Skip to main content

लेखक: space4knews

सप्तरीको कोष तथा लेखा नियन्त्रण कार्यालयको जग्गामा अतिक्रमण, नगरपालिकाको चासो अभाव

सप्तरीको राजविराजमा रहेको कोष तथा लेखा नियन्त्रण कार्यालयको २ कठ्ठा १४ धुर जग्गा अतिक्रमणमा परेको छ र यसबारे राजविराज नगरपालिकाले कुनै चासो दिएको छैन। कोलेनिकाले गत पुस ३० गते अतिक्रमित घर टहरा हटाउन पत्राचार गरेको भए पनि नगरपालिकाले हालसम्म औपचारिक प्रक्रिया सुरु गरेको छैन। कार्यवाहक नगरप्रमुख इसरत परविनले पत्र प्राप्त भएको र पालिकाले छिट्टै यसबारे टुंगो लगाउने बताउनुभएको छ।

सप्तरीको राजधानी राजविराजको नेताचोक नजिकै अवस्थित कोष तथा लेखा नियन्त्रण कार्यालयको जग्गा अतिक्रमणमा परेको छ। कोलेनिकाले जग्गा खाली गर्न पटक-पटक आग्रह गरेको भए पनि राजविराज नगरपालिकाले आवश्यक कदम चाल्न चासो देखाएको छैन। अतिक्रमित संरचना हटाउन नगरपालिकालाई पत्राचार गरेर तीन महिनाभन्दा बढी समय बितिसक्दा पनि जवाफ नआएपछि कोष तथा लेखा नियन्त्रण कार्यालय सप्तरीले पुनः आग्रह गरेको जनाएको छ।

२२ मंसिर २०८२ मा भएको निर्णय अनुसार उक्त जग्गाको स्वामित्व कोलेनिकामै रहेको भएकाले गत पुस ३० गते कोलेनिकाले पुनः पत्राचार गरी अतिक्रमण गरिएका घर टहरा हटाउन नगरपालिकालाई आग्रह गरेको थियो। तर अहिलेसम्म नगरपालिकाले हटाउने प्रक्रिया अगाडि बढाएको छैन। कोलेनिकाका प्रमुख मनोजकुमार सुनुवारले विगत बुधबार पुनः पत्राचार गर्दै कारबाही प्रक्रिया चाँडै अघि बढाउन जोड दिएका छन्।

जग्गाधनीका अनुसार, राजविराज नगरपालिका साविक वडा नं ७ (हालको वडा नं ६) को कित्ता नं ९० मा ६ कठ्ठा ६ धुर जग्गा कोष तथा लेखा नियन्त्रण कार्यालयको नाममा रहेको छ। त्यसमध्ये २ कठ्ठा १४ धुर जग्गामा स्वर्गीय जगदिश झाले सन् १९९८ देखि घर टहरा बनाएर अतिक्रमण गर्दै आएका छन्। कोलेनिकाले चलानी नम्बर २७२ मा नगरपालिकालाई पठाएको पत्रमा छानबिन गर्दा तत्कालीन भ्रष्टाचार नियन्त्रण शाही आयोग र अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले उक्त सरकारी सम्पत्तिको संरक्षण गर्न निर्देशन दिएको उल्लेख गरिएको छ। सोही आधारमा प्रमुख जिल्ला अधिकारी टुवराज पोखरेलको संयोजकत्वमा बसेको बैठकले पनि निर्णय गरेर आवश्यक कागजात नगरपालिकामा पठाएको थियो। तर चार महिनाभन्दा बढी समय बितेसँगै पनि नगरपालिकाबाट कुनै प्रतिक्रिया आएको छैन। राजविराज नगरपालिकाका कार्यवाहक नगरप्रमुख इसरत परविनले कोलेनिकाको पत्र प्राप्त भएको र पालिकाले छिट्टै बैठक बसेर यस विषयमा निर्णय गर्ने जानकारी गराइन्।

राप्रपाले रञ्जन कार्कीलाई केन्द्रीय सदस्य पदबाट मुक्त गर्‍यो

राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टीका अध्यक्ष राजेन्द्र लिङ्देनले पार्टीका केन्द्रीय सदस्य रञ्जन कार्कीलाई पदबाट मुक्त गरेका छन्। लिङ्देनले कार्कीलाई पार्टीको केन्द्रीय सदस्यसहित सबै जिम्मेवारीबाट मुक्त गरिएको जानकारी पत्रमार्फत उपलब्ध गराएका छन्। उक्त पत्रमा कार्कीलाई जिम्मेवारीमा रहेर गरेको योगदानप्रति हार्दिक धन्यवाद व्यक्त गरिएको छ। ११ वैशाख, काठमाडौं। राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टीका केन्द्रीय सदस्य रञ्जन कार्कीलाई पदबाट मुक्त गरिएको छ। पार्टी अध्यक्ष राजेन्द्र लिङ्देनले कार्कीलाई सबै पार्टी जिम्मेवारीबाट मुक्त गरेको बताएका छन्। ‘तपाईंलाई राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टीको केन्द्रीय सदस्यसहित पार्टीका सबै जिम्मेवारीबाट मुक्त गरिएको छ,’ लिङ्देनले कार्कीलाई लेखेको पत्रमा उल्लेख छ, ‘यहाँले अहिलेसम्म जिम्मेवारीमा रहेर गरेकामा हार्दिक धन्यवाद।’

