लेखक: space4knews

१ असार, काठमाडौं । नेपाल राष्ट्र बैंकले आज (सोमबार) का लागि विदेशी मुद्राको विनिमय दर निर्धारण गरेको छ। राष्ट्र बैंकका अनुसार अमेरिकी डलरको खरिद दर १५१ रुपैयाँ ८८ पैसा र बिक्री दर १५२ रुपैयाँ ४८ पैसा रहेको छ। यस्तै, युरोपियन युरोको खरिद दर १७५ रुपैयाँ ७० पैसा र बिक्री दर १७६ रुपैयाँ ४० पैसा, युके पाउण्ड स्ट्रलिङको खरिद दर २०३ रुपैयाँ ६३ पैसा र बिक्री दर २०४ रुपैयाँ ४४ पैसा, स्वीस फ्र्याङ्कको खरिद दर १९० रुपैयाँ ५३ पैसा र बिक्री दर १९१ रुपैयाँ २८ पैसा कायम गरिएको छ।

अष्ट्रेलियन डलरको खरिद दर १०७ रुपैयाँ ०१ पैसा र बिक्री दर १०७ रुपैयाँ ४४ पैसा, क्यानेडियन डलरको खरिद दर १०८ रुपैयाँ ५७ पैसा र बिक्री दर १०९ रुपैयाँ, सिङ्गापुर डलरको खरिद दर ११८ रुपैयाँ २५ पैसा र बिक्री दर ११८ रुपैयाँ ७२ पैसा तोकिएको छ। जापानी येनको खरिद दर १० को लागि ९ रुपैयाँ ४८ पैसा र बिक्री दर ९ रुपैयाँ ५२ पैसा, चिनियाँ युआनको खरिद दर २२ रुपैयाँ ४६ पैसा र बिक्री दर २२ रुपैयाँ ५५ पैसा, साउदी अरेबियन रियालको खरिद दर ४० रुपैयाँ ४७ पैसा र बिक्री दर ४० रुपैयाँ ६३ पैसा रहेको छ।

केन्द्रीय बैंकका अनुसार थाइ भाटको खरिद दर ४ रुपैयाँ ६४ पैसा र बिक्री दर ४ रुपैयाँ ६६ पैसा, युएई दिरामको खरिद दर ४१ रुपैयाँ ३५ पैसा र बिक्री दर ४१ रुपैयाँ ५१ पैसा, मलेसियन रिङ्गेटको खरिद दर ३७ रुपैयाँ ४३ पैसा र बिक्री दर ३७ रुपैयाँ ५८ पैसा, साउथ कोरियन वनको खरिद दर १०० को लागि १० रुपैयाँ ०१ पैसा र बिक्री दर १० रुपैयाँ ०४ पैसा, स्वीडिस क्रोनरको खरिद दर १६ रुपैयाँ ०७ पैसा र बिक्री दर १६ रुपैयाँ १४ पैसा र डेनिस क्रोनरको खरिद दर २३ रुपैयाँ ५१ पैसा र बिक्री दर २३ रुपैयाँ ६० पैसा तोकिएको छ।

राष्ट्र बैंकले हङकङ डलरको खरिद दर १९ रुपैयाँ ३८ पैसा र बिक्री दर १९ रुपैयाँ ४६ पैसा, कुवेती दिनारको खरिद दर ४९४ रुपैयाँ ३२ पैसा र बिक्री दर ४९६ रुपैयाँ २७ पैसा, बहराइन दिनारको खरिद दर ४०२ रुपैयाँ ८१ पैसा र बिक्री दर ४०४ रुपैयाँ ४० पैसा, ओमनी रियालको खरिद दर ३९४ रुपैयाँ ४७ पैसा र बिक्री दर ३९६ रुपैयाँ ०३ पैसा रहेको छ। भारतीय रुपैयाँको खरिद दर एक सयको लागि १६० रुपैयाँ र बिक्री दर १६० रुपैयाँ १५ पैसा तोकिएको छ। राष्ट्र बैंकले यो विनिमय दरलाई आवश्यकतानुसार जुनसुकै समयमा पनि संशोधन गर्न सकिने जनाएको छ। वाणिज्य बैंकले तोक्ने विनिमय दर भने फरक हुनसक्ने र अद्यावधिक विनिमय दर केन्द्रीय बैंकको वेबसाइटमा उपलब्ध हुने जनाइएको छ।

