्र हुने दाबी गरेका छन् । शनिबार, अमेरिका र इरानले जहाजहरूमा एकअर्काविरुद्ध जवाफी आक्रमण गरेका थिए।

२१ भदौ, काठमाडौं । रूसको पूर्णस्तरीय आक्रमणपश्चात पहिलोपटक अमेरिकी राष्ट्रपतिको विशेष दूतहरू युक्रेनको राजधानी किभमा पुगेका छन्। युक्रेनी राष्ट्रपति भोलोडिमिर जेलेन्स्कीले अमेरिकी प्रतिनिधि स्टेभ विटकाफ र जेरेड कुश्नरलाई किभमा स्वागत गरेका छन्। उनीहरूबीच सेन्ट सोफिया क्याथेड्रेलमा भेटवार्ता भएको छ। भेटअघि राष्ट्रपति जेलेन्स्कीले युक्रेन युद्धको अन्त्यलाई नजिक ल्याउन छलफलका लागि तयार रहेको बताएका छन्। उनले युद्धपछिको दिगो शान्तिका लागि सुरक्षा प्रत्याभूति अनिवार्य रहेको बताएका छन्।

यसअघि शनिबार ती अमेरिकी प्रतिनिधिहरू मस्को पुगेका थिए र रूसी राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनसँग वार्ता गरेका थिए। मस्कोमा भएका वार्तालाई क्रेमलिनले ‘खुला’ र ‘रचनात्मक’ भनेको छ। अमेरिकी दूतहरू पोल्यान्डबाट रेलमार्फत किभ आएको हो। विमान अवतरण सम्भव नभएकाले उनीहरूले रेलमार्फत यात्रा गर्नु पर्‍यो। वार्ता चलिरहेको अवधिमा रूस र युक्रेन दुवै पक्षले वार्ता चलिरहेको समयमा एकअर्काको राजधानीमा आक्रमण नगर्ने सहमति जनाएका छन्।

आइतबार सामाजिक सञ्जालमा जेलेन्स्कीले लेखेका छन्, ‘युक्रेन सधैं रचनात्मक अवस्थामा रहेको छ र रहनेछ।’ उनले थपे, ‘हामी युद्धको अन्त्यलाई नजिक ल्याउन इच्छुक छौं।’ वार्ताको पूर्वसन्ध्यामा पनि रूस र युक्रेनबीच आक्रमण जारी थियो। युक्रेनी वायुसेनाले जनाएको छ कि रूसले १०८ ड्रोन र साना क्रुज मिसाइल प्रयोग गरेर आक्रमण गरेको थियो। युक्रेनले ८२ ड्रोन र ६ मिसाइल खसालेको दाबी गरेको छ। त्यस्तै, युक्रेनले रूसको तेल प्रशोधन गृह र हवाईअड्डालाई पनि निशाना बनाएको पुष्टि गरेको छ।

२१ भदौ, काठमाडौं। रुसी सरकारी समाचार एजेन्सी टासले रुसी राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिन र अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पबीच सम्भावित भेटवार्ताबारे समाचार प्रकाशित गरेको छ। चीनमा आयोजना हुने एसिया–प्यासिफिक इकोनोमिक कोअपरेसन (एपेक) सम्मेलनमा दुवै नेताबीच भेटवार्ता हुनसक्ने सम्भावना रहेको उक्त समाचारमा उल्लेख छ। क्रेमलिनका सल्लाहकार युरी उसाकोभले पत्रकार पाभेल जारुबिनलाई दिएको अन्तर्वार्तामा यस विषयमा जानकारी दिएका छन्।
‘प्रत्येक नेताले एसिया–प्यासिफिक इकोनोमिक कोअपरेसन सम्मेलनमा भाग लिने योजना बनाएका छन्। स्वाभाविक रूपमा हामी हाम्रा नेताका लागि चिनियाँ राष्ट्रपति सि जिनपिङसँग छुट्टै बैठकको व्यवस्था गर्न खोज्नेछौं। अनि, यदि अवसर मिल्यो भने हाम्रा नेताले अमेरिकी राष्ट्रपतिसँग पनि भेट गर्नेछन्,’ उनले अन्तर्वार्तामा भने।
उसाकोभले पुटिन र ट्रम्पबीच हुने सम्भावित भेटवार्ताको समय र वार्तालापका विषयहरू कति लम्बिन्छन् भन्ने कुरामा निर्भर रहने बताएका छन्।