पश्चिम बंगाल निर्वाचनमा अमित शाहको दावी: ‘दिदी जानेवाली छिन्’

११ वैशाख, काठमाडौं । भारतको पश्चिम बंगालमा बिहीबार पहिलो चरणको मतदान सम्पन्न भएको छ । पहिलो चरणको मतदानपश्चात केन्द्रीय गृहमन्त्री तथा भारतीय जनता पार्टी (बीजेपी) का वरिष्ठ नेता अमित शाहले पहिलो चरणमा सम्पन्न १५२ सिटमध्ये आफ्नो पार्टीले ११० सिट जित्ने दावी गरेका छन् । ‘हामीले प्राप्त सुझावका आधारमा, बंगालमा जनताले आफ्नो भविष्य पहिलो चरणमै निर्धारण गरिसकेका छन्,’ शुक्रबार पत्रकार सम्मेलनमा गृहमन्त्री शाहले बताए, ‘त्यहाँ भारी मतदान भएको छ । यसले स्पष्ट गर्दछ कि दिदी जानेवाली छन् । बीजेपी आउनवाली छ । भय जानेवाला छ र भरोसा आउनवाला छ ।’ यहाँ ‘दिदी’ शब्दले पश्चिम बंगालमा १५ वर्षदेखि निरन्तर नेतृत्व गरिरहेकी मुख्यमन्त्री ममता बनर्जीलाई जनाइएको छ, जसको पार्टीले पछिल्ला तीन निर्वाचन जितेर शासन गर्दै आएको छ । उनले पश्चिम बंगालमा मुख्यमन्त्री बीजेपीबाट आउने र बंगाली माध्यममै शिक्षित हुने दावी पनि गरेका छन् । ‘म दिदीलाई भन्न चाहन्छु कि बंगालमा आगामी मुख्यमन्त्री बंगालमै जन्मेका, बंगाली माध्यमबाट पढेका र बंगाली भाषामा निपूर्ण व्यक्ति हुनेछ । त्यो तपाईंको भतिजो नहुनेछ, भारतीय जनता पार्टीको कार्यकर्ता हुनेछ,’ गृहमन्त्री शाहले भने ।

भानुआतिले नेपाललाई ९८ रनको लक्ष्य प्रस्तुत गर्यो

नेपालले आईसीसी विमेन्स च्यालेन्ज ट्रफी २०२६ अन्तर्गत भानुआतुलाई ९८ रनको लक्ष्य दिएको छ। भानुअतुले २० ओभरमा ५ विकेट गुमाएर ९७ रन बनाएको थियो। नेपालका रिया शर्माले २ विकेट लिए भने मनिषा उपाध्यक्ष, कविता बुंवर, रचना चौधरीले १–१ विकेट लिए। ११ वैशाख, काठमाडौं।

रुवाण्डामा जारी आईसीसी विमेन्स च्यालेन्ज ट्रफी २०२६ अन्तर्गत आफ्नो चौथो खेलमा नेपालले भानुआतुद्वारा जीतका लागि ९८ रनको लक्ष्य पाएको छ। किगालीस्थित गहंगा अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट रंगशालामा टस जितेर पहिले ब्याटिङ गरेको भानुआतुले निर्धारित २० ओभरमा ५ विकेट गुमाउँदै ९७ रन बनाएको हो। भानुआतिदीकी भालेन्टा लाङ्गिएटुले सर्वाधिक ४२ रन बनाइन्। नेपालका लागि रिया शर्माले २ विकेट लिए भने मनिषा उपाध्यक्ष, कविता बुंवर, रचना चौधरीले १–१ विकेट लिए।

मानव अधिकार आयोगले भन्यो- वास्तविक सुकुमवासी पहिचान गरी व्यवस्थापन गर

मानव अधिकार आयोगले सरकारलाई वास्तविक सुकुमवासीको पहिचान र व्यवस्थापन गर्न आग्रह गर्‍यो

मानव अधिकार आयोगले वास्तविक सुकुमवासीहरूको पहिचान गरी उनीहरूको व्यवस्थापन गर्न सरकारलाई आग्रह गरेको छ। आयोगका सहायक प्रवक्ता श्यामबाबु काफ्लेले सरकारले बागमती नदी किनारलगायत विभिन्न स्थानका सुकुमवासीहरूको घर टहरा हटाउने निर्णय गरेको विषयमा ध्यानाकर्षण गराउँदै यस्तो आग्रह गरेका हुन्।

आयोगले यस विषयमा विगतमा गरेको सिफारिसको कार्यान्वयनसम्बन्धी जानकारी पनि माग्दै सरकारलाई पत्र पठाएको जनाएको छ। सरकारले भोलि बिहानदेखि काठमाडौंका विभिन्न स्थानका सुकुमवासी बस्ती हटाउने तयारी गरेको छ र बस्ती खाली गराउन पनि भनेको छ।