समाचार सारांश परराष्ट्रमन्त्री शिशिर खनाल चिनियाँ समकक्षी वाङ यीको निमन्त्रणामा चीनको चार दिने भ्रमणका लागि आइतबार बेइजिङ पुगेका छन्। भ्रमणका क्रममा उहाँले बीआरआई लगायत द्विपक्षीय सम्झौता अन्तरगतका परियोजनाहरूमा केन्द्रित छलफल गर्नुभएको छ। नेपालको आर्थिक समृद्धिका लागि व्यापार, पर्यटन, पूर्वाधार, प्रविधि, ऊर्जा र कनेक्टिभिटी सरकारको प्रमुख प्राथमिकतामा रहेको उहाँले बताएका छन्। ३१ जेठ, बेइजिङ।

चीनको चार दिने भ्रमणका क्रममा आइतबार बेइजिङ पुग्नु भएका परराष्ट्रमन्त्री शिशिर खनालले चिनियाँ समकक्षी वाङ यीसँग बीआरआई र अन्य द्विपक्षीय समझौता अन्तर्गतका परियोजनाहरूमा गहन छलफल गर्ने योजना बनाएका छन्। चीनका परराष्ट्रमन्त्री वाङको निमन्त्रणामा आएका उहाँले नेपाली समुदायले आयोजना गरेको स्वागत कार्यक्रममा समेत सहभागिता जनाउनुभयो र बीआरआई लगायतका विषयमा आफ्नो प्राथमिकता व्यक्त गर्नुभयो।

उहाँले कुनै पनि परियोजना अघि बढाउँदा नेपालको लाभ कति हुन्छ र त्यसको वित्तीय संरचना कस्तो हुन्छ भनी विशेष ख्याल गर्नुपर्ने कुरा औँल्याउनुभयो। ‘हामीले २०१७ मा बीआरआईसम्बन्धी समझदारीपत्रमा हस्ताक्षर गरेका थियौं र २०२४ मा फ्रेमवर्क एग्रिमेन्ट भएका छन्। बीआरआईभित्र विभिन्न परियोजनाहरू पहिचान भइसकेका छन्। अहिले हाम्रो चासो बीआरआई वा द्विपक्षीय सम्झौताहरू अन्तर्गतका परियोजनाहरू नेपालका लागि आवश्यक छन् भन्ने विषयमा कुनै शङ्का छैन,’ उहाँले बताउनुभयो।

‘तर यी परियोजनाहरूलाई अघि बढाउँदा विचार गर्नुपर्ने विषयहरू छन्, जुन भोलि मेरो समकक्षीसँगको भेटघाटमा पनि उठ्नेछ।’ उहाँले मुख्य तीन प्रश्नहरूमा ध्यान दिनुपर्ने उल्लेख गर्नुभयो: नेपाललाई आवश्यक के आवश्यकताहरू हुन्? दुवै पक्ष सहमत हुनसक्ने वित्तीय मोडालिटी कस्तो हुनेछ? परियोजनाबाट नेपाललाई कस्तो आर्थिक लाभ प्राप्त हुनेछ? ‘‘पारस्परिक सहमति भएका परियोजनाहरूलाई कसरी अगाडि बढाउने भन्ने विषयमा अब परियोजना केन्द्रित छलफलहरू हुनसक्छन्,’ मन्त्री खनालले जनाउनुभयो।

‘यो द्विपक्षीय सम्बन्धको एक आधारभूत पक्ष हो।’ उहाँले नेपालले आवश्यक ठानेका कनेक्टिभिटी, पूर्वाधार, व्यापार, पर्यटन र प्रविधि क्षेत्रका विषयहरूमा चीनसँग सहकार्य गर्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गर्नुभयो। ‘यी सबै विषयहरू अहिले नेपालको सरकारको प्रमुख प्राथमिकता हुन् र हामी यसमा सहकार्य गर्न इच्छुक छौँ। म यो सन्देश यहाँ मात्र नभई भोलि हुने औपचारिक भेटघाटमा पनि व्यक्त गर्नेछु,’ मन्त्री खनालले बताउनुभयो।