इजरायली सेनाले हिजबुल्लाहको ड्रोन आक्रमणपछि आइतबार दक्षिणी लेबनानमा जवाफी कारबाही शुरु गरेको छ र अरब सलिमका बासिन्दाहरूलाई उक्त क्षेत्र छोड्न चेतावनी दिएको छ। सेनाका अनुसार, हिजबुल्लाहका दुई ड्रोनले दक्षिणी लेबनानको सुरक्षा क्षेत्रमा रहेका इजरायली सैनिकहरूलाई लक्षित गरेका थिए, तर कुनै सैनिक घाइते नभएको जनाइएको छ।

लेबनानका अधिकारीहरूले शनिबारको इजरायली कारबाहीमा दक्षिणी र पूर्वी क्षेत्रका चार जनाको मृत्यु भएको जानकारी दिएका छन्। हिजबुल्लाहले आफ्ना सैनिकहरूलाई लक्षित गरी ड्रोन आक्रमण गरेपछि, इजरायली सेनाले कारबाही शुरु गरेको र अरब सलिमका बासिन्दालाई सुरक्षित स्थानमा पुग्न अनुरोध गरेको छ।

“हिजबुल्लाह नामक आतंकवादी संगठनले दक्षिणी लेबनानको ‘सुरक्षा क्षेत्र’ मा तैनाथ इजरायली सुरक्षा बलका सैनिकहरूलाई लक्षित गरी दुईवटा ड्रोन आक्रमण गरेको छ”, सेनाले आफ्नो विज्ञप्तिमा जनाएको छ। यसमा कुनै इजरायली सैनिक घाइते नभएको पनि पुष्टि गरिएको छ।

इजरायली सेनाले आगामी कारबाहीको पूर्वसर्तको रूपमा अरब सलिमका बासिन्दालाई क्षेत्र छोड्न चेतावनी दिएको छ। “तपाईंहरू हिजबुल्लाह आतंकवादी संगठनको कुनै पनि अखडा वा संरचनाको नजिक हुनुहुन्छ, जसको विरुद्ध IDF ले कारबाही गरिरहेको छ”, सेनाले आफ्नो टेलिग्राममा अरब भाषामा उल्लेख गरेको छ। इरान समर्थित हिजबुल्लाहले इजरायलमाथि यो आक्रमण गरेपछि लेबनान मध्यपूर्वी द्वन्द्वमा फँसेको छ।

अनाक क्राकाताउ ज्वालामुखी आइतबार बिहान विस्फोट भएपछि जकार्तास्थित सोकार्नो–हाट्टा अन्तरराष्ट्रिय विमानस्थलका उडानहरू बिहान ५:३० देखि ९:३० बजेसम्म अस्थायी रूपमा रद्द गरिएका छन्। विमानस्थल बन्द हुँदा करिब २०९ उडान र २२,८०० यात्रु प्रभावित भएका छन्, साथै हङकङ, सिड्नी, एम्स्टर्डम, सोल, दोहा र क्वालालम्पुर जाने उडानहरूमा पनि असर परेको छ। विस्फोटबाट मानवीय क्षति भएको विवरण छैन, तर ज्वालामुखीय खरानी जकार्ता, बान्टेन, पश्चिम जाभा र सुमात्राको लाम्पुङ लगायत क्षेत्रमा फैलिएको छ। २१ भदौ, जकार्ता (रासस/एपी)।