एआईमा निर्भर हुँदा दिमागको सोच्ने क्षमतामा कमी आउने खतरा

कम्प्युटेसनल न्यूरोवैज्ञानिक भिभियन मिङका अनुसार, एआईमा बढी निर्भर हुनुले दिमागमा गामा वेभ सक्रियता कम गराउन सक्छ र यसले बौद्धिक क्षमतामा ह्रास निम्त्याउन सक्छ। हाम्रो मस्तिष्क सँधै सजिलो बाटो खोज्ने प्रवृत्तिमा हुन्छ। अहिले एआईले हामीलाई धेरै कार्यमा सजिलो गरिदिएको छ। सामान्यतया लामो प्रक्रिया लाग्ने कार्यहरू केही क्षणमै एआईले पूरा गर्ने क्षमता राख्छ। तर, यस्तो अवस्था बढ्दै गएमा मानिसले आफ्नो सिर्जनशीलता र बौद्धिक अस्तित्व गुमाउने सम्भावना बारे प्राज्ञिक तहमा गहिरो बहस भइरहेको छ। निश्चय नै, एआईको प्रयोगले दैनिक जीवनलाई सहज बनाएको छ, तर यसले सोच्ने र बुझ्ने क्षमतालाई क्रमशः कमजोर बनाउने सवाल पनि खडा भएको छ।

लार्ज ल्याङ्ग्वेज मोडलहरू जस्तै च्याटजीपीटी, जेमिनाई र क्लडले दिमाग लगाउनु पर्ने कामहरू गर्न थालेपछि केही वैज्ञानिकहरूले गम्भीर चेतावनी दिएका छन्। बौद्धिक कामको आउटसोर्सिङले मानव जातिलाई ठूलो मूल्य चुकाउन पर्ने उनीहरूको भनाइ छ। मासाचुसेट्स इन्स्टिच्युट अफ टेक्नोलोजी (एमआईटी) की अनुसन्धानकर्ता नाताल्या कोस्मिनाले विद्यार्थीहरूको व्यवहारमा अनौठो परिवर्तन पाएकी छन्। उनीहरूले प्राप्त गर्ने इन्टर्नशिप आवेदनहरू सबै एकैजस्तो हुन थालेका थिए र विद्यार्थीहरूले पहिलेभन्दा सजिलै पढेका कुरा बिर्सिने भएको देखियो।

कोस्मिना र उनको टोलीले ५४ जना विद्यार्थीहरूसँग गरिएको अध्ययनले देखायो कि एआई प्रयोग गरेर निबन्ध लेख्नेहरूका मस्तिष्क सक्रियता प्रयोग नगर्नेहरूको तुलनामा ५५ प्रतिशतसम्म कम थियो। मस्तिष्कका सिर्जनशीलता र जानकारी प्रशोधन गर्ने भागहरू एआईको प्रयोगले लगभग निष्क्रिय भएका थिए। अझ भयानक कुरा के भने, एआईको सहायताले निबन्ध लेख्ने विद्यार्थीहरूले काम सकेपछि आफूले लेखे कुरा समेत सम्झन सकेनन् र आफ्नो कामप्रति कुनै अपनत्व अनुभव गरेनन्। यस अनुसन्धानले कग्निटिभ अफलोडिङ — अर्थात् आफ्नो मस्तिष्कले गर्नुपर्ने काम मेसिनलाई सुम्पने प्रक्रिया —ले मस्तिष्कको क्षमता कम गराएको पुष्टि गर्यो।

कम्प्युटेसनल न्यूरोवैज्ञानिक भिभियन मिङका अनुसार, तार्किक र गहिरो सोच मान्छेको सबैभन्दा ठूलो शक्ति हो। तर एआईमा निर्भर हुँदा दिमागले पर्याप्त अभ्यास पाउँदैन। अनुसन्धानले देखाएको छ कि दिमागको ‘गामा वेभ’ सक्रियता कम भयो भने भविष्यमा बौद्धिक ह्रास वा डिमेन्सिया हुन सक्ने जोखिम बढ्छ। एआईले गामा वेभमा गम्भीर प्रभाव पार्ने बताइएको छ। यसरी गुगल म्याप्सको अत्यधिक प्रयोगले मानिसको दिशा सम्झने क्षमता कमजोर पार्न सक्छ, त्यसै गरी एआईको अत्यधिक प्रयोगले तर्क गर्ने र समस्या समाधान गर्ने क्षमतालाई नकारात्मक असर पुर्‍याउन सक्छ।

विज्ञहरू एआईलाई पूर्णरूपमा निषेध गर्न सुझाव छैनन् तर यसको उपयोगको तरिका परिवर्तन गर्न सुझाव दिन्छन्। मिङका अनुसार हामीले हाइब्रिड इन्टेलिजेन्सलाई अपनाउनु आवश्यक छ, जसमा मानिस र मेसिन मिलेर काम गर्छन्, तर सोच्ने मुख्य जिम्मेवारी मानिसमै रहन्छ। उनले केही उपायहरू सुझाएकी छिन्: १. नेमेसिस प्रम्प्ट: एआईलाई जवाफ दिन नभएको बनाउँदै आफ्नो आलोचक वा शत्रु जस्तो बनाउने र आफूले गरेका विचारहरू किन गलत छन् भनेर तर्क गर्न लगाउने; यसले आफूलाई आफ्नो विचारको बचाउ गर्न र गहिरो सोच्न मद्दत गर्छ। २. उत्पादक घर्षण: एआईलाई सीधै उत्तर दिन नदिन, सही उत्तरमा पुग्न मद्दत गर्ने प्रश्नहरू मात्र सोध्न लगाउने। ३. प्रारम्भिक मौलिक शिक्षा: कुनै पनि विषयको आधारभूत ज्ञान एआई बिना नै सिकाउने र पछि मात्र एआईको सहयोग लिने।