उहाँले भ्रमणका दौरान दुई विषयलाई मुख्य प्राथमिकता दिएको जानकारी दिनुभयो। भ्रमण प्राथमिकताको व्याख्या गर्दै उहाँले भन्नुभयो: पहिलो, छिमेकी र मित्र राष्ट्रसँग सम्बन्धलाई अझ सुदृढ बनाउन उच्च स्तरका भ्रमण अत्यन्त महत्वपूर्ण हुन्छन्। दुईपक्षीय उच्चस्तरका भ्रमण निरन्तर जारी रहुन् र दुवै पक्षबाट यस्ता भ्रमणहरू सञ्चालन भइरहुन भन्ने मेरो चाहना छ। यसले सम्बन्धमा थप गहिराइ ल्याउने विश्वास म गरेको छु। यो मेरो पहिलो प्राथमिकता हो।

दोस्रो, नेपालको विशेष राजनीतिक परिस्थिति अन्तर्गत निर्वाचनबाट बलियो सरकार बनेको छ जसले ठूलो जनादेश प्राप्त गरेको छ। हामी सुशासन र आर्थिक समृद्धिको चाहना बोकेका छौँ। त्यसका लागि दुई देशबीच सहकार्य अघि बढाउनु हाम्रो प्राथमिकता हो। म यो सन्देश लिएर नेपाल सरकारको प्रतिनिधित्व गर्दै यहाँ आएको हुँ। मन्त्री खनालले सरकारको प्राथमिकताअनुसार आर्थिक समृद्धिका लागि व्यापार, पर्यटन, पूर्वाधार, प्रविधि, ऊर्जा र कनेक्टिभिटी क्षेत्रलाई मुख्य प्राथमिकतामा राखिएको जानकारी दिएका छन्।

कैलालीको गोदावरीमा वन अतिक्रमण हटाउने क्रममा टेम्पो भिरबाट खसालिएको घटनामा प्रहरीले १० जना वन कर्मचारीलाई सोधपुछका लागि नियन्त्रणमा लिएको छ। भीमदत्त राजमार्ग क्षेत्रमा धनादेवी धामीले खुद्रा पसलको रूपमा प्रयोग गरेको टेम्पो वन कर्मचारीहरूद्वारा भिरबाट खसालिएको भिडियो सामाजिक सञ्जालमा भाइरल भएको थियो। डिभिजन वन कार्यालय धनगढीले भने सडक छेउको छाप्रो हटाउने क्रममा सन्तुलनमा समस्या आएपछि कवाड भइसकेको टेम्पो भिरबाट खसेको दावी गरेको छ।

३१ जेठ, धनगढी। कैलालीको गोदावरी नगरपालिका–४ स्थित गाईबाँधेमा वन अतिक्रमण हटाउने क्रममा सडकबाट टेम्पो भिरमा खसालिएको घटनामा प्रहरीले १० जना वन कर्मचारीलाई नियन्त्रणमा लिएको छ। जिल्ला प्रहरी कार्यालय कैलालीले ६ जना र इलाका प्रहरी कार्यालय मालाखेतीले चार जना गरी जम्मा १० जना वन कर्मचारीलाई नियन्त्रणमा लिएको छ। जिल्ला प्रहरी कार्यालयका प्रहरी निरीक्षक लोकराज जोशीका अनुसार सोधपुछका लागि वन कर्मचारीहरूलाई नियन्त्रणमा लिइएको हो।

उनका अनुसार, गाईबाँधेमा महिलाले खुद्रा सामान बिक्री गर्न प्रयोग गर्दै आएको टेम्पो भिरबाट खसाल्ने घटनामा संलग्न वन कर्मचारीहरूको पहिचान गर्ने प्रयास भइरहेको छ। भीमदत्त राजमार्ग क्षेत्रको वन अतिक्रमण हटाउने क्रममा शुक्रबार गाईबाँधेमा धनादेवी धामीले खुद्रा पसलको लागि प्रयोग गरेको टेम्पो वन कर्मचारी र वन रक्षकहरूले भिरबाट खसालेको भिडियो सामाजिक सञ्जालमा भाइरल भएको थियो। डिभिजन वन कार्यालय धनगढीले आइतबार बिहान पत्रकार सम्मेलन गर्दै उक्त टेम्पो कवाड भइसकेको र छाप्रोका रूपमा सडक छेउमा राखिएको जनाएको छ। विगतदेखि नै छाप्रो हटाउन अवरोध हुने भएकाले शुक्रबार बल प्रयोग गरी हटाउने क्रियाकलापका क्रममा भिरालो भूगोल र सन्तुलनमा समस्या आएपछि टेम्पो भिरबाट खसेको दाबी वन कार्यालयले गरेको हो।