इन्डोनेसियाको अनाक क्राकाताउ ज्वालामुखी आइतबार बिहान विस्फोट भएपछि निस्किएको ज्वालामुखीय खरानीका कारण जकार्तास्थित सोकार्नो–हाट्टा अन्तरराष्ट्रिय विमानस्थलका उडानहरू अस्थायी रूपमा रद्द गरिएका छन्। इन्डोनेसियाको भू–गर्भ तथा ज्वालामुखीसम्बन्धी निकायका अनुसार सुन्डा जलसन्धिमा रहेको अनाक क्राकाताउमा बिहान ३:५३ बजे करिब ३० सेकेन्डसम्म विस्फोट भएको थियो। ज्वालामुखी निगरानी क्यामेरामा विस्फोटसँगै लाभाको ज्वाला निस्किएको दृश्य कैद गरिएको थियो। विस्फोटबाट हालसम्म मानवीय क्षति भएको विवरण प्राप्त भएको छैन। अधिकारीहरूले सर्वसाधारणलाई सुरक्षित स्थानमा सार्ने आदेश दिएका छैनन्। तर, स्थानीय बासिन्दाहरू र पर्यटकहरूलाई ज्वालामुखीको सक्रिय क्रेटरबाट कम्तीमा तीन किलोमिटर टाढा रहन चेतावनी दिइएको छ।

सोकार्नो–हाट्टा अन्तरराष्ट्रिय विमानस्थलले आइतबार बिहान ५:३० देखि ९:३० बजेसम्म उडान सेवा अस्थायी रूपमा बन्द गरेको बताएको छ। यस क्रममा उडानहरू रद्द वा ढिला हुँदा विमानस्थलमा यात्रुको चाप बढेको देखिएको छ। अधिकारिहरूका अनुसार विमानस्थल बन्द हुँदा करिब २०९ उडान र २२,८०० यात्रु प्रभावित भएका छन्। प्रमुख प्रभावित उडानहरूमा दक्षिण सुलावेसीको मकासार जाने व्यस्त आन्तरिक मार्ग र सिंगापुर जाने अन्तरराष्ट्रिय उडान समावेश छन्। हङकङ, सिड्नी, एम्स्टर्डम, सोल, दोहा र क्वालालम्पुर जाने उडानहरूमा पनि रद्द, ढिलाइ र समय परिवर्तन भएको छ।

इन्डोनेसियाको नागरिक उड्डयन महानिर्देशनालयले विमानस्थल, एयरलाइन्स, हवाई नेभिगेसन सेवा तथा मौसम विज्ञान निकायसँग समन्वय गर्दै अवस्थाको निगरानी गरिरहेको जनाएको छ। विमानस्थलमा रातभर पार्क गरिएका करिब १७० विमान पनि एप्रोनमै रोकिएका थिए। नागरिक उड्डयन विभागका महानिर्देशक लुकमान एफ लाइसाले उडान सञ्चालन सम्बन्धी हरेक निर्णयमा यात्रुको सुरक्षा प्राथमिकता रहेको बताएका छन्। एयरलाइन्सहरूले सेवा पुनः सञ्चालन गर्ने प्रयास गरिरहेका भएकाले उडान तालिकामा थप ढिलाइ वा परिवर्तन हुन सक्ने चेतावनी दिएका छन्। अधिकारीहरूले यात्रुहरूलाई विमानस्थल जानुअघि सम्बन्धित एयरलाइन्ससँग उडानको पछिल्लो स्थिति बुझ्न र अत्यावश्यक नभए केही समय विमानस्थल नजान आग्रह गरेका छन्।