एटीएम तोडफोड गर्ने युवक पक्राउ

सिन्धुलीको हरिहरपुरगढी गाउँपालिका–८ निवासी २१ वर्षीय सविन नेपालीलाई काठमाडौं उपत्यका अपराध अनुसन्धान कार्यालयको टोलीले सामाखुसीबाट पक्राउ गरेको छ। सविनमाथि गत ९ वैशाखमा न्यूरोडस्थित रामघाट गल्लीमा एक व्यक्तिलाई कुटपिट गरी लुटपाट गरेको र १० वैशाखमा गोंगबु चाकेमा रहेको ग्लोबल आईएमई बैंकको एटीएम तोडफोड गरेको आरोप लागेको छ।

उनविरुद्ध साइबर अपराध अन्तर्गत मुद्दा दर्ता हुँदै गएको र उनी २ महिना बाल सुधार गृहमा बसेको जानकारी प्राप्त भएको छ। चोरीको आरोपमा गत २२ साउनमा प्रहरीले उनलाई पक्राउ गरेको थियो भने जेनजी आन्दोलनको अवसरमा हिरासतबाट फरार पनि भएको खुलेको छ।

इजरायल र हिजबुल्लाहबीच युद्धविराम उल्लंघनको आरोपप्रत्यारोप

११ वैशाख, काठमाडौं । इजरायल र लेबनानस्थित कट्टरपन्थी सशस्त्र समूह हिजबुल्लाहले एकअर्कामाथि युद्धविराम उल्लंघन गरेको आरोप लगाएका छन्। इजरायली डिफेन्स फोर्स (आईडीएफ)ले शुक्रबार लेबनानबाट प्रक्षेपित थुप्रै प्रोजेक्टाइलहरू रोक्न सफल भएको दाबी गरेको छ। त्यसैगरी, सीमावर्ती स्टुला क्षेत्रमा खतराको साइरन बजेको बताइएको छ। आईडीएफले एक्समार्फत तीन जना ‘हिजबुल्लाहका आतंकवादी’ मारिएको पनि जनाएको छ। ती व्यक्तिहरूले इजरायली हवाई सेनाका विमानहरूलाई मिसाइल प्रहार गर्ने प्रयास गरेको आईडीएफले जनाएको छ। अर्कोतर्फ, हिजबुल्लाहले लेबनानी क्षेत्रमा आईडीएफले क्षेप्यास्त्र आक्रमण गरेको आरोप लगाएको छ। यी घटनाप्रति प्रतिक्रिया स्वरूप शुक्रबार दुवै पक्षले एकअर्कामाथि युद्धविराम उल्लंघन गरेको आरोप लगाएको अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चार माध्यमहरूले जनाएका छन्।