नेकपा एमालेकी नेतृ रामकुमारी झाँक्रीले पार्टी अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीको बचाउ गर्दै सामाजिक सञ्जालमा आफ्नो विचार सार्वजनिक गरेकी छन्। उनले पार्टीभित्रको संकटको कारण अध्यक्ष ओली मात्र नभएको भन्दै भनिन्, “आजको यो समाजमा कसैको लागि बा समस्या हुन सक्छ। तर, बा मात्र समस्या होइन।” नेताहरू शंकर पोखरेल र योगेश भट्टराईलाई उनले “अध्यक्षको साथ छोड्ने होइन, साथमा लिएर जानुस्” भन्दै सहकार्य गर्न आग्रह गरिन्। ३१ जेठ, काठमाडौं।

नेकपा एमालेकी नेतृ रामकुमारी झाँक्रीले पार्टी अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीको बचाउमा सामाजिक सञ्जालमा स्टाटस लेखेकी छन्। महासचिव शंकर पोखरेल र उपमहासचिव योगेश भट्टराईको तस्बिर राख्दै उनले बताइन् कि संकटको कारण ओली मात्र होइनन्। उनले लेखिन्, ‘आजको यो समाजमा कसैको लागि बा समस्या हुन सक्छ, तर बा मात्र समस्या होइन। समस्या धेरै छन्, भित्र र बाहिर दुवैतिर, समाजमा अनि हामी कार्यकर्तामा पनि छन्।’

झाँक्रीले अनिच्छावश ओलीलाई ‘बा’ नलेखेको प्रष्टोक्ति पनि दिइन्। उनले भनिन्, ‘मैले यहाँ दाइहरु, बा भनेर लेखेको छु, तर भुलवश लेखेको होइन। जानीजानी लेखेको छु।’ अनेरास्ववियुका पूर्व अध्यक्षहरू पोखरेल र भट्टराईलाई उन्होंने कमरेडको रुपमा नभएर एउटा बहिनीको रुपमा लेखेको पनि उनको भनाइ छ। ओली मात्रै अहिलेको समस्या नभएको भन्दै झाँक्रीले सहकार्यमा जोड दिइन्। ‘अध्यक्षको साथ छोड्ने होइन, साथमा लिएर जानुस्,’ उनले लेखिन्।

नियमित गस्तीमा रहेक प्रहरी टोलीले देशका विभिन्न स्थानबाट लागुऔषधसहित ३१ जनालाई पक्राउ गरेको छ। उनीहरूलाई बर्दिया, सुनसरी, झापा, ललितपुर, सिराहा र काठमाडौं लगायतका जिल्लाबाट पक्राउ गरिएको छ। पक्राउ परेकाहरूको साथबाट खैरो हेरोइन, गाँजा तथा चिकित्सकको सिफारिसमा मात्र पाइने विभिन्न औषधिहरू बरामद गरिएको छ। ३१ जेठ, काठमाडौं।

केन्द्रीय प्रहरी समाचार कक्षका अनुसार बर्दिया र सुनसरीबाट पाँच/पाँच, झापा र ललितपुरबाट चार/चार, सिराहा र काठमाडौंबाट तीन/तीन, कास्कीबाट दुई, धनुषा, नुवाकोट, पर्सा, सुर्खेत र बाँकेबाट एक/एक जना पक्राउ परेका छन्। प्रहरीले उनीहरूको साथबाट खैरो हेरोइन र गाँजा साथै चिकित्सकको सिफारिसमा मात्र खरिद गर्न पाइने औषधि बुप्रेनोर्फिन, फेनारगन, डाइजेपाम र ट्रामाडोल बरामद गरेको छ।

रासस