इन्डोनेसियाको ज्वालामुखी एजेन्सी तथा अष्ट्रेलियाको डार्विन ज्वालामुखी खरानी सल्लाहकार केन्द्रले उपग्रहबाट प्राप्त तस्वीरहरूको आधारमा दुईवटा खरानीका बादल पहिचान गरेका छन्। एउटा खरानीको बादल उत्तरपूर्वतर्फ सर्दै करिब २०,००० फिट (६,१०० मिटर) उचाइसम्म पुगेको थियो, जसले जकार्ता, बान्टेन र पश्चिम जाभाका केही क्षेत्रमा असर पारेको देखिन्छ। अर्को खरानीको बादल करिब ५०,००० फिट (१५,२०० मिटर) उचाइसम्म पुगेर पश्चिम र उत्तरपश्चिम तर्फ फैलिएको थियो। यसले बान्टेन, लाम्पुङ र बेङ्कुलु प्रान्तसहित दक्षिणी सुन्डा जलसन्धि तथा सुमात्राको पश्चिमी हिन्द महासागर क्षेत्रलाई पनि प्रभावित गरेको जनाइएको छ। अनाक क्राकाताउको अर्थ ‘क्राकाताउको सन्तान’ हो। यो सन् १८८३ मा भएको विनाशकारी क्राकाताउ विस्फोटपछि बनेको ज्वालामुखी टापु हो। सन् २०१८ मा अनाक क्राकाताउ विस्फोटबाट आएको पानीमुनिको पहिरोले सुनामी निम्त्याउँदा जाभा र सुमात्रामा कम्तीमा ४३० जनाको मृत्यु भएको थियो। वैज्ञानिकहरूका अनुसार उक्त घटनामा ज्वालामुखीको दक्षिणपश्चिमी ढलानको ठूलो भाग समुद्रमा खस्दा ठूलो मात्रामा पानी विस्थापित भएको थियो। अनाक क्राकाताउ हाल चार तहको चेतावनी प्रणालीमध्ये दोस्रो उच्च सतर्कता तहमा रहेको छ। वैज्ञानिकहरू भन्छन् विस्फोट र त्यसपछिका गतिविधिहरूले गर्दा ज्वालामुखी टापु अहिले आफ्नो पुरानो आकारको करिब एक चौथाइमा सीमित भएको छ।

पाकिस्तानी सेनाले खैबर पख्तुनख्वामा सेप्टेम्बर ३ देखि ५ सम्म सञ्चालन गरेको कारबाहीमा २१ जना आतंकवादी मारिएका छन्। यी कारबाहीहरू उत्तर वजिरिस्तान, कोहाट र डेरा इस्माइल खान जिल्लामा भएको आईएसपीआरले आइतबार जनाएको छ। सेनाले बाँकी सुरक्षा जोखिम हटाउन सम्बन्धित क्षेत्रमा ‘स्यानिटाइजेसन अपरेसन’ जारी रहेको उल्लेख गरेको छ।

२१ भदौ, इस्लामाबाद (रासस/सिन्ह्वा) : पाकिस्तानको उत्तरपश्चिमी क्षेत्रमा सुरक्षा बलले सञ्चालन गरेको विभिन्न सैन्य कारबाहीमा २१ जना आतंकवादी मारिएको पाकिस्तानी सेनाले जनाएको छ। पाकिस्तानी सेनाको जनसम्पर्क तथा सञ्चार शाखा इन्टर-सर्भिसेस पब्लिक रिलेसन्स (आईएसपीआर) ले आइतबार जारी गरेको जानकारी अनुसार सेप्टेम्बर ३ देखि ५ सम्म खैबर पख्तुनख्वा प्रान्तका विभिन्न जिल्लामा सुरक्षा कारबाहीहरू सञ्चालन गरिएको थियो।

सुरक्षा बल र आतंकवादीहरूबीच भएका भिडन्त तथा कारबाहीका क्रममा कुल २१ जना आतंकवादी मारिएका छन्। उत्तर वजिरिस्तानमा कारबाही मुख्य रूपमा पाकिस्तानको अफगानिस्तानसँग जोडिएको सीमावर्ती क्षेत्र हो, जहाँ विगतमा आतंकवादी समूहहरूको गतिविधि र सुरक्षा बलमाथि आक्रमण हुने गरेका छन्। सेनाले कारबाहीका क्रममा मारिएका व्यक्तिहरूलाई आतंकवादीका रूपमा पहिचान गरेको दाबी गरेको छ।

कोहाट र डेरा इस्माइल खानमा समेत भिडन्त भएको र त्यस क्रममा आतंकवादीहरू मारिएको सेनाले जनाएको छ। पाकिस्तानी सुरक्षा निकायहरूले खैबर पख्तुनख्वाका विभिन्न क्षेत्रमा आतंकवादी गतिविधि नियन्त्रण गर्न नियमित रूपमा खोज तथा कारबाही अभियान सञ्चालन गर्दै आएका छन्। सेनाका अनुसार पछिल्लो अभियानको उद्देश्य क्षेत्रमा बाँकी रहेका सम्भावित खतराहरूलाई पूर्ण रूपमा हटाउनु र सुरक्षा अवस्था अझै बलियो बनाउनु हो।