धादिङ, नुवाकोट र रसुवाका बस अब नयाँ बसपार्कबाट मात्रै छुट्ने  

धादिङ, नुवाकोट र रसुवाका बसहरू अब नयाँ बसपार्कबाट मात्र छुट्ने

फाइल तस्वीर समाचार सारांश सत्यापन गरिएको। काठमाडौ महानगरपालिकाले धादिङ, नुवाकोट र रसुवा जाने सार्वजनिक सवारी साधनहरू नयाँ बसपार्क भित्रबाट मात्रै सञ्चालन गर्ने निर्णय कार्यान्वयन गरेको छ। नयाँ बसपार्कबाट सञ्चालन सुरु भएसँगै गोँगबु चोकदेखि नयाँ बसपार्कको सडकमा ट्राफिक जाम कम हुने अपेक्षा गरिएको छ। यातायात कार्यालयका अनुसार काठमाडौँ उपत्यकामा लगभग २० लाख सवारीसाधन सञ्चालनमा छन् र ट्राफिक व्यवस्थापन समस्या बनेको छ। ११ वैशाख, काठमाडौं । धादिङ, नुवाकोट र रसुवा जाने सार्वजनिक सवारी साधनहरू अब नयाँ बसपार्क भित्रबाट मात्र सञ्चालन हुन थालेका छन्। पहिले माछापोखरी र बालाजु सडक वरिपरि पार्किङ गरेर सञ्चालन गरिएका बसहरू आजदेखि नयाँ बसपार्क स्रोतबाट मात्र सञ्चालन हुँदैछन्। काठमाडौं महानगरपालिकाका कार्यवाहक प्रमुख सुनिता डङ्गोलको अध्यक्षतामा गत मंगलबार सरोकारवाला निकायहरूको बैठकले काठमाडौं भित्रका सबै सार्वजनिक यातायातलाई गोँगबुस्थित नयाँ बसपार्कबाट सञ्चालन गर्ने निर्णय गरेको थियो। बैठकले तीन दिनभित्र सबै सार्वजनिक सवारी साधन नयाँ बसपार्कबाट मात्र सञ्चालन गर्न अनिवार्य हुने निर्णय गरेपछि आजैदेखि धादिङ, नुवाकोट र रसुवा जाने सार्वजनिक बसहरू नयाँ बसपार्कमा आउन थालेका हुन्। काठमाडौं उपत्यकामा प्रवेश गर्ने सार्वजनिक सवारी व्यवस्थापन र पार्किङका लागि महानगरपालिकाले सन् १९९९ मा नयाँ बसपार्क सञ्चालनमा ल्याएको थियो। अधिकांश जिल्लामा जाने सवारीहरू नयाँ बसपार्कबाटै चलाइएका छन्, तर नुवाकोट, रसुवा र धादिङका सवारीहरू माछापोखरी क्षेत्रमा पार्किङ गरेर सञ्चालन हुँदै आएका थिए। काठमाडौं महानगरपालिका–२६ स्थित गोँगबुमा १६१ रोपनी क्षेत्रफलमा राष्ट्रिय बसपार्क भए तापनि नुवाकोट, रसुवा र धादिङ जाने सवारीहरू नयाँ बसपार्क नजिकै माछापोखरी र बालाजुको बाटोतर्फबाट चलाइरहेका थिए। गोँगबु चोकदेखि नयाँ बसपार्कको सडकबाट प्राथमिक रास्ता भएका पृथ्वीराजमार्गका बस र माइक्रोबसहरू अब नयाँ बसपार्कबाट मात्रै सञ्चालन हुन थालेका छन्। धादिङ, रसुवा र नुवाकोट जाने चालकहरूले नयाँ बसपार्कबाट चलाउन लामो समय अटेर गर्दै आएका थिए। काठमाडौँ उपत्यका ट्राफिक प्रहरी कार्यालयका प्रवक्ता, प्रहरी उपरीक्षक नरेशराज सुवेदीले सडकमा बेठिक पार्किङ गर्दा उपत्यकाका ट्राफिक व्यवस्थापनमा समस्या आएको बताएका छन्। लामो दूरीका सवारी साधनहरू चक्रपथ हुँदै दोहोर्याएर आवत-जावत गर्दा ट्राफिक व्यवस्थित गर्न कठिनाइ भएको प्रवक्ता सुवेदीले बताए। महानगरपालिकाको यो निर्णय कार्यान्वयन भएसँगै चक्रपथ वरिपरि ट्राफिक जाम कम हुने उनको भनाइ छ। नयाँ बसपार्क सञ्चालन गर्ने लोत्से बहुउदेश्यालयी प्रालिका मानव संसाधन प्रमुख पंकज मल्लले नुवाकोट, रसुवा र धादिङका सार्वजनिक सवारीहरूका लागि छुट्टै ट्रयाक र टिकट काउन्टर व्यवस्था गरिएको जानकारी दिए। यातायात कार्यालयका अनुसार हाल काठमाडौँ उपत्यकामा लगभग २० लाखभन्दा धेरै सवारीसाधन सञ्चालनमा छन्। राजधानी काठमाडौँ र देशभर निजी तथा सार्वजनिक सवारीको संख्या बढेको र बाटो विस्तार नहुँदा ट्राफिक व्यवस्थापन चुनौतीपूर्ण बन्दै गएको छ।

माया, बुझाइ र सहयात्राको कौशल

वैवाहिक जीवन दुई फरक सोच, संस्कार र जीवनदृष्टिको संयोजन हो, जसले भावनात्मक सन्तुष्टि र जिम्मेवारी दुवै आवश्यक बनाउँछ। नेपालमा विवाह केवल व्यक्तिगत निर्णय नभई परिवार र समाजसँग गहिरो रूपमा जोडिएको सामाजिक संस्था हो। वैवाहिक सम्बन्धमा संवाद, विश्वास, सम्मान र माया सुमधुर सम्बन्धका मुख्य आधार हुन् र यी तत्वहरूलाई कायम राख्न सचेत प्रयास आवश्यक हुन्छ। वैवाहिक जीवन मानव जीवनको सबैभन्दा संवेदनशील, जटिल र महत्वपूर्ण सम्बन्धहरू मध्ये एक हो। यो केवल दुई व्यक्तिको मिलन मात्र होइन, दुई फरक सोच, संस्कार, अनुभव, अपेक्षा र जीवनदृष्टिको एकीकरण हो। विवाह एक स्थिर संस्था जस्तो देखिए पनि यसको भित्री संरचना निरन्तर परिवर्तनशील हुन्छ। समय, परिस्थिति, सामाजिक प्रभाव, आर्थिक अवस्था र व्यक्तिगत विकाससँगै सम्बन्ध पनि रूपांतरण हुँदै जान्छ। आजको समयमा वैवाहिक सम्बन्ध पहिलेको जस्तो स्थिर र निश्चित मात्र छैन। अहिले व्यक्तिहरू स्वतन्त्र सोच राख्छन्, आफ्नो पहिचान खोज्छन्, र सम्बन्धबाट केवल जिम्मेवारी मात्र होइन, भावनात्मक सन्तुष्टि पनि चाहन्छन्। यही कारणले गर्दा विवाहलाई सफल र सुमधुर बनाउन सचेत प्रयास आवश्यक हुन्छ।

विवाहको इतिहास मानव सभ्यताको विकाससँगै जोडिएको छ। प्रारम्भिक समाजमा विवाहको उद्देश्य मुख्यतः जैविक र आर्थिक थियो। मानिसहरूले सन्तान उत्पादन, श्रम बाँडफाँड र सम्पत्ति संरक्षणका लागि विवाहको प्रचलन सुरु गरे। अहिले त्यो धारणा बदलिएको छ, जसमा भावनात्मक सन्तुष्टि, आत्मसम्मान, स्वतन्त्रताका साथै अलग पहिचान पनि चाहिन्छ। विवाहको शुरुवातमा एकले अर्कोलाई पूर्णरूपमा समर्थन र समर्पित हुने परिपाटी बढी थियो भने अहिले आत्मसम्मान र ‘मि टाइम’ आफ्ना लागि पनि समय दिने र छुट्ट्याउने प्रचलन बढेको छ। समयक्रममा विवाहले विभिन्न रूप लियो, प्राचीन समाजमा परिवार र कूलको निरन्तरता, मध्यकालीन समयमा सामाजिक प्रतिष्ठा र राजनीतिक सम्बन्ध, आधुनिक समयमा प्रेम, आत्मीयता र व्यक्तिगत सन्तुष्टिलाई मानिसले विवाहलाई जोड्न थालेको छ। नेपालजस्तो समाजमा विवाह अझै पनि परम्परा, संस्कार र सामाजिक मूल्यसँग गहिरो रूपमा जोडिएको छ। यहाँ विवाह केवल व्यक्तिगत निर्णय मात्र नभई पारिवारिक र सामाजिक निर्णय पनि हो।

विवाह मानव जीवनमा विभिन्न कारणले महत्वपूर्ण मानिन्छ। भावनात्मक सहारा मानिसलाई जीवनमा कसैको साथ चाहिन्छ। विवाहले त्यो भावनात्मक सहारा प्रदान गर्छ। भावनात्मक सहारा वैवाहिक जीवनको अत्यन्त महत्वपूर्ण आधार हो, किनभने मानिस केवल शारीरिक आवश्यकताले मात्र होइन, भावनात्मक रूपमा पनि बाँचिरहेको हुन्छ। प्रत्येक व्यक्तिलाई जीवनमा यस्तो कोही चाहिन्छ जसले उसलाई बुझोस्, स्वीकारोस् र कठिन समयमा साथ देओस्। विवाहले यही आवश्यकता पूरा गर्ने सुरक्षित र नजिकको सम्बन्ध प्रदान गर्छ, जहाँ व्यक्ति आफ्ना खुशी, दुःख, डर, असुरक्षा र अपेक्षाहरू स्वतन्त्र रूपमा व्यक्त गर्न सक्छ। जब जीवनमा तनाव, असफलता, आर्थिक दबाब वा पारिवारिक समस्या आउँछ, त्यस्तो अवस्थामा जीवनसाथीको सानो साथ, ध्यानपूर्वक सुन्ने बानी र सहानुभूतिपूर्ण व्यवहारले मानसिक बोझ निकै कम गर्न सक्छ। त्यस्तै, खुशीका क्षणहरूमा पनि सँगै रमाउनु, सानो उपलब्धिलाई पनि प्रशंसा गर्नु र एकअर्काको सफलतामा गर्व गर्नुले सम्बन्धलाई अझ गहिरो र अर्थपूर्ण बनाउँछ।

४० भन्दा बढी महिलालाई ठगी गरेको आरोपमा युवक पक्राउ

इलामको फाकफोकतुम गाउँपालिका–६ का २७ वर्षीय सुजन लिम्बु अर्थात सुशन थेगिम लिम्बूलाई काठमाडौं उपत्यका अपराध अनुसन्धान कार्यालयले ४० भन्दा बढी महिलालाई सामाजिक सञ्जालमार्फत ठगी गरेको आरोपमा पक्राउ गरेको छ। अपराध अनुसन्धान कार्यालयका एसपी रामेश्वर कार्कीका अनुसार, उनले ह्वाट्सएपमार्फत महिलालाई माया प्रेमको नाटक गरी पार्सल लिन ट्याक्स तिर्न लगाएर ठगी गरेको पाइएको छ। एक महिलाले उजुरी दिएकी छिन् जसअनुसार उनलाई २ लाख रुपैयाँ ठगी गरेको आरोप छ। ११ वैशाख, काठमाडौं। ४० भन्दा बढी महिलासँग सामाजिक सञ्जालमार्फत सम्पर्क गरी ठगी गरेको आरोपमा एक युवक पक्राउ परेका छन्। पक्राउ पर्ने युवक इलामको फाकफोकतुम गाउँपालिका–६ का २७ वर्षीय सुजन लिम्बु वा सुशन थेगिम लिम्बू हुन्। उनलाई काठमाडौं उपत्यका अपराध अनुसन्धान कार्यालयको टोलीले पक्राउ गरेको हो। अपराध अनुसन्धान कार्यालयका एसपी रामेश्वर कार्कीका अनुसार, उनले ह्वाट्सएप मार्फत ४० भन्दा बढी महिलालाई सम्पर्क गरी प्रेममा परेको नाटक गरेकी त्यसपछि पार्सल लिन ट्याक्स तिर्न लगाउन खोजेर ठगी गरेको पाइएको छ। हाल एक महिलाले उनीविरुद्ध ठगीको उजुरी दिएकी छिन् र त्यही उजुरीमा उनीमाथि २ लाख रुपैयाँ ठगी गरेको आरोप लगाइएको छ। पक्राउ परेका युवकले सामाजिक सञ्जालमार्फत महिलाहरु संग सम्पर्क गरी प्रेम गर्ने नाटक गरी पार्सल आएको भनिन्छ र पार्सल लिन एयरपोर्टमा ट्याक्स तिर्नुपर्ने बताएर रकम तिर्न लगाउँथे। यसरी ठगी गर्ने गरेको प्रहरीले जनाएको छ।

महिलातर्फ न्यु डायमन्ड र एभरेस्ट विजयी – Online Khabar

महिलातर्फ न्यु डायमन्ड र एभरेस्टले जित हात पार्दै

न्यु डायमन्ड युथ स्पोर्ट्स क्लब र एभरेस्ट भलिबल क्लबले रेडबुल दशौं पीएम कप एनभीए महिला तथा पुरुष भलिबल लिग २०८३ मा शुक्रबार जित हासिल गरेका छन्। एभरेस्टले विभागीय टोली नेपाल एपीएफ क्लबलाई ३-१ सेटमा पराजित गर्दै पहिलो जित प्राप्त गरेको हो। एभरेस्टले २५-२०, १६-२५, २५-१७, २५-१६ का सेटमा एपीएफलाई हराएको थियो। यसअघि बिहीबार भएको पहिलो खेलमा एभरेस्ट नेपाल पुलिस क्लबसँग पराजित भएको थियो।

न्यु डायमन्डले पनि शुक्रबारको खेलमा सुदूरपश्चिम प्रदेशलाई २५-११, २५-३, २५-१ का सेटमा हराउँदै एकपक्षीय जित हात पारेको छ। यो खेल त्रिपुरेश्वरस्थित दशरथ रंगशाला कभर्डहलमा भएको थियो। यसैबीच, शुक्रबार पुरुषतर्फ ३ खेल सञ्चालन हुने कार्यक्रम तय रहेको छ।

सुकुमवासीलाई जबरजस्ती हटाउने प्रयास मानवीय संवेदनाको विरुद्ध : नेविसंघ

समाचार सारांश नेपाल विद्यार्थी संघले स्पष्ट मापदण्डसहित सुकुमवासीहरूको पहिचान गरी स्थानीय सरकारको समन्वयमा दीर्घकालीन समाधान खोज्न सरकारसँग माग गरेको छ। सरकारले वैकल्पिक व्यवस्था नगरी जबरजस्ती सुकुमवासीहरूलाई हटाउने प्रयास गरिरहेका छन्, जुन न्यूनतम मानवीय संवेदना विपरीत रहेको नेविसंघले जनाएको छ। नेविसंघले गरिबी रेखामुनि रहेका घरबारविहीनलाई विस्थापित नगर्ने र मानव अधिकारको पूर्ण सम्मान गर्न सरकारलाई आग्रह गरेको छ। ११ वैशाख, काठमाडौं। नेपाली कांग्रेसको भ्रातृ संस्था नेपाल विद्यार्थी संघ (नेविसंघ)ले स्पष्ट मापदण्डसहित सुकुमवासीको पहिचान गरी स्थानीय सरकारको समन्वयमा दीर्घकालीन समाधान खोज्नुपर्ने बताएको छ। सरकारले काठमाडौंका सुकुमवासी बस्ती खाली गर्ने तयारी गरिरहेका बेला नेविसंघले वैकल्पिक व्यवस्था नगरी सुकुमवासीहरूलाई जबरजस्ती हटाउने प्रयास न्यूनतम मानवीय संवेदना विरुद्ध रहेको जनाएको छ। ‘सरकारको प्राथमिकता जबरजस्ती हटाउने होइन, स्पष्ट मापदण्डसहित सुकुमवासीको पहिचान, पुनःव्यवस्थापन योजना र स्थानीय सरकारको समन्वयमा दीर्घकालीन समाधान खोज्नु हुनुपर्छ,’ प्रवक्ता सुरज सेजुवालद्वारा जारी विज्ञप्तिमा भनिएको छ, ‘नत्र यस्ता निर्णयहरूले समस्या समाधान नगरी अझ गहिरो बनाउने निश्चित छ।’ नेविसंघले मानव अधिकारको पूर्ण सम्मान गर्दै न्यायपूर्ण, समावेशी तथा दीर्घकालीन समाधान छिट्टै खोज्न सरकारसँग आग्रह गरेको छ। ‘गरिबीको रेखामुनि रहेका घरबारविहीन तथा निमुखा नेपाली जनताले राज्यको संरक्षण र सहायताका सबैभन्दा बढी हकदार हुनुभएकोले वैकल्पिक व्यवस्था बिना यस्ता नागरिकहरूलाई विस्थापित गर्नु कुनै पनि अवस्थामा स्वीकार्य छैन,’ नेविसंघले जोड दिएको छ।

वालेन्द्र शाहः सुकुम्बासी बस्ती खाली गर्ने योजनाविरुद्ध विरोध, विस्थापितहरूको व्यवस्थापन कसरी हुने?

सरकारले काठमाडौँका तीन स्थानका सुकुम्बासी बस्ती खाली गराउने तयारी गरेपछि अधिकारीहरूले त्यहाँ बसोबास गर्ने मानिसहरूलाई अस्थायी रूपमा तीन ठाउंमा सारिने योजना बनाएका छन्। सुरक्षाकर्मी र काठमाडौं महानगर प्रहरीबाट गठन गरिएको टोलीले शुक्रबार साँझसम्म घरटहरा खाली गर्न थापाथली, मनहरा तथा सिनामंगल क्षेत्रमा सुकुम्बासी बस्तीमा माइकिङ गरेको थियो। काठमाडौं महानगर प्रहरी प्रमुख विष्णुप्रसाद जोशीले जिल्ला प्रशासन कार्यालयको सर्कुलर अनुसार माइकिङ गरिएको र हटाइएका मानिसहरूलाई विभिन्न पार्टी प्यालेस लगायतका स्थानहरूमा राख्ने तयारी भइरहेको बताए।

तर एक भूमिअधिकारवादीले सम्बन्धित पक्षसँग छलफल नगरिकन सरकारले बलपूर्वक स्थानान्तरण गर्न खोजिरहेका कारण त्यसविरुद्ध प्रतिरोध हुनसक्ने चेतावनी दिएकी छिन्। प्रधानमन्त्री वालेन्द्र शाह ‘बालेन’ ले प्रधानमन्त्री बन्दा नै सार्वजनिक गरेको १००-बुँदे कार्यक्रममा भूमिहीन सुकुम्बासी र अव्यवस्थित बसोबास गर्नेहरूको लगत लिने र चरणबद्ध रूपमा जग्गा उपलब्ध गराउने वा एकीकृत पुनर्वास व्यवस्था मिलाउने योजना उल्लेख छ। प्रधानमन्त्री शाहकी प्रेस तथा अनुसन्धानविज्ञ दीपा दाहालले पर्याप्त तयारीसहित यो कदम चालिएको र ‘साँचो’ र ‘नक्कली’ सुकुम्बासी पहिचान गरी वास्तविक भूमिहीनहरूको उचित व्यवस्थापन गर्न सरकार लागेपनि बताइन।

सुकुम्बासी बस्ती छेउछाउमा माइकिङ र चेतावनीयसै साता प्रधानमन्त्री शाहले सुरक्षा निकायका प्रमुखहरूलाई नदी किनारका सार्वजनिक, सरकारी र पर्ती जग्गा अतिक्रमणमा परेको भन्दै त्यहाँ रहेका घरटहरा हटाउन निर्देशन दिएका थिए। यी निर्देशनहरूलाई कार्यान्वयन गर्न काठमाडौं जिल्ला प्रशासन कार्यालयले छबुँदे सूचना जारी गरेको छ। सुरक्षा निकाय र महानगरीय प्रहरी टोलीले राजधानीका तीन ठाउँका सुकुम्बासी बस्तीमा बिहीबार र शुक्रबार माइकिङ गरेर सूचनाहरू सार्वजनिक गरेका थिए। सूचनामा शुक्रबार साँझ ७ बजेभित्र अवैध रूपमा बनेका घरटहरा खाली गर्न भनिएको छ भने शनिबार बिहान ६ बजेदेखि घरटहरा भत्काउने र अतिक्रमणमा रहेको जग्गा पूर्णरूपमा खाली गराइने उल्लेख छ।

कसैले यस्तो कार्यमा बाधा पुर्याए कानुनअन्तर्गत कडा कारबाही हुने चेतावनी सूचनामा दिइएको छ। त्यहाँबाट हटाइएका मानिसहरूलाई सरकारले तोकेका विभिन्न ‘बसोबासका आधारभूत न्यूनतम सुविधायुक्त स्थानहरू’मा राखिने उल्लेख पनि छ। बीबीसीसँग कुरा गर्दै काठमाडौं महानगर प्रहरी बलका प्रमुख विष्णुप्रसाद जोशीले तीनवटा सुकुम्बासी क्षेत्रमा माइकिङ गरेको र केही परिवारले टहरा छाडेका अनि केहीले अस्थायी बसोबासका लागि नाम टिपाएको बताए। “ती मानिसहरूलाई विभिन्न पार्टी प्यालेसमा राख्न उपयुक्त हुनसक्ने कुरा आएको छ। आज दिउँसोसम्ममा निर्णय लिइनेछ।” गृह मन्त्रालयका अधिकारीका अनुसार विस्थापितहरूको व्यवस्थापनबारे अपराह्न सहरी विकास मन्त्रालयमा हुने बैठकमा निर्णय गरिने छ।

माछापोखरीका टिकट काउन्टर हटाइयो, धादिङ–नुवाकोट रुटका गाडी बसपार्क भित्रै

माछापोखरीका टिकट काउन्टरहरू हटाइयो, धादिङ–नुवाकोट रुटका गाडीहरू बसपार्क भित्रै सञ्चालन हुने

प्रहरीले माछापोखरी क्षेत्रमा रहेको धादिङ र नुवाकोट जाने टिकट काउन्टरहरू हटाएको छ। अब ती बसहरू नयाँ बसपार्क भित्रबाट सञ्चालन हुनेछन्। महानगरपालिकाले नयाँ बसपार्क बाहेकका सबै क्षेत्रबाट उपत्यका बाहिर जाने सार्वजनिक बसहरूलाई बसपार्क भित्रैबाट छुट्ने अनिवार्यता तोकेको छ। ११ वैशाख, काठमाडौं।

महानगरीय ट्राफिक प्रहरीका अनुसार माछापोखरीबाट धादिङ तथा नुवाकोट जाने बस र माइक्रोबसहरू आजबाट हटाइएका छन्। यी बसहरू अब नयाँ बसपार्क भित्रबाट मात्र सञ्चालन हुनेछन्। यसैगरी, बिजी मल एरियाबाट पनि टिकट काउन्टरहरू प्रहरीद्वारा हटाइएको छ। महानगरपालिकाले नयाँ बसपार्कबाहेक अन्य लुकेका क्षेत्रहरूबाट उपत्यका बाहिर छुट्ने सार्वजनिक यातायातका बसहरूलाई बसपार्क भित्रबाट छुट्न अनिवार्य गरेको छ र त्यसअनुसार ट्राफिक प्रहरीले व्यवस्था गरिरहेको छ।